Zikloteka
Bizikletaren
Dokumentazio Zentroa
ixa (lehen twitter) zikloteka instagram
IDIzenburuaEremuaUrtea 
950 Gipuzkoan bizikletagarraiobide gisa erabiltzeari buruzko Ikerketa Soziologikoa.2014.
Egilea: Siadeco
Iturria: Donostia: Gipuzkoako Foru Aldundia: 07-2014
Euskarria: DIGITAL
Hizkuntza: Euskera
Etiketak: Evaluación, Estudios
Gipuzkoa 2014
Artxibo OCRGipuzkoako Foru Aldundia GIPUZKOAN BIZIKLETA GARRAIOBIDE GISA ERABILTZEARI BURUZKO IKERKETA SOZIOLOGIKOA 2014 2014ko uztaila. Gipuzkoako Foru Aldundia Aurkibidea 0.- SARRERA ETA ALDERDI METODOLOGIKOAK 4 0.1,-SARRERA..............................................................5 0.2.- ALDERDI METODOLOGIKOAK...............................................7 GARRAIOBIDEEN ES KURA IZATE ETA ERABILERA. 11 1.1, - ESKURA DAUDEN GARRAIOBIDEAR........................................12 1.2, - GARRAIOBIDEEK ERAGINDAKO ARRISKU SENTSAZIOA........................1 5 1.3, - DESPLAZAMENDUEN MAIZTASUNA, GARRAIOBIDEARI IARRAIKI................23 1.4, - BESTE GARRAOBIDE BATZUK ERABILTZETIK, BIZIKLETA ERABILTZERA PASATZEA ERAGITEN DLITEN FAKTOREAK..............................................27 2. - BIZIKLETAREN ERABILERA GIPUZKOAN........................................29 2.1, - BIZIKLETA PARKEA....................................................30 2.2, - BIZIKLETA GORDETZEKO LEKUA..........................................33 2.3, - BIZIKLETEN LAPURRETA................................................35 2.4, - BIZIKLETAZ IBILTZEN IAKITEA.........................................37 2.5, - BIZIKLETAZ IBILTZEN EZ DAKITEN HERRITARRAK ETA IKASTEKO GOGOA.......40 2.6, - BIZIKLETAZ EGINDAKO DESPLAZAMENDUAK ARRAZOIAREN ARABERA.............46 2.7, - BIZIKLETA DESPLAZAMENDUAREN MAIZTASUNA..............................49 2.8, - BIZIKLETAREN OHIKO ERABILTZAILEEN ARRAZOI NAGUSIA BIZIKLETAZ DESPLAZATZEKO..........................................................53 2.9, - GARRAIOBIDE EZBERDINEN BITARTEZ DESPLAZATZEKO MAIZTASUNA BIZIKLETA ERABILTZAILEEN TIPOLOGIAREN ARABERA....................................58 2.10,- BIZIKLETA GARRAIOBIDE GISA ERABILTZEA SUSTATU ETA MURRIZTEN DUTEN FAKTOREAK.............................................................61 3. - BIZIKLETA GARRAIOBIDE GISA: MODUA ETA ARRAZOIAK.........................65 3.1, - TXIRRINDULARI “KOTIDIANOEN” SOSLAI SOZIODEMOGRAFIKOA...............66 3.2, -AURRETIK ERABILITAKO GARRAIOBIDEA....................................70 3.3, - DESPLAZAMENDU NAGUSIAN EGINDAKO DISTANTZIA ETA DENBORA.............71 3.4, - KASKOAREN ERABILERA ETA ERABILITAKO BIZIKLETA MOTA A................72 3.5, - EGURALDI TXARRA ETA BIZIKLETAREN ERABILERA GARRAIOBIDE GISA.........74 3.6, - BIZIKLETAREN ABAN TAI LAK GARRAIOBIDE GISA BESTELAKO MODUEN AURREAN.76 2.7, - BIZIKLETAREN ERABILERA FIDELIZATU DEZAKETEN FAKTOREAK ETA ERABILTZAILE POTENTZIAL HANDIENEKO KOLEKTIBOAK......................................78 2 Gipuzkoako Foru Aldundia 4.- BIZIKLETA GARRAIOBIDE MODURA EZ ERABILTZEKO ARRAZOIAK ETA ERABILTZEKO INTERESA....................................... 80 4.1BIZIKLETAREKIKO DUTEN HARREMAN MOTAREN ARABERAKO KOLEKTIBOEN EZAUGARRI SOZIODEMOGRAFIKOAK........................................81 4.2, - IRAGANEAN BIZIKLETAREN ERABILERA GARRAIOBIDE MODURA...............88 4.3, - BIZIKLETA GARRAIOBIDE MODURA EZ ERABILTZEKO ARRAZOIAK.............91 4.4, - BIZIKLETA GARRAIOBIDE MODURA ERABILTZEKO INTERESA...................101 4.5, - BIZIKLETA ERABILIZ GERO GUTXIAGO ERABILIKO LITZATEKEEN GARRAIOBIDEA.104 4.6, - BIZIKLETA ERABILTZEN IKASTEKO EDO GAITAS UN GEHIAGO LORTZEKO IKASTARO BATETARA IOATEKO INTERESA...........................................107 5. - BIZIKLETA GARRAIOBIDE MODURA ERABILTZEN DUTEN PERTSONEN IRUDIA................................................................109 5.1, - BIZIKLETA GARRAIOBIDE MODURA ERABILTZEAK DUEN PRESTIGIO SOZIALA....1 10 5.2, - BIZIKLETA GARRAIOBIDE MODURA ERABILTZEAK GENEROAREKIN DUEN LOTURA..1 1 3 5.3, - BIZIKLETA GARRAIOBIDE MODURA ERABILTZEAK IATORRIAREKIN DUEN LOTURA.1 16 5.4, - BIZIKLETA GARRAIOBIDE MODURA ERABILTZEN DUTEN PERTSONEN IANZKERAREKIN ZERIKUSIA DUTEN ALDERDIEN BALORAZIOA..................1 19 6. - BIZIKLETAREN PROMOZIOA ETA POLITIKA PUBLIKOAK.......................125 6.1GARRAIOBIDEEN ARTEKO ELKARBIZITZA....................................126 6.2, - ZIRKULAZIO-ARAUDIARI LOTURIKO ALDERDIAK..........................1 32 6.3, - BIZIKLETA PUBLIKOEN ZERBITZUEN ERABILERAREKIKO INTERESA..........1 36 6.4, - AUTOMOBILARI ESPAZIOA KENTZEAREN BALORAZIOA......................140 6.5, - TRAFIKOA BARETU ETA MURRIZTEKO EKINTZEN BALORAZIOA..................144 6.6, - BIZIKLETA GARRAIOBIDE MODURA GEHIAGO ETA HOBETO ERABILTZEAN ERAGITEN DUTEN FAKTOREAK.....................................................147 6.7, - BIZIKLETEN PROMOZIOARI ETA INBERTITUTAKO BALIABIDEEI BURUZKO BALORAZIOA..........................................................155 7. - ONDORIOAK ETA GIPUZKOAN BIZIKLETEN MUGIKORTASUNA SUSTAZEKO EKINTZAK....................................................162 7.1EMAITZA KUANTITATIBOEN LABURPENA....................................163 7.2.- BIZIKLETA MUGIKORTASUNAREN AMIA ANALISI KUALI TATI BOA............1 72 7.2.- GIPUZKOAN BIZIKLETA BIDEZKO MUGIKORTASUNA SUSTATZEKO EKINTZAK....1 77 ERANSKINA: INKESTATZE PROZESUAN ERABILITAKO GALDETEGIA....................180 3 Gipuzkoako Foru Aldundia 0.- SARRERA ETAALDERDI MET0D0L0GIK0AK Siadeco' ikerketa aplikatua Gipuzkoako Foru Aldundia 0.1.- SARRERA Ikerlan hau Gipuzkoako Foru Aldundiko Mugikortasun eta Bide Azpiegituretarako Departamentuaren eskariz garatu eta idatzi da. Departamentuaren helburua bizikleta erabiltzaile ez diren Gipuzkoako herritarren nahiz bizikleta erabiltzaileen inguruko informazio eguneratu eta zorrotza eskuratzea izan da, ibilgailu honen sustapen ekintzak diseinatzen laguntzeko informazio eta ezagutza baliagarria eskainiko dueña. Ikuspegi analitikotik, jarraian aurkezten dugun ikerlana zortzi atal nagusitan egituratzen da: • Lehen atalean, garraiobide ezberdinak eskura izate eta erabiltzeari buruzko informazioa ematen da, ondorengo alderdiak aztertzen direlarik: biztanleriak eskura dituen garraiobideak, horiekiko arrisku sentsazioa, desplazamenduetako maiztasuna, eta ikuspegi kualitatibo batetik, bestelako garraiobideen erabiltzaile izatetik bizikleta erabiltzera pasatzea eragiten duten faktoreen hurbilpen bat egiten da. • Bigarren atalean, Gipuzkoako bizikleta parkearen inguruko azterketa egiten da, bizikletak gordetzen diren lekua eta jasandako lapurretak ere aztertuz. Atal honetan baita ere, bizikletaz ibiltzen ¡akin ez baina ikasteko prestutasuna adierazten duten pertsonak identifikatu eta horien ezaugarri soziodemografiko nagusiak zehazten ditugu. Arrazoi ezberdinengatik ematen diren bizikletazko desplazamenduak ere aztertzen dira (lanagatik, ikasketengatik, erosketa- gestioengatik, aisialdirako eta kirolerako), bai eta bizikletaren ohiko erabiltzaile direnen (gutxienez hilean behin erabiltzen dutenak) desplazamenduen maiztasuna eta arrazoi nagusia, eta bizikleta erabiltzaileen tipologiaren arabera garraiobide mota bakoitzeko desplazamenduen maiztasuna ere. Azkenik, bizikleta garraiobide modura erabiltzeko faktore sustatzaile eta faktore murriztaileen azterketa kualitatibo bat ere egiten da. • Hirugarren atalean, bizikleta gutxienez hilean behin erabiltzen duten pertsonen azterketa sakona egiten da, eta desplazamendurako arrazoi nagusia ikasketengatik, lanagatik edo gestio eta erosketengatik den ikusi. Apatu kolektibo honi “txirrindulari kotidiano" deitu diegu, bizikleta garraiobide gisa erabiltzen dutenak izanik. Kolektibo honen ondorengo alderdiak aztertzen dira: profil soziodemografikoa, bizikleta erabili aurretik erabiltzen zuten garraio modua, desplazamendu nagusian egindako distantzia eta pasatako denbora (joaneko bidaian), desplazamenduetan kaskoa erabiltzen duten ala ez, gehien erabiltzen duen bizikleta mota, eguraldi txarragatik bizikleta erabiltzeari uzten dioten, eguraldi txarraren aurrean bizikleta erabiltzeari ez uzteko eman beharreko baldintzak, eta azkenik, bizikletak bestelako garraiobideen aurrean dituen abantaila edo motibazioak aztertzen dira. Siadeco' ikerketa aplikatua 5 Gipuzkoako Foru Aldundia • Txostenaren laugarren atalean, bizikletan ibiltzen ¡akin bai baina bizikleta garraiobide modura erabiltzen ez dutela adierazi duten (aisialdirako eta kirolera txirrindulariak barne) kolektiboaren ezaugarriak definitzen dira lehenik, eta ondorengo alderdiak aztertzen dira jarraian: noizbait bizikleta garraiobide modura erabili ote duten, bizikleta garraiobide gisa ez erabiltzeko arrazoiak, bizikleta erabiliz gero gutxiago erabiliko luketen bestelako garraiobidea eta bizikletan ibiltzen ikasteko edo trebetasunean irabazteko ikastaroekiko interesa. • Bosgarren atalean, bizikleta garraiobide gisa erabiltzen duten pertsonez gizartean dagoen irudiaren azterketa egiten da. Zehazki ondorengo alderdiak lantzen dira: bizikleta garraiorako erabiltzearen prestigio soziala, bizikleta garraiobide gisa erabiltzeak genero eta jatorriarekiko duen lotura eta kolektibo horretako pertsonek erabiltzen duten janzkeraren pertzepzioari loturiko alderdiak (formaltasuna, dotorezia, modernotasuna). • Seigarren atalean, garraiobide ezberdinen arteko elkarbizitzaren azterketa kuantitatibo eta kualitatiboa egiten da lehenik. jarraian aztertzen dira, zirkulazio arautegiaren inguruko alderdiak, bizikleta publikoen alokairu sistemarekiko interesa, trafikoa mugatu eta baretzeko neurrien inguruko balorazioa, bizikleta garraiobide modura gehiago eta hobetoago erabiltzeko faktoreak eta bizikletaren erabilerarako sustapenera bideratutako ekimen eta baliabide publikoen balorazioa. • Zazpigarren eta azken atalean, inkesta prozesuan zehar eskuratutako emaitza kuantitatiboen laburpena egiten da batetik, ahultasun, mehatxu, indar-gune eta aukeren azterketa (AMIA azterketa) kualitatiboa bestetik eta, azkenik, Gipuzkoako lurraldean bizikleta bidezko mugikortasuna sustatzera bideratutako jardueren batería aurkezten da. Siadeco' ikerketa aplikatua 6 Gipuzkoako Foru Aldundia O.2.- ALDERDI METODOLOGIKOAK Egitasmo hau bideratzeko, zeharkako informazio dokumentala erabili, eta ikerketa soziologikoaren teknika kualitatibo eta kuantitatiboetatik abiatuta, zuzeneko informazio berria sortu da. Teknika kualitatiboei dagokionez, batetik, panel modura funtzionatu zuen informatzaile kualifikatuz osatutako lagin estrategikoari elkarrizketa sakonak egin zaizkio. Eta bestetik, eztabaida libreko erdi- zuzendutako lau talde egin dira. Bizikleta erabiltzen duten eta erabiltzen ez duten pertsonek parte hartu dute talde horietan, guztira 27 pertsona izanik partehartzaileak ( 1 5 gizonezko eta 12 emakumezko). Talde hauetako bakoitzaren bereizgarritasunak ondorengo taulan zehaztuak daude: TALDEAK Lekua Data Bizikleta erabiltzen duten 1 TALDEA Zarautz 2014-2-4 pertsonak 2 TALDEA Donostia 2014-4-7 Bizikleta erabiltzen ez 3 TALDEA Zarautz 2014-4-3 duten pertsonak 4 TALDEA Donostia 2014-4-8 GUZTIRA Inkestatze prozesuaren fitxa teknikoari dagokionez, ondorengoak oinarrizko zenbait alderdi. a) . Teknika • Galde-sorta egituratua erabiliz, etxera egindako telefono bidezko inkesta pertsonala egin zaio Gipuzkoan bizi diren 1 5 urte eta gehiagoko herritarren lagin adierazgarriari. b) . Unibertsoa • Gipuzkoan bizi diren 1 5 urte eta gehiagoko herritarrak: 609.580 pertsona. c) . Inkesta • Siadecok ikerlan honetarako espezifikoki diseinaturiko galde-sorta egituratua erabili da; 97 grabazio posizio dituen galde-sorta. Beraz, eragiketa osoa kontuan hartuta, 1 74.600 grabazio posizio izan dira. Siadeco' ikerketa aplikatua 7 Gipuzkoako Foru Aldundia d). Laginketa mota • Ausazko laginketa probabilistiko, geruzatu eta etapa anitzekoa (Gipuzkoako zazpi eskualdetako bakoitzaren biztanleriaren erro koadroari lotutako esleipen proportzionala egin da lehendabizi eta eskualdea barnean, habitat-estratuekiko proportzionala): - Lehen fasea: etxebizitzen hautaketa. - Bigarren fasea: inkestatu beharreko pertsonaren hautaketa ibilbide sisteman oinarritua. Ibilbide bakoitzean 10 pertsona inkestatu dira sexua, adina eta jarduerarekiko harremanaren kuotak errespetatuz. Gipuzkoako eskualdearekiko esleipen interesatua (ez proportzionala) izan duen laginketa geruzatua egin denez, azterketa orokorra egiteko datuak haztatu egin dira. e). Laginaren tamaina eta errore-marjina estatistikoa • 1.800 inkesta egin dira. • Errore-marjina estatistiko orokorra %±2,35 da, %95,5eko konfiantza tarterako (p = O=0.5 izanik ausazko laginketa sinplerako). • Hurrengo taulan, ikerketa unibertsoa eskualdearen arabera banatua ageri da: bakoitzean laginak izan duen tamaina, errore-marjina estatistikoak eta eskualde bakoitzerako erabilitako haztapen indizeak1. Eta hurrengo taulan, udalerri bakoitzean eginiko inkesta kopurua. Bidasoa Beherea.... Deba Beherea....... Debagoiena......... Donostialdea....... Goierri............ Tolosaldea......... Urola-Kostaldea.... GUZTIRA nm Abs. % 66.280 10,9 47.782 7,8 53.809 8,8 282.140 46,3 57.520 9,4 40.509 6,6 61.540 10,1 609.580 100,0 Laginaren tamaina 240 200 220 500 220 190 230 .800 marjina estatistikoa %±6,44 %±7,06 %±6,73 %±4,47 %±6,73 %±7,24 %±6,58 %±2,35 Haztapen indizeak 0,81547951 0,70546605 0,72222752 1,66623576 0,77203678 0,62956375 0,79008069 Erabilitako haztapen sistemare:ri¿;atik txostenean zehar ematen diren datuetan (hamarrenetan) aide txikiak badaude, planteatzen diren aldagaien gurutzaketen araberakoa. Siadeco' ikerketa aplikatua Gipuzkoako Foru Aldundia Udalerri bakoitzean eginiko inkesta kopurua Eskualdea Udalerria Inkesta kopurua Eskualdea Udalerria Inkesta kopurua Bidasoa Hondarribia 70 Beasain 40 Beherea Iran 170 Zegama 10 Deba 10 Ezkio-ltsaso 10 Eibar 100 Itsa sondo 10 Deba Beherea Elgoibar 40 Goierri Lazkao 20 Mutriku 40 Legazpi 20 Mendaro 10 Ordizia 50 Antzuola 10 Urretxu 20 Aretxabaleta 30 Zumarraga 40 Debagoiena Eskoriatza 10 Abaltzisketa 10 Arrasate/Mondragón 60 Albiztur 10 Oñati 40 Alegia 10 Bergara 70 Amezketa 10 Andoain 20 Tolosaldea Anoeta 10 Hernani 50 Zizurkil 30 Lezo 20 Hernialde 10 Oiartzun 20 Ibarra 20 Donostialdea Pasaia 30 Tolosa 80 Errenteria 30 Azkoitia 30 Donostia-San Sebastian 290 Azpeitia 20 Urnieta 10 Beizama 10 Lasarte-Oria 30 Urola-Kostaldea Zestoa 20 Getaria 20 Zarautz 100 Zumaia 30 Iturria: Siadeco, 2014. f) . Egin den garaia • Landa-lana 2014ko maiatzaren 12tik ekainaren 7ra bitartean egin da. g) . Prozedura metodologikoaren urratsak • Prozedura metodologikoaren aldetik, garatutako ikerlanean ondorengo urratsak eman dira: - Ikerketa-objektuaren inguruan dagoen zeharkako informazio- dokumentazioaren bilketa eta azterketa. - Metodología dosierraren diseinu eta baliozkotzea: laginketa diseinua, galdekizuna, landa laneko inkestagileen trebakuntza. - Landa lanaren garapen, jarraipen eta kontrola (astelehenetik larunbatera). Siadeco' ikerketa aplikatua Gipuzkoako Foru Aldundia - Informazioaren grabazioa oinarri informatikodun euskarrian (ACCESS), datuen konsistentzia bermatzeko, aldagai barneko eta aldagaien arteko kontrol arauen ezarpena. - Grabatutako informazioaren azterketa: arazketa, birkodifikazioak eta ustiaketa estatistikoa (SPSS). - Datuen haztapena, Gipuzkoako eskualde bakoitzeko 1 5 urte eta gehiagoko biztanleriak duen pisu errealaren arabera. - Informazioaren ustiaketa, azterketa eta interpretazioa. h) . Zuzendaritza eta bermeak • Siadecok bildutako informazio zuzenaren balioa eta fidagarritasuna bermatzen ditu, beti ere landutako diseinu metodologikoaren ezaugarrietatik abiatuta. i) . Adierazle sozio-demograflkoak • Laginaren banaketa sozio-demografikoa, behin datuak haztatuta, ondorengoa da: Sexua Guztira Adina Gizona % Emakumea % % 1 5-24 urte 14,6 12,9 13,7 25-49 urte 40,2 36,7 38,4 50-64 urte 23,0 22,7 22,8 65 urte eta gehiago 22,2 27,8 25,0 GUZTIRA 100,0 100,0 100 N 900 900 1.800 Lan jarduera nagusia % Okupatua, lanean 45,6 Ikaslea 13,5 Etxeko lanetan 6,6 Langabezian 6,8 lubilatua/pentsionista/errentaduna 27,4 Bestelako egoerak 0,1 GUZTIRA 100,0 N 1.800 Ikasketa maila % Batere ez, lehen mailakoak baino baxuagoak 10,2 Lehen mailakoak, Oinarrizko batxilergoa, OHO, DBH . 29,8 Lanbide Heziketa eta arautu gabeko ikasketak 20,7 Goi-mailako Batxilergoa, BBB, UBI 10,1 Erdi goi-mailako ikasketak 10,8 Goi-mailako ikasketak 18,2 Ed/Ee 0,1 GUZTIRA 100,0 N 1.800 Siadeco' ikerketa aplikatua 10 Gipuzkoako Foru Aldundia 1.- GARRAIOBIDEEN ESKURA IZATE ETA ERABILERA Siadeco' ikerketa aplikatua li Gipuzkoako Foru Aldundia 1.1.- ESKURA DAUDEN GARRAIOBIDEAK 15 urte eta gehiagoko gipuzkoarren %70ek badute autoa erabilera pertsonalerako, %55ek badute bizikleta eta % 1 lk badute motoa beren desplazamendu pertsonalerako. 2. Grafikoa: Garraiobide desberdinak dauzkatenak, sexu eta adinaren arabera (%) U Autoa B Bizikleta li Motoa Iturria: Siadeco, 2014. Gizonezkoek emakumezkoek baino neurri handiagoan dituzte eskura autoa, motoa eta bizikleta beren erabilera pertsonalerako. 1 5-24 urte bitartekoen artean bizikleta da lehen garraiobidea, nagusitasun handiz. Adin tarte horretan, % 14k badute motoa, eta 25-29 urte bitartekoetan % \ 6k. Adinean aurrera egin ahala, bizikleta duten herritarren portzentajeak behera egiten du modu progresiboan. Siadeco' ikerketa aplikatua Gipuzkoako Foru Aldundia 1. Taula: Erabilera pertsonalerako eta gidari bezala, autoa, motoa eta bizikleta duten pertsonak, sexu eta adinaren arabera (%) Iturria: Siadeco, 2014. Amaitutako ikasketak aztertuz, aipatzekoa da erabilera pertsonalerako bizikleta eta autoa dutenen portzentajerik altuenak goi-mailako ikasketak amaituta dituztenen artean ematen direla, %69 eta %89 hurrenez hurren. Aldiz, ikasketa maila baxuenekoen artean ematen dira autoa eta bizikleta dutenen portzentajerik baxuenak. 2. Taula: Erabilera pertsonalerako eta gidari bezala, autoa, motoa eta bizikleta duten pertsonak, amaitutako ikasketa-mailaren arabera (%) Autoa Bizikleta Motoa Iturria: Siadeco, 2014. Batere ez, lehen mailakoak Lehen mailakoak, Oinarrizko Lanbide Heziketa eta arautu Goi mailako Batxilergoa, Erdi goi- mailako Goi- mailako GUZTIRA baino baxuagoak batxilergoa, OHO,DBH gabeko ikasketak BBB, UBI ikasketak ikasketak 47,0 55,6 80,4 73,1 81,6 89,3 70,5 20,2 48,1 61,4 65,9 58,9 69,4 54,9 3,8 8,0 13,7 16,4 12,8 12,2 10,9 Donostialdea eskualdean batez bestekoa baino altuagoa da erabilera pertsonalerako motoa dutenen portzentajea (herritarren % 14k badute) eta aldiz baxuagoa kotxea dutenena (%66). Erabilera pertsonalerako autoa dutenen ehuneko altuena Tolosaldea eskualdean ematen da (%78k badute autoa). Tolosaldea eta Urola Kostaldea eskualdeak erabilera pertsonalerako bizikletaren edukitze maila altuagoarengatik nabarmentzen dira (%64 eta %63 hurrenez hurren). Siadeco' ikerketa aplikatua Gipuzkoako Foru Aldundia 1 mapa: Eskura dauden garraiobideak (%) 3. Taula: Eskura dauden garraiobideak eskualdearen arabera (%) Bidasoa Beherea Deba Beherea Deba- goiena Donostial dea Goierri Tolosal- dea Urola- Kostaldea GUZTIRA Autoa 75,9 73,2 73,0 66,2 74,1 78,2 71,8 70,5 Motoa 14,9 5,7 5,7 13,8 4,1 10,0 9,3 10,9 Bizikleta 53,3 48,2 58,5 54,0 48,8 63,9 62,6 54,9 ¡turna: Siadeco, 20/ 4. Siadeco' ikerketa aplikatua 14 Gipuzkoako Foru Aldundia 1.2.- GARRAIOBIDEEK ERAGINDAKO ARRISKU SENTSAZIOA Arrisku sentsazio gehien eragiten duen garraiobidea motoa da: %77k oso arriskutsu (%42) edo nahikoa arriskutsutzat (%35) daukate motoa desplazatzeko garaian. Bizikleta kontsideratzen da bigarren garraiobiderik arriskutsuena: %60k oso (% 18) edo nahikoa (%41 ) arriskutsutzat daukate. %45ek dute autoa garraiobide oso arriskutsu (%7) edo nahikoa arriskutsutzat (%38). Garraio publikoa (autobusa, trena) da arrisku sentsazio gutxien eragiten dueña: %8 besterik ez dira oso arriskutsu (%1) edo nahikoa arriskutsutzat (%7) daukatenak. Garraiobide publikoak eragindako arrisku sentsazioa oinezko desplazamenduek eragindakoa baino zertxobait baxuagoa da (gipuzkoarren %9k kontsideratzen baitituzte oinezko desplazamenduak oso edo nahikoa arriskutsu). 2. Grafikoa: Zu desplazatzeko, zein neurritan usté duzu déla oso arriskutsua, edo nahikoa arriskutsua ondorengo garraiobide bakoitza? (%) Motoa Bizikleta 41,7 34,8 ] ■I L 18,3 41,4 J Autoa r ” 7,0 37,8 * _______________________________A Oinez Garraio publikoa M Oso arriskutsua Nahikoa arriskutsua 0 20 40 60 80 Iturria: Siadeco, 2014. Siadeco' ikerketa aplikatua 15 Gipuzkoako Foru Aldundia 4. Taula: Zu desplazatzeko, zein neurritan usté duzu déla oso arriskutsua, nahikoa arriskutsua, arrisku gutxikoa edo batere arriskurik gabekoa ondorengo garraiobide bakoitza? (%) Garraiobide publikoan Bizik|etaz (autobusa, trena) Oso arriskutsua....................... 2,2 7,0 41,7 Nahikoa arriskutsua................... 6,8 37,8 34,8 Arrisku gutxikoa..................... 29,1 40,5 8,3 Batere arriskutsua ez................ 61,7 14,1 3,8 Ed/Ee................................. 0,2 0,6 11,4 GUZTIRA 100,0 100,0 100,0 Iturria: Siadeco, 20/ 4. 0,6 7,0 37,5 53,2 1,7 100,0 18.3 41.4 25.5 10,8 4,0 100,0 Emakumezkoek, gizonezkoek baino arrisku sentsazio handiagoa adierazten dute planteatutako garraiobide guztiekiko, bizikletarekiko izan ezik (emakumezkoen %59k pertzibitzen dute oso edo nahikoa arriskutsua, eta aldiz gizonezkoen %61 ek). Gazteenak dira (15-24 urte bitartekoak) bizikletaz (%48), motoz (%75) eta oinez (%6,5) desplazatzeko garaian arrisku sentsazio gutxien adierazten dutenak. 5. Taula: Garraiobideek eragindako arrisku sentsazioa, sexu eta adinaren arabera (%) Oso arriskutsua 39,1 44,3 27,6 40,1 43,8 50,2 41,8 Motoa Nahikoa arriskutsua 37,0 32,7 47,2 36,6 35,5 24,9 34,8 GLIZTIA 76,1 77,0 74,8 76,7 79,3 75,1 76,6 Oso arriskutsua 16,8 19,7 6,5 16,2 23,7 22,9 18,3 Bizikleta Nahikoa arriskutsua 44,1 38,9 41,1 43,9 42,8 36,9 41,5 GUZTIA 60,9 58,6 47,6 60,1 66,5 59,8 59,8 Oso arriskutsua 6,1 7,9 2,4 7,8 7,5 7,5 6,9 Autoa Nahikoa arriskutsua 36,2 39,3 38,1 40,2 38,2 33,7 37,8 GUZTIA 42,3 47,2 40,5 48,0 45,7 41,2 44,7 Oso arriskutsua 1,6 3,0 ,4 2,0 2,7 3,1 2,2 Oinez Nahikoa arriskutsua 4,6 9,0 6,1 4,8 6,1 11,1 6,8 GUZTIA 6,1 12,0 6,5 6,8 8,8 14,2 9,0 Garraio Oso arriskutsua 0,3 0,7 0,4 0,6 0,5 0,4 0,5 publikoa Nahikoa arriskutsua 4,7 9,3 9,3 8,4 4,6 5,8 7,0 (autobusa, trena) GUZTIA 5,0 10,0 9,8 9,0 5,1 6,2 7,5 Huiría: Siadeco, 2014. Siadeco' ikerketa aplikatua 16 GUZTIRA ADINA SEXUA Gipuzkoako Foru Aldundia 3. Grafikoa: Garraiobideek eragindako arrisku sentsazioa, sexu eta adinaren arabera (%) GIZONEZ- KOA i Oso arriskutsua N'ahikóá árfiskütsúá Auto pribatua ¡spSfl 3s-2 Oinez Garraio publikoa 1 S-6 Si EMAKU- MEZKOA 15-24 URTE 25-49 URTE 50-64 URTE 65 URTE ETA GEHIAGO GUZTIRA Motoa Bizikleta Auto pribatua Oinez Garraio publikoa • Motoa Bizikleta Auto pribatua Garraio publikoa Oinez Motoa Bizikleta Auto pribatua Garraio publikoa Oinez Motoa Bizikleta Auto pribatua Oinez Garraio publikoa Motoa Bizikleta Auto pribatua Oinez Garraio publikoa Motoa Bizikleta Auto pribatua Oinez Garraio publikoa 10 20 30 40 50 60 70 80 90 Iturria: Siadeco, 2014. Siadeco' ikerketa aplikatua 17 Gipuzkoako Foru Aldundia Bizikletak arrisku sentsazio gehien eragiten duen hiru eskualdeak honakoak dira: Debagoiena (%69k dute oso edo nahikoa arriskutsutzat garraiobide modura), Deba Beherea (%68k dute oso edo nahikoa arriskutsutzat) eta Tolosaldea (%67k). 2. Mapa: Garraiobideek eragindako arrisku sentsazioa (oso + nahikoa arriskutsua) (%) ¡turna: Siadeco, 20/ 4. Siadeco' ikerketa aplikatua 18 Gipuzkoako Foru Aldundia 6. Taula: Garraiobideek eragindako arrisku sentsazioa, eskualdearen arabera (%) Motoa Bizikleta Autoa OlNEZ Garraio PUBLIKOA (autobusa, trena) /turna: Siadeco, 2014. Bidasoa Beherea Deba Beherea Deba- goiena Donos- tialdea Goierri Tolosaldea Urola- Kostal- dea GUZTIRA Oso arriskutsua 35,2 35,5 47,2 43,6 36,8 39,5 46,2 41,7 Nahikoa arriskutsua 37,2 34,8 35,8 37,6 29,2 31,1 25,8 34,8 GUZTIA 72,4 70,2 83,0 81,3 66,1 70,6 72,0 76,5 Oso arriskutsua 25,5 26,2 25,2 14,6 14,8 21,0 16,6 18,3 Nahikoa arriskutsua 38,3 41,8 44,0 41,1 40,8 46,2 40,9 41,4 GUZTIA 63,8 68,1 69,2 55,8 55,6 67,2 57,5 59,7 Oso arriskutsua 3,1 5,0 8,8 6,8 8,9 12,6 6,6 7,0 Nahikoa arriskutsua 31,6 40,0 42,8 35,2 45,0 39,5 42,3 37,8 GUZTIA 34,7 45,0 51,6 42,0 53,8 52,1 48,9 44,8 Oso arriskutsua 3,1 2,1 3,1 1,6 1,2 3,3 3,9 2,2 Nahikoa arriskutsua 6,1 9,2 10,1 5,6 8,2 6,7 7,2 6,8 GUZTIA 9,2 1 1,3 13,2 7,2 9,4 10,0 1 1,0 9,0 Oso arriskutsua 0,5 1,4 0,6 0,2 1,2 0,8 0,5 0,6 Nahikoa arriskutsua 6,6 8,5 8,8 6,4 6,5 6,7 8,2 7,0 GUZTIA 7,1 9,9 9,4 6,6 7,6 7,5 8,8 7,6 Bere tutoretzapean seme-alabak dituzten herritarrak kontuan hartuz (ikerketa objektu den biztanleriaren %26) berretsi egiten da motoa, eta harén atzetik bizikleta, direla seme-alabentzat arriskutsuen kontsideratzen diren garraiobideak. Beraz ondorengoa genuke: • %74k diote motoz desplazatzea oso (%52) edo nahikoa (%22) arriskutsua delà euren seme-alabentzat. • %60k adierazten dute bizikletaz desplazatzea oso (%22) edo nahikoa (%38) arriskutsua delà euren seme-alabentzat; biztanleriak oro har adierazitakoarekin ia bat datorren zifra (9660). • 965 1 k uste dute kotxez desplazatzea oso (% 10) edo nahikoa (%40) arriskutsua delà euren seme-alabentzat. • %22k adierazten dute oinez desplazatzea oso (%4) edo nahikoa (% 1 7) arriskutsua delà euren seme-alabentzat; hau da, biztanleriak oro har emandako portzentajea halako bi pasatxo (%9). • 961 3k uste dute garraio publikoa oso (%1) edo nahikoa (961 2) arriskutsua delà euren seme-alabentzat, biztanleriak oro har emandakoaren portzentajearen gainetik (%8). Siadeco' ikerketa aplikatua 19 Gipuzkoako Foru Aldundia 4. Grafikoa: Egun tutoretzapean seme-alabak badituzu, beraiek desplazatzeko, zein neurritan usté duzu déla oso arriskutsua, nahikoa arriskutsua, arrisku gutxikoa edo batere arriskurik gabekoa ondorengo garraiobide bakoitza? (%25,9 seme-alabekin) (%) Motoa Bizikleta Auto pribatua Oinez Garraio publikoa (aotubusa, trena) 51,8 21,7 0 1 A 22,1 38,1 ' 10,4 40,2 j A M Oso arriskutsua Nahikoa arriskutsua 0 20 40 60 80 Iturria: Siadeco, 2014. 7. Taula: Egun tutoretzapean seme-alabak badituzu, beraiek desplazatzeko, zein neurritan uste duzu déla oso arriskutsua, nahikoa arriskutsua, arrisku gutxikoa edo batere arriskutsua ez ondorengo garraiobide bakoitza? (%25,9 seme-alabekin) (%) Oso arriskutsua.............. Nahikoa arriskutsua.......... Arrisku gutxikoa............. Batere arriskutsua ez........ Ed/Ee........................ GUZTIRA Iturria: Siadeco, 20/ 4. Oinez Autoa Motoa Garraio publikoa (Autobusa, trena) Bizikleta 4,4 10,4 51,8 1,0 22,1 17,3 40,2 21,7 1 1,7 38,1 36,3 38,3 6,4 47,7 29,3 38,9 8,7 2,5 34,8 6,8 3,1 2,4 17,6 4,7 3,7 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 Seme-alaben bizikleta bidezko desplazamenduekin lotuta arrisku sentsazio gutxien antzematen den euskaldeak Donostialdea eta Urola Kostaldea dira (%55 eta %56 hurrenez hurren). Siadeco' ikerketa aplikatua 20 Gipuzkoako Foru Aldundia 3 Mapa: Seme-alaben desplazamendurako garraiobide desberdinek eragindako arrisku sentsazioa (oso + nahikoa arriskutsua) (%) 76,4 ¡turna: Siadeco, 20/ 4. Siadeco' ikerketa aplikatua Gipuzkoako Foru Aldundia 8. Taula: Seme-alaben desplazamenduari dagokionez, garraiobide desberdinek eragindako arrisku sentsazioa eskualdearen arabera (%25,9 seme-alabekin) (%) Oso arriskutsua 50,9 56,1 56,1 53,8 39,5 52,9 47,3 51,8 Motoa Nahikoa arriskutsua 25,5 19,5 19,5 25,1 18,6 1 1,8 14,5 21,7 GUZTIA 76,4 75,6 75,6 78,9 58,1 64,7 61,8 73,5 Oso arriskutsua 27,3 38,1 22,0 18,6 20,9 26,5 16,7 22,1 Bizikleta Nahikoa arriskutsua 41,8 28,6 48,8 36,2 37,2 38,2 38,9 38,1 GUZTIA 69,1 66,7 70,7 54,8 58,1 64,7 55,6 60,2 Oso arriskutsua 11,1 9,3 7,5 9,1 1 1,6 18,2 11,1 10,4 Autoa Nahikoa arriskutsua 27,8 58,1 42,5 40,4 44,2 39,4 33,3 40,2 GUZTIA 38,9 67,4 50,0 49,5 55,8 57,6 44,4 50,6 Oso arriskutsua 3,6 4,8 9,8 4,0 4,5 6,1 3,6 4,4 Oinez Nahikoa arriskutsua 16,4 16,7 19,5 18,7 6,8 27,3 14,5 17,3 GUZTIA 20,0 21,4 29,3 22,7 1 1,4 33,3 18,2 21,7 Garraio Oso arriskutsua - - 2,4 1,5 - - 1,8 1,1 publikoa (autobusa, Nahikoa arriskutsua 12,7 16,7 12,2 10,1 14,0 18,2 7,3 11,7 trena) GUZTIA 12,7 16,7 14,6 1 1,6 14,0 18,2 9,1 12,7 Huiría: Siadeco, 2014. Siadeco' ikerketa aplikatua Gipuzkoako Foru Aldundia 1.3.- DESPLAZAMENDUEN MAIZTASUNA, GARRAIOBIDEARI JARRAIKI • Gipuzkoako 1 5 urte eta gehiagoko biztanleen artean desplazatzeko modurik ohikoena oinezkoa da: %91 modu honetan desplazatzen dira egunero. • Herritarren %84 kotxez desplazatzen dira, gutxienez, hilean behin. Astean behin, gutxienez, %63; eta %40 dira egunero edo ia egunero garraiobide honetan desplazatzen direnak. • %68k hilean behin gutxienez garraio publikoan (autobusean, trenez) desplazatzen direla diote. % 1 9k ia egunero eta beste %20k astean behin gutxienez. (Denera herritarren %39k erabiltzen dute garraio publikoa gutxienez astean behin). • %37k hilean behin gutxienez bizikletaz desplazatzen direla diote. Gipuzkoako herritarren %7k bizikleta ia egunero erabiltzen dute, beste % 1 Oek gutxienez astean behin eta %8k asteburuetan. • Herritarren % 1 Oek gutxienez hilean behin motoz desplazatzen direla diote. %4k ia egunero, %2k gutxienez astean behin eta % 1 ek asteburuetan. Aipatzekoa da bizikletaz desplazatzeko maiztasunak, motoz desplazatzekoa hirukoiztu egiten duela: 1 5 urte eta gehiagoko Gipuzkoako herritarren %36k erabiltzen dute bizikleta (hilean behin behintzat), motoa erabiltzen duten pertsonen ehunekoa % 10 den artean. 9. Taula: Gaur egun, zein maiztasunez desplazatzen zara oinez, autoz, motoz (motozikleta zein ziklomotorra), garraio publikoan (autobus, trena) eta bizikletan? (%) Garraio Oinez Autoan Motoz publikoan Bizikletan (autobus, trena) Egunero edo ia................... 91,2 40,0 4,1 19,4 7,4 Gutxienez astean behin............ 3,9 22,5 2,2 19,7 9,7 Asteburuetan bakarrik.............. 2,7 7,5 1,3 5,1 7,7 Hilean zenbait alditan............ 0,9 13,6 2,1 23,7 11,8 Hilean behin baino gutxiago... 0,2 5,3 1,6 18,0 9,0 Inoizez............................ 0,7 11,1 88,5 14,1 54,4 Ed/Ee............................. 0,3 0,1 0,2 0,1 GUZTIRA 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 Iturria: Siadeco, 20/ 4. Siadeco' ikerketa aplikatua Gipuzkoako Foru Aldundia 5. Grafikoa: Gaur egun, zein maiztasunarekin desplazatzen zara oinez, autoz, motoz, garraio publlkoz eta bizikletaz? (%)? 100% 90% 80% 70% 60% 50% 40% 30% 20% 10% 0% Oinez Auto pribatuan Garraio publikoan Bizikletaz Motoz Ed/Ee ■ Inoiz ez ■ Hilean behln balno gutxlago ■ Hilean zenbalt aldltan ■ Asteburuetan bakarrlk ■ Gutxlenez astean behln ■ Egunero edo la egunero Gizonezkoek, emakumezkoek baino neurri handiagoan erabiltzen dituzte garraiobide desberdinak, garraio publikoa —emakumezkoek erabiltzen dute neurri handiagoan- eta oinezko desplazamenduak izan ezik, non bi sexuak berdinduta dauden. Biztanleriaren adinean gora egin ahala, behera egiten du bizikleta eta motoa erabiltzeko maiztasunak. 10. Taula: Gutxienez hilean behin ondorengo garraiobideak erabiltzen dituztenak, sexu eta adinaren arabera (%) SEXUA ADINA GUZTIRA Gizonez- koa Emaku- mezkoa 15-24 urte 25-49 urte 50-64 urte 65 eta gehiago urte Oinez 98,9 98,9 99,2 99,1 99,3 98,0 98,8 Autoan 86,7 80,4 87,0 89,4 85,2 71,4 83,6 Garraio publikoan 63,1 72,6 87,4 57,9 67,8 72,3 67,9 Bizikletan 46,2 27,0 61,9 53,0 24,8 6,2 36,1 Motoz 12,9 6,4 17,5 13,6 5,6 2,9 9,7 ¡turna: Siadeco, 2014. Siadeco' ikerketa aplikatua 24 Gipuzkoako Foru Aldundia Amaitutako ikasketa mailaren araberako azterketak erakusten duenez, goi-mailako ikasketak dituzten herritarren artean ematen da bizikletaren erabileraren maiztasunik altuena; izan ere, multzo honetako %48k bizikleta hilean behin gutxienez erabiltzen dutela diote. Erabilera maiztasunik baxuena lehen mailakoak baino ikasketa baxuagoak dituztenen artean ematen da, %9ko portzentajearekin. 1 1. Taula: Gutxienez hilean behin ondorengo garraiobideak erabiltzen dituztenak, amaitutako ikasketa- mailaren arabera (%) Oinez Autoan Garraio publikoan Bizikletan Motoz Iturria: Siadeco, 20/ 4. Batere ez, lehen mailakoak baino baxuagoak 99,5 69,8 66,1 8,7 5,4 Lehen mailakoak, Oinarrizko batxilergoa, OHO,DBH 98,5 79,9 70,0 32,8 7,3 Lanbide Heziketa gabeko ikasketak 99.7 86,5 62,0 40,3 10.7 Goi mailako Batxilergoa, BBB, UB1 98,4 86,9 72.0 42.1 14,8 97,4 89,3 67,9 37,1 1 1,2 Goi- mailako ikasketak 99,1 88,7 69,4 47,9 1 1,0 GUZTIRA 98.8 83,6 67.8 36,0 9,7 Donostialdea da autoaren erabilera mailarik baxuena eta garraio publikoaren eta motoaren erabilera mailarik altuena ematen den eskualdea. Urola Kostaldea da bizikleta gehien erabiltzen den eskualdea (%47), maiztasunik baxuena Deba Beherean (%25) eta Goierrin (%29) ematen delarik. Siadeco' ikerketa aplikatua Gipuzkoako Foru Aldundia 4 Mapa: Gutxienez hilean behin ondorengo garraiobideak erabiltzen dituztenak (%) BIDASOA BEHEREA DEBA BEHEREA UROLA KOSTA TOLOSALDEA GOIERRI ' 14>3 Æ 78,3 J 83,5 81'4 DONOSTIALDEA 62,6 36,0 J Guztira %l Auto pribatuan 83,6 Garraio publikoan 67,9 Bizikletaz 36,7 Motoz 9,7 Batez bestekoaren gainetik ¡turna: Siadeco, 2014. 12. Taula: Gutxienez hilean behin ondorengo garraiobideak erabiltzen dituztenak, eskualdearen arabera (%) ¡turna: Siadeco, 20/ 4. Siadeco' ikerketa aplikatua 26 Gipuzkoako Foru Aldundia 1.4.- BESTE GARRAOBIDE BATZUK ERABILTZETIK, BIZIKLETA ERABILTZERA PASATZEA ERAGITEN DUTEN FAKTOREAK Ikuspegi kualitatibo batetik, desplazamenduetarako garraiobide batzuk erabiltzetik, bizikleta erabiltzen hasteko urratsa ematen laguntzen duten hainbat faktore antzeman ditugu. Faktore kualitatibo horiek sailkatzeko garaian, zeharkako faktoreak (testuinguru sozio-ekonomiko eta sozio-urbanistikoarekin lotutakoak) eta faktore zuzenak (bizikletarekin zuzenean lotutakoak) bereizi ditugu. A.- Zeharkako faktore sustatzaileak: ■ Krisi ekonomikoaren testuingurua; bizikletaren ekonomia balioan jartzea. ■ Erregaiaren eta garraio publikoaren prezioaren garestitzea. Aparkalekuen prezioaren igoera. ■ Ibilgailu motorizatuaren erabilera murrizteko hartutako neurriak: hiriguneetan aparkatzeko zailtasunak, trafiko motorizatuari jarritako zailtasunak (erreiak estutuz, hiriguneetan trafikoa mugatuz, abiadura mugak murriztuz, trafikoa lasaitzeko neurriak hartuz, 30 zonak, TAO zonak). ■ Bizi etapa berriei ekiterakoan testuinguruan/hiri paisaian eman daitezkeen aldaketek estimulu positibo bilakatzea (ikastetxe batean/unibertsitatean hastea, lanean hastea, bidaiak__): batzuetan, honakoak, bizikleta garraiobide gisa erabiltzeko interesa sustatuko duten esperientzia gogoangarri/giltzarriak gerta daitezke. ■ Hainbat kasutan, bizileku aldaketak (bidegorria duten hiriguneetara mugitzea, non bizikletaz desplazatzea nórmala den), bizikleta erabiltzeko aukera kontuan hartzera laguntzen du. B.- Faktore sustatzaile zuzenak: ■ Erabiltzaile potentzialaren esku, bere ezaugarri pertsonaletara eta ohiko desplazamenduetara egokitzen den bizikleta mota jartzeak eragindako estimulua (adibidez, garraiobide gisa erabiltzeko egokiagoa den bizikleta bat oparitan jasotzea). ■ Hurbilekoek (lagunek, senideek, lankideek) bizikleta erabiltzen dutela ikusi eta horien inguruko informazio zuzena jasotzea, gizarte prestigioa duten erreferenteen esperientzia, eta bizikletaz ibiltzea normalizatuta dagoen hiriguneak bisualizatu eta ezagutzea, aldaketa egitera animatzen duten faktoreak dira (imitazioa-gizarte kutsatze efektua). Siadeco' ikerketa aplikatua 27 Gipuzkoako Foru Aldundia Bizikletaz ibiltzea segurua eta erosoa egingo duten azpiegitura zehatz eta bereiziak sortzea eta eskuragarri gertatzea: bidegorri-sare eta bidegorri-diseinu funtzionala, seinaleztatze egokia, bizikletak aparkatzeko sistema. Donostialdean, bizikletaz ibiltzeko esparru metropolitarra zabaltzeak izan dezakeen potentziala aipatzen da, kotxe-motoa erabiltzetik, bizikleta erabiltzera pasatzeko (bidegorri sare metropolitarra: Donostia- Lasarte-Hernani-Errenteria-Pasaia). Bizikleta pertsonalizatu eta bizikletaz “jabetzera" bideratutako estrategiak sustatzea: bizikleta mota desberdinak ezagutzera eman (erabiltzailearen ezaugarri pertsonaletara eta egiten dituzten desplazamenduen ezaugarrietara egokituko direnak), bizikleta “modan ipini". Bizikletarekin intermodalitatea erraztuko duten neurriak hartzea: autobusez edo trenez bizikleta eramateko aukera izatea; tren/autobus geltokietan eta auto aparkaleku handietan, bizikletak leku estali eta seguruan aparkatzeko aukera izatea; tren/autobus geltokiak bidegorri sarearekin lotura egokia izatea; erraz garraia daitezkeen bizikletak (tolesgarriak) ezagutzera ematea. Bestelako garraiobideekin konparatuta, bizikletaz desplazatzea zeinen erosoa eta funtzionala gertatzen den modu pertsonalean esperimentatzea (“froga enpirikoa")(“aldez aurreko ideien aurrean dituen abantailak frogatu eta egiaztatzea"). Ingurumenaren ikuspegitik, jarrera eta portaera egokiak izatea: ekologia, iraunkortasuna. Bizikletaren erabilera sustatuko duten politika ekonomikoak garatzea: desplazamendu sistematikoak bizikletaz egiteagatik, zerga salbuespenak/kenkariak izatea (lantokira, adibidez: Frantziaren kasua aipatzen da); bizikletarekin konbinatuz gero, garraio publikoaren prezioa merkeagoa izatea. Siadeco' ikerketa aplikatua 28 Gipuzkoako Foru Aldundia 2.- BIZIKLETAREN ERABILERA GIPUZKOAN Siadeco' ikerketa aplikatua 29 Gipuzkoako Foru Aldundia 2.1.- BIZIKLETA PARKEA Gipuzkoako etxeen %63an badago, gutxienez, bizikleta bat (umeenak kenduta). Batez beste 1,4 bizikleta daude etxe bakoitzean. Gizonezkoek, batez beste, bizikleta gehiago dituzte emakumezkoek baino ( 1,5 eta 1,3 hurrenez hurren). Adinean gora egin ahala, behera egiten du bizikleta badutela dioten pertsonen portzentajeak. (65 urtetik gorakoen artean, %27 besterik ez dira bizikleta dutela diotenak). 6. Grafikoa: Etxean bizikleta daukatenak, sexu eta adinaren arabera (%) 90 80 70 60 50 40 30 20 10 0 Sexu a Adirta I furria: Sia deco, 2014. 1 3. Taula: Erabili daitezkeen zenbat bizikleta daude zure etxean, umeentzat direnak kenduta? Sexu eta adinaren arabera (%) SEXUA ADINA GUZTIRA Gizonez- koa Emaku- mezkoa 15-24 urte 25-49 urte 50-64 urte 65 eta gehiago urte Batere ez 30,9 42,4 1 1,2 21,9 37,8 72,5 36,7 Bat 21,9 16,3 20,1 22,3 22,2 10,9 19,1 Bi 25,8 22,8 30,9 33,0 21,0 10,0 24,3 Hiru 1 1,3 10,0 17,3 13,3 10,7 2,9 10,7 Lau 6,6 5,0 13,3 5,6 6,6 1,3 5,8 Lau baino gehiago ... 3,6 3,6 7,2 3,9 1,7 2,4 3,5 GUZTIRA 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 Batez beste 1,5 1,3 2,3 1,7 1,3 0,6 1,4 Ituuia: Siadeco, 20/ 4. Siadeco' ikerketa aplikatua 30 Gipuzkoako Foru Aldundia Bizikleta duten etxeen portzentajerik baxuena (%28), ikasketa maila baxueneko pertsonen artean ematen da (lehen mailakoak baino baxuagoak dituztenen artean). 14. Taula: Bizikleta duten etxeak, eta batez besteko bizikleta kopurua, amaitutako ikasketa mailaren arabera (%) Batere ez, lehen mailakoak baino baxuagoak Lehen mailakoak, Oinarrizko batxilergoa, OHO, DBH Lanbide Heziketa eta arautu gabeko ikasketak Goi mailako Batxilergoa, BBB, UB1 Coi- ma ilako ikasketak GUZTIRA Bizikleta duten etxeen % 28,4 55,5 70,2 79,8 67,3 76,5 63,2 Etxeetan, batez besteko bizikleta kopurua 0,7 1,3 1,5 1,9 1,6 1,7 1,4 Iturria: Siadeco, 2014. Batez beste etxeko bizikleta kopuru altuena duen eskualdea Urola Kostaldea da (1,8): eskualdeko honetako etxebizitzen %71 n gutxienez bizikleta bat dago. Batez besteko baxueneko eskualdea Deba Beherea da (1,3). 1 5. Taula: Erabili daitezkeen zenbat bizikleta daude zure etxean, umeentzat direnak kenduta?, eskualdearen arabera (%) Ituuia: Siadeco, 20/ 4. Siadeco' ikerketa aplikatua Gipuzkoako Foru Aldundia 5 Mapa: Bizikleta duten etxeak, eta batez besteko bizikleta kopurua etxeko (%) BIDASOA BEHEREA DONOSTIALDEA DEBABEHE REA UROLA KOSTA TOLOSALDEA DEBAGOIENA GOIERRI Bizikleta duten etxeak Batez besteko bizikleta kopurua etxeko Iturria: Siadeco, 2014. Siadeco' ikerketa aplikatua Gipuzkoako Foru Aldundia 2.2.- BIZIKLETA GORDETZEKO LEKUA Bizikleta duten pertsonen %84k garajean/ganbaran/trastelekuan gordetzen dute, %6k etxebizitza barruan/gelaren batean, %5ek etxean/ezkaratzean/sarreran eta % 1 ek kalean. Gizonezkoek emakumezkoek baino neurri handiago batean gordetzen dute bizikleta etxebizitza barruan/gelaren batean eta kalean (%7k, %5aren aurrean eta %3k, %laren aurrean, hurrenez hurren); emakumezkoek, aldiz, bizikleta garajean/ganbaran/trastelekuan gordetzen dutela adierazten dute gizonezkoek baino neurri handiagoan (%86k, %83aren aurrean). Adinean aurrera egin ahala, gora egiten du bizikleta etxean/ezkaratzean/sarreran gordetzen delà diotenen portzentajeak. 7. Grafikoa: Bizikleta duten etxeak (%63,2): Normalean, etxean non gordetzen dituzu bizikleta hori/horiek? (%) Garajean/ganbaran/trastelekuan Etxebizitza barruan/gelaren batean 06,0 Etxean/ezkaratzean/sarreran $4,7 Balkoian 03,1 Kalean, besterik f 2,0 84,2 0 20 40 60 80 100 Iturria: Siadeco, 2014. Siadeco' ikerketa aplikatua Gipuzkoako Foru Aldundia 16. Taula: Bizikleta duten etxeak (%63,2): Normalean, etxean non gordetzen dituzu bizikleta hori/horiek? Sexu eta adinaren arabera (%) Garajean/ganbaran/trastelekuan 82,8 85,9 84,9 83,0 87,1 82,1 84,2 Etxebizitza barruan/gelaren batean.. 7,2 4,7 5,0 7,0 3,9 8,1 6,0 Etxean/ezkaratzean/sarreran 4,0 5,4 2,8 4,4 5,5 7,3 4,7 Balkoian 3,2 2,9 3,7 3,9 1,6 1,6 3,1 Kalean, besterik 2,8 1,2 3,7 1,6 1,6 0,8 2,0 GUZTIRA 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 Iturria: Siadeco, 20/ 4. Debagoiena eta Goierriko herritarrak dira bizikleta garajean/ganbaran/trastelekuan gordetzeagatik gehien nabarmentzen direnak (%91 eta %92 hurrenez hurren). Donostialdeko herritarrak dira neurri handiago batean bizikleta etxebizitza barruan/gelaren batean gordetzen direla diotenak (bizikleta duten pertsonen %9k hala adierazten dute). Urola-Kostaldean bizi diren herritarrak dira neurri handiago batean bizikleta etxean/ezkaratzean/sarreran gordetzen dutela diotenak (%1 Oak hala adierazten dute). 1 7. Taula: Bizikleta duten etxeak (%63,2): Normalean, etxean non gordetzen dituzu bizikleta hori/horiek?, eskualdearen arabera (%) Etxebizitza barruan/gelaren batean.......................... Etxean/ezkaratzean/sarreran..... Balkoian........................ Kalean, besterik................ GUZTIRA Iturria: Siadeco, 2014. Bidasoa Beherea Deba Beherea Deba- goiena Donos- tialdea Goierri Tolosal- dea Urola- Kostaldea GUZTIRA (9662.2) (9658,2) (9669.8) (9660,1 ) (9665,3) (9667,5) (9671.3) (9663.2) 84,6 89,0 91,1 80,5 91,9 84,0 80,8 84,2 4,9 3,7 2,7 9,3 1,8 4,9 3,1 6,0 5,7 2,4 1,8 4,4 3,6 3,7 10,0 4,7 2,4 1,2 1,8 3,4 2,7 4,9 3,8 3,1 2,4 3,7 2,7 2,4 - 2,4 2,3 2,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 Siadeco' ikerketa aplikatua 34 Gipuzkoako Foru Aldundia 2.3.- BIZIKLETEN LAPURRETA Bizikletaren bat duten etxeen % 18an adierazi dute inoiz bizikleta lapurtu dietela azken bost urteetan (Honen arabera, Gipuzkoako etxeen % \ 1 n izan da bizikleta lapurretaren bat denbora aldi horretan). Gizonezkoei gehiagotan lapurtu diete bizikleta emakumezkoei baino (gizonezkoen % 19ri emakumezkoen %17aren aurrean). Era 15-24 urte bitartekoen artean dago (bizikleta gehien erabiltzen dutenen artean hain xuxen ere) azken 5 urteotan bizikleta inoiz lapurtu izana adierazi duten pertsona kopuru altuena (%26 izanik). 8. Grafikoa: Bizikleta duten etxeak (%63,2): Azken bost urteetan, inoiz lapurtu al dizute bizikleta?, sexu eta adinaren arabera (%) 30 - 25 - 20 15 10 5 -I 0 Gizona Emakumea Sexua 15-24 urte 25-49 urte 50-64 urte 65 urte eta gehiago Adina GUZTIRA Iturria: Siadeco, 2014. 18. Taula: Bizikleta duten etxeak (9663,2): Azken bost urteetan, inoiz lapurtu al dizute bizikleta? (%) Bai 18,5 16,5 25,7 15,9 18,0 10,5 17,6 Ez 81,5 83,5 74,3 84,1 82,0 89,5 82,4 GUZTIRA 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 Iturria: Siadeco, 20/ 4. Siadeco' ikerketa aplikatua Gipuzkoako Foru Aldundia Urola Kostaldea da proportzioan bizikleten lapurreta kopuru altuena adierazi den eskualdea (bizikletaren erabilera altuena ematen den eskualdea hain xuxen ere) eta Donostialdea kokatzen da bigarren lekuan (hurrenez hurren, bizikleta dutenen %25ek eta %21ek adierazi dute azken 5 urteetan inoiz bizikleta lapurtu izana). 9. Grafikoa: Bizikleta duten etxeak (%63;2): Azken bost urteetan, inoiz lapurtu al dizute bizikleta?, eskualdearen arabera (%) Iturria: Siadeco, 2014. 19. Taula: Bizikleta duten etxeak (9663,2): Azken bost urteetan, inoiz lapurtu al dizute bizikleta? Bidasoa Beherea Deba Beherea Deba- goiena Donos- tialdea Goierri Tolosal- dea Urola- Kostaldea GUZTIRA (9662,2) (9658,2) (9669,8) (9660,1 ) (9665,3) (9667,5) (9671,3) (9663,2) Bai 19,7 9,8 9,0 20,6 1 1,7 12,3 24,8 17,6 Ez 80,3 90,2 91,0 79,4 88,3 8 7,7 75,2 82,4 GUZTIRA 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 Iturria: Siadeco, 2014. Siadeco' ikerketa aplikatua 36 Gipuzkoako Foru Aldundia 2.4.-BIZIKLETAZ IBILTZEN JAKITEA 1 5 urte eta gehiagoko Gipuzkoako herritarren %88k badakite bizikletaz ibiltzen. Gizonezkoen artean, emakumezkoen artean baino gehiago dira ibiltzen dakitenak (gizonezkoen %97, emakumezkoen %79) eta 1 5-49 urte bitarteko ia guztiak. Biztanleriaren adinean aurrera egin ahala, bizikletaz ibiltzen badakitela adierazten duten pertsona kopuruak behera egiten du, bâtez ere 50 urtetik gora. Zentzu honetan, adierazgarria da 50-64 urte bitartekoen artean %20k adierazten dutela ez dakitela bizikletaz ibiltzen eta portzentaje hori %27koa delà 65 urte eta gehiagokoen artean. 10. Grafikoa: Bizikletan ibiltzen dakitenak, sexu eta adinaren arabera (%) Iturria Siadeco, 2014. 20. Taula: Bizikletaz ibiltzen ¡akin, sexuaren eta adinaren arabera (%) Iturria: Siadeco, 20/ 4. Siadeco' ikerketa aplikatua 37 Gipuzkoako Foru Aldundia Goierri eta Tolosaldea dira bizikletaz ibiltzen dakitela adierazi duten pertsona kopuru altueneko eskualdeak (%91arekin). Bestalde, Deba Beherea da bizikletan ibiltzen dakitela adierazi duten pertsona kopuru baxuena duen eskualdea (zehazki %83). 11. Grafikoa: Bizikletaz ibiltzen dakitenak, eskualdearen arabera (%) Goierri Tolosaldea Bidasoa Debagoiena Urola Donostialdea Goierri Deba GUZTIRA Beherea Kostaldea Beherea 21. Taula: Bizikletaz ibiltzen dakitenak, eskualdearen arabera (%) Bidasoa Beherea Deba Beherea Deba- goiena Donos- tialdea Goierri Tolosal- dea Urola- Kostaldea GUZTIRA Bai 88.8 83,0 88,1 87,2 91,1 90,8 87,9 87,8 Ez 1 1.2 17,0 1 1,9 12,8 8,9 9,2 12,1 12,2 GUZTIRA 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 ¡turna: Siadeco, 2014. Siadeco' ikerketa aplikatua 38 Gipuzkoako Foru Aldundia Ikasketa maila baxueneko pertsonen artean (lehen mailakoak baino baxuagoak), bizikletan ibiltzen dakiten pertsonen portzentajea nabarmen baxuagoa delà ikusten da (%62) bestelako ikasketa mailak dituzten herritarrekin alderatuta. 22. Taula: Bizikletaz ibiltzen ¡akin, amaitutako ikasketen arabera (%) Batere ez, lehen mailakoak baino Lehen mailakoak, Oinarrizko Batxilergoa, baxuagoak OHO, DBH Lanbide Heziketa (LH) eta arautu gabeko ikasketak 83,7 93,0 16,3 7,0 100,0 100,0 Goi mailako Batxilergoa, BBB, UB1 Goi-mailako Ikasketak 94,8 87,8 5,2 12,2 100,0 100,0 Siadeco' ikerketa aplikatua 39 Gipuzkoako Foru Aldundia 2.5.- BIZIKLETAZ IBILTZEN EZ DAKITEN HERRITARRAK ETA IKASTEKO GOGOA Bizikletaz ibiltzen ez dakitela adierazi duten biztanleen profil sozio-demografikotik abiatuta, kolektibo horen ezaugarri nagusiak ondorengoak lirateke: • %&7 emakumeak dira. • %92, 49 urtetik gorakoak dira. Bâtez besteko adina 65 urtekoa delarik. • %49 Donostialdean bizi dira, eta % 1 1 Deba Beherean. • %54, jubilatu, pentsionista, errentadunak dira. Eta %23 etxeko lanetan ari dira. • %72k, lehen mailako ikasketak, oinarrizko batxilergoa, OHO, DBH edo maila baxuagoko ikasketak dituzte. Siadeco' ikerketa aplikatua 40 Gipuzkoako Foru Aldundia 23 Taula: Bizikletaz ibiltzen ez dakitela dioten pertsonen profil sozio-demografikoa (%) Gizona........................................... Sexua Emakumea......................................... 1 5-24 urte..................................... 25-49 urte....................................... Adina 50-64 urte....................................... 65 urte eta gehiago.............................. Batez besteko adina.............................. Bidasoa Beherea.................................. Deba Beherea..................................... Debago iena...................................... Eskualdea Donostialdea..................................... Goierri.......................................... Tolosaldea....................................... Urola-Kostaldea.................................. Okupatua, lanean................................. ikaslea ......................................... Eglingo ptxeko lanetan................................... jarduera Laneabezian ..................................... nagusia b lubilatua/pentsioduna/errentaduna................ Bestelako egoerak................................ Batere ez, lehen mailakoak baino baxuagoak....... Lehen mailakoak, Oinarrizko Batxilergoa, OHO, DBH Lanbide Heziketa (FP) eta arautu gabeko ikasketak .... Amaitutako , , Goi mailako Batxilergoa, BBB, UB1................ ikasketak Erdi goi-mailako Ikasketak....................... Goi-mailako Ikasketak............................ Ed/Ee ........................................... GUZTIRA Iturria: Siadeco, 2014. Ez daki bizikletaz ibiltzen Guztira 9612,2 % 100,0 13,3 50,0 86,7 50,0 1,1 13,7 6,9 38,4 37,5 22,8 54,6 25,0 65,38 49,19 9,6 10,9 1 1,0 7,9 8,7 8,8 48,9 46,3 6,8 9,4 5,0 6,7 10,0 10,1 18,3 45,6 0,5 13,4 22,8 6,7 4,6 6,8 53,9 27,4 - 0,1 31,7 10,1 39,9 29,8 1 1,9 20,7 4,6 10,1 4,1 10,9 7,8 18,2 - 0,1 100,0 100,0 Siadeco' ikerketa aplikatua 41 Gipuzkoako Foru Aldundia 12. Grafikoa: Bizikletaz ibiltzen ez dakitela dioten pertsonen profil sozio-demografikoa: biztanleriaren eta bizikletaz ibiltzen ez dakiten pertsonen arteko diferentziala SEXUA Gizona Emakumea ADINA ESKUALDEA EGUNGO JARDUERA NAGUSIA AMAITUTAKO IKASKETAK 15-24 urte 25-49 urte 50-64 urte 65 urte eta gehiago Batez besteko adina Bidasoa Beherea Deba Beherea Debagoiena Donostialdea Goierri Tolosaldea Urola-Kostaldea Okupatua, lanean Ikaslea Etxeko lanetan Langabezian Jubîlatua/pentsîonîsta/errentaduna Bestelako egoerak Batere ez, lehen mailakoak baino baxuagoak Lehen mail, Oin. Batx, OHO, DBH anb. Hez.(LH) eta arautu gabeko ikask Goi mailako Batx, BBB, UBI Erdi goi-mailako Ikasketak Goi-mailako Ikasketak Ed/Ee Iturrio: Siodeco, 2014. -50 -31,5 -27,3 46,7 -1,3 -0,1 -2,6 -1,7 -0,1 { 3,1 2,6 -0,1 -8,8 -6,8 -10,4 -0,1 26,5 21,6 -30 -10 10 30 50 Siadeco' ikerketa aplikatua 42 Gipuzkoako Foru Aldundia Bizikletaz ibiltzen ez dakiten pertsonen %3lk adierazten dute ibiltzen ¡akin nahiko luketela (biztanleria osoaren %4, hain xuxen ere). Bizikletaz ibiltzen ez dakiten (%21 ) eta ¡akin nahiko luketela adierazten dutenen artean emakumeak gehiago dira (%3 1 ) gizonezkoak baino (%27). Adierazgarria da baita ere, 50-64 urte artean dituzten eta bizikletaz ibiltzen ez dakitela adierazi duten (%21 izanik) pertsonen %49k nahiko lukeela ¡akin bizikletaz ibiltzen, adin tarte horretako biztanleriaren %10 direlarik. 13. Grafikoa: Bizikletan ibiltzen ez dakiten eta jakitea gustatuko litzaieken pertsonak, sexu eta adinaren arabera (%) u Bizikletan ibiltzen ez dakitenen % + Ed/Ee u Bizikletan ibiltzen jakitea gustatuko litzaiekenen %, guztiarekiko Iturria: Siadeco, 2014. 24. Taula: Bizikletan ibiltzen ez dakiten eta jakitea gustatuko litzaieken pertsonak, sexu eta adinaren arabera (%) Bizikletaz ibiltzen ez dakitenen % Bizikletaz ibiltzen jakitea gustatuko litzaiekeenen %>, ez dakitenekiko Bizikletan ibiltzen jakitea gustatuko litzaiekeenen %>, guztiarekiko Iturria: Siadeco, 20! 4. SEXUA Gizonez- Emaku- koa mezkoa 3,2 21,1 26,7 31,2 0,9 6,6 0,8 GUZTI- RA 2,2 20,0 26,6 12,2 1,3 10,0 3,6 Siadeco' ikerketa aplikatua 43 Gipuzkoako Foru Aldundia Deba Beherean (bizikletaz ibiltzen ez dakiten pertsonen proportzio altueneko eskualdea, %17rekin) ikusten da bizikletaz ibiltzen ez dakiten 4 pertsonetatik 1 ek adierazten dutela ibiltzen ¡akin nahia. Bestalde, bizikletaz ibili nahiko lukeela adierazi duten pertsonen portzentaje altuena Goierrin ematen da: bizikletaz ibiltzen ez dakitenen %47k nahiko lukete ibiltzen ¡akin. (Kontuan izan behar da bizikletaz ibiltzen ez dakitenen proportzio baxueneko eskualdea delà Goierri: %9arekin hain xuxen ere). 25. Taula: Bizikletan ibiltzen ez dakiten eta jakitea gustatuko litzaieken pertsonak, eskualdearen arabera (%) Bidasoa Deba Deba- Donos- . . Tolosal- Urola- GUZT1 Beherea Beherea goiena tialdea dea Kostaldea RA Bizikletaz ibiltzen ez dakitenen % Bizikletaz ibiltzen jakitea gustatuko litzaiekeenen %>, ez dakitenekiko Bizikletan ibiltzen jakitea gustatuko litzaiekeenen %>, guztiarekiko 1 1.2 17,0 1 1,9 12,8 14,3 24,0 26,3 35,8 1,5 4,2 3,1 4,6 8,9 9,2 12,1 12,2 46,7 27,3 26,1 30,9 4,1 2,5 3,3 3,8 Huiría: Siadeco, 2014. Siadeco' ikerketa aplikatua 44 Gipuzkoako Foru Aldundia . Mapa: Bizikletan ibiltzen ez dakiten eta jakitea nahiko luketen pertsonak (%) BIDASOAB EHEREA DONOSTIALDEA DEBA BEHEREA UROLA KOSTA TOLOSALDEA DEBAGOIENA GOIERRI Bizikletaz ibiltzen ez dakitenen % Bizikletan ibiltzen jakin nahiko luketenen %, guztiarekiko Batez bestekoaren gainetik 12,2 ¡turna: Siadeco, 2014. Siadeco' ikerketa aplikatua 45 Gipuzkoako Foru Aldundia 2.6.- BIZIKLETAZ EGINDAKO DESPLAZAMENDUAK ARRAZOIAREN ARABERA Ohiko txirrindulariak soilik kontuan hartuta (bizikleta gutxienez hilean behin erabiltzen dutenak), hots, 1 5 urte edo gehiagoko Gipuzkoako biztanleriaren %36,1, honakoa genuke: • %84k bizikletaz, aisialdia-paseoa dela-eta desplazatzen direla adierazten dute. • %5 1 k kirola dela-eta. • %35ek gestioak-erosketak direla-eta. • %1 3k lana dela-eta. • %8k ikasketak direla-eta. Proportzioan, bizikletari aisialdi-paseorako erabilera emateagatik nabarmentzen dira emakumeak gizonezkoan aurrean, eta gizonezkoak kirolerako erabilera emateagatik emakumezkoen aurrean. 15-24 urte arteko ohiko txirrindulariak dira, nabarmen, bizikleta ikasketa arrazoiengatik erabiltzen dutela gehien adierazten dutenak. Proportzioan, 25-49 urte bitarteko ohiko txirrindulariak dira bizikleta lan arrazoiengatik erabiltzen dutela gehien diotenak. Ohiko txirrindularien adinean aurrera egin ahala, bizikleta kirolerako erabiltzen dutela diotenak gutxitzen doaz. 26-3 Taula: Bizikletaren ohiko erabiltzaileak (%36,1 ), ondorengo arrazoiren batengatik desplazatzeko erabiltzen dutenak, sexu eta adinaren arabera (%) Lana 12,5 13,6 3,9 18,3 10,8 - 12,.9 Ikasketak 7,6 7,4 23,5 3,5 - - 7,6 Gestioak-Erosketak 36,3 32,6 45,1 30,5 33,3 42,9 34,9 Aisialdia-Paseoa 79,9 90,5 79,1 86,1 82,4 82,1 83,8 Kirola 60,4 36,0 59,5 51,9 42,6 32,1 51,3 Iturria: Siadeco, 20/ 4. Siadeco' ikerketa aplikatua 46 Gipuzkoako Foru Aldundia Urola Kostaldeko ohiko txirrindulariak bizikleta gestio eta erosketetarako erabiltzeagatik nabarmentzen dira. Donostialdeko ohiko txirrindulariak bizikleta aisialdi eta paseorako erabiltzeagatik nabarmentzen dira. Debagoienako ohiko txirrindulariak bizikleta kirolerako erabiltzeagatik nabarmentzen dira. 27-3 Taula: Bizikletaren ohiko erabiltzaileak (%36,1 ), ondorengo arrazoiren batengatik desplazatzeko erabiltzen dutenak, bizi diren eskualdearen arabera (%) Iturria: Siadeco, 20/ 4. Siadeco' ikerketa aplikatua 47 Gipuzkoako Foru Aldundia BIDASOA 3EHEREA DONOSTIALDEA DEBA BEHEREA UROLA KOSTA TOLOSALDEA GOIERRI DEBAGOIENA Siadeco' ikerketa aplikatua 7. Mapa: Txirrindulariak (%36,1) bizikletaz desplazatzeko motiboak (%) ¡turna: Siadeco, 20/ 4. Guztira % Aisialdia-Paseoa 83,8 Kirola 51,3 Gestioak-Erosketak 34,9 Lana 12,9 Ikasketak 7,6 Batez bestekoaren gainetik 48 Gipuzkoako Foru Aldundia 2.7.- BIZIKLETA DESPLAZAMENDUAREN MAIZTASUNA Ondorengo taulan modu laburtuan adierazten ditugu Gipuzkoako 1 5 urte eta gehiagoko biztanleriak bizikletarekin daukan harremanen inguruko hainbat datu: bizikletaz ibiltzen ote dakien eta erabilera maiztasuna. Gipuzkoako biztanleriaren %36 “ohiko erabiltzaile edo txirrindulari" kontsidera ditzakegu (bizikleta gutxienez hilean behin erabiltzen duela adierazten dute). Biztanleriaren %52 bizikletaren ohiko ez erabiltzaile kontsideratu ditzakegu: inoiz ez dutelako bizikleta erabiltzen (%42) edo hilean behin baino gutxiago erabiltzen dutelako (%10). Eta azkenik, aurrerago adierazi dugun bezala, 1 5 urte eta gehiagoko Gipuzkoako biztanleriaren % 12 da bizikletaz ibiltzen ez dakiela adierazten dueña. Gipuzkoako biztanleria eta bizikletaren erabilera maiztasuna delà eta, ondorengo datuak azpimarra genitzake: • %7k egunero edo ia egunero erabiltzen dute. • % 1 Oek gutxienez astean behin. • %8k asteburuetan bakarrik. • % 1 1 k hilean zenbait alditan erabiltzen dute. 14. Grafikoa: Gaur egun, zein maiztasunarekin erabiltzen duzu bizikleta? (%) 45 ■ 40 - 35 30 25 * 20 15 - 10 5 ■ Egunero edo ¡a Gutxienez Asteburuetan Hilean zenbait Hilean behin Inoiz ez egunero astean behin bakarrik alditan baino gutxiagotan Iturria: Siodeco, 2014. Bizikleta n ibiltzen ezdaki Siadeco* tkerketa aplikatua Gipuzkoako Foru Aldundia 28. Taula: Bizikletan ibiltzen jakitea, ikasteko interesa eta bizikleta erabiltzeko maiztasuna (%) Iturria: Siadeco, 20/ 4. larraian, sexua eta adinaren araberako erabileraren inguruko informazio zehatza aurkezten dugu. Datuok aztertuta, gizonezkoen bizikleta erabilera maila emakumenzkoenen gainetik kokatzen da (gizonezkoen %45 dira “ohiko erabiltzaile edo txirrindulari", emakumezkoen %27aren aurrean). Bestalde, biztanleriaren adinean aurrera egin ahala bizikletaren erabilera mailak beherantz egiten du. Siadeco' ikerketa aplikatua 50 Gipuzkoako Foru Aldundia 29. Taula: Biztanleria bizikletaz desplazatzen den maiztasuna, sexu eta adinaren arabera (%) GUZTIRA Egunero edo ia egunero 10,7 4,2 14,6 9,6 5,1 2,2 7,4 Gutxienez astean behin 13,7 5,7 16,6 14,8 6,8 0,7 9,7 Ohiko erabiltzaileak Asteburuetan bakarrik 9,3 6,1 12,6 12,9 4,4 0,2 7,7 Hilean zenbait alditan 11,7 10,9 18,2 15,8 8,5 3,1 1 1,3 GUZTIRA 45,3 26,9 61,9 53,0 24,8 6,2 36,1 Ohiko Hilean behin baino gutxiagotan 9,4 9,6 16,2 1 1,6 9,7 2,4 9,5 erabiltzaile ez direnak inoiz ez 45,2 63,5 21,9 35,4 65,5 91,3 54,4 GUZTIRA 54,7 73,1 38,1 47,0 75,2 93,8 63,9 GUZTIRA 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 Huiría: Siadeco, 20! 4. Eskualdekako azterketak erakusten du Urola Kostaldea delà ohiko erabiltzaile edo txirrindulari gehieneko zonaldea, Gipuzkoako batez bestekoaren oso gainetik kokatuz (%46 Urola Kostalderako eta %36 Gipuzkoa osorako). Bestalde, Deba Beherean dago ohiko bizikleta erabiltzaile kopururik baxuena (%25). 30. Taula: Biztanleria bizikletaz desplazatzen den maiztasuna, bizi den eskualdearen arabera (%) Egunero edo ia egunero 6,6 2,1 7,5 6,6 2,9 7,6 19,7 7,4 Ohiko Gutxienez astean behin 12,2 5,6 1 1,3 9,2 7,1 14,3 9,8 9,7 Asteburuetan bakarrik 7,7 1 1,3 6,3 8,0 5,9 7,6 7,1 7,7 erabiltzaileak Hilean zenbait alditan 12,2 6,3 13,8 1 1,4 12,9 11,8 9,8 1 1,3 GUZTIRA 38,8 25,4 39,0 35,2 28,8 41,2 46,4 36,1 Ohiko Hilean behin baino gutxiagotan 7,1 1 1,3 1 1,9 9,2 1 1,2 9,2 9,3 9,5 erabiltzaile ez direnak inoiz ez 54,1 63,4 49,1 55,6 60,0 49,6 44,3 54,4 GUZTIRA 61,2 74,6 61,0 64,8 71,2 58,8 53,6 63,9 GUZTIRA 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 Iturna: Siadeco, 20! 4. Siadeco' ikerketa aplikatua 51 Gipuzkoako Foru Aldundia 8. Mapa: Biztanleria bizikletaz desplazatzen den maiztasuna (%) 6,6 Siadeco' ikerketa aplikatua Gipuzkoako Foru Aldundia 2.8.- BIZIKLETAREN OHIKO ERABILTZAILEEN ARRAZOI NAGUSIA BIZIKLETAZ DESPLAZATZEKO Bizikletaz hilean behin gutxienez desplazatzen diren herritarrak, (“ohiko txirrindulari" gisa definitu ditugunak), ondorengo mota edo taldetan sailka ditzakegu: • Txirrindulari “kotidianoak" edo bizikleta nagusiki garraiobide gisa erabiltzen dutenak: hilean behin gutxienez erabili eta bizikleta erabiltzeko arrazoi nagusia lana (%6), ikasketak (%4) edo gestioak-erosketak (% 12) aipatzen dutenak. 1 5 urte eta gehiagoko Gipuzkoako herritarren %8 dira, eta bizikletaren ohiko erabiltzaileen %22. • Aisialdiko txirrindulariak: hilean behin gutxienez erabili eta bizikleta erabiltzeko arrazoi nagusia aisialdia edo paseoa delà aipatzen dutenak. Gipuzkoako herritarren %19, eta bizikletaren ohiko erabiltzaileen erdiak baino zertxobait gehiago (%52). • Kirol txirrindulariak: hilean behin gutxienez erabili eta bizikleta erabiltzeko arrazoi nagusia kirola aipatzen dutenak. Gipuzkoako herritarren %9 eta ohiko erabiltzaileen %26. 15. Grafikoa: Zein da bizikleta erabiltzeko arrazoi nagusia (ohikoena)? (%) 20 1 18 - 16 - 14 - 12 - 10 - 8 - 6 - 4 - 2 - 0 -■ Lana Ikasketak Gestioak-Erosketak Aisialdia-Paseoa Kirola Iturria: Siadeco, 2014. Siadeco' ikerketa aplikatua Gipuzkoako Foru Aldundia 3 1. Taula: Bizikletaren ohiko erabiltzaileen (gutxienez hilean behin erabiltzen dutenen) arrazoi nagusia bizikleta erabiltzeko (%) Bizikletaren ohiko Biztanleria osoarekiko MOTAK Arrazoi nagusia erabiltzaileekiko (4636,1 ) Lanerako 6,4 2,3 Txirrindulari Ikasketetarako 3,8 1,4 Garraiorako “kotidianoak” Gestio-erosketetarako.... 1 1,8 4,2 Guztira 22,0 7,9 Aisialdiko txirrindulariak Aisialdi-Paseorako 52,0 18,8 Kirol txirrindulariak Kirolerako 26,0 9,4 GUZTIRA 100,0 36,1 Egindako ohiko txirrindularien sailkapena kontuan izanda, gizonezkoak emakumezkoen gainetik kokatzen dira kasu guztietan; hórrela: • Txirrindulari kotidianoen taldea aztertuta, gizonezkoek bikoiztu egiten dute ia emakumezkoen kopurua (gizonezkoak %\ 0 eta emakumezkoak %6). • Gizonezko kirol txirrindulariak % 1 6 dira eta emakumezkoak %3. • Aisialdiko txirrindularien kasuan bakarrik ematen da gizonezko eta emakumezkoen arteko aide txikia (gizonezkoak % 1 9 eta emakumezkoak % 18). Adinean aurrera egin ahala, bizikletaren “ohiko erabiltzaile" diren biztanleriaren portzentajea beherantz doa. Eta gauza bera gertatzen da txirrindulari kotidianoekin eta kirol txirrindulariekin. Txirrindulari kotidianoen taldea aztertuz, adierazgarri da: • Gutxienez hilean behin bizikleta erabiltzen duten 15-24 urte arteko biztanleriaren artean, %9k adierazten dute ikasketak direla motiboa, eta beste %8k gestio-erosketak egiteko erabiltzen dutela. • Gutxienez hilean behin bizikleta erabiltzen duten 25-49 urte arteko biztanleriaren artean, %5ek lana aipatzen dute arrazoi nagusi bezala eta beste %5ek gestio-erosketak aipatzen dituzte. Siadeco' ikerketa aplikatua 54 Gipuzkoako Foru Aldundia 16. Grafikoa: Bizikleta erabiltzeko arrazoi nagusia, sexu eta adinaren arabera (%) 100 90 80 70 60 50 40 30 20 10 0 Iturria: Siadeco, 2014. BTxirrindulari "kotidianoak" a Aisialdiko txirrindulariak u Kirol txirrindulariak 32. Taula: Bizikleta erabiltzeko arrazoi nagusia, sexuaren eta adinaren arabera (%) Lanera ko 2,8 1,9 0,4 5,4 1,0 - 2,3 Txirrindulari Ikasketetarako 1,7 1,1 8,9 0,4 - - 1,4 “kotidianoak” Gestio-erosketetarako 5,8 2,8 8,1 4,9 3,9 1,3 4,3 GUZTIRA 10,2 5,8 17,3 10,7 4,9 1,3 7,9 Aisialdiko txirrindulariak Aisialdi-paseorako 19,2 18,3 25,8 28,9 14,4 3,3 18,8 Kirol txirrindulariak Kirolerako 15,9 2,9 19,0 13,5 5,6 1,3 9,4 Ohiko erabiltzaileak GUZTIRA 45,3 27,0 62,1 53,1 24,8 6,0 36,1 Ohiko erabiltzaile ez direnak 54,7 73,0 37,9 46,9 75,2 94,0 63,9 GUZTIRA 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 Iturria: Siadeco, 2014. Siadeco' ikerketa aplikatua 55 Gipuzkoako Foru Aldundia Zonaldekako azterketa eginez, adierazgarria da: • Txirrindulari kotidianoen edo bizikleta nagusiki garraiobide modura erabiltzen duten portzentajerik altuena Urola Kostaldeaan ematen da (% \ 9). • Aisialdiko txirrindularien portzentajerik altueneko eskualdea Donostialdea da (%21 ). • Kirol txirrindularien portzentajerik altueneko eskualdea Debagoiena da (%1 6). • Deba Beherea nabarmentzen da txirrindulari kotidianoen eta aisialdiko txirrindularien portzentajerik baxueneko eskualde gisa (%2 eta %\ 3 hurrenez hurren). 33. Taula: Bizikleta erabiltzeko arrazoi nagusia, eskualdearen arabera (%) Huiría: Siadeco, 2014. Siadeco' ikerketa aplikatua 56 Gipuzkoako Foru Aldundia 9. Mapa: Ohiko txirrindulariak desplazatzeko arrazoi nagusia (%) 2,5 1,0 Iturrla: Siadeco, 20/ 4. Siadeco' ikerketa aplikatua 57 Gipuzkoako Foru Aldundia 2.9.- GARRAIOBIDE EZBERDINEN BITARTEZ DESPLAZATZEKO MAIZTASUNA BIZIKLETA ERABILTZAILEEN TIPOLOGIAREN ARABERA Txirrindulari kotidianoen %52k (bizikleta nagusiki garraiobide modura erabiltzen dutenak) ia egunero erabiltzen dute bizikleta (15 urte eta gehiagoko Gipuzkoako biztanleriaren %4 izanik). Kirol txirrindularien kasuan bizikleta ia egunero erabiltzen dutenak %20 dira eta aisialdiko txirrindularien kasuan %&. Kirol eta aisialdiko txirrindularien %26k bizikleta asteburuetan bakarrik erabiltzen dute. Aisialdiko txirrindularien %45ek bizikleta “hilean zenbait alditan" erabiltzen dutela adierazi dute. 17. Grafikoa: Gauregun bizikleta erabiltzeko maiztasuna, txirrindulari motaren arabera (%) Txirrindulari "kotidianoa" (%7,9) Kirol txirrindularia (%9,4) Aisialdiko txirrindularia (%18,8) u Hilean zenbait alditan ■ Gutxienez astean behin lturria: Siadeco, 2014. u Asteburuetan bakarrik ■ Egunero edo ia egunero Siadeco' ikerketa aplikatua 58 Gipuzkoako Foru Aldundia 34. Taula: Gaur egun bizikletaren erabilerarako maiztasuna, txirrindulari motaren arabera (%) ¡turna: Siadeco, 20/ 4. Zehaztu ditugun txirrindularien tipología ezberdinek bestelako garraiobideez egiten duten erabilera aztertuta, adierazgarria da: • Txirrindulari kotidianoak dira maiztasun txikienarekin kotxean eta maiztasun handienarekin garraio publikoan desplazatzen direnak. • Kirol txirrindulariak dira maiztasun handienarekin kotxez eta motoz desplazatzen direnak eta maiztasun txikienarekin, aldiz, garraio publikoan. Siadeco' ikerketa aplikatua 59 Gipuzkoako Foru Aldundia 35. Taula: Oinez, kotxez, motoz eta garraio publikoz desplazatzeko maiztasuna bizikleta erabiltzaile tipologiaren arabera (%) Oinez Kotxez Motoz Garraio publikoz Egunero edo ia egunero+Gutxienez astean behin Asteburuetan bakarrik Hilean zenbait alditan Hilean behin baino gutxiago + lnoiz ez GUZTIRA Egunero edo ia egunero+Gutxienez astean behin Asteburuetan bakarrik Hilean zenbait alditan Hilean behin baino gutxiago + lnoiz ez GUZTIRA Egunero edo ia egunero+Gutxienez astean behin Asteburuetan bakarrik Hilean zenbait alditan Hilean behin baino gutxiago + lnoiz ez GUZTIRA Egunero edo ia egunero+Gutxienez astean behin Asteburuetan bakarrik Hilean zenbait alditan Hilean behin baino gutxiago + lnoiz ez GUZTIRA Txirrindulari "kotidianoa" Kirol txirrindularia Aisialdiko txirrindularia Ez da ohiko erabiltzailea Ez daki bizikletaz ibiltzen 95,1 94,1 96,2 95,0 95,9 3,5 4,7 3,3 2,5 0,9 1,4 1,2 0,6 0,9 0,9 - - - 1,7 2,3 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 59,0 78,2 75,2 60,7 40,2 1 1,8 8,2 10,0 6,3 5,5 11,1 4,7 8,8 14,4 26,0 18,1 8,8 5,9 18,6 28,3 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 14,7 18,5 8,9 3,1 0,9 1,4 1,2 2,7 0,9 - 4,2 3,0 3,3 1,6 0,5 79,7 77,4 85,2 94,4 98,6 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 41,3 29,6 37,4 39,5 45,7 3,5 5,3 9,5 4,1 3,2 25,9 23,7 24,3 23,6 21,9 29,4 41,4 28,8 32,8 29,2 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 95,2 2,7 0,9 1,2 100,0 62.5 7,5 13.6 16.4 100,0 6,3 1,2 2,1 90.4 100,0 5,1 23,7 32,1 100,0 Ituuia: Siadeco, 20/ 4. Siadeco' ikerketa aplikatua 60 Gipuzkoako Foru Aldundia 2.10.- BIZIKLETA GARRAIOBIDE GISA ERABILTZEA SUSTATU ETA MURRIZTEN DUTEN FAKTOREAK larraian, ikuspegi kualitatibotik, bizikleta garraiobide gisa erabiltzea sustatu eta murrizten duten atzemandako faktoreak aipatzen ditugu, faktore subjektibo eta objektibo moduan sailkatuaz. Faktore sustatzaile objektiboen artean gainera, pertsonalak eta soziokulturalak desberdintzen ditugu. A.- Faktore sustatzaileak a) . Subjektiboak Esperientzia pertsonal enpirikoan oinarrituta, bizikletak garraiobide gisa dituen abantailez konbentzituta egotea. Ingurumenaren babeserako balio, ideología, jarrera eta jokabide proaktibo edo militanteak izatea (motordun ibilgailuen erabilera murriztu eta horrelako ibilgailuentzako espazioak murriztu/kentzearen aldekoak). Bizitza errazteari loturiko faktorea (autoak edo motoak baino zailtasun gutxiago). Gozamen, autonomía eta askatasun sentsazioak. Ongizate fisiko eta mentala. Ingurune fisiko eta soziala ezagutu eta gozatzeko aukera handiagoak (bizikleta ingurunean sozializatu eta integratzeko faktore bezala). Gizartean erreferenteak direnen aldetik bizikletaren erabilera (portaera ereduen eragina). Emakumeen ikuspegitik eta kaleko genero indarkeria delà eta, oinezkoa baino desplazatzeko modu seguruagoa delà aipatzen da (mugikortasun eta azkartasun handiagoa). b) . Objektiboak b. 1 ). Pertsonalak Desplazamendu jakin batzuetarako bizikleta praktikoagoa, funtzionalagoa eta azkarragoa izatea bestelako garraiobideak baino: garraio publikoaren aurrean ordutegirik ez, itxaron beharrik ez, desplazamenduaren iraupena ezagutzeko aukera. Zenbait distantzia eta ibilbidetan, oinez edo motordun ibilgailuz (pribatu zein publiko) baino azkarrago mugitzeko aukera, batez ere hiriguneko desplazamenduetan; ordutegirik eta itxaron beharrik ez (garraiobide publikoaren aurrean). Adibidez: Donostialdeako zenbait zonaldetan bizikletaz desplazatzearen abantailak autoaren edo autobusaren aurrean. Desplazamenduen iraupen neurtua: zehatz ezagutzea iraupena (batez ere hiri- busaren aurrean). Siadeco' ikerketa aplikatua 61 Gipuzkoako Foru Aldundia Ekonomia: kostu txikiagoa. Ekologia (ingurugiro faktorea): ingurumen-inpaktu minimoa, Gipuzkoako faktura energetikoa gutxitzen laguntzea. Sistematikotasunez ariketa fisiko osasungarria egiteko aukera. Erosotasuna: atez ateko desplazamendua. Desplazamenduen arintasun eta malgutasuna (“nahi dudanean (ia) nahi dudan lekura"). b.2) Soziokulturalak Eguneroko paisaian eta bizitzan bizikletaren presentzia txertatua egoteak (erabiltzaileak, bidegorriak) eragindako “kutsadura" efektua (“bizikletaz desplazatzea nórmala da, ohikoa"): eredu den portaera soziala gertuko da fisikoki. Bidegorri funtzional eta seguruak gertu egotea, edo gutxienez bizikletan desplazatzeko baldintza egokiak egotea (errepide zabalak, bazterbideak, zirkulazio mótela, autoentzako espazioen murrizketa). Bizikletaz desplazatzeko kultura ezarri eta garatu izana: ■ Gipuzkoako zenbait eremutan bizikletaren erabilera sozialki sustraituta dago, erabiltzeko ohituraren transmisioa ematen da (familian, lagunartean): Zarautz eta Donostiako kasuak. ■ Bizikletaren aldeko korronte edo “olatua" etorri izana modernitate eta bizi kalitatean erreferenteak diren herrialdeetatik (Eskandinaviar herrialdeak, Holanda...). ■ Moda edo mugimendu bat egiaztatzen da: bizikletaz desplazatzea begi onez ikusia dago sozialki (modernoa, jasangarria,...). Bizikletari loturiko sentsibilizazio eta komunikazio ekintzak nabarmentzen dira: bizikletaz ibiltzen ikasteko ikastaroen zabalpena, bizikleta martxa eta kontzentrazioak, bizikletaz mugitzearen inguruko berriak hedabideetan... Bizikletaz mugitzea teknikoki babesteko zerbitzuak abiarazi eta garatzea: konponketa-tailerrak, bizikleta pertsonalizatzeko osagai eta ekipamenduak eskuragarri dituzten establezimenduak eta zerbitzuak... B.- Faktore murriztaileak a). Subjektiboak Eguneroko zenbait desplazamenduetarako bizikleta garraiobide azkarra eta eraginkorra déla ez pentsatzea (neurtutako iraupena, auto-ilarak ¡asan beharrik ez, ibilbide zehaztua). “Soilik" gazteentzako edo/eta fisikoki sasoi onean daudenentzako garraiobide izatearen aurreiritzia: “ni heldua naiz jada", “ez nago sasoi onean". Siadeco' ikerketa aplikatua 62 Gipuzkoako Foru Aldundia Arrisku sentsazioa: istripuei beldurra (erorketak, autoen kolpatzeak...) batez ere bizikletarekin harreman txikiko pertsonen artean (ez dute erabiltzen edo oso gutxi erabiltzen dute) eta adinekoen artean. Auto/motoaren kultura sendo sustraitua egotea: prestigio sozial altua, batez ere gizonezkoen artean; adoleszentzian, berriz, askatasun eta ligatzeko ezaugarri gisa ikusia (Donostian motoaren kasua). Gizartearen segmentu batek bizikleta kirol eta lehiarako soilik ikustea. Bizikletaren prestigio eskasa, batez ere, lan arloarekin lotua: gizartearen segmentu batek lanera desplazatzeko garraiobide ezegoki gisa ikusten du (ez du seriotasunik, ez da egokia, ez du nahikoa status, ez da “higienikoa"). Bizikletaren erabiltzaile ez direnen artean desplazatzeko ohiturak aldatzeko zailtasuna, horretarako baldintza egokiak egonda ere. b). Objektiboak Bizikletarik ez edukitzea. Bizikletaz ibiltzen ez jakitea edo trebezia falta. Osasun arazoak eta sasoian ez egotea. Orografía: aldapak, auzo “altuetara" desplazatzea. Higiene pertsonala: izerdi arazoak, esfortzuagatik arropa bustitzea. Klimatologia: eguraldi txarra, “militanteak" ez diren segmentuentzako urtaroetara mugatzen den mugikortasuna izatea (udaberri-udan altuagoa udazken-neguan baino). Bizikleta ziurtasunez eta erosotasunez erabili ahal izateko azpiegituren falta (bidegorri sare egokia). Hirigunean bizikleta gordetzeko modu egokian sakabanatutako gune seguruen falta. Bizikletei loturiko lapurreta eta bandalismoa. Desplazamenduen distantziak ez dira bizikletara egokitzen (luzeegiak -kotxeari, motoari edo garraio publikoari egokitzen dira- edo laburregiak -oinezko desplazamenduari egokituak). Bizikletan pisu/tamaina handiko fardelak edota haurrak garraiatzeko zailtasunak. Sakon sustraitu eta zabaldutako bizikletaren kultura sozial baten falta (bizikletaren erabilera eguneroko bizitzan txertatzea zaila da). Garraiobide ezberdinen arteko elkarbizitza eta errespeturako kultura nahikoa garaturik ez dago: errespetu falta bizikletaren erabiltzaile direnenganako, horienganako portaera zorrotzak, bizikletaren erabilera ez errespetagarria zenbait erabiltzaileren aldetik (batez ere oinezkoekiko). Prestakuntza falta (ezagupen eza) bizikletaren mantentze-lan, mekanika eta konponketa gaietan (bizikleta mugikortasuna modu integralago batean ulertzeko). Siadeco' ikerketa aplikatua 63 Gipuzkoako Foru Aldundia Bizikleta “pertsonalizatzeko" aukeren inguruko ezagupen falta: gaur egun dauden modelo ugarien inguruan eta norberaren beharretara egokitutako bizikletarako osagaien inguruan aholkularitza eman eta salmentaz arduratzen diren zerbitzuen inguruko informazio falta (gustu-estetikaren arabera, osasun egoera edo sasoiaren arabera, ibilbide motaren arabera...). Automobilgintza sektorearen garrantzia produktibotasunaren aldetik eta auto berriak eskuratzera bideratutako laguntza publikoak (adibidez: PIVE Planak). Siadeco' ikerketa aplikatua 64 Gipuzkoako Foru Aldundia 3.- BIZIKLETA GARRAIOBIDE GISA: MODUA ETA ARRAZOIAK Siadeco' ikerketa aplikatua 65 Gipuzkoako Foru Aldundia 3.1.- TXIRRINDULARI "KOTIDIANOEN" SOSLAI SOZIODEMOGRAFIKOA Txirrindulari “kotidianoen" edo bizikleta garraiobide modura erabiltzen duen multzoaren soslai sozio- demografikoari dagokionez (bizikleta hilean behin behintzat erabiltzen dute, nagusiki lana, ikasketak eta gestioak-erosketak direla-eta), hauexek beren ezaugarri nagusiak: • la hirutik bi gizonezkoak dira (%64). • Batez besteko adina, 36 urte. Multzo honen %82k, 50 urte baino gutxiago ditu. • %39 Donostialdean bizi dira, eta %25 Urola-Kostaldean. • %56 lanean ari dira, eta %32 ikasleak dira. • %39k erdi goi-mailako ikasketak (% 12) edo goi-mailakoak (%27) dituzte, eta %32k lehen mailako titulazioa edo baxuagoa. 66 ikerketa aplikatua Gipuzkoako Foru Aldundia 36. Taula: Txirrindulari “kotidianoen” edo bizikleta garraiobide gisa erabiltzen dutenen soslai soziodemografikoa (%) Gizona............................................ Sexua Emakumea.......................................... 1 5-24 urte....................................... 25-49 urte........................................ Adina 50-64 urte......................................... 65 urte eta gehiago............................... Batez besteko adina............................... Bidasoa Beherea................................... Deba Beherea...................................... Debago iena....................................... Eskualdea Donostialdea....................................... Goierri........................................... Tolosaldea........................................ Urola-Kostaldea................................... Okupatua, lanean.................................. Ikaslea .......................................... Egungo ptxeko lanetan..................................... jarduera Laneabezian ...................................... nagusia b lubilatua/pentsionista/errentaduna................ Bestelako egoerak................................. Batere ez, lehen mailakoak baino baxuagoak........ Lehen mailakoak, Oinarrizko Batxilergoa, OHO, DBH Lanbide Heziketa (LH) eta arautu gabeko ikasketak.... Amaitutako , , . Goi-mailako Batxilergoa, BBB, UB1................. ikasketak Erdi goi-mailako ikasketak........................ Goi-mailako ikasketak............................. Ed/Ee............................................. ¡turna: Siadeco 2.014 Txirrindulari "kotidianoa" Guztira 967,9 % 100,0 64,3 50,0 35,7 50,0 30,1 13,7 51,7 38,4 14,0 22,8 4,2 25,0 36,1 49,2 1 1,2 10,9 2,1 7,9 7,7 8,8 38,5 46,3 7,0 9,4 9,1 6,7 24,5 10,1 55,9 45,6 31,5 13,4 1,4 6,7 5,6 6,8 5,6 27,4 - ,1 2,1 10,1 30,1 29,8 14,7 20,7 14,7 10,1 1 1,9 10,9 26,6 18,2 - 0,1 Siadeco' ikerketa aplikatua 67 Gipuzkoako Foru Aldundia SEXUA ADINA ESKUALDEA EGUNGO JARDUERA NAGUSIA 18. Grafikoa: Bizikleta garraiobide gisa erabiltzen duten txirrindularien soslai soziodemografikoa: Biztanleria orokorraren eta txirrindulari "kotidianoen" arteko diferentziala (%) Gizona 1 AO Emakumea ' 15-24 urte 25-49 urte 50-64 urte 65 urte eta gehiago Batez besteko adina 14,3 -8,8 -20,8 AMAITUTAKO IKASKETAK Bidasoa Beherea Deba Beherea Debagoiena Donostialdea Goierri Tolosaldea Urola-Kostaldea Okupatua, lanean Ikaslea Etxeko lanetan Langabezian Jubilatua/pentsionista/err enta duna Bestelako egoerak Batere ez, lehen mailakoak baino baxuagoak Lehen mail, Oinarr. Batx, OHO, DBH Hez (LH) eta arautu gabeko ikasketak Goi-mailako batx., BBB, UBI Erdi goi-mailako ikasketak Goi-mailako ikasketak Ed/Ee -21,8 14,4 16,4 18,1 -30 -20 -10 10 20 Iturria: Siadeco, 2014. Siadeco' ikerketa aplikatua 68 Gipuzkoako Foru Aldundia Kualitatiboki, bizikleta garraiobide modura erabiltzen duten pertsonen ezaugarrien inguruan, honakoak azpimarratuko genituzke: • Ingurumen eta gizarte sentsibilitate maila altuagoa duten pertsonak dira: bizikletaz mugitzeak, ingurunea hobeto ezagutu eta gizarte harremanetarako aukera gehiago ematen duenez, ingurumenarekiko kontzientzia-maila areagotzen laguntzen du. • Erabiltzaileen artean oso zabalduta dagoen ezaugarria da bizikletaz ibiltzeak eragiten dien “askatasun" sentsazioa eta “plazerra". • jabetzen dira beren portaera zuzenaz (ingurumenaren ikuspegitik), eta neurri batean gizarte eredu direla pentsatzen dute: gizartearen eta instituzioen aldetik errekonozimendua zor zaiela sentitzen dute. • Bizikletako erabiltzaileen artean bi multzo bereizten dira: Funtzional/Praktikoak2: bizikletaren azkartasuna eta eraginkortasuna lehenesten dute (batez ere lan edo ikasketak direla-eta desplazatzen direnak). Bidegorri azkar eta zuzenak lehenesten dituzte. Erlaxatuak: bizikletaren erabilera funtzionala egiten dute, baina alderdi ludiko eta soziala eransten diote. Bidegorri seguru eta erakargarriak lehenesten dituzte. • Bizikleta erabiltzailearen egungo irudia, “pertsona inteligentea" den irudia da (“atez ateko" garraiobide oso egokia hautatzen du, hainbat gairi irtenbide egokia eman eta distantzia bat egiteko behar den denbora ongi aurreikusteko aukera ematen dueña) pertsona praktiko eta operatiboa (“gauza sinpleak baloratzen ditu, ez da konplikatzen") eta desplazamenduaz gozatzen dakien pertsona da (ingurune sozialarekin eta ingurumenarekin duen hartu-emanagatik). • Era guztietara, kualitatiboki, bizikleta garraiobide modura erabiltzen duten pertsona mota asko dagoela adierazten da: izan ere, bestelako garraiobideak (autoa, garraio publikoa______) erabiltzen dituzten pertsonen artean dagoen adina aniztasun “badago eta egon behar du" ohiko bizikleta erabiltzaileen artean ere. Udalerri batetik bestera, diferentea da bizikleta erabiltzaileen idiosinkrasia: herri bakoitzean badago gizarte-erakusleiho moduko bat bizikleta nork erabiltzen duen, nola, zergatik eta zertarako____________ Zentzu honetan interesgarria litzateke bizikletaren merkatuak erabiltzaileen aniztasuna kontuan hartzea, eskaintza gustu, behar eta eskari desberdinetara zabalduz eta egokituz. 2 Gaur egun, bizikletaz egiten diren desplazamendu asko, praktikoa gertatzen delako egiten dira. Hirigunean, desplazamendu bat egiteko bizikletaz behar den denbora, beste garraiobideek behar dutena baino gutxiago da maiz (aide batera utzita ingurumen arrazoiak). Siadeco' ikerketa aplikatua 69 Gipuzkoako Foru Aldundia 3.2.- AURRETIK ERABILITAKO GARRAIOBIDEA Bizikleta garraiobide gisa (lanera, ikastera edo gestio-erosketak egitera joateko) erabiltzen duten pertsonen %48k desplazamendu hori oinez egiten zuten lehen (hau da, biztanleri guztiaren %4k). %22k kotxez egiten zuten desplazamendu mota hori; hots, biztanleriaren %2k utzi zion kotxea erabiltzeari bizikletaz desplazatzeko. %14kgarraio publikoz (autobusez) egiten zuten desplazamendu hori, hots, biztanleriaren %lek. %7 motoz desplazatzen ziren lehen (biztanleriaren %\). Eta %6 dira beti bizikleta erabili dutela diotenak. 37. Taula: Bizikleta garraiobide gisa erabili baino lehen (lanera, ikastera edo gestio-erosketak egitera joateko) erabilitako garraiobidea (%) Oinez ..................................... Motoa ..................................... Garraio publikoa (autobusa...)............. Kotxea..................................... Beti bizikleta erabili izan dut............ Ed/Ee ..................................... GUZTIRA Iturria: Siadeco 20/ 4 Bizikleta garraiobide gisa erabiltzen duen biztanleriarekiko (txirrindulari "kotidianoak") (967,9) Biztanleria oso 48,1 3,8 6,7 0,5 14,1 1,1 22,2 1,8 6,1 ,5 2,8 ,2 100,0 7,9 Siadeco' ikerketa aplikatua 70 Gipuzkoako Foru Aldundia 3.3.- DESPLAZAMENDU NAGUSIAN EGINDAKO DISTANTZIA ETA DENBORA loaneko bidaiari soilik dagokionez, txirrindulari “kotidiano" gisa sailkatutako pertsonen %68k gehienez ere 3 Km. egiten dituzte lana, ikasketak edo gestioak-erosketak direla-eta egindako desplazamenduetan (14 urtetik gorako Gipuzkoako biztanleriaren %6, beraz). % 1 9k, 3,1 — 5 Km. artean egiten dituzte (biztanleriaren %2). Eta % 1 3k, 5 Km. baino gehiago egiten dituztela diote (biztanleriaren %\). 38. Taula: Bizikletaz egindako desplazamendu nagusian egin ohi den distantzia < 1 kilómetro..................... 1.1- 3 kilómetro.................. 3.1- 5 kilómetro.................. 5.1- 10 kilómetro................. 10 kilómetro baino gehiago........ Ed/Ee............................. GUZTIRA ¡turna: Siadeco 2014 Bizikleta garraiobide gisa erabiltzen duen biztanleriarekiko (txirrindulari "kotidianoak") (%7,9) Biztanleria osoarekiko 15,8 1,3 52,3 4,2 18,6 1,5 8,6 0,7 4,0 0,3 0,6 0,0 100,0 7,9 Txirrindulari “kotidianoen" (bizikleta garraiobide gisa erabiltzen dutenen) %56k, 10 minutu erabiltzen dituzte gehienez ere ¡oaneko bidaia egiteko. la laurden batek (%24k), egin beharreko distantzia egiteko 11-15 minutu artean behar dituela dio, eta %20k, 1 5 minutu baino gehiago. 39. Taula: Distantzia hori egiteko behar den denbora (¡oaneko bidaian soilik) (%) 5 minutu baino gutxiago.......... 5-10 minutu artean............... 11-15 minutu artean.............. 16-20 minutu artean.............. 20 minutu baino gehiago.......... GUZTIRA ¡turna: Siadeco 20 ¡4 Bizikleta garraiobide gisa erabiltzen duen biztanleriarekiko (txirrindulari "kotidianoak") (967,9) Biztanleria osoarekiko 9,6 0,8 46,1 3,7 24,4 1,9 7,9 0,6 12,0 1,0 100,0 7,9 Siadeco' ikerketa aplikatua 71 Gipuzkoako Foru Aldundia 3.4.- KASKOAREN ERABILERA ETA ERABILITAKO BIZIKLETA MOTA Bizikleta garraiobide gisa erabiltzen duten txirrindularien %79k ez dute kaskorik erabiltzen. Eta %20 dira erabiltzen dutenak (hau da, biztanleriaren %2). 40. Taula: Kaskorik erabiltzen al duzu desplazamendu horretan? (%) Bizikleta garraiobide gisa erabiltzen duen biztanleriarekiko Biztanleria osoarekiko (txirrindulari “kotidianoak") (967,9) Bai 20,0 1,6 Ez 79,4 6,3 Ed/Ee 0,6 - GUZTIRA 100,0 7,9 Huiría: Siadeco 2014 Kualitatiboki antzeman da badagoela diskurtso bat, kaskoaren derrigorrezko erabilera, garraiobide gisa bizikletaren erabilera sustatzeko hartutako neurrien kontra doala dioena. Hiri barnean, trafikoa mantsoa den lekuetan, bidegorri sarean___etab., ez dirudi era honetako planteamenduek zentzu handia dutenik; are gutxiago gure inguruko herrialdeetako arauekin konparatuz. Erabilitako bizikleta motari dagokionez, ikus daiteke, bizikleta garraiobide gisa erabiltzen duten txirrindulari asko, horretarako egokiena ez den bizikleta mota erabiltzen ari direla. Honela: • Txirrindulari “kotidiano"-en %45ek, desplazamenduetan gehien erabilitako bizikleta BTT/Mountain Bike delà adierazten dute (biztanleriaren %4k beraz). • %44k hiriko/paseoko bizikleta erabiltzen dute gehien (biztanleriaren %4k). • %8k bizikleta hibridoa erabiltzen dute batez ere. • % 1 ek errepideko/lasterkarien bizikleta erabiltzen du nagusiki. Siadeco' ikerketa aplikatua Gipuzkoako Foru Aldundia 41. Taula: Ze bizikleta mota erabiltzen duzu gehien zure desplazamenduetan? (%) Bizikleta garraiobide gisa erabiltzen duen biztanleriarekiko Biztanleria osoarekiko (txirrindulari "kotidianoak") ____________(967.9)__________________________________________ BTT-Mountain Bike............................. 44,8 3,6 Hirikoa / Paseokoa............................ 43,9 3,5 Hibridoa....................................... 8,4 0,7 Errepidekoa / Lasterkariena....... 1,4 0,1 Tolesgarria....................... 1,0 0,1 Besterik ...................................... 0,6 0,0 GUZTIRA 100,0 7,9 Iturria: Siadeco 20/ 4 Siadeco' ikerketa aplikatua 73 Gipuzkoako Foru Aldundia 3.5.- EGURALDI TXARRA ETA BIZIKLETAREN ERABILERA GARRAIOBIDE GISA Bizikleta garraiobide gisa erabiltzen duten pertsonen % 12k diote, eguraldi txarragatik bizikletan ibiltzeari gutxitan uzten diotela, eta beste %28k inoiz ez diotela erabiltzeari uzten eguraldi txarragatik. Aldiz, %40k diote eguraldi txarrarekin sistematikoki (beti) bizikleta erabiltzeari uzten diotela (biztanleriaren %3), eta beste % \ 9k eguraldi txarrarekin sarritan erabiltzeari uzten diotela. 42. Taula: Eguraldi txarragatik bizikletan ibiltzeari uzten al diozu? (%) Bai, beti............................ Bai, sarritan........................ Bai, gutxitan........................ Ez, inoiz ez......................... Ed/Ee................................ GUZTIRA Iturria: Siadeco 20/ 4 Bizikleta garraiobide gisa erabiltzen duen biztanleriarekiko (txirrindulari "kotidianoak") (967,9) Biztanleria osoarekiko 40,3 3,2 19,4 1,5 1 1,6 0,9 28,1 2,2 0,6 0,1 100,0 7,9 Eguraldi txarrarekin bizikletan ibiltzeari beti edo sarritan uzten diotenei, bizikleta erabiltzen jarraitzeko zer beharko luketen galdetu zaie, eta hauexek bildutako erantzunak: %14 ez daude prest eguraldi txarrarekin bizikletan ibiltzeko. • %25ek helmugan arropaz aldatu ahal izateko leku egokia beharko lukete (biztanleriaren % 1, beraz) • %24k, eguraldi txarrerako berariazko arropa-janzkia edukitzea. • % 1 7k arrisku gutxiagoko txirrindularientzako bideak eskura izatea (ez irristatzeko, putzu gutxiagorekin____) • % 1 Oek helmugan bizikleta aparkatzeko babestutako toki bat edukitzea. • %2k eguraldi txarra dagoenean ibiltzeko bizikleta egokiago bat edukitzea. Siadeco' ikerketa aplikatua 74 Gipuzkoako Foru Aldundia 43. Taula: Eguraldi txarra izanagatik ere, ondorengo zein neurri litzateke beharrezkoena zuk bizikletan ibiltzen jarrai dezazun...? (%) Helmugan arropaz aldatu ahal izateko leku egoki bat edukitzea...................................... Eguraldi txarrerako berariazko arropa-janzkia edukitzea.......................................... Arrisku gutxiagoko txirrindularientzako bideak eskura izatea (ez irristatzeko, putzu gutxiago...) .... Ez dago prest eguraldi txarrarekin bizikletaz ibiltzeko.......................................... Helmugan bizikleta aparkatzeko babestutako toki bat edukitzea...................................... Eguraldi txarrarekin ibiltzeko bizikleta egokiago bat edukitzea.......................................... Besterik........................................... Ed/Ee.............................................. GUZTIRA Iturria: Siadeco 20/ 4 Bizikleta garraiobide gisa erabili eta eguraldi txarrarekin erabiltzeari uzten dioen biztanleriarekiko (965.96) Biztanleria osoarekiko 25,1 1,4 24,4 1,4 16,9 1,0 14,0 0,8 9,5 0,5 2,3 0,1 3,1 0,2 4,8 0,3 100,0 5,7 Siadeco' ikerketa aplikatua 75 Gipuzkoako Foru Aldundia 3.6.- BIZIKLETAREN ABANTAILAK GARRAIOBIDE GISA BESTELAKO MODUEN AURREAN Txirrindulari “kotidiano" gisa sailkatutakoei, bizikleta bestelako garraiobideen ordez erabiltzeko garaian, hainbat arrazoiri ematen dieten garrantziari buruz galdetuta, hauexek erantzunak: • %88k garrantzia handia (%53) edo nahikoa (%35) ematen diote bizikletak ingurumen- inpaktu txikiagoa izateari (ez du kutsatzen). • %87k garrantzia handia (%46) edo nahikoa (%42) ematen diote bizikletaz desplazatzea osasuntsuagoa izateari (osasun arrazoiak). • %87k garrantzia handia (%44) edo nahikoa (%42) ematen diote bizikletaz desplazatzearen erosotasunari. • %80k garrantzia handia (%42) edo nahikoa (%38) ematen diote bizikletaz desplazatzeak eragindako gozamenari. • %76k garrantzia handia (%39) edo nahikoa (%37) ematen diote bizikleta merkeagoa izateari. • %76k garrantzia handia (%34) edo nahikoa (%43) ematen diote bizikleta bidezko desplazamendua azkarra izateari. 19. Grafikoa: Bizikleta garraiobide modura erabiitzen duen biztanleria (7,9%) Zuretzat zenbaterainoko garrantzia dute ondorengo abantailek bizikleta bestelako garraiobideen ordez erabiltzerako garaian? (%) Ingurumen-inpaktu txikiagoa izatea (ez du„ Osasuntsuagoa izatea Erosoagoa izatea Gozamen handiagoa ematea Merkeagoa izatea Azkarragoa izatea 87,6 87,3 86,7 80,0 20 40 60 80 100 Iturria: Siadeco, 2014. i Garrantzia handia ■ Nahikoa garrantzia Siadeco* ikerketa aplikatua ib Gipuzkoako Foru Aldundia 44. Taula: Bizikleta garraiobide modura erabiltzen duen biztanleria (%7,9) Zuretzat zenbaterainoko garrantzia Garrantzia handia............... Nahikoa garrantzia.............. Garrantzia gutxi................. Batere garrantzirik ez.......... Ed/Ee............................ GUZTIRA Iturria: Siadeco 2014 Azkarragoa izatea Merkeagoa izatea Inguru men inpaktu gutxi ago izatea (ez du kutsatzen) Erosoagoa izatea Osasuntsuag oa izatea Gozamen handiagoa ematea (967,9) (967,9) (%7,9) (967,9) (967,9) (967,9) 33,5 39,4 52,6 44,3 45,6 42,3 42,5 36,9 35,0 42,4 41,7 37,7 18,8 17,8 8,0 10,2 9,4 13,6 5,2 4,9 4,4 2,6 3,3 6,4 . 1,0 - 0,4 - - 100,0 100.0 100.0 100.0 100.0 100.0 Siadeco' ikerketa aplikatua 77 Gipuzkoako Foru Aldundia 3.7.- BIZIKLETAREN ERABILERA FIDELIZATU DEZAKETEN FAKTOREAK ETA ERABILTZAILE POTENTZIAL HANDIENEKO KOLEKTIBOAK Ikuspegi kualitatibo batetik, herritarrak bizikleta garraiobide gisa erabil dezaten fidelizatzen lagun dezaketen ondorengo faktoreak detektatu dira: • Garraiobide modura bizikleta erabiltzea eraginkorra eta atsegingarria delà konprobatu- baieztatzea (erosoa, azkarra, arina...); eta honekin batera, bizikletak duen “magiaz" jabetu eta desplazamendu kontziente eta atseginagoa eginez, ingurumenaz gozatzeko aukera handiagoa izatea. • Bizi-kalitatea eta osasuna hobetzeko baliagarria delà sentitzea: ingurumenaz eta harreman pertsonalez gehiago gozatzeko aukera eskaintzen dueña (bizikletak geratu eta hitz egiteko aukera eskaintzen du, umore hobea, ariketa fisikoa, estres gutxiago, lan produktibitate altuagoa). • Bizitza-eredu iraunkorra garatzen laguntzen ari zaren kontzientzia (gizarte- erantzukizuna). • Bidegorri sarea garatu eta bere diseinua hobetzea: zabaldu, trazadura funtzionalagoak (abiapuntu-helmugaren artean zuzenagoak izango direnak) eta seguruagoak, bidegorri zati desberdinen arteko artikulazioa eta konexioa hobetzea. Bereziki, bizikletaren erabilera sustatu eta ibilgailu motordunena mugatzera zuzendutako neurriak hartuz (“bidegorriak errepideei lekua kenduz edo ibilgailuen trafiko arauak mugatuz egin behar dira"), • Bidegorri sarea egoki mantendu (garbitasuna, zoruaren egoera) eta hainbat elementu egokitzea (beldurra kentzekoak, piboteak... “orain arriskutsuak dira") • Seinaletika hobetzea: norabideak eta bide-zati arriskutsuak seinalatuz, oinezkoei zuzendutako seinaleak ipiniz (euren arrêta pizteko, bidegorrian sartzea saihesteko) • Bizikletentzako aparkaleku sistema zabal, seguru eta babestu bat izatea (babestua bai bandalismo ekintzen aurrean, bai eguraldi txarraren aurrean). • Bizikletaz desplazatzea erosoago eta funtzionalagoa egiten duen ekipamendua ezagutu eta eskuragarri izatea: zakutoak, orgak, otarreak, eguraldi txarrarekin ibiltzeko arropa espezifikoa. • Garraio publikoan bizikletak garraiatu ahal izateko neurriak hartzea: trenetan bagoi edo gune espezifikoak; autobusetan gune edo atoi espezifikoak. • Garraiobide modura bizikleta erabiltzen duten pertsonen aitorpen sozial/instituzionala: zergetan beherapenak egitea. Siadeco' ikerketa aplikatua 78 Gipuzkoako Foru Aldundia Ikuspegi kualitatibotik, bizikletaren erabiltzaile izateko aukera gehiago izan dezaketela usté den kolektiboak honakoak dira: • Gazteak eta ikasleak: derrigorrezko ikasketako ikasleak, LH, unibertsitate ikasleak (heldutasunagatik, eta desplazatzeko ohitura kontzienteak finkatzeko gai izan daitezkeelako). • Garraio publikoko ohiko erabiltzaileak (emakumezkoak nagusiki). Nahiz eta badén baita ere kolektibo hau “bizikletara eramatea" zailagoa delà dioen diskurtsoa, batik bat garraio publikoak erabiltzaileak fidelizatzeko elementu egokiak dituenean (prezioa, maiztasuna, etxetik eta helmugatik hurbil dauden geltoki egokiak). • Aisialdia-paseoa dela-eta oinez desplazatu ohi den kolektiboa: desplazamendu horiek egiteko bizikleta erabiltzeko aukerak eskaintzen dituen kolektibo gisa ikusten da. • Adinekoen multzo bat (batik bat ingurune urbanoetan: Donostian), jarduera fisikoa egiteko eta bere estetika bizikleta desplazamenduetara egokitzeko jarrera egokia azaltzen dueña (kirol estetika, txandala...). • Aisialdi edota kirola egiteko bizikleta erabiltzen duen kolektiboa. • Hiri garraiobide modura motozikleta erabiltzen duten pertsonak, batik bat Donostialdeako ingurune metropolitanoan, garraiobide bat eta beste erabiltzeko arrazoiak antzekoak direlako (multzo batean behintzat): kotxea baino merkeagoa da, distantzia jakin batzuetan azkarragoa, aparkatzeko errazagoa, erosoa.. Honekin lotuta, nitxo garrantzitsua detektatzen hasi da gaur egun (batez ere Donostian), auzo altuetan, gaizki komunikatutako zonatan bizi direlako motorra erabiltzen duten profesional liberalen artean (horietako askok bizikleta elektrikoa erabili ahal izango lukete3). • Gaur egun ingurune metropolitanoan kotxea edo garraio publikoa erabili, eta garraio publikoa eta bizikleta konbinatzeko sistemara aida daitezkeenak. (Bizikleta tren edo autobus geltokietan eskuratuz). Hau da, bizikleta desplazamenduak areagotzeko nitxo txikia pertzibitzen da ingurune metropolitanotan egiten diren desplazamendu intermodalitateetan. 3 Etorkizun hurbilean bizikleta elektrikoek pisu adierazgarria har dezakete desplazamenduetan. Orain gutxira arte ezezagunak ziren, oso garestiak ziren, euren teknologia ez zegoen behar bezala garatuta. Gaur egun prezioz eskuragarriak gertatzen dira, eta oso egokiak dira kasu batzuetan (aldapadun zonak, adibidez). Bestetik, bizikleta elektrikoarekin desplazamendua azkarragoa da, ez zara arnasestuka edo izerdituta iristen, etab. Ibilgailu hau erabiltzeko eragozpenik handiena aparkaleku seguruen falta da (aparkaleku seguruak behar dira, leku itxietan, etab...). Siadeco' ikerketa aplikatua 79 4.- BIZIKLETA GARRAIOBIDE MODURA EZ ERABILTZEKO ARRAZO IAK ETA ERABILTZEKO INTERESA Siadeco' ikerketa aplikatua 80 4.1.- BIZIKLETAREKIKO DUTEN HARREMAN MOTAREN ARABERAKO KOLEKTIBOEN EZ AU GARRI SOZIODEMOGRAFIKOAK Bizikletan ibiltzen ez dakiten pertsonen eta txirrindulari “kotidiano" edo garraiobide modura bizikleta erabiltzen duten pertsonen ezaugarri soziodemografikoak behin aztertuta, bizikleta garraiobide modura ez erabiltzeko dauden arrazoiak aztertzeko helburuarekin, bestelako hiru kolektiboren ezaugarriak aztertuko dira atal honetan. Bizikletan ibiltzen ¡akin arren ohikotasunez bizikletarik erabiltzen ez dutenak, bizikletaren erabilera kirolari lotuta egiten dutenak eta bizikletaren erabilera aisialdiari lotuta egiten dutenak dira aztertuko diren hiru talde edo kolektiboak. Bizikletan ibiltzen ¡akin arren ohikotasunez bizikletarik erabiltzen ez duten pertsonen ezaugarri soziodemografikoak ondorengoak dira (15 urtetik gorako gipuzkoarren % 52a osatzen du kolektibo honek): • Erdia emakumezkoak dira eta beste erdia gizonezkoak. • Batez besteko adina 53 urte da (batez besteko orokorraren gainetik: 49 urte). % 57k 49 urte baino gehiago dituzte. • % 42 lanean daude eta % 36 jubilatuak, pentsionistak edo errentadunak dira. • Biztanle horien eskualdekako banaketa, biztanleria orokorraren banaketaren oso antzekoa da. • Biztanle horien amaitutako ikasketen araberako banaketa, biztanleria orokorraren banaketaren oso antzekoa da. Kirol txirrindularien ezaugarri soziodemografikoak ondorengoak dira ( 1 5 urtetik gorako gipuzkoarren % 9a osatzen du kolektibo honek): • Gehiengoa gizonezkoak dira (% 85). • Batez besteko adina 36 urte da. % 83k 50 urte baino gutxiago dituzte. • Debagoiena eta Urola Kostaldean bizi den biztanle kopurua proportzionalki altuagoa da. • % 57 lanean dauden pertsonak dira eta % 25 ikasleak dira. • Proportzionalki gehiago dira Lanbide Heziketa (LH) eta arautu gabeko ikasketak dituztenak ( % 27). Siadeco' ikerketa aplikatua 81 Aisialdiko txirrindularien ezaugarri soziodemografikoak ondorengoak dira ( 15 urtetik gorako gipuzkoarren % 1 9a osatzen dute): • % 5 1 gizonezkoak dira. • Bâtez besteko adina 40 urte da. % 59k 25 eta 49 urte artean dituzte. • Bidasoa Beherea, eta batez ere, Donostialdean bizi den biztanle kopurua proportzionalki altuagoa da. • % 64 lanean daude. • % 26k goi-mailako ikasketak dituzte. Ondorengo taulan, hiru kolektibo horien eta aurretik aztertutako beste bien ezaugarri soziodemografikoak azaltzen dira. Siadeco' ikerketa aplikatua 82 45. Taula: Ezaugarri soziodemografikoak, bizikletarekin duten harreman motaren arabera (%) Txirrindulan . . , Aisialdiko Ez da ohiko .. ... . . txirrindu- . . . . . bizikletan GUZTIRA kotidianoa . , txirrindularia erabiltzailea .. lana ibiltzen 7,9 9,4 18,8 51,7 12,2 100,0 Adina Gizonezkoa 64,3 84,6 51,2 49,6 13,3 50,0 Emakumezkoa 35,7 15,4 48,8 50,4 86,7 50,0 15-24 urte 30,1 27,8 18,9 9,9 0,9 13,8 25-49 urte 51,7 55,0 59,2 33,2 6,9 38,4 Sexua 50-64 urte 14,0 13,6 17,5 24,4 37,6 22,8 65 urte baino gehiago 4,2 3,6 4,4 32,5 54,6 25,0 Batez besteko adina 36,12 36,22 39,68 53,21 65,3 49,19 Bidasoa Beherea 1 1,2 8,8 13,3 10,6 9,6 10,9 Deba Beherea 2,1 8,8 5,3 8,8 1 1,0 7,9 Debagoiena 7,7 14,7 7,7 8,4 8,7 8,8 Eskualdea Donostialdea 38,5 36,5 52,2 46,5 48,9 46,3 Goierri 7,0 10,0 6,5 1 1,3 6,8 9,4 Tolosaldea 9,1 8,2 6,8 6,3 5,0 6,7 Urola-Kostaldea 24,5 12,9 8,3 8,1 10,0 10,1 Okupatua, lanean 55,9 56,8 64,2 41,6 18,3 45,6 Ikaslea 31,5 25,4 18,9 9,5 0,5 13,4 Lan jarduera Etxeko lanetan 1,4 - 3,8 5,9 22,8 6,7 nagusia Langabezian 5,6 10,1 6,5 7,1 4,6 6,8 lubilatua/Pentsionista/Errentaduna 5,6 7,7 6,5 35,6 53,9 27,4 Bestelako egoerak -J -J 0,2 - 0,1 Batere ez, lehen mailakoakbaino baxuagoak... 2,1 ■ \ 1,2 10,5 31,7 10,1 Lehen mailakoak, Oinarrizko Batxilergoa, OHO,DBH 30,1 26,8 26,0 29,2 39,9 29,8 Amaitutako Lanbide Heziketa eta arautu gabeko ikasketak. 14,7 27,4 24,9 21,1 1 1,9 20,7 ikasketak Goi-mailako Batxilergoa, BBB, UB1 14,7 10,7 1 1,2 10,2 4,6 10,1 Erdi goi-mailako erdikoak 1 1,9 12,5 10,4 12,2 4,1 10,9 Goi-mailakoak 26,6 17,9 26,3 16,5 7,8 18,2 Idle - - - 0,2 - 0,1 GUZTIRA 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 Huiría: Siadeco 2014. Siadeco' ikerketa aplikatua 83 20. Grafîkoa: bïzïkletan ïbïltzen jakîn arren ohîko erabîltzaîlea ez den bîztanlerîaren ezaugarrî sozîodemografîkoak: bîztanlerîa orokorra eta kolektîbo horren arteko dîferentzîala (%) SEXUA ADINA ESKUALDEA Gizonezkoa Emakumezkoa 15-24 urte 25-49 urte 50-64 urte 65 urte baino gehiago Bâtez besteko adina Bidasoa Beherea Deba Beherea Debagoiena Donostialdea Goierri Tolosaldea Urola-Kostaldea Okupatua, lanean Ikaslea Etxeko lanetan Langab ezian J ubilatua/Pentsionista/Er renta duna Bestelako egoerak AMAITUTAKO IKASKETAK Lehen maillakoak baino gutxiago Lehen mail., Oin. Batxil, OHO, DBH Lanb. Hezik. (LH) eta aratuko gab. Goi-mailako Batxilergoa Erdi goi-mailakoak Goi-mailakoak Ed/Ee -5 ,2 Iturria: Siadeco, 2014. -9 -6-3 0 3 6 Siadeco' ikerketa aplikatua 21. Grafîkoa: kîrol txirrîndularîen ezaugarrî sozîodemografîkoak: bîztanlerîa orokorraren eta kolektîbo horren arteko dîferentzîala (%) SEXUA Gizonezkoa Emakumezkoa 15-24 urte 25-49 urte ADINA 50-64 urte 65 urte baino gehiago Bâtez besteko adina Bidasoa Beherea Deba Beherea Debagoiena ESKUALDEA Donostialdea Goierri Tolosaldea Urola-Kostaldea Okupatua, lanean Ikaslea Etxeko lanetan Langabezian J ub¡latua/Pents¡on¡sta/Er renta duna Bestelako egoerak LAN JARDUERA NAGUSIA AMAITUTAKO IKASKETAK Lehen maillakoak baino gutxiago Lehen mail., Oin. Batxil, OHO, DBH Lanb. Hezik. (LH) eta aratuko gab. Goi-mailako Batxilergoa Erdi goi-mailakoak Goi-mailakoak Ed/Ee -34,6 6,7 -0,3 0,0 34,6 Iturria: Siadeco, 2014. -40 -30 -20 -10 0 10 20 30 40 Siadeco' ikerketa aplikatua 85 22. Grafîkoa: Aïsïaldïko txîrrîndularîen ezaugarrî sozîodemografîkoak: bîztanlerîa orokorraren eta kolektîbo horren arteko dîferentzîala (%) SEXUA Gizonezkoa Emakumezkoa 1,2 15-24 urte 25-49 urte ADINA 50-64 urte 65 urte baino gehiago Bâtez besteko adina Bidasoa Beherea Deba Beherea Debagoiena ESKUALDEA Donostialdea Goierri Tolosaldea Urola-Kostaldea Okupatua, lanean Ikaslea Etxeko lanetan Langabezian J ub¡latua/Pents¡on¡sta/Er renta duna Bestelako egoerak LAN JARDUERA NAGUSIA AMAITUTAKO IKASKETAK Lehen maillakoak baino gutxiago Lehen mail., Oin. Batxil, OHO, DBH Lanb. Hezik. (LH) eta aratuko gab. Goi-mailako Batxilergoa Erdi goi-mailakoak Goi-mailakoak Ed/Ee -20,6 -20,9 0,0 Iturria: Siadeco, 2014. -30 -20 -10 0 10 20 Siadeco' ikerketa aplikatua 30 86 Kualitatiboki, garraiobide modura bizikleta erabiltzen ez duten pertsonen ezaugarrien arabera, ondorengo kolektiboak atzeman dira: • Desplazatzeko bizikleta erabiltzea probatu ez dutenen kolektiboa: errealitatearekin enpirikoki kontrastatu ez diren aurreiritzietan oinarrituta daude kolektibo horren garraiobide honi buruzko pertzepzioak (“ez da erosoa, ez da praktikoa, gazte eta kirolarientzat da"...). • Bizikletaren erabilerarako “errekuperaezina" den kolektiboa: motordun ibilgailuetan garraiatzeko ohitura errotua duten eta bizikletaren kontzeptu “baxuagoa" duten helduak (“denbora-pasarako", “haur/gazteen gauza"), jokaera jasangarriekiko interes gutxi dutenak (“ekologisten kontua da") eta estatusaren sinbolo gisa beraien ibilgailuari (autoa/motoa) garrantzi handia ematen dietenak. • jarrera arrazoiengatik bizikleta erabiltzen ez duten pertsonen bi “prototipo": - Bizikleta kirol-esfortzu-lehiarako eta aisialdi-paseorako tresna modura edo garraiobide modura ikusten ez dutenen kolektiboa (nagusiki gizonezkoak): ■ Errepideko txirrindularien kolektiboak. ■ Mendiko txirrindularien kolektiboak. ■ Bizikleta jolas edo paseorako erabiltzen duten pertsonen kolektiboa. - jarduera fisikoari dagokionean oso pasiboak diren emakumeak (aktiboak aldiz etxeko lanetan, etab.), eta beraien burua gizonezkoentzat jotzen dituzten jardueretan ikusten ez dutenak. • Bidegorri sarea eskuragarri ez duen kolektiboa (urruti dagoelako, orografía) eta eguneroko desplazamenduetarako bizikleta garraiobide erosoa suertatzen ez zaiena. • Bizikleta garraiobide modura erabiltzea eragozten duen bizimodua daramaten pertsonek osatzen duten kolektibo garrantzitsua: desplazamendu luzeak, kargadun desplazamenduak (haurrekin, adineko pertsonekin, bolumen edo pisu askoko objektuekin...) egiten dituztelako. Siadeco' ikerketa aplikatua 87 4.2.- IRAGANEAN BIZIKLETAREN ERABILERA GARRAIOBIDE MODURA Bizikleta ohikotasunez erabiltzen ez dutenei, hilean behin baino gutxiago erabiltzen dutenei edo kirol edo aisialdirako erabiltzen dutenei ( 14 urtetik gorako gipuzkoarren % 80a) iraganean maiztasun ¡akin batekin (hilean behin gutxienez) garraiobide modura (ikasketengatik, lanagatik, erosketengatik...) bizikleta erabili izan al duten galdetuta, ondorengoa ¡aso da: • Bizikletaz ibiltzen ¡akin arren ohikotasunez ikasketengatik, lanagatik, erosketengatik... erabiltzen ez duen biztanleriaren % 39k iraganean erabili izan dute bizikleta garraiobide modura: biztanleria guztiaren % 3 1. • Kirol txirrindularitzat hartu ditugunen artean ehuneko hori % 47koa da eta aisialdiko txirrindularietan % 35koa. 23. Grafikoa: Iraganean bizikletaren erabilera garraiobide modura (ikasketengatik, lanagatik, erosketengatik...) maiztasun jakin batekin (hilean behin gutxienez) erabili duen biztanleria, bizikleta erabiltzaile motaren arabera (%) Bizikletan ibiltzen Kirol txirrindulariak (% Aisialdiko GUZTIRA (%80,0) dakien biztanleria baina 9,4) txirrindulariak (% 18,8) ohikotasunez erabiltzen ez dueña (% 51,7) Huiría: Siadeco 20! 4 Siadeco' ikerketa aplikatua 88 46. Taula: Iraganean bizikletaren erabilera garraiobide modura (ikasketengatik, lanagatik, erosketengatik...) maiztasun Jakin batekin (hilean behin gutxienez) erabili duen biztanleria, bizikleta erabiltzaile motaren arabera {%) Bizikletan ibiltzen dakien biztanleria baina ohikotasunez erabiltzen ez dueña Kirol txirrindu- lariak Aisialdiko txirrindulariak Ohiko txirrindulariak ez direnak GUZTIRA 51,7096 9,4096 18,896 on rra Biztanleria osoarekiko % Bai 38,7 47,3 35,2 38,8 31,0 Ez 61,3 52,7 64,8 61,2 48,9 GUZTIRA 100,0 100.0 100.0 100.0 100.0 Iturria: Siadeco 2014 Gizonezkoak eta adin-taldeen arabera gazteenak (15 eta 24 urte artekoak) eta zaharrenak (65 urtetik gorakoak) dira iraganean bizikleta garraiobide modura gehien erabili dutenak (ikasketengatik, lanagatik, erosketengatik...). 47. Taula: Iraganean bizikletaren erabilera garraiobide modura (ikasketengatik, lanagatik, erosketengatik...) maiztasun ¡akin batekin (hilean behin gutxienez) erabili duen biztanleria, sexu eta adinaren arabera {%) Iturria: Siadeco 20/ 4. Iraganean bizikleta garraiobide modura erabili dutenen ehunekoa Tolosaldean da altuena. Siadeco' ikerketa aplikatua 89 48. Taula: Iraganean bizikletaren erabilera garraiobide modura (ikasketengatik, lanagatik, erosketengatik...) maiztasun (akin batekin (hilean behin gutxienez) erabili duen biztanleria, eskualdearen arabera (96) tturria: Siadeco 2014. 24. Grafikoa: Iraganean bizikletaren erabilera garraiobide modura maiztasun jakin batekin (hilean behin gutxienez) erabili duen biztanleria, sexu eta adinaren arabera (%) fturria: Siadeco, 2014. 25. Grafikoa: Iraganean bizikletaren erabilera garraiobide modura maiztasun jakin batekin (hilean behin gutxienez) erabili duen biztanleria, eskualdearen arabera (%) 40 -| 35 - 30 - 25 - 20 - 15 - 10 5 - 0 - Tolosaldea Goierri Bidasoa Udola-Kostaldea Debagoiena Donostialdea Deba Beber ea GUZTIRA Beh ere a Iturria: Siadeco, 2014. Siadeco' ikerketa aplikatua 90 4.3.- BIZIKLETA GARRAIOBIDE MODURA EZ ERABILTZEKO ARRAZOIAK Bizikletaz ibiltzen ¡akin arren, bizikleta ohikotasunez edo modu “kotidianoan" 1 erabiltzen ez duen biztanleriak bizikleta ez erabiltzeko dituen arrazoi nagusiak ondorengoak dira, ordena honetan: 1. Eguraldi txarra (klimatologia): aztertzen ari garen kolektiboaren % 69k garrantzi handia edo nahikoa garrantzi eman diote alderdi honi; Gipuzkoako 15 urtetik gorako biztanleriaren % 55 lirateke horiek. 2. Zirkulazio, istripu, trafiko arriskugarritasuna: % 63k garrantzi handia edo nahikoa garrantzi eman diote alderdi honi; biztanleria osoarekiko % 5 1. 3. Aldapak eta orografía: erdiak baino zertxobait gehiagok -% 52k- garrantzi handia edo nahikoa garrantzi eman diote alderdi honi; biztanleria osoarekiko % 41. 4. Txirrindularientzako erraztasun falta (bidegorri falta, bizikletentzako aparkaleku falta, etxean leku falta...): % 48k garrantzi handia edo nahikoa garrantzi eman diote alderdi honi; biztanleria osoarekiko % 39. 5. Sasoi falta, osasun arazoak, adina...: % 48k garrantzi handia edo nahikoa garrantzi eman diote alderdi honi; biztanleria osoarekiko % 38. 6. Egin beharreko distantzia: % 47k garrantzi handia edo nahikoa garrantzi eman diote alderdi honi; biztanleria osoarekiko % 37. 7. Bizikleta norberarentzako garraio modu egoki bat ez delà kontsideratzeak garrantzi handia edo nahikoa garrantzi duela adierazi dute kolektiboaren % 44k; biztanleria osoarekiko % 35. 8. Nagikeria fisikoa eta utzikeriak garrantzi handia edo nahikoa garrantzi du kolektiboaren % 43rentzat; biztanleria osoarekiko % 35. 9. Bizikleta beste garraio modu batzuekin konbinatu ahal izateko zailtasunak garrantzi handia edo nahikoa garrantzi duela adierazi dute % 38k; biztanleria osoarekiko % 3 1. 10. Bizikletaz ibiltzean segurtasun pertsonal faltak (inkestatutako pertsonarena) garrantzi handia edo nahikoa garrantzi du aztertutako taldeko pertsonen % 37rentzat; biztanleria osoarekiko % 30. 1 1. Bizikleta lapurtzearen beldurrari garrantzi handia edo nahikoa garrantzi eman diote % 27k; biztanleria osoarekiko % 22. Bizikletan ibiltzen ¡akin arren bizikleta erabiltzen ez duen biztanleria da, baita kirol txirrindulari eta aisialdiko txirrindulariak ere; horiek guztiak, Gipuzkoako 15 urtetik gorako biztanleriaren % 80a osatzen dute. Siadeco' ikerketa aplikatua 91 26. Grafîkoa: Bïzïkletaz ïbïltzen dakîen bïztanlerïak bïzïkleta egunero garraîobîde modura ez erabiltzeko dauden aspektuei emandako garrantzi-maila (handia eta nahikoa) (bîztanlerîaren % 80) (%) Eguraldi txarra (klimatologia) Zirkulazio, ¡stripu, trafîko arriskugarritasuna 68,8 63,2 Aldapak eta orografía Txirrindularientzako errazatasun falta (bidegorri falta, blzlkletentzako aparkaleku falta, etxean leku falta...) Sasoi falta, osasun arazoak, adina Egin beharreko dlstantzla Bizikleta zuretzako garraio modu egoki bat ez delà kontslderatzea Nagikeria fisikoa eta utzikeria Bizikleta beste garraio modu batzuekin konbinatu ahal izateko zailtasuna Bizikletaz ibiltzean segurtasun pertsonal falta (inkestatutako pertsonarena) Bizikleta lapurtzearen beldurra 26,3 25,2 20,7 27,6 ■ Garrantzia handia Iturrio: Siadeco, 2014. g Nahikoa garrantzia Siadeco' ikerketa aplikatua 27. Grafikoa: Kirol txirrindulariek bizikleta egunero garraiobide modura ez erabiltzeko dauden aspektuei emandako garrantzi-maila (handia eta nahîkoa) (biztanleriaren % 9,4) (%) Eguraldi txarra (klimatologia) Zirkulazio, istripu, trafiko arriskugarritasuna Txirrindularientzako erraztasun falta (bidegorri falta, blzlkletentzako aparkaleku falta, etxean leku falta...) Egln beharreko dlstantzla Bizikleta beste garraio modu batzuekin konbinatu ahal izateko zailtasuna Aldapak eta orografía Bizikleta zuretzako garraio modu egoki bat ez delà kontsideratzea Nagikeria fisikoa eta utzikeria Bizikleta lapurtzearen beldurra Sasoi falta, osasun arazoak, adina Bizikletaz ibiltzean segurtasun pertsonal falta (inkestatutako pertsonarena) 0 20 40 60 80 ■ Garrantzia handia ■ Nahikoa garrantzia Iturria: Siadeco, 2014. Siadeco' ikerketa aplikatua 78,7 93 28. Grafikoa: Aisialdiko txirrindulariek bizikleta egunero garraiobide modura ez erabiltzeko dauden aspektuei emandako garrantzi-maila (handîa eta nahîkoa) (bîztanlerîaren % 18,8) (%) Eguraldi txarra (klimatologia) Zirkulazio, istripu, trafiko arriskugarritasuna Alda pak eta orografía Egin beharreko distantzia Txirrindularientzako erraztasun falta (bidegorri falta, bizikletentzako aparkaleku falta, etxean leku falta...) Bizikleta beste garraio modu batzuekin konbinatu ahal izateko zailtasuna Nagikeria fisikoa eta utzikeria Sasoi falta, osasun arazoak, adina Bizikleta lapurtzearen beldurra Bizikleta zuretzako garraio modu egoki bat ez delà kontsideratzea Bizikletaz ibiltzean segurtasun pertsonal falta (inkestatutako pertsonarena) 0 20 40 60 80 Iturria: Siadeco, 2014. ■ Garrantzia handia ■ Nahikoa garrantzia Siadeco' ikerketa aplikatua 28bis. Grafikoa: Bizikletan ibiltzen dakien biztanleria baina ohikotasunez erabiltzen ez dutenek bizikleta egunero garraiobide modura ez erabiltzeko dauden aspektuei emandako garrantzî-maîla (handîa eta nahîkoa) (bîztanlerîaren % 51,7) (%) Zîrkulazîo, ¡stripu, trafîko arriskugarritasuna Eguraldi txarra (klimatologia) 67.1 64.1 Sasoi falta, osasun arazoak, adina Aldapak eta orografía Bizikleta zuretzako garraio modu egoki bat ez delà kontslderatzea Txlrrlndularlentzako erraztasun falta (bidegorri falta, blzlkletentzako aparkaleku falta, etxean leku falta...) Nagikeria fisikoa eta utzikeria Egln beharreko dlstantzla Blzlkletaz ¡blltzean segurtasun pertsonal falta (Inkestatutako pertsonarena) Bizikleta beste garraio modu batzuekln konblnatu ahal izateko zalltasuna Bizikleta lapurtzearen beldurra 0 20 40 60 80 Iturria: Siadeco, 2014. ■ Garrantzia handîa ■ Nahîkoa garrantzia Siadeco' ikerketa aplikatua 49. Grafikoa: Bizikleta egunero garraiobide modura ez erabiltzeko aspektu ezberdinei emandako garrantzi-maila (handia eta nahikoa) (%) Eguraldi txarra (klimatologia) Zirkulazio, istripu, trafiko arriskugarritasuna Aldapak eta orografía Txirrindularientzako erraztasun falta (bidegorri falta, bizikletentzako aparkaleku falta, etxean leku falta...) Sasoi falta, osasun arazoak, adina Egin beharreko distantzia Bizikleta zuretzako garraio modu egoki bat ez delà kontsideratzea Nagikeria fisikoa eta utzikeria Bizikleta beste garraio modu batzuekin konbinatu ahal izateko zailtasuna Bizikletaz ibiltzean segurtasun pertsonal falta (inkestatutako pertsonarena) Bizikleta lapurtzearen beldurra ¡turna: Siadeco 2.014 Handia Nahikoa GUZT1RA Handia Nahikoa GUZT1RA Handia Nahikoa GUZT1RA Handia Nahikoa GUZT1RA Handia Nahikoa GUZT1RA Handia Nahikoa GUZT1RA Handia Nahikoa GUZT1RA Handia Nahikoa GUZT1RA Handia Nahikoa GUZT1RA Handia Nahikoa GUZT1RA Handia Nahikoa GUZT1RA Bizikletan ibiltzen dakien biztanleria baina ohikotasunez erabiltzen ez dueña Kirol txirrindulariak Aisialdiko txirrindulariak GUZTIRA 51,70% 9,40% 18,8% 80,0% Biztanleria osoarekiko % 31,9 37,3 32,9 32,8 26,2 32,2 41,4 43,9 36,0 28,8 64,1 78,7 76,8 68,8 55,0 33,9 22,9 23,7 30,2 24,2 33,2 34,1 32,0 33,0 26,5 67,1 57,0 55,7 63,2 50,7 29,4 17,1 22,7 26,3 21,0 25,7 18,8 26,8 25,2 20,2 55,1 35,9 49,5 51,5 41,2 21,1 16,5 21,6 20,7 16,6 27,7 30,6 26,0 27,6 22,1 48,8 47,1 47,6 48,3 38,7 31,8 8,3 14,2 24,9 19,9 24,0 17,8 21,0 22,6 18,1 55,8 26,1 35,2 47,5 38,0 22,8 20,5 23,4 22,6 18,1 23,2 24 25,5 23,9 19,1 46,0 44,5 48,9 46,5 37,2 33,0 21,8 14,8 27,3 21,8 20,0 8,8 1 1,8 16,7 13,4 53,0 30,6 26,6 44,0 35,2 19,6 10,0 1 1,2 16,4 13,2 26,5 20,0 30,7 26,7 21,3 46,1 30,0 41,9 43,1 34,5 12,0 14,1 16,0 13,1 10,5 23,5 28,2 28,2 25,2 20,2 35,5 42,3 44,2 38,3 30,7 22,8 7,6 8,6 17,7 14,2 22,3 1 1,2 16,9 19,7 15,8 45,1 18,8 25,5 37,4 30,0 9,0 1 1,3 8,0 9,1 7,3 15,7 17,3 23,4 1 7,7 14,2 24,7 28,6 31,4 26,8 21,5 Siadeco* tkerketa aplikatua 96 Bizikleta garraiobide modura eta maiztasun ¡akin batekin ez erabiltzeko alderdiei emandako garrantziari dagokionez, bizikletan ibiltzen ¡akin arren ohikotasunez erabiltzen ez duen edo hilean behin baino gutxiago erabiltzen duen biztanleriak, garrantzi handia edo nahikoa eman dio zirkulazio, istripu eta trafiko arriskugarritasunari, sasoi falta, osasun arazo eta adinari, aldapak eta orografiari eta bizikleta norberarentzako garraio modu egoki bat ez delà kontsideratzeari. Kirol txirrindulariek eta aisialdiko txirrindulariek garrantzi handia edo nahikoa garrantzi eman diete eguraldi txarrari eta bizikleta beste garraio modu batzuekin konbinatu ahal izateko zailtasunari. Aisialdiko txirrindulariek, gainera, bizikleta ohikotasunez ez erabiltzerako orduan aldapak eta orografiari era garrantzi handia edo nahikoa garrantzi eman diote. Bizikleta ez erabiltzeko gizonezkoek emakumezkoek baino garrantzi handiagoa ematen diete egin beharreko distantziari. Emakumezkoek bizikletaz ibiltzean segurtasun pertsonal faltari ematen dioten garrantzia gizonezkoek ematen dietena baino altuagoa da. Bizikletaren erabilera eza arrazoitzerakoan, adinean aurrera egin ahala garrantzi handiagoa ematen zaio sasoi falta, osasun arazoak eta adinari, eguraldi txarrari, bizikleta ibiltzean segurtasun pertsonal faltari eta bizikleta norberarentzako garraio modu egoki bat ez delà kontsideratzeari. Adinean aurrera egin ahala gainera, handitu egiten da bizikleta lapurtzeari zaion beldurra, nagikeria fisikoa eta utzikeria, eta bizikleta beste garraio modu batzuekin konbinatu ahal izateko zailtasunari emandako garrantzia. Bizikletaren erabilera eragozten duen alderdi gisa arriskugarritasunari garrantzi baxuena eman dion adin- taldea, 14 eta 24 urte artekoena da. 25 eta 49 urte arteko biztanleriarentzat, txirrindularientzako erraztasun falta (bidegorri falta, aparkaleku falta...), aldapak-orografia eta egin beharreko distantzia dira bizikleta ez erabiltzeko garaian garrantzi handiena duten alderdiak. Siadeco' ikerketa aplikatua 97 50. Taula: Bizikleta egunero garraiobide modura ez erabiltzeko dauden aspektuei emandako garrantzi-maila (handia eta nahikoa), sexu eta adinaren arabera (%) GUZTIRA Handia 25,4 27,0 24,3 31,1 24,8 21,1 26,2 Eguraldi txarra (klimatologia) Nahikoa 32,5 25,1 37,2 32,8 26,8 20,0 28,8 GUZTIRA 57,9 52,2 61,5 63,9 51,6 41,1 55,1 Zirkulazio, istripu, trafiko arriskugarritasuna Handia Nahikoa 24,2 28,0 24,1 25,0 18,1 21,4 22,0 31,1 30,7 24,4 25,1 23,9 24,2 26,5 GUZTIRA 52,2 49,1 39,5 53,0 55,1 49,0 50,6 Handia 19,4 22,7 16,5 21,0 23,4 21,3 21,0 Aldapak eta orografía Nahikoa 20,9 19,6 19,4 23,4 19,0 16,9 20,2 GUZTIRA 40,3 42,2 35,9 44,4 42,3 38,1 41,3 Txirrindularientzako erraztasun Handia 16,2 16,9 15,4 21,7 15,9 10,0 16,6 falta (bidegorri falta, bizikletentzako aparkaleku falta. Nahikoa 23,8 20,4 24,3 24,9 22,4 16,4 22,1 GUZTIRA 40,0 37,3 39,7 46,5 38,3 26,4 38,7 etxean leku falta...) Handia 18,6 21,2 7,7 9,7 20,4 41,6 19,9 Sasoi falta, osasun arazoak. Nahikoa 15,3 adina 19,9 16,2 17,8 18,4 20,9 18,1 GUZTIRA 38,4 37,5 25,5 28,1 41,4 56,9 38,0 Handia 19,3 16,9 18,2 21,8 17,7 12,6 18,1 Egin beharreko distantzia Nahikoa 21,4 16,8 23,5 22,0 15,8 15,5 19,1 GUZTIRA 40,7 33,7 41,7 43,8 33,5 28,2 37,2 Bizikleta zuretzako garraio Handia 22,4 21,3 12,1 18,4 26,3 28,4 21,8 modu egoki bat ez delà Nahikoa 13,9 12,9 1 1,3 15,1 11,7 13,6 13,4 kontsideratzea 23,5 33,5 35,2 GUZTIRA 36,3 34,2 38,0 42,0 Handia 1 1,4 14,9 15,4 14,6 14,8 8,2 13,2 Nagikeria fisikoa eta utzikeria Nahikoa 22,4 20,3 27,5 23,1 19,9 16,4 21,3 GUZTIRA 33,9 35,2 42,9 37,7 34,6 24,7 34,5 Bizikleta beste garraio modu Handia 9,8 1 1,2 13,8 13,2 9,5 5,8 10,5 batzuekin konbinatu ahal izateko Nahikoa 22,2 18,2 31,2 22,7 18,0 12,4 20,2 zailtasuna GUZTIRA 32,0 29,4 44,9 35,9 27,5 18,2 30,7 Bizikletaz ibiltzean segurtasun Handia 1 1,4 16,9 6,9 11,1 16,6 20,4 14,2 pertsonal falta (inkestatutako Nahikoa 13,9 17,6 10,9 15,9 16,8 17,5 15,8 pertsonarena) GUZTIRA 25,3 34,4 17,7 27,0 33,4 37,9 30,0 Handia 6,4 8,1 8,5 7,5 5,8 7,6 7,3 Bizikleta lapurtzearen beldurra Nahikoa 14,7 13,7 19,0 14,6 14,1 10,7 14,2 GUZTIRA 21,1 21,8 27,5 22,1 20,0 18,2 21,4 Iturria: Siadeco 2014. Siadeco* ikerketa aplikatua 98 Urola Kostaldea izan da eskualde ezberdinen artean bizikleta ez erabiltzerako garaian ondorengo alderdiei garrantzi gutxiena eman dien eskualdea: sasoi falta, zirkulazio, istripu, trafiko arriskugarritasuna, eguraldi txarra, aldapak-orografia, egin beharreko distantzia, bizikletaz ibiltzean segurtasun pertsonal falta, nagikeria fisikoa eta utzikeria, bizikleta beste garraio modu batzuekin konbinatu ahal izateko zailtasuna edo bizikleta garraio modu egoki bat ez delà kontsideratzea. Beraz, garraiobide modura bizikleta erabiltzeko oztopo gutxien atzematen dituen eskualdea delà esan daiteke. Bizikleta ez erabiltzeko arrazoien artean txirrindularientzako erraztasun faltari (bidegorri falta, bizikletentzako aparkaleku falta...) garrantzi gutxiena eman dion eskualdea Donostialdea da. Debagoiena eta Deba Beherea dira bizikleta lapurtzeko beldurrari garrantzi gutxien eman dioten eskualdeak. Eta Donostialdea, berriz, bizikleta lapurtzeko beldur gehien sumatzen den eskualdea. Goierrin sasoi falta, osasun arazoak eta adina eta zirkulazio, istripu, trafiko arriskugarritasuna eta bizikleta garraio modu egoki bat ez delà kontsideratzea izan dira bizikleta ez erabiltzerako garaian garrantzi handiena duten alderdiak. Bidasoa Beherea eguraldi txarra eta nagikeria fisikoari garrantzi handiena eman dien eskualdea izan da. Deba Beherean bizikleta ez erabiltzeko azpimarratutako alderdietan txirrindularientzako erraztasun falta (bidegorri falta, aparkaleku falta, etxean leku falta...) eta aldapak eta orografía aurkitzen dira. Tolosaldea egin beharreko distantziari eta bizikletaz ibiltzeko segurtasun pertsonal faltari garrantzi handieana eman dien eskualdea izan da. Debagoiena berriz, bizikleta beste garraio modu batzuekin konbinatu ahal izateko zailtasunari emandako garrantziagatik nabarmentzen da. Siadeco' ikerketa aplikatua 99 5 1. Taula: Bizikleta egunero garraiobide modura ez erabiltzeko dauden aspektuei emandako garrantzi-maila (handia eta nahikoa), eskualdearen arabera (%) ¡turna: Siadeco 20/ 4. Siadeco' ikerketa aplikatua 100 4.4.- BIZIKLETA GARRAIOBIDE MODURA ERABILTZEKO INTERESA Bizikletaz ibiltzen ¡akin ez arren ibiltzen jakitea gustatuko litzaiekeenei, bizikletaz ibiltzen ¡akin arren ohikotasunez erabiltzen ez dutenei eta kirol zein aisialdiko txirrindulariei, bizikleta egunero garraiobide modura desplazatzeko erabiltzeko duten interesaz galdetu zaie eta ondorengo emaitzak lortu dira: • Kolektibo horretako pertsonek Gipuzkoako 15 urtetik gorako biztanleriaren % 84a osatzen dute. • Horien % 32 oso (% 12) edo nahikoa (% 20) interesatuak daude egunero desplazatzeko garraiobide modura bizikleta erabiltzean. Biztanleria osoaren % 27 lirateke horiek. Ehuneko hori % 53koa da aisialdiko txirrindularietan (% 18 oso interesatuak eta % 34 nahikoa interesatuak) eta % 60koa kirol txirrindularietan (% 25 oso interesatuak eta % 34 nahikoa interesatuak). • Bizikletan ibiltzen ez dakiten baina jakitea gustatuko litzaiekeenen artean, heren bat baino gehiago dira (% 34) bizikleta egunero desplazatzeko erabiltzean oso interesatuak (% 1 3) edo nahikoa interesatuak (% 21 ) daudela adierazi dutenak. • Bizikletaz ibiltzen jakin arren ohikotasunez erabiltzen ez dutenen artean edo hilean behin baino gutxiago erabiltzen dutenen artean, % 1 9 dira oso interesatuak (% 7) edo nahikoa interesatuak (% 12). 52. Taula: Bizikleta egunero (garraiobide modura) desplazatzeko erabiltzeko aukeraren inguruan azaldutako interesa, bizikleta erabiltzaile motaren arabera (%) Bizikletan ibiltzen ez dakitenak baina gustatuko litzaiekeenak Bizikletan ibiltzen dakien biztanleria baina ohikotasunez erabiltzen ez dueña Kirol txirrindulariak 3,8% 51,7% 9,4% Aisialdi Ohiko txirrindulariak ez direnak GUZT1RA Biztanleria osoarekiko Oso interesatua 13,2 6,7 25,4 18,4 1 1,7 9,8 Nahikoa interesatua.... 21,1 12,3 34,3 34,4 20,2 16,9 Interes gutxi 18,0 16,9 19,5 22,0 18,3 15,3 Batere interesik ez 47,6 64,2 20,7 25,2 49,8 41,7 GUZTIRA 100,0 100,1 99,9 100,0 100,0 83,7 Iturria: Siadeco 20/ 4 Siadeco' ikerketa aplikatua 101 29. Grafikoa: Bizikleta egunero (garraiobide modura) desplazatzeko erabiltzeko aukeraren inguruan azaldutako interesa, bizikleta erabiltzaile motaren arabera (%) 60 50 40 30 20 10 0 Bizikletan ibiltzen ez dakitenak baina gustatuko litzaiekeenak (% 3,8) Bizikletan ibiltzen daklen biztanleria baina ohikotasunez erabiltzen ez dueña (% 51,7) ¡turria: Síadeco, 2014. 34,3 25,4 34,4 18,4 Kirol txirrindulariak (% 9,4) Aisialdi Ohiko txirrindulariak txirrindulariak (% ez direnak GUZTIRA 18,8) (83,7%) Nahikoa interesatua :■ Oso interesatua Orokorrean biztanleriaren % 27k desplazatzeko garraiobide modura bizikleta erabiltzeko interesa agertu dute (oso interesatuak edo nahikoa interesatuak). Aztertzen ari garen taldeen araberako pertsona horien banaketa ondorengo taulan agertzen dena da: 53. Taula: Bizikleta egunero (garraiobide modura) desplazatzeko aukeraren inguruan interesa duten (oso+nahikoa) pertsonen portzentajezko banaketa, bizikleta erabiltzaile motaren arabera (%) Bizikletan ibiltzen ez dakitenak baina gustatuko litzaiekeenak Bizikletan ibiltzen dakien biztanleria baina ohikotasunez erabiltzen ez dueña Kirol txirrindulariak Aisialdi txirrindulariak Ohiko txirrindulariak ez direnak GUZTIRA 1,3 9,8 5,6 9,9 26,7 Ituuia: Siadeco 20/ 4 Oso interesatuak dauden pertsonak soilik kontuan izanda, Gipuzkoako 1 5 urtetik gorako biztanleen % 10 eguneroko garraiobide modura bizikletaren erabiltzaile bihurtu daitezkeela esan daiteke. Orokorrean, gizonezkoak emakumezkoak baino interes gehiago azaldu dute; eta adinean aurrera egin ahala berriz, garraiobide modura bizikleta erabiltzeko interesa murriztuz doa. Siadeco' ikerketa aplikatua 102 54. Taula: Bizikleta egunero (garraiobide modura) desplazatzeko erabiltzeko ohiko txirrindulari ez direnen interes-maila (oso + nahikoa interesatua), sexu eta adinaren arabera (%) Oso interesatua........... 11,1 8,6 14,9 14,0 7,8 2,7 9,8 Oso interesatua............. 11,1 8,6 14,9 14,0 7,8 2,7 9,8 Nahiko interesatua.... 18,1 15,7 28,6 21,8 13,4 6,0 16,9 GUZTIRA 29,2 24,3 43,5 35,8 21,2 8,7 26,7 Ituuia: Siadeco 2014. Interes altuena erakutsi duen eskualdea Deba Beherea da; jarraian, baina distantzia nahikoarekin Donostialdea eta Urola Kostaldea. 55. Taula: Bizikleta egunero (garraiobide modura) desplazatzeko erabiltzeko ohiko txirrindulari ez direnen interes-maila (oso + nahikoa interesatua), eskualdearen arabera (%) Ituuia: Siadeco 20i 4. Siadeco' ikerketa aplikatua 103 4.5.- BIZIKLETA ERABILIZ GERO GUTXIAGO ERABILIKO LITZATEKEEN GARRAIOBIDEA Bizikletaz ibiltzen ¡akin ez arren bizikletaz ibiltzen jakitea gustatuko litzaiekeenen, bizikletaz ibiltzen ¡akin arren ohikotasunez erabiltzen ez dutenen eta kirol zein aisialdiko txirrindularien artean bizikleta ohikotasunez desplazatzeko erabiltzeko interesa dutenei (oso edo nahikoa interesatuak) (kolektibo horren % 27), bizikleta erabiliz gero gutxiago erabiliko luketen garraiobidea zein izango litzatekeen galdetu zaie, eta ondorengo emaitzak lortu dira: • % 48k kotxea gutxiago erabiliko luketela adierazi dute (biztanleria osoaren % 1 3). • % 23k oinez gutxiago desplazatuko liratekeela adierazi dute (biztanleria osoaren % 6). • % 20k garraiobide publikoa gutxiago erabiliko luketela adierazi dute (biztanleria osoaren % 5). • % 6k motoa gutxiago erabiliko luketela adierazi dute (biztanleria osoaren % 2). 56. Taula: Bizikleta egunero (garraiobide modura) desplazatzeko erabiltzeko interesa duten pertsonek (biztanleria osoarekiko % 26,7), bizikleta erabiliz gero gutxiago erabiliko luketen garraiobidea, bizikleta erabiltzaile motaren arabera (%) Gutxiago erabiliko luketen garraiobidea Bizikletan ibiltzen ez dakitenak baina gustatuko litzaiekeenak Bizikletan ibiltzen dakien biztanleria baina ohikotasunez erabiltzen ez dueña Kirol txirrindu- lariak Aisialdiko txirrindu- lariak GUZTIRA 1,3% 9,8% 5,7% 9,9% 26,7% Biztanleria osoarekiko % Oinez joatea 33,3 27,3 22,5 17,3 22,9 6,1 Motoa - 4,5 7,8 6,1 5,6 1,5 Garraio publikoa (autobusa, trena) 41,7 23,9 12,7 18,4 20,4 5,4 Autoa 16,7 41,5 55,9 54,2 48,0 12,8 Ed/Ee 8,3 2,8 1,0 3,9 3,1 0,8 GUZTIRA 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 26,7 Iturria: Siadeco, 20/ 4 Siadeco' ikerketa aplikatua 104 30. Grafikoa: Bizîkleta egunero (garraiobide modura) desplazatzeko erabiltzeko interesa duten pertsonek (biztanleria osoarekiko % 26,7), bizîkleta erabiliz gero gutxiago erabiliko luketen garraiobidea (%) Autoa Oinezjoatea Garraio Motoa Ed/Ee publikoa Iturria: Siadeco, 2014. Gizonezkoek emakumezkoek baino neurri handiagoan erabiliko lituzkete gutxiago autoa eta motoa. Autoa gutxien erabiliko luketela neurri handienean adierazi duen adin-taldea, 25-49 urte artekoa da. Adinean aurrera egin ahala, garraiobide publikoa gutxiago erabiliko luketela adierazi dutenen ehunekoak behera egiten du. 57. Taula: Bizîkleta egunero (garraiobide modura) desplazatzeko erabiltzeko interesa duten pertsonek (biztanleria osoarekiko % 26,5), bizîkleta erabiliz gero gutxiago erabiliko luketen garraiobidea (%), sexu eta adinaren arabera (%) Iturria: Siadeco 20/ 4. Siadeco' ikerketa aplikatua 105 Debagoiena da autoa gutxiago erabiliko lukeela neurri handienean adierazi duen eskualdea. Garraio publikoa, eta neurri txikiagoan motoa, gutxiago erabiliko luketela gehien adierazi duen eskualdea Donostialdea da. 58. Taula: Bizikleta egunero (garraiobide modura) desplazatzeko erabiltzeko interesa duten pertsonek (biztanleria osoarekiko % 26,5), bizikleta erabiliz gero gutxiago erabiliko luketen garraiobidea (96), eskualdearen arabera (%) ¡turna: Siadeco 20/ 4. Siadeco' ikerketa aplikatua 106 4.6.- BIZIKLETA ERABILTZEN IKASTEKO EDO GAITASUN GEHIAGO LORTZEKO IKASTARO BATETARA JOATEKOINTERESA Bizikletaz egunero desplazatzeko interesa (handia, nahikoa edo gutxi) agertu duten pertsonen (biztanleria osoaren % 42) % 1 6 oso interesatuak (% 4) edo nahikoa interesatuak (% 1 3) agertu dira bizikleta erabiltzen ikasteko edo gaitasun gehiago izateko ikastaro batetara joateko. Beraz, Gipuzkoako 14 urtetik gorako biztanleriaren % 7 oso (% 2) edo nahikoa (% 5) interesatuak daude ikastaro horietara joateko. Proportzionalki bizikletan ibiltzen ez dakiten baina jakitea gustatuko litzaiekeenak dira ikastaro horietara joateko interes handiena azaldu dutenak (% 46 interesatuak egongo lirateke, % 1 7 oso interesatuak eta % 29 nahikoa interesatuak). Kirol txirrindularien artean, % 18k ikastaroetara joateko interesa azaldu dute: % 2 oso interesatuak eta % 1 6 nahikoa interesatuak. Aisialdiko txirrindularien artean, % 1 5 dira interesa azaldu dutenak: % 2 oso interesatuak eta % 12 nahikoa interesatuak. Bizikletan ibiltzen jakin arren ohikotasunez erabiltzen ez dutenen artean, % 14k ikastaro horietara joateko interesa azaldu dute: % 4 oso interesatuak eta % 10 nahikoa interesatuak. 59. Taula: Bizikletaz egunero desplazatzeko interesa duten pertsonak (oso, nahiko edo gutxi interesatutakoak) (guztien 1 42), garraiobide modura bizikleta erabiltzen ikasteko edo gaitasun gehiago izateko ikastaro batetara joateko azaldutako interesa, bizikleta erabiltzaile motaren arabera (%) Bizikleta egunero ikastaro batetara joateko interesa Bizikletan ibiltzen ez dakitenak baina gustatuko litzaiekeenak Bizikletan ibiltzen dakien biztanleria baina ohikotasunez erabiltzen ez dueña Kirola txirrindu- lariak Aisialdi txirrindu- lariak GUZTIRA 1,9% 18,5% 7,5% 14,1% 42% Biztanleria osoarekiko % Oso interesatua 17,1 3,6 1,5 2,4 3,6 1,5 Nahikoa interesatua 28,6 10,2 16,4 12,2 12,7 5,3 Interes gutxi 31,4 22,2 21,6 28,0 24,5 10,3 Batere interesik ez 22,9 63,1 60,4 56,7 58,6 24,6 Ed/Ee - 0,9 - 0,8 0,7 0,3 GUZTIRA 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 42,0 Huiría: Siadeco, 20! 4. Siadeco' ikerketa aplikatua 107 31. Grafikoa: Bizikletaz egunero desplazatzeko interesa duten pertsonak (oso, nahiko edo gutxi interesatuak) (guztien % 42), garraiobide modura bizikleta erabiltzen ikasteko edo gaitasun gehiago izateko ikastaro batetara joateko azaldutako interesa (%) Oso interesatua Nahikoa Interes gutxi Batere interesik Ed/Ee interesatua ez Iturria: Siadeco, 2014. Emakumezkoek mota honetako ikastaroetara joateko gizonezkoek baino interes handiagoa erakutsi dute; adinean aurrera egin ahala berriz, interesa gutxituz doa. 60. Taula: Garraiobide modura bizikleta erabiltzen ikasteko edo gaitasun gehiago izateko ikastaro batetara joateko interesa, sexu eta adinaren arabera, biztanleria osoarekiko (%) Oso interesatua 0,6 2,4 0,8 2,3 1,2 0,7 1,5 Nahikoa interesatua 4,8 6,0 8,5 6,8 6,1 0,9 5,4 GUZTIRA 5,4 8,4 9,3 9,1 7,3 1,6 6,9 SEXU A Gizonez- Emaku- koa mezkoa Iturria: Siadeco 20/ 4. Tolosaldea da ikastaro horietara joateko interes handiena erakutsi duen eskualdea: bertako biztanleen % 12 oso (% 2) edo nahikoa (% 10) interesatuak daude. 61. Taula: Garraiobide modura bizikleta erabiltzen ikasteko edo gaitasun gehiago izateko ikastaro batetara joateko interesa, eskualdearen arabera, biztanleria osoarekiko (%) Bidasoa Beherea Deba Beherea Donos- tialdea Goierri Tolosal- dea Urola- Kostaldea GUZTIRA Oso interesatua - 2,8 2,5 1,6 1,2 1,7 1,1 1,5 Nahikoa interesatua 4,1 5,7 6,3 4,8 4,1 9,9 6,6 5,4 GUZTIRA 4,1 8,5 8,8 6,4 5,3 11,6 7,7 6,9 Iturria: Siadeco 20i 4. Siadeco' ikerketa apllkatua 108 5.- BIZIKLETA GARRAIOBIDE MODURA ERABILTZEN DUTEN PERTSONEN IRUDIA Siadeco' ikerketa aplikatua 109 5.1.- BIZIKLETA GARRAIOBIDE MODURA ERABILTZEAK DUEN PRESTIGIO SOZIALA 14 urtetik gorako gipuzkoarren % 87ren ustetan, bizikleta garraiobide modura erabiltzea oso ondo (% 38) edo nahikoa ondo (% 49) ikusia dago. Sexuaren arabera, erantzunetan aide handiegirik ez dagoen arren, emakumeetan bizikleta garraiobide modura erabiltzea ongi ikusia dagoela uste dutenen ehunekoa gizonezkoetan baino altuagoa da. Adinari dagokionez, berriz, gazteenak dira, 1 5 eta 24 urte bitartekoak, bizikleta garraiobide modura erabiltzea oso ongi edo ongi ikusi dagoela neurri handienean adierazi dutenak (% 94). Bizikletak garraiobide modura prestigio soziala duela gutxien uste duen adin tartea 50 eta 64 urte artekoa da (% 83). 62. Taula: Garraiobide modura bizikleta erabiltzea gizartean nola ikusita dagoen, sexu eta adinaren arabera (%) Oso ongi ikusia dago 36,6 39,0 40,9 37,9 33,2 40,4 37,8 Nahikoa ongi ikusia dago 49,9 48,5 52,6 50,1 50,2 45,0 49,2 Ez dago oso ongi ikusia 10,1 9,8 6,1 10,6 12,2 8,9 10,0 Ez dago batere ongi ikusia 1,9 1,4 0,4 0,6 3,2 2,9 1,7 Ed/Ee 1,4 1,2 - 0,9 1,2 2,9 1,3 GUZTIRA 100.0 100.0 100.0 100.0 100.0 100.0 100.0 ¡turna Siadeco 2014. ADINA GUZTIRA SEXUA Gizonez- Emaku- koa mezkoa Siadeco' ikerketa aplikatua no 32. Grafikoa: Garraiobide modura bizikleta erabiltzea gizartean nola ikusia dagoen, sexu eta adinaren arabera (%) 100 80 60 40 20 0 Gizonezkoa Emakumezkoa Sexua 15-24 urte 25-49 urte 50-64 urte 65urtebaino gehiago Adina Iturria: Siadeco, 2014. ■ Nahikoa ongî ikusia dago ■ Oso ongi ikusia dago Eskualdekako emaitzei dagokienez, Urola-Kostaldea, Deba Goiena eta Tolosaldea dira bizikleta garraiobide modura erabiltzea ondoen ikusten duten eskualdeak (% 89aren gainetik); bestalde, Bidasoa Beherea da iritzi hori duten pertsonen ehunekoa baxuena den eskualdea (% 83). 63. Taula: Garraiobide modura bizikleta erabiltzea gizartean nola ikusia dagoen, eskualdearen arabera (%) Bidasoa Deba Deba- Donostial- Goierri Tolosaldea Urola- GUZTIRA Beherea Beherea goiena dea Kostaldea Oso ongi ikusia dago 36,4 38,3 35,2 38,0 37,6 40,0 39,2 37,8 Nahikoa ongi ikusia dago 46,2 46,1 54,7 49,2 48,2 49,2 51,9 49,3 Ez dago oso ongi ikusia 15,4 10,6 8,2 9,6 1 1,8 5,8 7,7 9,9 Ez dago batere ongi ikusia 1,0 3,5 0,6 2,0 1,2 2,5 1,7 Ed/Ee 1,0 1,4 1,3 1,2 1,2 2,5 1,1 1,3 GUZTIRA 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 Iturria: Siadeco 2014 Siadeco' ikerketa aplikatua in 33. Grafikoa: Garraiobide modura bizikleta erabiltzea gizartean nola ikusia dagoen, eskualdearen arabera (%) Urola-Kostaldea Debagoiena Tolosaldea Donostialdea Goierri Deba Beherea Bidasoa Beherea GUZTIRA Iturria: Siadeco, 2014. ■ Nahikoa ongi ikusia dago ■ Oso ongi ikusia dago Biztanleriak bizikletarekin duen harreman motaren arabera, aisialdiko txirrindulariena da bizikleta garraiobide modura ondoen ikusia dagoela uste duen taldea (% 43); bestalde, txirrindulari “kotidianoen" taldean da bizikleta garraiobide modura oso ongi ikusia dagoela uste dutenen ehunekoa baxuena (% 32). 64. Taula: Garraiobide modura bizikleta erabiltzea gizartean nola ikusia dagoen, txirrindulari motaren arabera (%) Txirrindulari “kotidianoa" Kirol txirrindularia Aisialdik txirrindularia Ez da ohiko erabiltzailea Guztira 7,9% 9,4% 18,8% 51,7% 100,0% Oso ongi ikusia dago 32,2 34,5 43,0 37,6 37,8 Nahikoa ongi ikusia dago 55,2 52,4 46,9 49,0 49,2 Ez dago oso ongi ikusia 1 1,2 1 1,3 9,5 9,8 10,0 Ez dago batere ongi ikusia 0,7 0,6 0,3 1,9 1,7 Ed/Ee 0,7 1,2 0,3 1,7 1,3 GUZTIRA 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 Iturria: Siadeco, 2014 Siadeco' ikerketa aplikatua 112 5.2.- BIZIKLETA GARRAIOBIDE MODURA ERABILTZEAK GENEROAREKIN DUEN LOTURA Oro har, bizikleta garraiobide modura erabiltzearen ikuspegia ez dago sexuari lotuta: izan ere, Gipuzkoako 14 urtetik gorako biztanleriaren % 80k bizikletaren erabilera emakumezko zein gizonezkoekin, biekin berdin, lotzen du. % 16k gizonezkoekin lotzen du eta soilik % 3k emakumezkoekin. Emakumezkoek gizonezkoek baino gehiago lotzen dute bizikletaren erabilera garraiobide modura gizonezkoekin (emakumezkoen % 18k gehiago lotzen du gizonezkoekin eta gizonezkoen % 14k). Kualitatiboki, badirudi gizonezkoen zati batek bizikletaren irudia garraiobide bezala baino gehiago kirol erabilerarekin lotzen duela. Kasu batzuetan gizonezkoek beraien buruaz duten irudiak (“estatus eta boterearen sinbolo gisa kotxeen maitalea" edo “kirolari azkarra") bizikleta garraiobide modura ikustea ekidin dezake. Bestalde, badirudi emakumeen artean ohikoagoa delà bizikleta garraiobide modura ikustea, hain zuzen ere garraiobideen bitartez estatusa/boterea erakusteko “beharrik" ez dutelako, edo “behar" hori askoz ere txikiagoa delako, eta garraiobide sozialak erabiltzeko joera handiagoa dutelako (batez ere garraio publikoa). Aldiz, bestalde badirudi garraio publikoa erabiltzen duten emakumeak bizikletara “erakartzea" zailagoa delà, nahiz eta garraiobide honek bere erabileraren fidelizazioan laguntzen duten elementu ezberdinak izan (garraio publiko merkea da, maiztasun handikoa, ongi banatua-geltokiak: etxe edo helmugarekiko gertutasuna, erosoa). Gazteak dira (15 eta 24 urte bitartekoak) bizikleta garraiobide modura erabiltzea gizonezkoekin gehien lotzen dutenak (% 20). 65. Taula: Gaur egun, garraiobide modura bizikleta erabiltzeakgeneroarekin duen lotura (gizonezkoekin, emakumezkoekin edo biekin berdin), sexu eta adinaren arabera (%) ADINA 15-24 25-49 50-64 urte urte urte GUZTIRA Gizonezkoekin gehiago 13,7 17,9 20,2 15,0 15,8 14,6 15,8 Emakumezkoekin gehiago 2,4 3,4 3,2 2,9 2,7 3,3 2,9 Gizonezko eta emakumezkoekin, biekin berdin 82,9 77,9 75,7 81,8 80,3 80,5 80,4 Ed/Ee 1,0 0,8 0,8 0,3 1,2 1,5 0,9 GUZTIRA 100.0 100.0 100.0 100.0 100.0 100.0 100.0 Huiría: Siadeco 2014. Siadeco' ikerketa aplikatua 113 34. Grafikoa: Bizikleta garraiobide modura erabiltzeakgeneroarekin duen lotura (gizonezkoekin gehiago, emakumezkoekin gehiago, biekin berdin), sexu eta adinaren arabera (%) U Gizonezkoekin gehiago ■ Emakumezkoekin gehiago 1 Gizon eta emakumeekin biekin berdin Iturria: Siadeco, 2014. Donostialdea beste eskualdeen gainetik kokatzen da bizikletaren erabilera gizonezko zein emakumezkoekin, biekin berdin, lotzerakoan (% 87). Deba Beherean berriz, beste eskualdeetan baino altuagoa da bizikletaren erabilera batez ere gizonezkoekin lotzen dutenen ehunekoa (% 30). 66. Taula: Bizikleta garraiobide modura erabiltzeakgeneroarekin duen lotura (gizonezkoekin, emakumezkoekin edo biekin berdin), eskualdearen arabera (%) Gizonezkoekin gehiago Emakumezkoekin gehiago Gizonezko eta emakumezkoekin, biekin berdin Ed/Ee GUZTIRA Iturria: Siadeco 20! 4 Bidasoa Beherea Deba Beherea Deba- goiena Donos- tialdea Goierri Tolosal- dea Urola- Kostaldea GUZTIRA 16,2 29,8 27,0 9,6 21,8 15,0 17,6 15,8 3,6 2,1 2,5 3,0 1,8 2,5 4,9 2,9 79,7 65,2 70,4 86,8 74,7 81,7 76,4 80,4 0,5 2,8 - 0,6 1,8 0,8 1,1 0,9 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 Siadeco' ikerketa aplikatua 114 35. Grafikoa: Bizikleta garraiobide modura erabiltzeak generoarekin duen lotura (gizonezkoekin, emakumezkoekin edo biekin berdin), eskualdearen arabera (%) Beherea ■ Gizon eta emakumeekin, biekin berdin ■ Emakumezkoekin gehiago ■ Gizonezkoekin gehiago Iturria: Siadeco, 2014. Biztanleriak bizikletarekin duen harreman motaren arabera, bizikletaren erabilera gizonezkoekin gehiago lotzen dutenen ehuneko baxuena eta emakumezkoekin gehiago lotzen dutenen ehuneko altuena txirrindulari “kotidianoei" dagozkie ( % 11 eta % 7, hurrenez hurren). Gainerako erabiltzaileetan, bizikletaren erabilera gizonezkoekin gehiago lotzen dutenen ehunekoa % 1 5 baino altuagoa da (altuena bizikletan ibiltzen ez dakitenei dagokielarik: % 18). Txirrindulari “kotidianoek" bizikletaren erabilera gizonezkoekin maila baxuenean eta emakumeekin maila altuenean identifikatu izanak, praktikan gizonen aldeko desoreka uste dena baino baxuagoa delà adierazten du, edo gutxienez desoreka hori orekatzeko joera bat badagoela. 67. Taula: Bizikleta garraiobide modura erabiltzeak generoarekin duen lotura (gizonezkoekin, emakumezkoekin edo biekin berdin), txirrindulari motaren arabera (%) Gizonezkoekin gehiago Emakumezkoekin gehiago Gizonezko eta emakumezkoekin, biekin berdin Ed/Ee Txirrindulari “kotidianoa" Kirol txirrindularia Aisialdik txirrindularia Ez da ohiko erabiltzailea Ez daki bizikletan ibiltzen Guztira 10,6 15,9 15,1 16,2 18,3 15,8 7,0 2,4 3,9 2,2 2,3 2,9 82,4 81,8 80,4 80,6 77,6 80,4 - - 0,6 1,0 1,8 0,9 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 GUZTIRA Iturria: Siadeco 2.014 Siadeco' ikerketa aplikatua 115 5.3.- BIZIKLETA GARRAIOBIDE MODURA ERABILTZEAK JATORRIAREKIN DUEN LOTURA Gipuzkoarren artean, bizikletaren erabilera biztanleria atzerritarrarekin lotzen dutenak gutxi dira (% 2). Hain zuzen ere, Gipuzkoako biztanleriaren % 55ak bizikletaren erabilera bertako biztanleriarekin zein etorkinekin, biekin berdin, lotzen du; eta % 41 ak bertako biztanleriarekin soilik. Gizonezkoen artean gehiago dira bizikletaren erabilera garraiobide modura etorkinekin zein bertako biztanleriarekin, biekin berdin lotzen dutenak (% 58); bertako biztanleriarekin gehiago lotzen dutenen ehunekoa, berriz, altuagoa da emakumeen artean (% 44). 15-24 urte artekoak dira neurri handienean bizikletaren erabilera etorkinekin eta bertako biztanleriarekin, biekin berdin, lotzen dutenak (% 69); bertako biztanleriarekin gehiago lotzen dutenen ehunekoa 50-64 urte arteko adin tartean da altuena (% 49). 36. Grafikoa: Bizikleta garraiobide modura erabiltzeakjatorriarekin duen lotura (etorkinekin, bertako biztanleriarekin edo biekin berdin), sexu eta adinaren arabera (%) ■ Etorkinekin eta bertako biztanleriarekin, biekin berdin ■ Bertako biztanleriarekin lotzen dut gehiago Iturria: Siadeco, 2014. ■ Etorkinekin lotzen dut gehiago Siadeco' ikerketa apiikatua 116 68. Taula: Garraiobide modura bizikleta erabiltzeak jatorriarekin duen lotura (etorkinekin, bertako biztanleriarekin edo biekin berdin), sexu eta adinaren arabera (%) S EXILA ADINA Gizonez- koa Emaku- mezkoa 15-24 urte 25-49 urte 50-64 urte 65 urte baino gehiago GUZTIRA Etorkinekin gehiago 1,7 1,7 3,2 1,9 1,7 0,4 1,7 Bertako biztanleriarekin gehiago 37,2 44,3 27,0 39,1 48,8 43,7 40,8 Etorkinekin eta bertako 58,4 50,9 69,4 56,7 47,6 49,9 54,7 biztanleriarekin, biekin berdin Ed/Ee 2,7 3,1 0,4 2,3 1,9 6,0 2,9 GUZTIRA 100.0 100.0 100.0 100.0 100.0 100.0 100.0 Huiría Siadeco 20/ 4. 37. Grafikoa: Garraiobide modura bizikleta erabiltzeakjatorriarekin duen lotura (etrokinekin, bertako biztanleriarekin edo biekin berdin), eskualdearen arabera (%) Deba Beherea Urola-Kostaldea Debagoiena Tolosaldea Donostialdea Goierri Bidasoa Beherea GUZTIRA . ■ Etorkinekin eta bertako biztanleriarekin, biekin berdin Iturria: Siadeco, 2014. ■ Bertako biztanleriarekin lotzen dutgehiago ■ Etorkinekin lotzen dut gehiago Eskualdekako azterketan ikus daiteke Bidasoa Beherea delà bizikletaren erabilera etorkinekin eta bertako biztanleriarekin, biekin berdin, maila altuenean identifikatzen duen eskualdea (% 59); bertako biztanleriarekin gehiago lotzen dutenen ehunekoa Deba Beherean da altuena (% 5 1). Siadeco' ikerketa apiikatua 117 69. Taula: Garraiobide modura bizikleta erabiltzeak jatorriarekin duen lotura (etorkinekin, bertako biztanleriarekin edo biekin berdin), eskualdearen arabera (%) Etorkinekin gehiago.......... Bertako biztanleriarekin gehiag Etorkinekin eta bertako biztanleriarekin, biekin berdin . Ed/Ee........................ GUZTIRA ¡turna Síadeco20¡4 Bidasoa Beherea Deba Beherea Deba- goiena Donos- tialdea Goierri Tolosal- dea Urola- Kostaldea GUZTIRA 2,5 2,1 1,9 1,6 1,2 - 1,7 1,7 35,0 51,4 40,3 39,6 38,2 41,7 45,9 40,8 58,9 42,3 56,6 55,8 56,5 55,8 50,8 54,7 3,6 4,2 1,3 3,0 4,1 2,5 1,7 2,9 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 Biztanleriak bizikletarekin duen harreman motaren arabera, bizikletaren erabilerarekin bertako biztanleria gehiago lotzen duen taldea, bizikletaren ohiko erabiltzaile ez direnena da (% 44); kirol txirrindularien zati handi batek berriz, bizikletaren erabilera berdin lotzen du etorkinekin eta bertako biztanleriarekin (% 69). 70. Taula: Garraiobide modura bizikleta erabiltzeak jatorriarekin duen lotura (etorkinekin, bertako biztanleriarekin edo biekin berdin), bizikletarekin duen harreman motaren arabera (%) Etorkinekin gehiago.............................. Bertako biztanleriarekin gehiago................. Etorkinekin eta bertako biztanleriarekin, biekin berdin........................................... Ed/Ee ........................................... GUZTIRA Txirrindulari "kotidianoa" Kirol txirrindu- laria Aisialdik txirrindu- laria Ez da ohiko erabiltzai- lea Ez daki bizikletan ibiltzen Guztira 7,9% 9,4% 18,8% 51,7% 12,2% 100,0% 5,6 1,2 1,5 1,5 - 1,7 33,1 29,0 39,8 44,0 42,5 40,8 60,6 69,2 55,8 51,6 52,1 54,7 0,7 0,6 3,0 2,9 5,5 2,9 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 ¡turna Siadeco 2014 Siadeco* ikerketa aplikatua 118 5.4.- BIZIKLETA GARRAIOBIDE MODURA ERABILTZEN DUTEN PERTSONEN JANZKERAREKIN ZERIKUSIA DUTEN ALDERDIEN BALORAZIOA Atal honetan garraiobide modura bizikleta erabiltzen duten pertsonekin lotzen den janzkera nolakoa den aztertuko da. Horretarako, hiru faktore edo elementu izan dira kontutan: formaltasuna, dotoretasuna eta modernotasuna. Bizikletaren ohiko erabiltzaileen janzkerari buruz biztanleriak egindako balorazioari dagokionez, ondorengoak dira alderdirik aipagarrienak: beren itxuraren modernotasuna (% 62k oso edo nahikoa modernoa déla usté dute), dotoretasun falta (% 64k diote ez déla oso dotorea edo ez delà batere dotorea) eta formaltasun eskasa (% 50aren esanetan ez da oso fórmala edo ez da batere fórmala). Sexuaren arabera ez dago desberdintasun esangarririk gizonezko eta emakumezkoen artean bizikleta erabiltzaileen janzkera baloratzerakoan. Emakumezkoen artean gehiago dira garraiobide modura bizikleta erabiltzen duten pertsonen janzkerak formaltasun gutxi (gutxi + batere ez: % 51) eta dotoretasun gutxi (gutxi + batere ez: % 66) duela esan dutenak. Modernotasunari dagokionez, gizonezkoetan emakumezkoetan baino altuagoa da bizikleta erabiltzaileen janzkera oso edo nahikoa modernoa delà esan dutenen ehunekoa (% 64 eta % 60, hurrenez hurren). Siadeco' ikerketa aplikatua 119 71. Taula: Bizikleta garraiobide modura erabiltzen duten pertsonen janzkeraren formaltasun, dotoretasun eta modernotasunaren balorazioa, sexua eta adinaren arabera (%) Oso fórmala 4,2 4,1 2,8 4,1 4,1 5,1 4,2 Nahikoa fórmala 40,1 37,6 29,1 37,9 42,7 42,4 38,8 Formaltasuna Ez oso fórmala 41,2 42,3 58,3 43,7 37,3 33,5 41,8 Batere fórmala ez 7,2 8,9 8,9 7,8 7,8 8,2 8,1 Ed/Ee 7,2 7,1 0,8 6,5 8,0 10,9 7,2 Oso dotorea 2,4 2,0 ,4 2,3 1,9 2,9 2,2 Nahikoa dotorea 27,6 24,0 18,6 27,2 28,0 25,6 25,8 Dotoretasuna Ez oso dotorea 51,8 48,8 61,9 52,0 47,7 43,8 50,3 Batere dotorea ez 10,3 17,3 17,8 1 1,6 12,4 16,4 13,8 Ed/Ee 7,9 7,9 1,2 6,8 10,0 1 1,3 7,9 Oso modernoa 15,2 14,9 12,6 14,5 14,4 18,0 15,0 Nahikoa modernoa 48,8 45,4 49,0 48,8 47,7 42,8 47,1 Moderno- tasuna Ez oso modernoa 21,4 24,4 32,8 22,8 22,4 18,4 22,9 Batere modernoa ez 3,4 5,0 2,0 5,4 2,7 5,1 4,2 Ed/Ee 11,1 10,3 3,6 8,6 12,9 15,7 10,7 GUZTIRA 100.0 100.0 100.0 100.0 100.0 100.0 100.0 Iturria: Siadeco 2014 38. Grafikoa: Bizikleta garraiobide modura erailtzen duten pertsonen janzkeraren formaltasun, dotoretasun eta modernotasunaren balorazioa, sexua eta adinaren arabera (%) Qso modernoa/temaís/dotoirea ■ Nahiikoa -modernoa/formala/dotorea 70 60 50 40 30 20 10 0 5 Gizonezkoa Emakumezkoa 15-24 urte 25-49 urte 50-64 urte 65 urte baino gehiago GUZTIRA Sexua Adina Iturria: Siadeco, 2014. Siadeco' ikerketa aplikatua 120 Eskualdeka, Donostialdea eta Bidasoa Beherea eskualdeetako biztanleak dira bizikleta garraiobide modura erabiltzen duten pertsonen janzkerak formaltasun gutxi (% 54 eta % 5 1, hurrenez hurren) eta dotoretasun gutxi (% 68 eta % 69, hurrenez hurren) duela maila altuenean adierazi dutenak. Azpimarratzekoa da Goierri, eta batez ere Urola Kostaldean delà bizikleta erabiltzaileen janzkera oso edo nahikoa fórmala delà adierazi dutenen ehunekoa (% 53 eta % 47, hurrenez hurren) gutxi edo batere fórmala ez delà adierazi dutenen ehunekoaren gainetik (% 37 eta % 43, hurrenez hurren) kokatzen den eskualde bakarrak. Modernotasunari dagokionez, bizikleta erabiltzaileen janzkera modernoa edo egungoa delà adierazi dutenen ehunekoa Goierri eta Debagoiena eskualdeetan da altuena (% 70 eta % 68, hurrenez hurren). 72. Taula: Bizikleta garraiobide modura erabiltzen duten pertsonen janzkeraren formaltasun, dotoretasun eta modernotasunaren balorazioa, eskualdearen arabera (%) Iturria: Siadeco 2.0/ 4 Siadeco' ikerketa aplikatua 121 39. Grafikoa: Bizikleta garraiobide modura erabiltzen duten pertsonen janzkeraren formaltasun, dotoretasun eta modernotasunaren balorazioa, eskualdearen arabera 80 70 60 50 40 30 20 10 0 (%) Oso modernoa/formala/dotorea I Nahikoa modernoa/formala/dotorea 1 O O Û Goierri Debagoiena Tolosaldea Deba Beherea Bidasoa Beherea Donostialdea Urola- Kostaldea GUZTIRA Iturria: Siadeco, 2014. Erabiltzaile tipologiaren araberako azterketak erakusten du aisialdiko txirrindulariak direla bizikleta erabiltzaileen janzkera gutxi edo batere fórmala ez delà neurri handienean adierazi dutenak (% 56); kirol txirrindularien taldean aldiz, janzkera oso edo nahikoa fórmala delà esan dutenen ehunekoa, gutxi edo batere fórmala ez delà adierazi dutenen ehunekoaren gainetik kokatzen da (% 48 eta % 47). Bizikleta erabiltzaileen janzkera gutxi edo batere dotorea ez delà adierazi dutenen ehuneko altuena txirrindulari “kotidianoen" taldeari dagokio (% 66); ehuneko hori altua da ere ohiko erabiltzaileak ez diren pertsonen artean (% 65) eta aisialdiko txirrindularien artean (% 65). Kirol txirrindulariak dira bizikleta erabiltzaileen janzkera oso edo nahikoa dotorea delà neurri handienean adierazi duen taldea (% 33). Kirol txirrindulariak dira hain justu janzkera hori oso edo nahikoa modernoa delà neurri handienean adierazi dutenak ere (% 68). Siadeco' ikerketa aplikatua 122 73. Taula: Bizikleta garraiobide modura erabiltzen duten pertsonen janzkeraren formaltasun, dotoretasun eta modernotasunaren balorazioa, bizikletarekin duten harreman motaren arabera (%) Oso fórmala Nahikoa fórmala Formaltasuna Ez oso fórmala Batere fórmala ez Ed/Ee Oso dotorea Nahikoa dotorea Dotoretasuna Ez oso dotorea Batere dotorea ez Ed/Ee Oso modernoa Nahikoa modernoa Ez oso modernoa Batere modernoa ez Ed/Ee GUZTIRA Iturria: Siadeco 2.014 Moderno- tasuna Txirrindulari “kotidianoa" Kirol txirrindularia Aisialdik txirrindularia Ez da ohiko erabiltzailea Ez daki bizikletan ibiltzen Guztira 7,9% 9,4% 18,8% 51,7% 12,2% 100% 2,1 5,9 3,8 4,1 4,5 4,2 44,1 42,4 34,9 39,4 36,4 38,8 49,0 39,4 47,6 39,8 38,2 41,8 1,4 7,1 8,0 9,6 6,8 8,1 3,5 5,3 5,6 7,1 14,1 7,2 1,4 1,2 2,7 2,5 1,4 2,2 29,6 32,0 26,6 23,4 27,1 25,8 57,0 52,7 51,8 49,8 44,0 50,3 9,2 8,9 12,7 15,3 16,5 13,8 2,8 5,3 6,2 9,0 1 1,0 7,9 18,2 1 1,2 10,6 15,5 20,6 15,0 46,9 56,8 51,6 45,7 39,0 47,1 23,8 22,5 24,2 22,0 24,8 22,9 4,9 1,8 5,6 4,1 3,7 4,2 6,3 7,7 8,0 12,7 1 1,9 10,7 100.0 100.0 100.0 100.0 100.0 Kualitatiboki, bizikletaren ohiko erabiltzaile diren pertsonen inguruan dagoen irudi soziala pairatzen ari den bilakaera edo aldaketa azpimarratzen da. Honi dagokionez, bizikleta erabiltzaileek kolektibo zehatzekin lotzen dituzten estereotipo tradizionalak progresiboki gainditzen ari garela adierazten da: estatus baxuko pertsonak, pertsona aldarrikatzaileak, ekologistak, ezkertiarrak, antisistemak, batez ere gazteak... Orokorrean, Gipuzkoan bizikleta bidezko mugikortasuna bultzatzen hasi zenetik erabiltzaile soslaiaren bilakaera garbi bat eman déla atzematen da, arazo ekologikoez arduratzen den gazte batetik abiatu eta ezaugarri soziodemografiko eta motibazioei dagokienez askotariko pertsonetara iritsiz. “Txirrindulari militantetik modako arropa jantzita ibiltzen den, teknologikoki konektatuta dagoen eta hiritik modu azkarrean desplazatzen den txirrindularira pasa gara". Siadeco' ikerketa aplikatua 123 Eguneroko bizitzan bizikletaren erabilerak presentzia nabaria duen hirietan (Donostian edo Zarautzen, adibidez), txirrindularien estereotipo hori gaindituago dagoela dirudi. Bizikleta erabiltzen duten pertsonen irudiari izaera zabalagoa ematen dioten elementu berriak gehitzeak horretan laguntzen du gainera: “gero eta gorbata, takoi gehiago ikusten dira, estatus maila altuagoa dutenak, “pijoak", “cool- ak", 80. hamarkadako bizikleta modak, fixie__________ norberaren gustuetara egokitzen diren bizikleta pertsonalizatuak...". Gipuzkoan bizikletak kirolarekin duen tradiziozko lotura ere azpimarratzen da; honek eragin du gizartearen zati batek bizikleta kirolerako edo lehiarako erabilerarekin soilik lotzea (“duela urte asko Orbeak paseorako bizikletak Alemanian saltzen zituen eta hemen kirolerako bizikletak bakarrik"), estatusaren bereizgarri den faktore bat balitz bezala hartzea (“kirol txirrindularien artean tontokeria asko dago") eta beste mugikortasun moduekiko jarrera “antipatikoa" izatea (“mundua jatera irteten dira, bidegorrian jendea egoteak traba egiten die"). Bestalde, bizikletak duen duintasun eta prestigio baxua adierazten da, batez ere, lan eremuan. Honela, zenbaitentzat ez da lanera joateko garraiobide “egokia": “seriotasun gutxi, kategori gutxi du, ez da “fina" -izerdia, gorritasuna-“. Arlo honi dagokionean, eta lanera joateko arropari dagokionez, janzkera informalagoak baimentzearen garrantzia azpimarratzen da, bizikletaren erabilerari gehiago egokitzen zaizkion arropa informalagoen erabilera baimenduz edo sustatuz, baita bizikleta gehiago erabiltzea erraztuko luketen baliabideak eskaintzea ere (lantokitik gertu bizikleta modu egokian aparkatzeko guneak, dutxak edo garbitzeko guneak, arropaz aldatzeko tokiak...). Siadeco' ikerketa aplikatua 124 6.- BIZIKLETAREN PROMOZIOA ETA POLITIKA PUBLIKOAK Siadeco' ikerketa aplikatua 125 6.1.- GARRAIOBIDEEN ARTERO ELKARBIZITZA Garraiobideen arteko elkarbizitzen artean balorazio gatazkatsuena ¡aso duen elkarbizitza mota, txirrindulari eta motordun ibilgailuen arteko elkarbizitza izan da: • Herritarren % 72k txirrindularien eta motordun ibilgailuen (kotxea, motoa, autobusa) arteko elkarbizitza oso gatazkatsua (% 27) edo nahikoa gatazkatsua (% 44) delà baloratzen dute. • % 60k txirrindularien eta oinezkoen arteko elkarbizitza oso gatazkatsua (% 1 6) edo nahikoa gatazkatsua (% 44) déla usté dute. • % 54k adierazten dute oinezkoen eta motordun ibilgailuen arteko elkarbizitza oso gatazkatsua (% 14) edo nahikoa gatazkatsua (% 41 ) delà. 40. Grafikoa: Oinezkoen eta motordun ibilgailuen arteko elkarbizitzaren, txirrindulari eta oinezkoen arteko elkarbizitzaren eta txirrindulari eta motordun ibilgailuen (autoa, motoa, autobusa...) arteko elkarbizitzaren balorazioa (%) Oinezkoen eta motordun Txirrindulari eta oinezkoen ibilgailuen arteko arteko elkarbizitza elkarbizitza 2,6 3,6 22,2 44,3 Txirrindulari eta motordun ibilgailuen (autoa, motoa, autobusa...) arteko elkarbizitza Itur ría: Si adeco, 2014. Ed/Ee Batere gatazkatsua ez ■ Ez oso gatazkatsua ■ Nahikoa gatazkatsua ■ Oso gatazkatsua Siadeco' ikerketa aplikatua 126 74. Taula: Oinezkoen eta motordun ibilgailuen arteko elkarbizitzaren, txirrindulari eta oinezkoen arteko elkarbizitzaren eta txirrindulari eta motordun ibilgailuen (autoa, motoa, autobusa...) arteko elkarbizitzaren balorazioa {%) Nola baloratzen duzu txirrindulari eta oinezkoen arteko elkarbizitza? (%) Oso gatazkatsua 13,6 16,4 27,3 Nahikoa gatazkatsua 40,6 43,8 44,3 Ez oso gatazkatsua 36,4 31,6 22,2 Batere gatazkatsua ez 8,5 7,2 3,6 Ed/Ee 0,8 1,1 2,6 GUZTIRA 100,0 100,0 100,0 Nola baloratzen duzu oinezkoen eta motordun ibilgailuen arteko elkarbizitza? (%) Nola baloratzen duzu txirrindulari eta motordun ibilgailuen (autoa, motoa, autobusa...) arteko elkarbizitza? (%) Ituuia: Siadeco 2.0/ 4 Sexuaren arabera, ez da aide handiegirik nabari garraiobide ezberdinen arteko elkarbizitzaren balorazioan, nahiz eta gizonezkoek bizikleta eta motordun ibilgailuen (kotxea, motoa, autobusa) arteko elkarbizitza gatazkatsuago bezala baloratzen duten, eta emakumezkoentzat oinezko eta motordun ibilgailuen arteko elkarbizitza izan gatazkatsuagoa. Adinean aurrera egin ahala, oinezko eta txirrindularien arteko elkarbizitza gatazkatsuagotzat jotzen da. 75. Taula: Oinezkoen eta motordun ibilgailuen arteko elkarbizitzaren, txirrindulari eta oinezkoen arteko elkarbizitzaren eta txirrindulari eta motordun ibilgailuen (autoa, motoa, autobusa...) arteko elkarbizitzaren balorazioa, sexu eta adinaren arabera (%) Txirrindulari eta motordun ibilgailuen (autoa, motoa, Oso gatazkatsua Nahikoa gatazkatsua 25,9 46,6 28,9 42,0 19,4 45,6 30,5 44,3 29,7 43,6 25.1 44.2 27,5 44,2 autobusa...) arteko elkarbizitza GUZTIRA 72,4 70,9 64,9 74,8 73,2 69,3 71,7 Txirrindulari eta Oso gatazkatsua 17,6 15,2 9,7 14,2 19,8 20,0 16,3 oinezkoen arteko Nahikoa gatazkatsua 42,8 44,9 45,7 45,4 42,2 42,2 43,9 elkarbizitza GUZTIRA 60,3 60,1 55,5 59,5 62,0 62,2 60,2 Oinezkoen eta Oso gatazkatsua 14,5 12,7 9,7 13,2 15,8 14,4 13,6 motordun ibilgailuen Nahikoa gatazkatsua 38,7 42,7 42,3 41,9 40,4 38,2 40,7 arteko elkarbizitza GUZTIRA 53,3 55,3 52,0 55,1 56,2 52,7 54,3 Ituuia: Siadeco 20i 4. Siadeco' ikerketa aplikatua 127 Urola Kostaldea da txirrindulari eta oinezkoen arteko elkarbizitza gatazkatsua delà neurri baxuenean adierazi duen eskualdea (nahiz eta % 69k elkarbizitza oso gatazkatsua -% 25- edo nahikoa gatazkatsua - % 44- delà adierazi duten). Txirrindulari eta oinezkoen arteko elkarbizitza gatazkatsua delà maila altuenean baloratzen duten eskualdeak Donostialdea (% 65ek gatazkatsua delà adierazi dute: oso -% 21- edo nahikoa -% 44- gatazkatsua) eta Bidasoa Beherea dira (% 65). 10. Mapa: Garraiobide ezberdinen arteko elkarbizitzaren gatazka maila (oso edo nahikoa gatazkatsua) BIDASOA BEHEREA DONOSTIALDEA DEBA BEHEREA UROLA KOSTA TOLOSALDE, DEBAGOIENA GOIERRI Iturria: Siadeco, 2014. Oso + nahikoa gatazkatsua Oinezkoen eta motordun ibilgailuen arteko elkarbizitza? Txirrindulari eta oinezkoen arteko elkarbizitza? Txirrindulari eta motordun ibilgailuen (autoa, motoa, autobusa...) arteko elkarbizitza? Siadeco' ikerketa apllkatua 128 76. Taula: Oinezkoen eta motordun ibilgailuen arteko elkarbizitzaren, txirrindulari eta oinezkoen arteko elkarbizitzaren eta txirrindulari eta motordun ibilgailuen (autoa, motoa, autobusa...) arteko elkarbizitzaren balorazioa, eskualdearen arabera (%) Txirrindulari eta motordun ibilgailuen (autoa, motoa, autobusa...) arteko elkarbizitza Txirrindulari eta oinezkoen arteko elkarbizitza Oso gatazkatsua Nahikoa gatazkatsua GUZT1RA Oso gatazkatsua Nahikoa gatazkatsua GUZT1RA Oinezkoen eta Oso gatazkatsua motordun ,, . . , „ „ „ . Nahikoa gatazkatsua ibilgailuen arteko ° elkarbizitza GUZT1RA Bidasoa Beherea Deba Beherea Deba- goiena Donos- tialdea Goierri Tolosal- dea Urola- Kostaldea GUZTIRA 32,5 24,8 25,8 26,8 31,2 25,8 24,9 27,3 41,6 51,8 48,4 43,5 41,8 45,0 43,6 44,3 74,1 76,6 74,2 70,2 72,9 70,8 68,5 71,6 20,4 7,8 9,4 21,2 10,5 14,3 9,3 16,4 44,4 39,0 49,1 43,8 48,5 38,7 41,8 43,8 64,8 46,8 58,5 65,0 59,1 52,9 51,1 60,2 16,3 1 1,2 1 1,9 15,0 10,6 12,5 1 1,5 13,6 40,3 42,7 48,4 40,0 37,6 42,5 36,8 40,6 56,6 53,8 60,4 55,0 48,2 55,0 48,4 54,2 Iturria: Siadeco 2014. Kirol txirrindulariak dira txirrindulari eta motordun ibilgailuen (autoa, motoa, autobusa...) arteko elkarbizitza gatazkatsua déla maila altuenean adierazi dutenak, izan ere, horiek dira desplazamenduetan azpiegitura berdinak (errepideak) partekatzen dituztenak. Kualitatiboki badirudi horren atzean badagoela “konpondu gabeko arazo bat", Gipuzkoako errepideak kirol txirrindularitza praktikatzeko ez daudela prestatuak edo egokituak uste baita. Oinezko eta motordun ibilgailuen arteko elkarbizitza gatazkatsua delà maila altuenean adierazi dutenak aisialdiko txirrindulariak dira. Kirol txirrindulariak dira txirrindulari eta oinezkoen arteko elkarbizitzan gatazka dagoela maila baxuenean adierazi dutenak (% 55); erantzun horren arrazoia bi kolektibo horiek desplazamendurako bide edo azpiegitura berdinak ez dituztela erabiltzen izan daitekeelarik. Siadeco' ikerketa aplikatua 129 76. Taula: Oinezkoen eta motordun ibilgailuen arteko elkarbizitzaren, txirrindulari eta oinezkoen arteko elkarbizitzaren eta txirrindulari eta motordun ibilgailuen (autoa, motoa, autobusa...) arteko elkarbizitzaren balorazioa, erabiltzaile motaren arabera (%) Txirrindulari Kirol Aisialdiko Ez da ohiko ..... Km1/ ptqi “kotidianoa” txirrindularia txirrindularia erabiltzailea , . lbiltzen Txirrindulari eta motordun Oso gatazkatsua 27,3 27,6 23,7 30,2 21,6 27,5 ibilgailuen (autoa, motoa, autobusa...) arteko Nahikoa gatazkatsua 41,3 47,6 48,5 42,5 44,0 44,2 elkarbizitza GUZT1RA 68,5 75,3 72,2 72,7 65,6 71,7 Oso gatazkatsua 14,0 16,0 12,7 17,5 19,6 16,3 Txirrindulari eta oinezkoen arteko elkarbizitza Nahikoa gatazkatsua 47,6 39,1 49,3 42,8 41,1 43,9 GUZT1RA 61,5 55,0 61,9 60,3 60,7 60,2 Oinezkoen eta motordun Oso gatazkatsua 16,0 10,0 1 1,6 15,2 1 1,4 13,6 ibilgailuen arteko elkarbizitza Nahikoa gatazkatsua 40,3 38,8 48,7 39,1 36,4 40,7 GUZT1RA 56,3 48,8 60,2 54,3 47,7 54,3 Ituuia: Siadeco 2014. Kualitatiboki eta bizikleta eta beste garraiobideen arteko elkarbizitzari dagokionez, ondorengo alderdiak nabarmendu dira: 1Gizarte kontzientziaren arazoa, errespetu falta, jarrera desegokiak: desplazatzeko beste moduak erabiltzen dituzten pertsonen lekuan jartzeko arazoak (enpatia falta). 2, - Txirrindulari eta oinezkoen arteko arazoak: bidegorrietan. Erabilera partekatua denean: bizikleten trafikoa eragozten duen oinezkoen erabilera desegokia (bideen okupazioa/inbasioa). Bizikleten erabilerarako soilik denean: beste taldeen erabilera desegokia (korrikalariak, oinezkoak, txakurrak). Patinak, skate-ak: bidegorriak erabiltzen dituzten arren, horiek desplazatzeko erabili behar dituzten bide eta moduak zehazteko irizpideak falta dira. 3, - Txirrindulari eta oinezkoen arteko arazoak: espaloi eta oinezkoen zonaldeak. Espaloi eta oinezko zonaldeetan txirrindulari bidearen tratamendu edo/eta seinalizazio txarragatik ondorioztatutako arazoak: txirrindularien desorientazioa eta zirkulazio desegokia, oinezkoek bidegorria ez ezagutzea edo ez errespetatzea (bide-heziketa/sentsibilitate falta). Espazio bera erabiltzeagatik sortutako arazoak (txirrindulari biderik edo bidegorririk ez dagoenean): txirrindulariek espaloiak modu desegokian erabiltzea (sentsibilitate edo bide-heziketa falta): ez dira bizikletatik jaisten, abiadura handiegia (arazo hau gehienetan ohiko erabiltzaile ez diren haur eta gazteekin lotzen da). Siadeco' ikerketa aplikatua 130 Oinezkoekin lotutako arazoak: malgutasun falta (bizikletarekiko intrantsigentzia), bizikleta bidezko zirkulazioari beldurra (batez ere adin batetik gorako biztanleriarengan ematen da hau). Oinezkoen zonaldeetan: bizikleta bide edo ibilbideen diseinuan kontu handia eduki beharra, horien erabilera desegoki batek eragin dezakeen irudi txarragatik. 4,- Txirrindulari eta motordun ibilgailuen arteko arazoak. Bizikletaren hiriko erabiltzaile eta gidarien arteko arazoak, ez hainbeste bizikletaren erabilera uneari dagozkionak, baizik eta bidegorrien planeamendu eta exekuzio uneari dagozkionak: hiriko espazioen banaketa edo berrantolaketan sortzen diren arazoak: ibilgailuentzako azaleraren murrizketa (erreiak eta noranzkoak kentzea, bideen estutzea, trafiko zonaldeen murriztu edo ezabatzea), aparkalekuak kentzea, trafikoaren abiadura moteltzeko neurriak... Bidegorria galtzadan tratamendu eta seinaletika nahasgarri edo desegokiarekin sartzen denean sortzen diren arazoak: desorientazioa eta gatazkak sortzen ditu, batez ere ohiko erabiltzaile ez diren gidari zein txirrindularien artean. Arazo nagusia: batez ere kirol txirrindulari eta kotxeen artean sortzen dira, zonalde ez hiritarretan errepideak partekatzean: autoen abiadura, autoetako gidariek, eta neurri txikiagoan txirrindulariek ere, txirrindularien eskubideak (araudia) ez ezagutzea. Gune hiritarretan gidarien jarrera hobetu denaren pertzepzioa: batez ere Donostian eta hirian bizikletaren ezarpen eta erabilerak izan duen gorakadari lotuta (hiriko dinamika eta paisaiaren ohiko elementutzat hartu da bizikleta). 5, - Edozein kasutan, bizikletaren erabilera zuzen bat egiteko sentsibilizazio eta formazio saioak garatzearen garrantzia azpimarratzen da. Txirrindularien desplazamenduak “erlaxatuagoak", “hiritarragoak", “besteekiko errespetu handiagoarekin"... izan daitezen. 6, - Guztiaren gainetik, txirrindulari eta bestelako garraiobideen artean errespetu eta elkarbizitzaren bilakaera positiboa adierazten duen diskurtsoa atzematen da. 131 ikerketa aplikatua 6.2.- ZIRKULAZIO-ARAUDIARI LOTURIKO ALDERDIAK 1 5 urtetik gorako gipuzkoarrek zirkulazio-araudia gutxien errespetatzen duen taldea txirrindulariena delà usté dute. Honela: • % 45ek diote zirkulazio-araudia gehien errespetatzen dutenak motordun ibilgailuetako gidariak direla. • % 34k, oinezkoak direla zirkulazio-araudia gehien errespetatzen dutenak. • % 1 Oek txirrindulariak direla adierazten dute. Gizonezkoetan emakumezkoetan baino altuagoa da zirkulazio-araudia gehien errespetatzen dutenak motordun ibilgailuetako gidariak direla uste dutenen ehunekoa (% 50 gizonezkoetan eta % 40 emakumezkoetan). Emakumezkoetan gizonezkoetan baino altuagoa da zirkulazio-araudia gehien errespetatzen dutenak oinezkoak direla pentsatzen dutenen ehunekoa (% 37 emakumezkoetan eta % 30 gizonezkoetan). Adinean aurrera egin ahala, zirkulazio-araudia gehien errespetatzen dutenak txirrindulariak direla uste dutenen ehunekoa jaitsi egiten da. 41. Grafikoa: zirkulazio-araudia gehien errespetatzen duen kolektiboa, sexu eta adinaren arabera (%) 100 60 50 ¡jEd/Ee u Motordun ibilgailuetako gidariek ■Txirrindulariek «Oinezkoek Iturria: Siadeco, 2014. v Siadeco* ikerketa aplikatua 132 78. Taula: zirkulazio-araudia gehien errespetatzen duen kolektiboa, sexu eta adinaren arabera (%) Oinezkoek 29,9 37,2 34,7 35,3 32,1 31,4 33,6 Txirrindulariek 10,0 10,1 19,4 1 1,7 6,3 6,2 10,1 Motordun ibilgailuetako gidariek 50,2 40,0 43,1 43,3 47,9 46,2 45,1 Ed/Ee 9,9 12,7 2,8 9,7 13,6 16,2 1 1,2 GUZTIRA 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 Iturria: Siadeco 20/ 4. Bidasoa Beherea eta Donostialdean dira altuenak zirkulazio-araudia gehien errespetatzen dutenak motordun ibilgailuetako erabiltzaileak direla uste dutenen ehunekoak. Eskualde horietan gainera, zirkulazio-araudia gehien errespetatzen dutenak oinezkoak direla uste dutenen ehunekoak baxuenak dira. Tolosaldean zirkulazio-araudia gehien errespetatzen dutenak txirrindulariak direla uste dutenen ehunekoa eskualde guztien artean baxuena da. 79. Taula: zirkulazio-araudia gehien errespetatzen duen kolektiboa, eskualdearen arabera (%) Iturria: Siadeco 2. Oi 4 Txirrindulari “kotidianoen" taldea da zirkulazio-araudia gehien errespetatzen dutenak txirrindulariak direla neurri handienean adierazi duen taldea. Horien atzetik kirol txirrindulariak daude, ondoren aisialdiko txirrindulariak, eta azkenik, bizikleta erabiltzen ez duten pertsonak edo erabiltzen ez dakitenak. Siadeco' ikerketa aplikatua 133 80. Taula: zirkulazio-araudia gehien errespetatzen duen kolektiboa, bizikleta erabiltzaile motaren arabera (%) Oinezkoek.................... Txirrindulariek.............. Motordun ibilgailuetako gidariek..................... Ed/Ee........................ GUZTIRA Txirrindulari “kotidianoa" Kirol txirrindularia Aisialdiko txirrindularia Ez da ohiko erabiltzailea Ez daki bizikletan ibiltzen GUZTIRA 32,6 39,1 33,4 32,1 36,1 33,6 18,1 14,8 10,4 9,1 5,0 10,1 43,8 39,6 45,6 46,9 42,0 45,1 5,6 6,5 10,7 1 1,8 16,9 1 1,2 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 Huiría: Siadeco 2014. Kualitatiboki zirkulazio-araudia eta bizikletaren erabileraren arautzeari dagozkion ondorengo alderdiak azpimarratu dira: • Araudi baten beharra azpimarratzen da, baina araudi horrek eragile ezberdinen artean adostua izan behar du (udalerriak, txirrindulari, auto-gidari eta oinezkoen ordezkariak, aseguru-etxeak, etab.) eta aldian behin baloratu eta ebaluatu egingo da. • Estatu mailako erregulazioan hutsune bat dagoela atzematen da, zirkulazio-araudia ez baitago txirrindularien mugikortasunera egokitua: araudia ez da egokitzen txirrindularien mugikortasuna sozialki garatzen ari den erritmora (batez ere, Gipuzkoaren kasuan) eta txirrindularitza ikuspegitik egina egon ordez, autoen ikuspegitik egina dago (“autoentzat balio duenak ez du balio bizikletentzat"). • Bizikletan garraiatzeko arau asko egotea onuragarria ez delà dioen diskurtsoa (“oinez ibiltzeko araurik ez dagoen bezala"); horren ordez, garraiobide ezberdinen arteko elkarbizitzaren kultura garatu beharko litzateke (desplazatzeko modu ezberdinen arteko elkarbizitza eta errespetuaren kontzientzia zabaldu beharko litzateke “gomendioen kode" baten bidez eta txirrindulari azpiegitura eta bideak zein horien erabiltzaileak babestuz). • Txirrindulari eta oinezkoen mugikortasunari lotuta gizarte kontzientzia hobetuko duten “gomendioen kode" baten bidez egindako sentsibilizazio eta formazio ekintzen garapenari lehentasuna ematen dion diskurtsoa, bizikletak eskaintzen duen askatasuna eta freskotasuna mugatzen duen araudi zigortzailea (isunen bidezkoa) mugatuz (“% 80an gizarte kontzientzia hobetzeko gomendioak eta % 20an araudi zigortzailea"). • Araudian zehazten den moduko bizikletaren erabilera desegoki/arriskutsua ekiditeko kontrol eta zigor neurrien aldeko diskurtsoa (batez ere garraiobide modura bizikleta erabiltzen ez duten pertsonek egiten dutena). Zigorren zenbatekoa ponderatu, gehiegizkoak izan daitezen eta erabileran eragin ez dezaten. • Azpiegiturak garatzen diren heinean eta bizikletaren erabilera zabaltzen doan heinean, bizikletaren erabilera erregulatzeko beharra azpimarratzen duen diskurtsoa: beti ere, benetako arazoei aurre egiteko balioko dueña (ez testuinguruz kanpoko araudi bat). Siadeco' ikerketa aplikatua 134 Bere aplikazioan arazoak/zalantzak sortuko ez dituen eta erabilera murriztuko duen bizikletaren erabilerarako araudi bat ez izatea (adibidez: ia inork betetzen ez dituen abiadura muga baxuegien ezarpena). Bizikletaren erabiltzaileen gehiengoak bizikletaren inguruko araudi zehatza ez duela ezagutzen azpimarratzen duen iritzia. Kaskoaren erabileraren derrigortasuna: Bizikletaren erabileraren kalterako faktoretzat hartzen da: kirol txirrindularitzari lotuta zentzua duen arren, bizikleta garraiobide modura erabiltzeko gehiegizkoa déla usté da (“zama" bat da, gordetzeko arazoak, bidegorrietan desplazatzeko ez da praktikoa). Bizikleta erregistratzeko derrigortasuna: Alderdi negatiboa: kudeaketa-denbora kostua, kostu ekonomikoa suposatzen du. Alderdi positiboa: lapurreten jarraipen eta kontrola errazten du. Argien derrigortasuna: beharrezkotzat jotzen da. Txirrindularitzaren seinaleztapen propio baten falta: txirrindularitzarako seinaleen katalogo bat egiteko beharra. Zonalde zehatzetan aparkatzeko derrigortasuna: hirian zehar zonalde ezberdinetan eta aparkaleku nahikoa duten aparkaleku-sistema bat garatu ez izanak, bizikletaren erabilera kaltetu dezake. Siadeco' ikerketa aplikatua 6.3.- BIZIKLETA PUBLIKOEN ZERBITZUEN ERABILERAREKIKO INTERESA Gipuzkoan bizi diren 1 5 urte eta gehiagoko 3 biztanletik 4k bizikleten alokairu zerbitzu publiko bat erabiltzeko interes gutxi (% 21) edo batere interesik (% 54) ez dute azaldu. Bestalde, Gipuzkoako biztanleriaren % 25ek bizikleten alokairurako sistema publiko bat erabiltzeko interesa dute. Sexuaren arabera, emakumezkoek interes gehiago azaldu dute gizonezkoek baino (emakumezkoen % 27 oso edo nahikoa interesatuak daude, eta gizonezkoen % 23). Adin-taldeen arabera berriz, 25-49 eta 14-24 urte bitartean oso edo nahikoa interesaturik dauden pertsonen ehunekoak, bâtez bestekoaren gainetik kokatzen dira: % 34 eta % 30, hurrenez hurren. Adinean gora egin ahala, zerbitzu honekiko interesa duten pertsonen ehunekoa jaisten doa, interesa agertu duten pertsonen ehunekoa 65 urtetik gorakoen artean delarik baxuena, % 1 3koa. 42. Grafikoa: Bizikleten alokairu zerbitzu publiko bat erabiltzeko interesa, sexu eta adinaren arabera (%) hOso interesatua u Nahikoa interesatua Sexua Adina Iturria: Siadeco, 2014. Siadeco' ikerketa aplikatua 136 81. Taula: Bizikleten alokairu zerbitzu publiko bat erabiltzeko interesa, sexu eta adinaren arabera (%) Oso interesatua 6,8 9,5 11,3 1 1,3 7,1 2,4 8,1 Nahikoa interesatua 16,6 17,2 18,6 22,4 13,9 10,2 16,9 Ez oso interesatua 24,7 16,7 32,0 24,9 18,5 10,0 20,7 Batere interesatua ez 51,8 56,3 38,1 41,4 60,1 76,7 54,0 Ed/Ee 0,2 0,3 - - 0,5 0,7 0,3 GUZTIRA 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 Iturria: Siadeco 2.0/ 4 Amaitutako ikasketen arabera, goi-mailako ikasketak amaituak dituzten pertsonetan handiagoa da bizikleten alokairu zerbitzu publiko bat erabiltzeko interesa (% 35); lehen mailako ikasketak baino baxuagoak dituztenen artean, ehuneko hori asko jaisten da (% 1 6). Amaitutako ikasketen araberako gainerako taldeetan, interesaturik dauden pertsonen ehunekoak % 22 eta % 25 artean kokatzen dira. 82. Taula: Bizikleten alokairu zerbitzu publiko bat erabiltzeko interesa, amaitutako ikasketa mailaren arabera (%) Oso interesatua Nahikoa interesatua Ez oso interesatua Batere interesatua ez Ed/Ee GUZTIRA Iturria: Siadeco 2.0/ 4 Batere ez, lehen mailakoak baino baxuagoak Lehen mailakoak, Oinarrizko Batxilergoa, OHO, DBH Lanbide Heziketa (LH) eta arautu gabeko ikasketa Goi-mailako batxilergoa Erdi goi- mailako ikasketak Goi-mailako ikasketak GUZTIRA 4,9 6,5 6,4 9,9 9,2 13,1 8,2 11,4 15,7 19,0 15,4 13,8 22,0 16,8 10,9 17,8 20,1 29,7 21,9 26,3 20,7 71,7 59,6 54,4 45,1 55,1 38,5 54,0 1,1 0,4 - - - - 0,2 100,0 100,0 100,0% 100,0% 100,0% 100,0% 100,0 Siadeco' ikerketa aplikatua 137 Eskualdeka, Deba Beherea, Debagoiena eta Urola Kostaldea dira bizikleten alokairu zerbitzu publiko bat erabiltzeko interesa duten pertsonen ehuneko altuenak dituzten eskualdeak, ehuneko horiek % 28 eta % 29 artean kokatzen direlarik. Goierri da pertsona interesatuen ehunekorik baxuena duen eskualdea (% 21). Donostialdean, mota honetako zerbitzua eskaintzen duen udalerri bakarra Donostia izanik, interesatutako pertsonen ehunekoa batez bestekoa baino zertxobait baxuagoa da. 43. Grafikoa: Bizikleten alokairu zerbitzu publiko bat erabiltzeko Interesa, eskualdearen arabera (%) 35 30 25 20 15 10 5 0 ■ Nahikoa interesatua Deba Beherea Urola-Kostaldea Debagoiena Donostialdea Tolosaldea Bidasoa Beherea Goierri GUZTIRA 83. Taula: Bizikleten alokairu zerbitzu publiko bat erabiltzeko interesa, eskualdearen arabera (%). ¡turna: Siadeco 2.0/ 4 Siadeco' ikerketa aplikatua 138 Bizikletarekiko harremanaren intentsitatea handitzen den heinean, alokairu zerbitzu publiko bat erabiltzeko interesa igo egiten da. Honela, txirrindulari “kotidianoak" dira interesatuenak (% 46), eta interes gutxien azaldu dutenak, ohiko erabiltzaile ez direnak (% 1 9) eta bizikletan ibiltzen ez dakitenak izan dira (% 14). Hemendik ondoriozta daiteke, honelako sistema bat ezarri aurretik beharrezkoa delà bizikleta erabiltzaile kopurua igotzeko neurriak garatzea. 84. Taula: Bizikleten alokairu zerbitzu publiko bat erabiltzeko interesa, txirrindulari motaren arabera (%). ¡turna: Siadeco 20/ 4. Kualitatiboki, bizikleten alokairu zerbitzu publikoa bizikleta mugikortasunaren osagarri den elementu bat delà adierazten da, eta herri edo hiri bakoitzeko ezaugarrien arabera aztertu beharra dagoela; gainera ezarpen horrek eragingo lukeen esfortzu ekonomikoa eta antolakuntzari dagokion esfortzua ere kontuan eduki behar direla. Sozialki errentagarria izan dadin, inbertsio eta erabilera mailaren arteko ratio bat ziurtatu beharra dago, eta horretarako, gutxieneko erabiltzaile kopuru potentzial bat eduki behar da, hori errazago lortzen delarik metrópoli izaera duten lurralde eremuetan. Bizikleta mugikortasunaren politika orokor baten baitan hartu beharreko neurria déla usté da, eta eraginkor eta funtzionala izan dadin aurretik neurri batzuk hartu beharra dagoela (txirrindulari bideen sare funtzional, zabal eta ongi artikulatu bat edukitzea; bizikletaren erabileraren gizarte mailako promozioa) eta intermodalitatearen garapenari loturiko planteamenduekin lotura izan behar dueña (tren, autobus geltokiekin, aparkaleku handiekin.Joturikoa). Bizikleten alokairu zerbitzu publikoa, sistema hori ezarria duten hiri handietako bizikleta mugikortasunaren alderdi ikusgarriena bihurtu da, abiapuntu desberdinetatik abiatuta emaitza oso ezberdinak lortu direlarik. Siadeco' ikerketa aplikatua 139 6.4.- AUTOMOBILARI ESPAZIOA KENTZEAREN BALORAZIOA Gipuzkoako biztanleen erdia guztiz (% 19) edo nahikoa (% 31 ) ados agertu da bere udalerrian automobilari espazioa kendu (errepideak estutu, aparkalekuak kendu) eta bizikletari “ematearekin"; aldiz, % 48 ez daude oso ados (% 28) edo ez daude batere ados (% 20) neurri horrekin. Sexuaren arabera, gizonezkoetan emakumezkoetan baino zertxobait altuagoa da automobilari espazioa kendu eta bizikletari ematearekin guztiz edo nahikoa ados agertu direnen ehunekoa (% 53 eta % 48, hurrenez hurren). Adin-taldeen arabera, adinean behera egin ahala gora egiten du automobilari espazioa kendu eta bizikletari ematearen aldekoak direnen ehunekoak; honela, ehuneko horiek % 40 (65 urtetik gorako pertsonei dagokiena) eta % 59 (15-24 urte arteko pertsonei dagokiena) artean kokatzen dira. Badirudi belaunaldi berriak bizikletaren aide automobilari espazioa kentzearen aldekoagoak direla. 44. Grafikoa: Zure udalerrian automobilari espazioa kendu eta bizikletari ematearekiko adostasun-maila, sexu eta adinaren arabera (%) 0 Guztiz ados 0 Nahikoa ados 70 60 50 40 30 20 10 0 Iturria: Siadeco, 2014. Siadeco' ikerketa aplikatua 140 85. Taula: Zure udalerrian automobilari espazioa kendu (errepideak estutu, aparkalekuak kendu) eta bizikletari ematearekin duzu adostasun-maila, sexu eta adinaren arabera (%) Guztiz ados 21,6 17,1 24,6 24,6 16,8 10,6 19,3 Nahikoa ados 31,0 30,9 34,7 31,0 30,5 29,3 30,9 Ez oso ados 27,0 28,3 21,0 26,2 30,0 31,5 27,7 Batere ados ez 18,3 21,6 19,8 17,1 21,7 22,8 20,0 Ed/Ee 2,1 2,1 - 1,0 1,0 5,8 2,1 GUZTIRA 100.0 100.0 100.0 100.0 100.0 100.0 100.0 Iturria: Siadeco 2.0/ 4 SEXUA Gizonez- Emaku- koa mezkoa Biztanleriaren ikasketa mailak gora egin ahala, gora egiten du baita ere automobilari espazioa kendu eta bizikletari ematearekin ados agertu direnen ehunekoak. Honela, lehen mailakoak baino baxuagoko ikasketak dituztenen % 37 agertu dira ados neurri horrekin, aldiz erdi edo goi mailako ikasketak dituztenetan, % 58-59. 86. Taula: Zure udalerrian automobilari espazioa kendu (errepideak estutu, aparkalekuak kendu) eta bizikletari ematearekin duzu adostasun-maila, amaitutako ikasketen arabera (%) Lehen mailakoak, Oinarrizko Batxilergoa, OHO,DBH Lanbide Heziketa (LH) eta arautu gabeko ikasketa Goi-mailako batxilergoa Goi-mailako ikasketak Guztiz ados 9,3 15,9 17,7 25,3 27,6 24,4 19,3 Nahikoa ados 27,9 29,3 32,8 29,1 31,6 33,2 30,9 Ez oso ados 31,1 29,9 28,0 20,9 23,0 28,4 27,6 Batere ados ez 25,1 21,5 20,7 24,7 17,3 13,1 20,0 Ed/Ee 6,6 3,5 0,8 - 0,5 0,9 2,1 GUZTIRA 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 Iturria: Siadeco 2. Oi 4 Siadeco' ikerketa aplikatua 141 Datuak eskualdeka aztertuta, Tolosaldea da automobilari espazioa kentzearekin adostasun-maila altuena adierazi duen eskualdea, % 59 dira hori adierazi dutenak; jarraian Debagoiena, Deba Beherea eta Urola Kostaldea daude (% 53-55 arteko ehunekoekin). Neurri hori gutxien babestu duten eskualdeak Bidasoa Beherea (% 48) eta Donostialdea (% 47) izan dira, hain justu urbanizazio-maila altuenak, trafiko handiena eta lurraldeko hiri nagusiak (Donostia eta Irun) kokatzen diren eskualdeak. 45. Grafikoa: Zure udalerrian automobilari espazioa kendu (errepideak estutu, aparkalekuak kendu) eta bizikletari ematearekin duzun adostasun maila, eskualdearen arabera (%) 70 50 i Nahikoa ados iGuztiz ados ■ 25,0 ■ 32,2 ■ 2“ I 2M I 2U i i 2M Debagoiena Deba Beherea Urola-Kostaldea Bidasoa Beherea Donostialdea 87. Taula: Zure udalerrian automobilari espazioa kendu (errepideak estutu, aparkalekuak kendu) eta bizikletari ematearekin duzu adostasun maila, eskualdearen arabera (%) Ituuia: Siadeco 2.0/ 4 Siadeco' ikerketa apllkatua 142 Bizikletarekiko harremanaren intentsitateak gora egin ahala, gora egiten du baita ere automobilari espazioa kentzearen aldekoak direnen ehunekoak. Honela, bizikletan ibiltzen ez dakiten pertsonen artean eta ohiko erabiltzaileak ez direnen artean, proposamen honen aldekoak direnen ehunekoak % 38 eta % 45ekoak dira, hurrenez hurren, aldiz, txirrindulari “kotidianoetan" ehuneko hori % 73koa da. 88. Taula: Zure udalerrian automobilari espazioa kendu (errepideak estutu, aparkalekuak kendu) eta bizikletari Guztiz ados Nahikoa ados Ez oso ados Batere ados ez Ed/Ee GUZTIRA Iturria: Siadeco 20/ 4. iuzu adostasun-maila, bizikletarekiko harremanaren arabera (%) Txirrindulari “kotidianoa" Kirol txirrindularia Aisialdiko txirrindularia Ez da ohiko erabiltzailea Ez daki bizikletan ibiltzen GUZTIRA 7,9% 9,4% 18,8% 51,7% 12,2% 100% 38,9 31,2 23,1 15,4 8,2 19,3 34,0 31,2 35,0 29,2 29,7 30,9 19,4 22,4 24,6 29,4 34,7 27,7 6,9 14,1 16,3 23,3 24,2 19,9 0,7 1,2 0,9 2,7 3,2 2,1 100.0 100.0 100.0 100.0 100.0 100.0 Siadeco' ikerketa aplikatua 143 6.5.- TRAFIKOA BARETU ETA MURRIZTEKO EKINTZEN BALORAZIOA Biztanleen % 73 oso (% 34) edo nahikoa (% 39) ados agertu dira beren udalerrian trafikoaren abiadura eta automobilen bolumena murrizteko ekintzak aurrera eramatearekin. Sexuaren arabera, emakumezkoen artean trafikoaren abiadura eta automobilen bolumena murrizteko neurrien aide agertzen direnen ehunekoa gizonezkoetan baino altuagoa da (% 75 eta % 71, hurrenez hurren). Adin-taldeen araberako azterketan ikus daiteke gazteenen artean (15-24 urtekoak) direla neurri honen aldeko pertsonen proportzioak altuenak (% 75). Neurri horiei babes baxuena berriz, 25-49 urte artekoek eta 65 urtetik gorako pertsonek ematen diete, aldekoak % 71 -72 artean kokatzen direlarik. 46. Taula: Zure udalerrian trafikoaren abiadura eta automobilen bolumena murrizteko ekintzak burutzearekin duzun adostasun maila, sexu eta adinaren arabera (%) H Guztiz ados n Nahikoa ados Iturria: Siadeco, 2014. Siadeco' ikerketa aplikatua 144 89. Taula: Zure udalerrian trafikoaren abiadura eta automobilen bolumena murrizteko ekintzak burutzearekin duzun adostasun-maila, sexu eta adinaren arabera (%) Guztiz ados 32,3 35,0 28,2 34,0 34,5 35,1 33,6 Nahikoa ados 38,2 39,8 46,8 37,2 39,4 37,6 39,0 Ez oso ados 17,0 16,4 14,9 18,2 16,1 16,0 16,7 Batere ados ez 10,7 7,4 10,1 9,7 7,8 8,7 9,1 Ed/Ee 1,8 1,3 - 0,9 2,2 2,7 1,5 GUZTIRA 100.0 100.0 100.0 100.0 100.0 100.0 100.0 Iturria: Siadeco 2.0/ 4 SEXUA Gizonez- Emaku- koa mezkoa Lurraldearen araberako azterketan ikus daiteke Debagoiena delà trafikoaren abiadura eta automobilen bolumena murrizteko ekintzak burutzearekin adostasun handiena adierazi duen eskualdea (% 79) eta Tolosaldea bigarrena (% 78). Aldiz, Bidasoa Beherean neurri horien aldekoak diren pertsonen ehunekoa % 57ra jaisten da: badirudi bertako biztanleek, eskualdeak dituen ezaugarriengatik edo, motordun ibilgailuen trafikoa errazten duten baldintzak mantentzeari garrantzi handiagoa ematen dietela. 47. Grafikoa: Zure udalerrian trafikoaren abiadura eta automobilen bolumena murrizteko ekintzak burutzearekin duzun adostasun-maila, eskualdearen arabera (%) ■ Nahikoa ados Iturria: Siadeco, 2014 Siadeco' ikerketa aplikatua 145 90. Taula: Zure udalerrian trafikoaren abiadura eta automobilen bolumena murrizteko ekintzak burutzearekin duzun adostasun-maila, eskualdearen arabera (%) Iturria: Siadeco 2.0/ 4 Bizikleta erabiltzaileen tipologiaren arabera txirrindulari “kotidiano" eta kirol txirrindulariak dira mota honetako neurriei babes handiena erakutsi dietenak (% 79 eta % 77, hurrenez hurren). Bizikleta gehien erabiltzen duten kolektiboak eta ibilgailuekiko gertuago daudenak alegia, eta ondorioz, istripuak izateko arrisku handiena dutenak. Neurriekiko adostasun gutxiena bizikleten ohiko erabiltzaileek erakutsi dute (% 71). 91. Taula: Zure udalerrian trafikoaren abiadura eta automobilen bolumena murrizteko ekintzak burutzearekin duzun adostasun-maila, bizikletarekiko harremanaren arabera (%) Iturria: Siadeco 20/ 4. Siadeco' ikerketa aplikatua 146 6.6.- BIZIKLETA GARRAIOBIDE MODURA GEHIAGO ETA HOBETO ERABILTZEAN ERAGITEN DUTEN FAKTOREAK Norbera bizikleta erabiltzen hasteko faktore bultzatzaile gisa, bizikletan ibili ahal izateko espazio eta bidegorri gehiago eta hobeak izateari ematen zaio garrantzirik handiena Gipuzkoan: % 67k garrantzi handia (% 36) edo nahikoa (% 31) ematen diote. Faktore horren ondoren, bigarren maila batean, ondoko 3 faktoreen garrantzia aipatzen da: bizikletentzako aparkaleku gehiago eta hobeak edukitzea (helmugan); bizikletaren erabilera beste garraio modu batzuekin konbinatzeko aukera izatea; eta trafikoa baretzea, auto gutxiagorekin eta horien abiadura murriztuz. Hiru faktore horiei garrantzi handia edo nahikoa garrantzi eman dieten pertsonen ehunekoa % 64 ingurukoa da. Hirugarren maila batean bizikleta lapurretak eta bandalismo ekintzak ekiditeko segurtasun handiagoa izatea egongo litzateke, biztanleen % 61ek garrantzi handia edo nahikoa garrantzi ematen diolarik neurri honi. Laugarren postuan, bizikleta etxean gordetzeko leku egoki bat edukitzea (% 59) eta bosgarren postuan, bizikletan segurtasun gehiagorekin ibiltzen ikastea (% 56). Sexuaren araberako azterketan ikus daiteke emakumezkoek trafikoa baretzeari gizonezkoek baino garrantzi handiagoa ematen dietela (% 65 eta % 63, hurrenez hurren); emakumezkoentzat faktore edo alderdi garrantzitsuena da hori, bidegorri gehiago eta hobeak izatearen aurretik. Gizonezkoen artean aldiz, azken hori da faktorerik garrantzitsuena (% 69). Oro har, emakumezkoek segurtasunari loturiko alderdiei gizonezkoek baino garrantzi handiagoa ematen diete: batez ere bizikletan segurtasun gehiagorekin ibiltzen ikasteari (emakumezkoen % 60k eta gizonezkoen % 52k), eta bizikleta lapurretak eta bandalismo ekintzak ekiditeko segurtasun handiagoa izateari (emakumezkoen % 62k eta gizonezkoen % 60k). Gizonezkoek faktore funtzionalei ematen diete garrantzi handiagoa: bizikletaren erabilera beste garraio modu batzuekin konbinatzeko aukera izateari (gizonezkoen % 67k eta emakumezkoen % 61 ek) eta helmugan bizikletentzako aparkaleku gehiago eta hobeak edukitzeari (gizonezkoen % 67k eta emakumezkoen % 62k). Adinari dagokionez, sistematikoki biztanleriaren adinak gora egin ahala jaisten doa norberak bizikleta erabiltzeko faktore ezberdinei ematen zaien garrantzia. Gazteenak dira (49 urtetik beherakoak, eta batez ere, 24 urtetik beherakoak) bizikletaren norberaren erabilera proposatutako faktoreekin gehien lotzen dutenak. 1 5-24 urte arteko biztanleetan adierazgarria da bizikletaren erabilera beste garraio modu batzuekin konbinatzeko aukera izateari emandako garrantzia (% 88). 25-49 urte artean badirudi bizikletari loturiko alderdi funtzionalak gehiago baloratzen direla: bidegorri gehiago eta hobeak edukitzea (% 77), bizikletentzako aparkaleku gehiago eta hobeak izatea (% 75), eta bizikleta beste garraio modu batzuekin Siadeco' ikerketa aplikatua 147 konbinatzeko aukera izatea (% 74). 50 urtetik gorakoetan, bidegorri gehiago eta hobeak izateari garrantzia emateaz gain, trafikoa baretzeari ere garrantzia ematen zaio, eta 65 urtetik gora baita bizikletan segurtasun gehiagorekin ibiltzen ikasteari ere. 48. Grafikoa : Bizikleta erabiltzen hasterako edo bizikleta gehiago edo hobeto erabiltzerako garaian neurri ezberdinei garrantzi handia edo nahikoa garrantzi ematen dion biztanleria, sexu eta adinaren arabera (%) Bizikletan ¡bilí ahal izateko espazio eta bide (bidegorri) gehiago eta hobeak izatea Bizikletentzako aparkaleku gehiago eta hobeak edukitzea (helmugan) Bizikletaren erabilera beste garraio modu batzuekin konbinatzeko aukera izatea Trafikoa baretu, auto gutxiagorekin eta horien abiadura murriztuz Segurtasun handiagoa bizikleta lapurretak eta bandalismo ekintzak ekiditeko Bizikleta etxean gordetzeko leku egoki bat edukitzea Bizikletan segurtasun gehiagorekin ibiltzen ikastea 67,1 35,7 31,4 Iturria: Siadeco, 2014. \ \ \ • ■ Garrantzia handia ; ■ Nahikoa garraritzra Siadeco' ikerketa aplikatua 148 92. Taula: Bizikleta erabiltzen hasterako edo bizikleta gehiago edo hobeto garrantzi handia edo nahikoa garrantzi ematen dion biztanleria, erabiltzerako garaian neurri ezberdinei sexu eta adinaren arabera (%) Bizikletan ibili ahal Handia 35,3 36,0 41,3 42,5 32,8 24,4 izateko espazio eta bide K1 ... . .... .. Nahikoa 34,1 28,7 38,9 34,6 30,4 23,3 (bidegorri) gehiago eta hobeakizatea GUZTIRA 69,4 64,7 80,2 77,1 63,3 47,7 GUZTIRA 35,7 31,4 67,1 Bizikletentzako Handia 25,7 28,6 30,6 33,0 25,5 17,8 27,2 aparkaleku gehiago eta hobeak edukitzea Nahikoa 41,4 32,9 45,2 42,3 34,8 26,7 37,2 (helmugan) GUZTIRA 67,1 61,5 75,8 75,4 60,3 44,4 64,3 Bizikletaren erabilera Handia 29,7 31,3 44,4 37,0 30,2 13,1 30,5 beste garraio modu batzuekin konbinatzeko Nahikoa 37,4 29,6 43,5 36,9 31,5 24,6 33,5 aukera izatea GUZTIRA 67,1 60,9 87,9 74,0 61,7 37,7 64,0 Trafikoa baretu, auto Handia 25,5 30,9 25,9 32,7 30,7 20,2 28,2 gutxiagorekin eta horien Nahikoa 37,5 34,1 44,9 38,4 35,9 26,6 35,8 abiadura murriztuz GUZTIRA 63,0 65,0 70,9 71,1 66,6 46,8 64,0 Segurtasun handiagoa Handia 26,0 33,9 36,7 32,0 28,7 24,2 29,9 bizikleta lapurretak eta bandalismo ekintzak Nahikoa 33,7 28,0 40,7 35,0 33,1 17,1 30,8 ekiditeko GUZTIRA 59,7 61,9 77,4 67,0 61,8 41,3 60,7 Bizikleta etxean Handia 24,1 28,3 27,4 31,5 26,8 16,9 26,2 gordetzeko leku egoki Nahikoa 34,6 30,4 39,5 35,3 29,4 27,3 32,5 bat edukitzea GUZTIRA 58,7 58,7 66,9 66,9 56,2 44,2 58,7 Bizikletan segurtasun Handia 25,3 31,9 28,2 26,0 31,9 29,9 28,6 gehiagorekin ibiltzen Nahikoa 26,4 27,7 32,7 32,2 26,8 16,4 27,1 ikastea GUZTIRA 51,8 59,6 60,9 58,2 58,6 46,3 55,7 Iturria: Siadeco 2014. Siadeco* ikerketa aplikatua 149 Eskualde gehienetan bizikleta erabiltzen hasteko garrantzi gehiena ematen zaion faktore edo neurria bidegorri gehiago eta hobeak izatea da, bi eskualdetan izan ezik: Donostialdean eta Tolosaldean. Donostialdean, jasotako datuen arabera, badirudi bizikletarekiko bizi den errealitatea beste eskualdeetako errealitatearekin konparatuta ezberdina delà, erabilera areagotzeko garrantzirik handiena eman zaien faktoreak honakoak izan baitira: bizikletaren erabilera beste garraio modu batzuekin konbinatzeko aukera izatea (% 67), helmugan bizikletentzako aparkaleku gehiago eta hobeak izatea (% 67) eta bizikleta lapurretak eta bandalismo ekintzak ekiditeko segurtasun handiagoa izatea (% 66). Bizikleta gordetzeko leku egoki bat edukitzeari ere beste eskualdeetan baino garrantzi handiagoa eman zaio (% 63). Badirudi eskualde hori bizikleta mugikortasunaren sustapenari dagokionez fase aurreratuago batean dagoela, eta hiriko errealitateari lotuagoak dauden eskariak atzematen dira. Tolosaldearen kasuan trafikoa baretzeari emandako garrantzia azpimarratu daiteke. Eskaera honek lotura zuzena izan dezake eskualdea Tolosako nukleoaren inguruan garatuta egotearekin, eta nukleo honen inguruan sortzen den trafiko fluxu handiarekin. Deba Beherean bidegorri gehiago eta hobeak izateari eman zaio garrantzirik handiena (% 76); neurri hori gainera, beste eskualdeetan baino garrantzitsuagotzat jo da eskualde honetan. Bidasoa Beherearen kasuan azpimarratzekoa da bidegorri gehiago eta hobeak izateari ematen zaion garrantziaren (% 70) eta beste neurriei emandako garrantziaren artean dagoen salto edo jauzia (hurrengo neurriari, bizikletaren erabilera beste garraio modu batzuekin konbinatzeko aukera izateari, emandako garrantzia % 62koa da). Siadeco' ikerketa aplikatua 150 93. Taula: Bizikleta erabiltzen hasterako edo bizikleta gehiago edo hobeto erabiltzerako garaian neurri ezberdinei garrantzi handia edo nahikoa garrantzi ematen dion biztanleria, eskualdearen arabera (%) ¡turna: Siadeco, 20/ 4. Siadeco' ikerketa aplikatua 151 1 1. Mapa: Bizikleta erabiltzen hasterako edo bizikleta gehiago edo hobeto erabiltzerako garaian neurri ezberdinei garrantzi handia edo nahikoa garrantzi ematen dion biztanleria (%) Bizikletan segurtasun gehiagorekin ibiltzen ikastea Iturria: Siadeco, 2014. Batez bestekoa gainditzen 61,3 61,6 54.5 Bizikletan ibili ahal izateko espazio eta bide (bidegorri) gehiago eta hobeak izatea Bizikletentzako aparkaleku gehiago eta hobeak edukitzea (heimugan) Bizikletaren erabilera beste garraio modu batzuekin konbinatzeko aukera izatea Trafikoa baretu, auto gutxiagorekin eta horien abiadura murriztuz Segurtasun handiagoa bizikleta lapurretak eta bandalismo ekintzak ekiditeko Bizikleta etxean gordetzeko leku egoki bat edukitzea % guztira 67.1 64.2 64,0 63,9 60,8 58,8 Siadeco' ikerketa aplikatua 152 |oera orokor modura, baiezta daiteke biztanleriak bizikletarekiko duen harremana zenbat eta estuagoa izan, orduan eta garrantzi handiagoa ematen zaiela norbera bizikleta erabiltzen hasteko beharrezko liratekeen neurri edo faktore ezberdinei. Bizikletaren erabiltzaile “kotidianoak" dira faktore gehienei garrantzi handiena eman dietenak; horien atzetik kirol txirrindulariak, aisialdiko txirrindulariak ondoren, ohiko erabiltzaileak ez direnak ondoren, eta azkenik, bizikletan ibiltzen ez dakitenak. Txirrindulari “kotidianoentzat" ondorengoak dira alderdi nagusiak: aide batetik, helmugan bizikletentzako aparkaleku gehiago eta hobeak edukitzea eta bizikletaren erabilera beste garraio modu batzuekin konbinatzeko aukera izatea (% 86 inguruk garrantzi handia edo nahikoa garrantzi eman diete faktore horiei); eta bestalde, lapurretak eta bandalismo ekintzak ekiditeko segurtasun handiagoa izatea eta bidegorri gehiago eta hobeak izatea (% 83 inguruko garrantzia bakoitzari). Kirol txirrindulariak eta aisialdiko txirrindulariak dira bidegorri hobeak eta gehiago izateari garrantzi handiena eman dioten kolektiboak (% 79 eta % 78, hurrenez hurren). Kirol txirrindularien kasuan, garrantzi handiena eman zaion bigarren faktorea bizikletaren erabilera beste garraio modu batzuekin konbinatu ahal izatea da (% 78) eta honen atzetik, helmugan bizikletentzako aparkaleku gehiago eta hobeak edukitzea (% 75). Aisialdiko txirrindulariek ere bi faktore horiek jo dituzte garrantzitsuenekotzat, biak garrantzi-maila berdinarekin (% 78). Beraz, bi kolektibo horiek bizikleta bidez desplazatzeko funtzionalitatea handitzearekin erlazioa duten neurriak lehenetsi dituztela esan daiteke. Bizikletaren ohiko erabiltzaileak ez diren biztanleen % 63k garrantzi handia edo nahikoa garrantzi eman diete bidegorri gehiago eta hobeak izateari; % 61ek trafikoa baretzeari eta % 59k helmugan bizikletentzako aparkaleku gehiago eta hobeak izateari. jarraian, bizikleta beste garraio modu batzuekin konbinatzeko aukera kokatzen da (% 57). Siadeco' ikerketa aplikatua 153 94. Taula: Bizikleta erabiltzen hasterako edo bizikleta gehiago edo hobeto erabiltzerako garaian neurri ezberdinei garrantzi Bizikletan ibili ahal izateko espazio eta bide (bidegorri) gehiago eta hobeak izatea Bizikletentzako aparkaleku gehiago eta hobeak edukitzea (helmugan) Bizikletaren erabilera beste garraio modu batzuekin konbinatzeko aukera izatea Trafikoa baretu, auto gutxiagorekin eta horien abiadura murriztuz Segurtasun handiagoa bizikleta lapurretak eta bandalismo ekintzak ekiditeko Bizikleta etxean gordetzeko leku egoki bat edukitzea Bizikletan segurtasun gehiagorekin ibiltzen ikastea ¡turna: Siadeco 2.014 Handia Nahikoa GUZT1RA Handia Nahikoa GUZT1RA Handia Nahikoa GUZT1RA Handia Nahikoa GUZT1RA Handia Nahikoa GUZT1RA Handia Nahikoa GUZT1RA Handia Nahikoa GUZT1RA Txirrindulari "kotidianoa" Kirol txirrindularia Aisialdiko txirrindularia Ez da ohiko erabiltzailea Ez daki bizikletan ibiltzen GUZT1RA 7,9% 9,4% 18,8% 51,7% 12,2% 1 00% 58,3 44,7 43,9 29,5 26,5 35,7 24,3 34,7 34,1 33,0 22,8 31,4 82,6 79,4 78,0 62,5 49,3 67,1 51,4 29,4 33,4 23,4 15,9 27,2 35,4 45,3 44,4 35,4 27,3 37,2 86,8 74,7 77,8 58,9 43,2 64,3 51,4 37,6 39,1 25,8 18,2 30,5 34,7 40,6 38,8 31,3 28,6 33,5 86,1 78,2 77,8 57,0 46,8 64,0 39,2 34,5 32,7 24,7 23,7 28,2 39,9 35,7 38,3 36,2 26,9 35,8 79,0 70,2 71,1 60,8 50,7 64,0 53,1 31,8 33,4 25,3 27,9 29,9 30,1 37,1 40,2 29,3 18,3 30,8 83,2 68,8 73,7 54,6 46,1 60,7 40,8 26,6 31,1 23,8 18,7 26,2 33,1 38,5 36,4 32,4 22,4 32,5 73,9 65,1 67,5 56,3 41,1 58,7 32,2 27,8 24,9 28,4 33,8 28,6 21,0 32,0 34,0 26,3 20,1 27,1 53,1 59,8 58,9 54,7 53,9 55,7 Siadeco* ikerketa aplikatua 154 6.7.- BIZIKLETEN PROMOZIOARI ETA INBERTITUTAKO BALIABIDEEI BURUZKO BALORAZIOA Gipuzkoako biztanleek, bizikleta garraiobide modura erabiltzeko lurraldean egiten ari den promozioari 6,3ko batez besteko puntuazioa eman diote (Otik lOerako eskala batean), nahikoa baino zertxobait gehiago, alegia. Sexuaren arabera, aide handiegirik ez dagoen arren, badirudi emakumezkoen balorazioa gizonezkoena baino zertxobait positiboagoa delà (6,4 puntu emakumezkoek eta 6,1 gizonezkoek). Adinaren arabera, puntuaziorik altuena 65 urtetik gorako pertsonek emandakoa izan da (6,5 puntu); baxuena berriz 25-49 urte artekoena (6,1 puntu). 95. Taula: Gipuzkoan bizikletaren erabilera garraiobide modura promozionatzeko moduaren batez besteko balorazioa (Otik 1 Oerako eskala batean), sexu eta adinaren arabera (%) Iturria: Siadeco 2.0/ 4 Gipuzkoako biztanleen ikasketa-mailaren arabera, bizikleta garraiobide modura promozionatzeko modua altuen baloratu dutenak ikasketa-maila baxuenekoak izan dira (lehen mailakoak baino baxuagoak dituztenak): 6,7 puntu. Bestalde, talderik “kritikoenak", batez besteko puntuaziorik baxuenak eman dituztelako, lanbide heziketa eta arautu gabeko ikasketak dituztenak izan dira (6 puntuko batez besteko balorazioarekin), eta jarraian goi-mailako ikasketak dituztenak (6,2 puntu). Siadeco' ikerketa aplikatua 155 96. Taula: Gipuzkoan bizikletaren erabilera garraiobide modura promozionatzeko moduaren batez besteko balorazioa (Otik 1 Oerako eskala batean), amaitutako ikasketen arabera (%) Batez besteko balioa Iturria: Siadeco 2.0/ 4 Lehen mailakoak, Oinarrizko Batxilergoa, OHO,DBH 6,4 Lanbide Heziketa (LH) eta arautu gabeko ikasketa ,1 Goi-mailako batxilergoa 6,3 6,0 Goi-mailako ikasketak 6,2 6,3 Garraiobide publiko modura bizikletaren promozioa egiteko moduari puntuazio baxuena eman dion Gipuzkoako eskualdea Deba Beherea da (5,4 puntu); eta puntuazio altuena eman dutenak Goierri eta Donostialdea izan dira (6,5). 97. Taula: Gipuzkoan bizikletaren erabilera garraiobide modura promozionatzeko moduaren batez besteko balorazioa (Otik 1 Oerako eskala batean), eskualdearen arabera (%) Iturria: Siadeco 2.0! 4 Emaitzak bizikletarekin duten harreman motaren araberako kolektiboka aztertuta, ikusten da garraiobide modura Gipuzkoan egiten ari diren bizikletaren promozioa ondoen baloratzen dutenak ondorengoak direla: bizikletan ibiltzen ez dakitenak, ohiko erabiltzaileak ez direnak eta txirrindulari “kotidianoak", guztien batez bestekoak 6,3aren inguruan kokatzen direlarik. Aisialdiko txirrindulari eta kirol txirrindulariek egiten duten balorazioa zertxobait baxuagoa da (6 punturen ingurukoa). 97. Taula: Gipuzkoan bizikletaren erabilera garraiobide modura promozionatzeko moduaren batez besteko balorazioa (Otik 1 Oerako eskala batean), bizikletaren erabiltzaile motaren arabera (%) Batez besteko balioa iturria: Siadeco 2014. Txirrindulari “kotidianoa" Kirol txirrindularia Aisialdiko txirrindularia Ez da ohiko erabiltzailea Ez daki bizikletan ibiltzen GUZT1RA 7,9% 9,4% 18,8% 51,7% 12,2% 100% 6,3 6,1 6,0 6,4 6,4 6,3 Biztanleen % 79 oso ados (% 35) edo nahikoa (% 44) ados daude Gipuzkoan bizikleta bidezko mugikortasuna promozionatzeko baliabide publiko gehiago bideratzearekin; aldiz, % 20 ez daude oso ados edo ez daude batere ados neurri horrekin. Siadeco' ikerketa aplikatua 156 Bizikleta bidezko mugikortasuna promozionatzeko baliabide publiko gehiago bideratzearekin ados dagoen gizonezkoen portzentajea emakumezkoena baino altuagoa da (% 83 eta % 75, hurrenez hurren). Adinari dagokionez berriz, argi ikusten da, adinean gora egin ahala bizikleta bidezko mugikortasunera baliabide publiko gehiago bideratzearekin ados dagoen pertsona kopurua baxuagoa delà: honela, gazteen artean, 1 5-24 artekoetan, baliabide gehiago bideratzearen aldekoak % 86 dira, eta 65 urtetik gorakoetan % 70. 99. Taula: Gipuzkoan bizikleten mugikortasunera baliabide publiko gehiago bideratzearekin adostasun-maila, sexu eta adinaren arabera (%) Oso ados 38,0 31,2 40,7 39,8 33,3 24,4 34,6 Nahikoa ados 44,8 43,3 45,2 41,7 45,7 45,3 44,0 Ez oso ados 1 1,3 17,0 12,1 12,4 14,1 18,0 14,2 Batere ados ez 4,3 6,4 1,2 5,9 5,1 7,1 5,4 Ed/Ee 1,6 2,1 0,8 0,1 1,7 5,1 1,8 GUZTIRA 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 Iturria: Siadeco 2.0/ 4 SEXUA Gizonez- Emaku- koa mezkoa Siadeco' ikerketa aplikatua 157 49. Grafikoa: Gipuzkoan bizikleten mugikortasunera baliabide publiko gehiago bideratzeari adierazietako adostasun-maila, sexu eta adinaren arabera (%) hi Oso ados uNahikoaados 100 90 80 70 60 50 40 30 20 10 0 Iturria: Siadeco, 2014. Eskualdekako azterketan ikus daiteke Deba Beherea delà bizikleta mugikortasuna sustatzeko baliabide publiko gehiago bideratzearen aldeko jarrera handiena azaldu duen eskualdea; bertan, biztanleen % 86 ados daude planteamendu honekin. jarraian Tolosaldea, Debagoiena, Goierri eta Urola-Kostaldea egongo lirateke, % 81 -82 arteko ehunekoekin. Ehuneko baxuenak dituzten eskualdeak Bidasoa Beherea (% 74) eta Donostialdea (% 77) dira. 100. Taula: Gipuzkoan bizikleten mugikortasunera baliabide publiko gehiago bideratzearekin adostasun-maila, eskualdearen arabera (%) Iturria: Siadeco 2. Oi 4 Siadeco' ikerketa aplikatua 158 50. Grafikoa: Gipuzkoan bizikleten mugikortasunera baliabide publiko gehiago bideratzearekin adierazitako adostasun-maila, eskualdearen arabera (%) ■ Nahikoa ados 100 90 80 70 60 50 40 30 20 10 0 I Oso ados DebaBeherea Tdosaldea Debagoiena Goierri Urola-Kostaldea Donostíaldea Bidasoa Beherea GUZTIRA Iturria: Siadeco, 2014. Bizikletarekiko harremana estuagoa duten eta harreman hori ohikoagoa den pertsonen artean, altuagoa da bizikleten mugikortasunera baliabide publiko gehiago bideratzearekin ados dagoen pertsonen ehunekoa. Honela, bizikletaren ohiko erabiltzaile diren pertsonen artean neurri horrekin ados daudenen ehunekoa % 91 koa da eta kirol txirrindularien artean % 90ekoa. Bizikletaren ohiko erabiltzaile ez direnen artean, neurri horrekin ados daudenak % 75 dira, eta bizikletan ibiltzen ez dakitenen artean % 68. 101. Taula: Gipuzkoan bizikleten mugikortasunera baliabide publiko gehiago bideratzearekin adostasun maila, bizikleta erabiltzaile motaren arabera (%) GUZTIRA Iturria: Siadeco 2014. Txirrindulari Kirol Aisialdiko Ez da ohiko Ez daki bizikletan ibiltzen GUZTIRA "kotidianoa" txirrindularia txirrindularia erabiltzailea 7,9% 9,4% 18,8% 51,7% 12,2% 100% 55,6 44,4 42,5 29,2 23,7 34,6 35,4 45,6 41,9 45,8 43,8 44,0 6,3 7,1 10,9 16,9 18,3 14,2 1,4 3,0 4,4 6,1 8,2 5,4 1,4 - 0,3 1,9 5,9 1,8 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 100,0 Siadeco' ikerketa aplikatua 159 Jarraian, bizikletaren promoziorako Gipuzkoako politika publikoaren inguruan eragile ezberdinek egindako balorazio kualitatiboaren emaitzak azaltzen dira, adierazitako alderdi positibo eta alderdi negatiboak bereiziz. A. Alderdi positiboak • Gipuzkoako Foru Aldundiaren inplikazioa bizikleten mugikortasunaren garapenean: bizikleta bideen sare baten planifikazioa eta sare horren garapen maila altua; politika horri jarraikortasuna emateko erakunde mailako konpromiso bat egotea. • Gipuzkoako Foru Aldundia eta Gipuzkoako udalen arteko koordinazio eta elkarlanean oinarritutako bizikleten mugikortasunerako estrategia baten garapena. • Gipuzkoa mailan, bizikleta mugikortasunaren promozioak dituen abantailen inguruan Donostia eredu gisa hartzen da. Donostian bizikleta mugikortasunaren bultzada 90. hamarkadan hasi zen Kalapie elkartearen eskutik, eta hiriaren eraldaketa baliatu izan da bizikletentzako bideak (bidegorriak) eraiki eta artikulatzeko. • Ikastetxeetan bizikletaren erabileraren promozioaren inguruan egindako lanaren garrantzia. • Azpiegitura horien erabilera mailaren inguruko datu errealak edukitzea baimentzen duten kontadore sistemen inplementazioa bizikletentzako bideen puntu ezberdinetan. B. Alderdi negatiboak • Udalerri mailan bidegorriak planifikatu eta garatzeko dauden gabeziak: herrietako bidegorri sareen garapen maila baxua eta beste herrietako bidegorriekiko lotura gabezia; intermodalitatearen garapen maila baxua. bidegorriak modu desartikulatu eta periferikoan, eta funtzionaltasun maila gutxirekin egin izana: “itxura eta estetikan" soilik oinarritzen diren politikak ekidin behar dira; mota honetako politikek operatibitate eta gizarte errentagarritasun baxua baitute (“hobe ez egitea gaizki egitea baino", “ez egin bidegorririk beharrezkoa ez denean eta logikoena oinez mugitzea denez, espaloi bat egitea nahikoa denean") • Hiriarteko bidegorrien sarearen planifikazioa osatzerakoan konplexutasun eta arazoak. Siadeco' ikerketa aplikatua 160 Bizikleta mugikortasunerako ereduak ez daude Gipuzkoako lurraldeari behar bezala egokituak, batez ere tamaina ertainetakoak, ezartzen ereduak hirietarako diseinatutakoak baitira. • Garraiobide modura bizikletaren erabilera gizarteratzeko sentsibilizazio eta promozio politiken garapen maila baxua. Zenbait kasutan, politika horiek ez garatu izana bizikletentzako azpiegituren gabeziak eragindakoa déla usté da. • Donostiaren kasuan, bizikletaren sustapen politiketan geldialdi bat dagoela adierazi da (Bizikletaren Plan baten gabezia). Bizikletentzako azpiegiturak hobetzera (erdialdean azpiegituren diseinuaren berrikusketa eta hobekuntza; goian kokatzen diren auzoetara sarea zabaltzea...), promozio politikak garatzea ahalbidetuko duten azterketa soziologikoak egitera eta erabiltzaile berriak egitera bideratutako ziklo berri bati hasiera eman beharra azpimarratu da. 161 ikerketa aplikatua 7.- ONDORIOAK ETA GIPUZKOAN BIZIKLETEN MUGIKORTASUNA SUSTAZEKO EKINTZAK Siadeco' ikerketa aplikatua 162 7.1.- EMAITZA KUANTITATIBOEN LABURPENA ► Desplazamenduen maiztasuna, garraiobideari jarraiki • Herritarren % 84 kotxez desplazatzen dira, gutxienez, hilean behin. Astean behin, gutxienez, % 63; eta % 40 dira egunero edo ia egunero garraiobide honetan desplazatzen direnak. • % 68k hilean behin gutxienez garraio publikoan (autobusean, trenez) desplazatzen direla diote. % 1 9k ia egunero eta beste % 20k astean behin gutxienez (denera herritarren % 39k erabiltzen dute garraio publikoa gutxienez astean behin). • % 37k hilean behin gutxienez bizikletaz desplazatzen direla diote. Gipuzkoako herritarren % 7k bizikleta ia egunero erabiltzen dute, beste % 1 Oek gutxienez astean behin eta % 8k asteburuetan. • Herritarren % 1 Oek gutxienez hilean behin motoz desplazatzen direla diote. % 4k ia egunero, % 2k gutxienez astean behin eta % 1 ek asteburuetan. ► Garraiobideek eragindako arrisku sentsazioa • Arrisku sentsazio gehien eragiten duen garraiobidea motoa da: % 76k oso arriskutsu (% 42) edo nahikoa arriskutsutzat (% 35) dute motoa desplazatzeko garaian. • Bizikleta da arriskutsuen kontsideratutako bigarren garraiobidea: % 60k oso (% 18) edo nahikoa (% 41 ) arriskutsutzat daukate. • % 45ek dute kotxea garraiobide oso arriskutsu (% 7) edo nahikoa arriskutsutzat (% 38). • Garraio publikoa (autobusa, trena) da arrisku sentsazio gutxien eragiten dueña: % 8 besterik ez dira oso arriskutsu (% 1 ) edo nahikoa (% 7) arriskutsutzat dutenak. ► Garraiobideen edukitzea • 1 5 urte eta gehiagoko gipuzkoarren % 7Oek badute erabilera pertsonalerako autoa, % 55ek badute bizikleta eta % Ilk badute motoa beren desplazamendu pertsonalerako. Siadeco' ikerketa aplikatua 163 ► Garraiobideen arteko elkarbizitza • Txirrindulari eta motordun ibilgailuen arteko elkarbizitza da nagusiki gatazkatsuen baloratzen dena. Honela: Herritarren % 72k txirrindularien eta motordun ibilgailuen (kotxea, motoa, autobusa) arteko elkarbizitza oso gatazkatsua (% 27) edo nahikoa gatazkatsua (% 44) delà baloratzen dute. % 60k txirrindularien eta oinezkoen arteko elkarbizitza oso gatazkatsua (% 1 6) edo nahikoa gatazkatsua (% 44) déla usté dute. % 54k adierazten dute oinezkoen eta motordun ibilgailuen arteko elkarbizitza oso gatazkatsua (% 14) edo nahikoa gatazkatsua (% 41 ) delà. ► Araudia • 14 urtetik gorako gipuzkoarrek zirkulazio-araudia gutxien errespetatzen duen taldea txirrindulariena déla usté dute. Honela: % 45ek diote zirkulazio-araudia gehien errespetatzen dutenak motordun ibilgailuetako gidariak direla. % 34k, oinezkoak direla zirkulazio-araudia gehien errespetatzen dutenak. % 1 Oek txirrindulariak direla adierazten dute. ► Bizikleta parkea • Gipuzkoako etxeen % 63an badago bizikletaren bat (umeenak kenduta). Bâtez beste 1,4 bizikleta daude etxeko ► Bizikleta gordetzeko lekua • Bizikleta duten pertsonen % 84k garajean/ganbaran/trastelekuan gordetzen dute, % 6k etxebizitza barruan/gelaren batean, % 5ek etxean/ezkaratzean/sarreran eta % lek kalean. ► Bizikleten lapurreta • Bizikletaren bat duten etxeen % 18an adierazi dute inoiz bizikleta lapurtu dietela azken bost urteetan. (Honen arabera, Gipuzkoako etxeen % 1 1 n izan da bizikleta lapurretaren bat denbora aldi honetan). Siadeco' ikerketa aplikatua 164 ► Bizikletaz ibiltzen jakin eta ikasteko gogoa • 14 urtez gorako Gipuzkoako herritarren % 88k badakite bizikletaz ibiltzen (% 12 dira beraz ibiltzen ez dakitenak). Gizonezkoen artean, emakumezkoen artean baino gehiago dira ibiltzen dakitenak (gizonezkoen % 97, emakumezkoen % 79). • Bizikletaz ibiltzen ez dakitenen % 3 1 ari gustatuko litzaieke bizikletaz ibiltzen jakitea (biztanleriaren % 4ari beraz). ► Bizikleta desplazamenduaren maiztasuna • «Ohiko txirrindulari» kontsidera ditzakegun 14 urtetik gorako gipuzkoarren % 36k (gutxienez hilean behin bizikleta erabiltzen dutela erantzun baitute) honako maiztasunarekin erabiltzen dute bizikleta: % 7 egunero edo ia egunero erabiltzen dute % 1 Oek gutxienez hilean behin % 8 asteburuetan bakarrik % 1 1 k hilean zenbait alditan ► Txirrindulariek bizikletaz egindako desplazamenduak, arrazoien arabera • Ohiko txirrindulariak soilik kontuan hartuta (bizikleta gutxienez hilean behin erabiltzen dutenak: 14 urtetik gorako biztanleriaren % 36), honakoa genuke % 84k bizikletaz aisialdia-paseoa dela-ta desplazatzen direla adierazten dute. % 5 1 k kirola dela-eta. % 35ek gestioak-erosketak direla-eta. % 1 3 lana dela-eta % 8k ikasketak direla-eta. ► Ohiko txirrindularien tipología • Ohiko txirrindulari gisa definitu ditugunak, honela sailka ditzakegu bizikletaz desplazatzeko duten arrazoi nagusiaren arabera: Txirrindulari «kotidianoak» edo garraiobide gisa erabiltzen dutenak: hilean behin gutxienez erabili eta bizikleta erabiltzeko arrazoi nagusia lana (% 2), ikasketak (% 1 ) edo gestioak-erosketak (% 4) aipatzen dituztenak dira. 14 urtetik gorako Gipuzkoako herritarren % 8 dira. Aisialdiko txirrindulariak: hilean behin gutxienez erabili eta bizikleta erabiltzeko arrazoi nagusia aisialdia edo paseoa delà aipatzen dutenak. Gipuzkoako herritarren % 1 9. Siadeco' ikerketa aplikatua 165 Kirol txirrindulariak: hilean behin gutxienez erabili eta bizikleta erabiltzeko arrazoi nagusia kirola delà aipatzen dutenak. Herritarren % 9. ► Txirrindulari “kotidianoak”: bizikleta garraiobide modura erabiltzen dutenak • Bizikleta garraiobide modura erabiltzen duten pertsonen % 48k (nagusiki, lanera, ikastera edo gestioak-erosketak egitera joateko erabiltzen dutenek), desplazamendu hori aurrez oinez egiten zuten (biztanleria osoaren % 4 dira). % 22k desplazamendu hori autoz egiten zuten: honek esan nahi du, biztanleriaren % 2 autoa utzi eta bizikleta erabiltzen hasi zirela. % 14k desplazamendu hori egiteko garraio publikoa erabiltzen zuten (autobusa), biztanleria osoaren % 1 ordezkatzen dutenak. % 6 dira beti bizikleta erabili dutela esaten dutenak. • joaneko bidaia soilik kontuan hartuta, kolektibo honen % 68k, gehienez 3 kilometroko desplazamenduak egiten dituzte bizikletaz lanera, ikastera edo gestioak-erosketak egitera joateko (Gipuzkoako 14 urtetik gorako biztanleria osoaren % 6 dira). % 56k, gehienez ere 10 minutu behar dituzte bidaia hori egiteko (biztanleria osoaren % 5). • Bizikleta garraiobide modura erabiltzen dutenen % 79k ez dute kaskorik erabiltzen. % 20k aldiz erabili egiten dute (biztanleria osoaren % 2 dira). • % 45ek bere desplazamenduetan gehien erabiltzen duten bizikleta BTT-Mountain Bike-a da (biztanleriaren % 4). % 44k hiriko/paseoko bizikleta erabiltzen dute (biztanleen % 4). • Bizikleta garraiobide modura erabiltzen dutenen % 28k, eguraldia edozein izanik ere, bizikleta beti erabiltzen dutela diote (ez diote inoiz ibiltzeari uzten), hau da, 14 urtetik gorako gipuzkoarren % 2k. Aldiz, % 40k eguraldi txarrarekin ez duela inoiz erabiltzen esan dute (eguraldi txarragatik beti uzten diote ibiltzeari) eta % 19 sarritan uzten dio. • Eguraldi txarrarekin bizikletan ibiltzeari uzten dioten pertsonek, erabiltzen jarraitzeko gehien eskatzen dituzten neurriak ondokoak dira: helmugan arropaz aldatu ahal izateko leku egoki bat edukitzea (% 25), eguraldi txarrerako berariazko arropa-jantzia edukitzea (% 24) eta bizikletaz ibiltzeko arrisku gutxiago duten bideak eskura izatea (% 1 7). • Bizikleta garraiobide modura erabiltzen duen biztanleriaren ustez, bizikletak beste garraiobide batzuekin alderatuta dituen hiru abantaila nagusiak ondorengoak dira: ingurumen-inpaktu txikiagoa izatea -ez du kutsatzen- (% 88k garrantzi handia edo nahikoa ematen diote), jokabide osasuntsuagoa izatea (% 87arentzat garrantzi handia edo nahikoa du) eta bizikleta bidezko desplazamendua erosoagoa izatea (% 87k garrantzi handia edo nahikoa ematen diote). Siadeco' ikerketa aplikatua 166 ► Bizikleta garraiobide modura ez erabiltzeko arrazoiak • Bizikleta inoiz erabiltzen ez duten, hilean behin baino gutxiago erabiltzen duten edo nagusiki kirol edo aisialdirako erabiltzen duten pertsonei (Gipuzkoako 14 urtetik gorako biztanleriaren % 80 ordezkatzen dutenei), iraganean bizikleta garraiobide modura (ikastera, lanera edo enkarguak egitera joateko) nolabaiteko maiztasunarekin erabili ote duten kontsultatuta: Kolektibo honen % 39k iraganean erabili egin duela adierazten du; biztanleria orokorraren % 3 1 ordezkatzen dueña. Egunero desplazatzerakoan bizikleta ez erabiltzeko aipatzen dituzten hiru arrazoi nagusiak ondokoak dira: ■ Eguraldi txarra (klimatologia): kolektibo honen % 69k garrantzi handia edo nahikoa ematen diote arrazoi honi; pertsona horiek Gipuzkoako 14 urtetik gorako biztanleriaren % 55 dira ■ Zirkulazio, istripu, trafiko arriskugarritasuna: kolektibo honen % 63k garrantzi handia edo nahikoa ematen diote arrazoi honi, eta pertsona hauek biztanleria osoaren % 51 dira. ■ Aldapak eta orografía: kolektibo honen erdiak baino gehixeagok -% 52k- garrantzi handia edo nahikoa ematen dio arrazoi honi; pertsona hauek biztanleria osoaren % 41 dira. ► Bizikleta garraiobide modura erabiltzeko interesa • Egun bizikleta garraiobide modura erabiltzen duten ala ez kontuan hartu gabe, 14 urtetik gorako gipuzkoarren % 27 oso interesatuak (% 10) edo nahikoa interesatuak (% 1 7) agertzen dira garraiobide hau eguneroko desplazamenduetan erabiltzeko. ► Bizikleta erabiliz gero gutxiago erabiliko litzatekeen garraiobidea • Bizikleta garraiobide modura erabiltzeko interesa (handia edo nahikoa) agertu duen biztanleriaren % 48k (Gipuzkoako biztanleria osoaren % 27k), bere desplazamenduetan bizikleta erabiliz gero kotxea gutxiago erabiliko lukeela adierazten du (biztanleria osoaren % 1 3). Bestalde, % 6k esaten dute motoa erabiliko luketela gutxiago (biztanleria osoaren % 2k). Siadeco' ikerketa aplikatua 167 ► Bizikleta erabiltzen ikasteko edo gaitasun gehiago lortzeko ikastaro batetara joateko interesa • Bizikletaz egunero desplazatzeko interesa (handia, nahikoa edo gutxi) agertu duten pertsonen (biztanleria osoaren % 42) % 16 oso interesatuak (% 4) edo nahikoa interesatuak (% 1 3) agertu dira ikastaro batetara joateko bizikleta erabiltzen ikasteko edo gaitasun gehiago izateko. Beraz, Gipuzkoako 14 urtetik gorako biztanleriaren % 7 oso (% 2) edo nahikoa (% 5) interesatuak daude ikastaro horietara joateko. ► Bizikleta garraiobide modura erabiltzen duten pertsonen irudia • 14 urtetik gorako gipuzkoarren % 87ren ustetan, bizikleta garraiobide modura erabiltzea oso ondo (% 38) edo nahikoa ondo (% 49) ikusia dago. • % 80 dira bizikleta garraiobide modura erabiltzea gizon nahiz emakumeekin (biekin berdin) identifikatzen dutenak. % 1 6k gizonezkoekin identifikatzen dute gehiago eta % 3k bakarrik identifikatzen dute gehiago emakumezkoekin. Emakumezkoen gizonezkoek baino gehiago lotzen dute bizikletaren erabilera gizonezkoekin (% 18 eta % 14, hurrenez hurren). • Gipuzkoako biztanleen artean, bizikleta garraiobide modura erabiltzea etorkinekin lotzen duten pertsonak oso gutxi dira (% 2). Aldiz, % 55ek bizikletaren erabilera hori bertakoekin eta etorkinekin (biekin berdin) identifikatzen dute eta % 41ek bertakoekin gehiago. Gizonezkoen artean gehiago dira bizikleta garraiobide modura erabiltzea etorkinekin zein bertako biztanleriarekin, biekin berdin lotzen dutenak (% 58); bertako biztanleriarekin lotzen dutenen ehunekoa, berriz, altuagoa da emakumeen artean (% 44). • Bizikletaren ohiko erabiltzaileen janzkerari buruz, biztanleriak egindako balorazioari dagokionez, ondorengoak dira alderdirik aipagarrienak: beren itxuraren modernotasuna (% 62k oso edo nahikoa modernoa déla usté dute), dotoretasun falta (% 64k diote ez déla oso dotorea edo ez delà batere dotorea) eta formaltasun eskasarekin batera (% 50aren esanetan ez da oso fórmala edo ez da batere fórmala). ► Bizikletaren promozioa eta politika publikoak • Gipuzkoan bizi diren 1 5 urte eta gehiagoko 3 biztanletik 4k interes gutxi (% 21 ) edo batere interesik (% 54) ez dutela adierazi dute bizikleten alokairu zerbitzu publiko bat erabiltzeko. Besta modu batetara esanda, Gipuzkoako biztanleriaren % 25ek interesa du bizikleten alokairurako sistema publiko bat erabiltzean. Siadeco' ikerketa aplikatua 168 • Biztanleen erdia oso (% 19) edo nahikoa (% 31 ) ados agertzen da here udalerrian automobilari espazioa kendu (errepideak estutuz, aparkalekuak kenduz) eta bizikletari «ematearekin»; aldiz, % 48 ez daude oso ados (% 28) edo ez daude batere ados (% 20) neurri horrekin. • Bizikletan ibili ahal izateko espazio eta bidegorri gehiago eta hobeak izateari ematen diote garrantzirik handiena Gipuzkoako biztanleek, norbera bizikleta erabiltzen hasteko faktore bultzatzaile gisa: % 67k garrantzi handia (% 36) edo nahikoa (% 31) ematen diote. Horren ondoren, bigarren maila batean, ondoko 3 faktoreen garrantzia aipatzen da: bizikletentzako aparkaleku gehiago eta hobeak edukitzea (helmugan); bizikletaren erabilera beste garraio modu batzuekin konbinatzeko aukera izatea; eta trafikoa baretzea, auto gutxiagorekin eta horien abiadura murriztuz. Hiru faktore horiei garrantzi handia edo nahikoa garrantzi eman dieten pertsonen ehunekoa % 64 ingurukoa da. • Biztanleen % 73 oso (% 34) edo nahikoa (% 39) ados agertzen dira beren udalerrian trafikoaren abiadura eta automobilen bolumena murrizteko ekintzak aurrera eramatearekin. • Gipuzkoako biztanleek, bizikleta garraiobide modura erabiltzeko lurraldean egiten ari den promozioari 6,3ko batez besteko puntuazioa ematen diote (Otik lOera arteko eskala batean), nahikoa baino zertxobait gehiago, alegia. Sexuaren arabera, aide handiegirik ez dagoen arren, badirudi emakumezkoen balorazioa gizonezkoena baino zertxobait positiboagoa delà (6,4 puntu emakumezkoek eta 6,1 gizonezkoek). • Biztanleen % 79 oso (% 35) edo nahikoa (% 44) ados daude Gipuzkoan bizikleta bidezko mugikortasuna promozionatzeko baliabide publiko gehiago bideratzearekin; aldiz % 20 ez daude oso ados edo ez daude batere ados neurri horrekin. ► Sexuaren araberako ezberdintasunak • Gizonezkoek garraiobide mota ezberdinak emakumezkoek baino gehiago erabiltzen dituzte, garraio publikoa (emakumezkoek gehiago erabiltzen dute) eta oinezko desplazamenduak izan ezik (emakumezko zein gizonezkoek berdin). • Garraiobide modu guztiek arrisku sentsazio gehiago eragiten dute emakumezkoengan gizonezkoengan baino, bizikletaren kasuan izan ezik (emakumezkoen % 59k oso edo nahiko arriskutsutzat daukate eta gizonezkoen % 61 ek). • Gizonezkoek emakumezkoek baino neurri handiagoan dituzte autoa, motoa eta bizikleta beren erabilera pertsonalerako. • Gizonezkoetan emakumezkoetan baino altuagoa da zirkulazio-araudia gehien errespetatzen dutenak motordun ibilgailuetako gidariak direla uste dutenen ehunekoa (% 50 gizonezkoetan eta % 40 emakumezkoetan). Siadeco' ikerketa aplikatua 169 • Emakumezkoetan gizonezkoetan baino altuagoa da zirkulazio-araudia gehien errespetatzen dutenak oinezkoak direla pentsatzen dutenen ehunekoa (% 37 emakumezkoetan eta % 30 gizonezkoetan). • Gizonezkoek emakumezkoek baino bizikleta gehiago dituztela adierazi dute (1,5 eta 1,3, hurrenez hurren). • Bizikletan ibiltzen ez dakiten emakumeen artean (% 21), % 31 dira bizikletan ibiltzen ikastea gustatuko litzaiekeela adierazi dutenak, gizonezkoen ehunekoa baino altuagoa (% 27). • Gizonezkoek bizikleta emakumezkoek baino gehiago erabiltzen dute (gizonezkoen % 45 bizikletaren ohiko erabiltzaile delà esan daiteke -bizikleta gutxienez hilean behin erabiltzen dute-, emakumezkoen artean ehuneko hori 27koa da). • Erabilerari dagokionean, gizonezkoak emakumezkoen gainetik kokatzen dira bizikletaren erabilera mota guztietan: Bizikleta garraiobide gisa erabiltzen duten gizonezkoak (txirrindulari “kotidianoak") ia emakumezkoen bikoitza dira (gizonezkoen % 10 eta emakumezkoen % 6). Gizonezkoen artean kirol txirrindulariak % 1 6 dira, eta emakumezkoetan % 3. Gizon eta emakumezkoen arteko aldea aisialdiko txirrindularietan da baxuena: gizonezkoen % 1 9 kontsideratzen da aisialdiko txirrindulari eta emakumezkoen % 18. • Bizikleta inoiz erabiltzen ez duten, hilean behin baino gutxiago erabiltzen duten edo nagusiki kirol edo aisialdirako erabiltzen duten pertsonei kontsultatuta, gizonezkoek garrantzi handia ematen diote egin beharreko distantziari. Emakumezkoek berriz bizikletaz ibiltzean segurtasun pertsonal faltari ematen diote garrantzi handiena. • Orokorrean, gizonezkoek (% 29) emakumezkoek baino interes gehiago dute (% 24) bizikleta ohiko garraiobide modura erabiltzeko. • Bizikleta garraiobide modura erabiltzekotan gizonezkoek emakumezkoek baino gutxiago erabiliko lituzkete kotxea eta motoa. • Bizikletan ibiltzen ikasteko ikastaro batetara joateko interesari dagokionez, emakumezkoek gizonezkoek baino interes altuagoa erakutsi dute (% 8 eta % 5, hurrenez hurren). • Emakumeak dira neurri handiago batean bizikleta garraiobide modura gizonezkoekin lotzen dutenak (% 18 eta % 14, hurrenez hurren). • Gizonezkoen artean gehiago dira bizikleta garraiobide modura erabiltzea etorkinekin zein bertako biztanleriarekin, biekin berdin lotzen dutenak (% 58); bertako biztanleriarekin lotzen dutenen ehunekoa, berriz, altuagoa da emakumeen artean (% 44). Siadeco' ikerketa aplikatua 170 Bizikleta publikoen zerbitzuen erabilerarako emakumezkoek interes gehiago azaldu dute gizonezkoek baino (emakumezkoen % 27 oso edo nahikoa interesatua dago, eta gizonezkoetan % 23). Gizonezkoetan emakumezkoetan baino zertxobait altuagoa da automobilari espazioa kendu eta bizikletari ematearekin guztiz edo nahikoa ados agertu direnen ehunekoa (% 53 eta % 48, hurrenez hurren). Bizikleta garraiobide modura gehiago eta hobeto erabiltzean eragiten duten faktoreei dagokienez, emakumezkoek trafikoa baretzeari gizonezkoek baino garrantzi handiagoa ematen dietela (% 65 eta % 63, hurrenez hurren); emakumezkoentzat faktore edo alderdi garrantzitsuena da hori, bidegorri gehiago eta hobeak izatearen aurretik. Gizonezkoen artean aldiz, azken hori da faktorerik garrantzitsuena (% 69). Oro har, emakumezkoek segurtasunari loturiko alderdiei gizonezkoek baino garrantzi handiagoa ematen diete: batez ere bizikletan segurtasun gehiagorekin ibiltzen ikasteari (emakumezkoen % 60k eta gizonezkoen % 52k), eta aide txikiagoarekin, bizikleta lapurretak eta bandalismo ekintzak ekiditeko segurtasun handiagoa izateari (emakumezkoen % 62k eta gizonezkoen % 60k). Gizonezkoek faktore funtzionalei ematen diete garrantzi handiagoa: bizikletaren erabilera beste garraio modu batzuekin konbinatzeko aukera izatea (gizonezkoen % 67k eta emakumezkoen % 61 ek) eta helmugan bizikletentzako aparkaleku gehiago eta hobeak edukitzea (gizonezkoen % 67k eta emakumezkoen % 62k). Emakumezkoen artan trafikoaren abiadura eta automobilen bolumena murrizteko neurrien aide agertzen direnen ehunekoa gizonezkoetan baino altuagoa da (% 75 eta % 71, hurrenez hurren). Bizikleten promozioari eta inbertitutako baliabideei buruzko balorazioari dagokionez, emakumezkoen balorazioa gizonezkoena baino zertxobait positiboagoa delà (6,4 puntu emakumezkoek eta 6,1 gizonezkoek). Bizikleta bidezko mugikortasuna promozionatzeko baliabide publiko gehiago bideratzearekin ados dagoen gizonezkoen portzentajea emakumezkoena baino altuagoa da (% 83 eta % 75, hurrenez hurren). Siadeco' ikerketa aplikatua 7.2.- BIZIKLETA MUGIKORTASUNAREN AMIA ANALISI KUALITATIBOA larraian Gipuzkoako bizikleta mugikortasunaren AMIA analisia egingo da; bertan, aide batetik garraiobide modura bizikleta sistemak dituen aukera eta mehatxuak aztertuko dira, eta bestalde, sistema horren ahuleziak eta indarguneak. Sistema horren baitan, Gipuzkoako bizikleta mugikortasunarekin lotura zuzena duten alderdiak hartuko dira kontutan: bizikletaren inguruan biztanleen pertzepzio eta alderdi edo faktore subjektiboak batetik, eta bere erabilerari loturiko alderdi edo faktore objektiboak bestetik (azpiegiturak zein promoziorako neurriak). Sistemaren inguruneari dagokionez, bizikleta eta Gipuzkoarekin zuzenean lotura izan ez arren, bizikletarekiko pertzepzioan eta garraiobide modura bere erabileran zuzenean eragiten duten bestelako alderdi orokorragoak ere kontuan izango dira. Indarguneak Aukerak Ahuleziak Kanpo azterketa Barne azterketa Siadeco' ikerketa aplikatua 172 A.- Alderdi positiboak: aukerak eta indarguneak. a). Aukerak • Krisi ekonomikoaren testuingurua: bizikletaren ekonomiaren garrantzia azpimarratu. • Erregaiaren eta garraio publikoaren prezio igoera. • Ingurumen kontzientziaren eta jasangarritasun kulturaren zabalpenak garrantzia irabazi izana, non bizikletaren erabilera garraiobide modura ezin hobeto txertatzen den. • Hiri-testuinguruetan autoaren erabilera murrizteko neurrien garapena: hiri zonetan aparkatzeko zailtasunak, garraiobide motordunen trafikoari ezarritako mugak (bideen zabalera murriztea, hiri zonetan garraioa kentzea, abiadura mugen jaitsiera, trafikoa gutxitzea). • Modernotasun eta bizi-kalitateagatik erreferentzia diren herrialde eta hirietatik datorren bizikletaren aldeko “olatua": herrialde eskandinaviarrak, Holanda, Frantzia, Berlin, Londres... • Garraiobide ezberdinak erabiltzen dituzten pertsonen jarrera eta portaeren eboluzio positiboa: elkarren artean errespetu gehiago egotea. • Bestelako kolektiboek (ez direnak bizikleta erabiltzaileek) bidegorrien erabilera ezberdinak egitea: korrika egiteko, oinez ibiltzeko, patinetan ibiltzeko... Erabilera horiek azpiegitura hauen gizarte mailako balorazio positibo bat eragiten dute, baita mugikortasunaren gizarte ikuspegi sosegatuago ere (motordun ibilgailu bidezko mugikortasuna baino atsegingarriagoak diren aukerak). • Txirrindularitzako Bideen Lurralde Plan Sektoriala ez da “sare bat eratzeko" dokumentu soila, lurralde antolaketarako balio duten elementu asko baititu. Eremu funtzionalen baitan, beste garraiobideekin batera bizikletaren bidez eguneroko zein mugimenduri konponbidea eman diezaiokegun ikusteko balio izan du. Bizikletaren erabilerarako potentzialitate altueneko guneak lokalizatu dira (gune horiek lirateke udalekin landu beharrekoak). • Bizikletaren sustapenerako teknikari bat egotea Gipuzkoako Foru Aldundian, eta bizikletaren benetako kultura bat lortzeko Bizikletaren Estrategia tresna modura garatu izana. b).- Indarguneak • Erreferentziazkoak diren gizarte ereduak ikusiz bizikletaren erabileraren kutsatze efektua: gertuko pertsonen (lagunak, familiartekoak, lankideak...) edota prestigio soziala duten erreferenteen esperientziak; eguneroko bizitzan bizikletaren erabileraren presentzia jarraitua (“bizikletan modu arrunt eta naturalean ibiltzea"). • Gipuzkoako testuinguru-eremu zehatzetan bizikleta bidezko garraioaren kulturaren ezarpena eta garapena, bizikletaren erabileraren finkatzea, lehen mailako taldeetan ohituraren transmisioa (familia, lagun-taldea...): Zarautz eta Donostiako kasua. Siadeco' ikerketa aplikatua 173 • Garraiobide modura bizikleta erabili duten pertsonengandik bizikletaren abantailen inguruko konbentzimendu eta egiaztatzea (bizikleta garraiobide modura erabiltzera egindako aldaketa “erabaki ekologiko batean bilakatuko den erabaki praktiko bat" izatea). • Bizi-kalitatearen hobekuntza eragiten duenaren sentimendua: ingurunearen ezagutza eta gozamen handiagoa, umore hobea, ariketa fisikoa, estres gutxiago, lanean produktibitate altuagoa, ongizate fisikoa eta mentala. • Distantzia eta ibilbide jakinetarako azkarragoa izatea, oinezko garraioarekiko, zein motordun garraioarekiko (pribatua eta publikoa), bereziki hiri barneko desplazamenduetan: ordutegirik ez egotea eta itxaron beharra ez izatea (garraiobide publikoarekin konparatuta). Adibidez: Donostian bizikletan desplazatzeak dituen abantailak zenbait zonaldetan kotxez edo autobusez desplazatzearekin konparatuta. • Ekonomia: motordun garraiobideak baino kostu ekonomiko baxuagoa. • Ekologia: ingurumen inpaktu baxuagoa, Gipuzkoaren energía faktura jaisten laguntzea. • Erosotasuna-Praktikotasuna-Funtzionalitatea: atez ateko desplazamendua. • Autonomía, askatasuna, desplazamenduen malgutasuna: “nahi dudanean (ia) nahi dudan tokiraino". • Gai honetan lurraldea erreferente bihurtuko duten Gipuzkoako bizikleta azpiegituren garapenerako politiken aplikazio jarraitua. • Orokorrean, Gipuzkoako bidegorri sarearen garapen nabarmena, eta Donostian bereziki, zeinak hiriburu gisa lurralde osoaren erreferentzia eredu den, gizarte zein instituzio mailan. B.- Alderdi negatiboak: mehatxuak eta ahuleziak. a).- Mehatxuak • Kotxe edo motorraren gizarte prestigio altua, kotxe edo motorraren kulturaren ezarpen altua (batez ere gizonezkoen artean). • Automozioaren sektorearen garrantzia eta ibilgailuak erostea laguntzen duten politika publikoen garapena (adibidez, PIVE Planak). • Bizikleta erabiltzaile potentzialak diren pertsonen osasun arazoak eta egoera fisiko txarra. • Orografía: ohiko desplazamenduetan egon daitezkeen desnibel garrantzitsuak: goian kokatzen diren zonalde edo auzoen kasua. • Klimatologia: eguraldi txarra (bizikletaren “urtaroko" erabilerari bide ematen dio). • Desplazamendu mota ¡akin batzuetarako bizikletaren desegokitasuna: kotxe, moto edota garraiobide publikoaren erabilera egokiagoa den distantzia luzeegiak Siadeco' ikerketa aplikatua 174 edo oinezko desplazamendua egokiago den distantzia laburregiak; karga astun edota bolumen handikoekin egin beharreko desplazamenduak. b).- Ahuleziak • Bizikletarik ez edukitzea. • Bizikletan ibiltzen ez dakien biztanleriak duen garrantzia. • Pertsona gazte edota egoera fisiko ona duen jendearentzat soilik den garraiobide bat delà pentsatzea: “ni dagoeneko zaharra naiz erabiltzeko", “ez nago egoera fisiko onean". • Bizikleta kirola egiteko, lehiarako tresna modura soilik ikustea. • Zenbait txirrindularik bidegorriei kirol erabilera ematea (errepidearen arriskua ekiditeko modua); horrek hiriko txirrindularien (eta oinezkoen) gaitzespena eta gatazka sortzen duelarik. • Bestelako garraiobideekin konparatuz bizikleta bidezko desplazamenduarekin izandako esperientzia pertsonal eskasa edo baliogabea (“froga enpirikoa"). • Bizikletaren duintasun-prestigio eskasa, batez ere lan arloarekin eta gizonezkoekin lotuta: “kategoria'gutxiko garraiobidea déla usté da, motordun ibilgailuekin konparatuta “barregarri" ikusten da (“gutxiago" balitz bezala), ez da estatusaren ezaugarri, ez da “fina" (izerdia, beroaldia), ez da eraginkorra. • Arriskuaren pertzepzioa: bizikletarekiko kontatu eskasari eta bizikleta ez menderatzeari loturik dagoen istripuekiko beldurra (konfiantza falta, tresna “konplexu" gisa ikusten da). • Bestelako garraiobideak (kotxea, motorra) erosoagoak eta praktikoagoak direnaren pertzepzioa. • Bizikletaren erabileraren sentsibilizazio eta sustapenerako neurrien garapen urria: txirrindularitzako bideen garapena ez da modu egokian osatu bizikleta sustatzeko politika egoki batekin. • Zenbait bidegorriren funtzionalitate baxua: loturarik gabeko zatiak, ibilbide desegokiak, itzulinguru handiak, egoera txarrean kontserbatuta egotea (bide- zoruaren egoera txarra, garbitasun gutxi...), altzari desegokiak (piboteak, bazter- babesak...). • Bidegorrietako seinale eskasia: norabideak, zati arriskutsuak markatzeko beharra, oinezkoentzako seinaleak (arrêta pizteko, bidegorrien inbasioa ekiditeko). • Biztanleria sistema honetara erakarriko duen eta erabilera seguru eta eroso bat bermatzen duen bidegorri sare zehatz eta bereizi baten garapen ez nahikoa. • Bizikleta gorde edota aparkatzeko espazio egokitu eta seguruen planifikazio falta: lapurreta arriskua, bandalismoa, eguraldi txarra egiten duenean babes falta. Siadeco' ikerketa aplikatua 175 • Bizikletari loturiko kultura sustraitu eta zabal baten falta: bizikleta “probatzeko" jakin-mina edo interesa sortuko duten kanpo estimuluen falta. • Pertsona bakoitzari egokituta bizikletaren erabileraren inguruan orientatuko duten eta “pertsonalizazio-egokitzapena" baimenduko duten teknikari eta zerbitzu komertzialen falta: egoera fisikoaren araberako bizikleta mota ezberdinak, egin beharreko ibilbide motak, bizitza estilo eta gustuak; desplazamenduak funtzional eta erosoagoak egiten dituzten ekipamenduak (zakutoak, karrotxoak, saskiak, osagarriak, arropa...). • Bizikletaren intermodalitatea ahalbidetuko duten neurrien garapen eskasa: bizikleta autobusean edo trenean garraiatzeko ahalbidetzen duten neurriak; tren edo autobus geltokietan bizikletentzako aparkaleku zabal eta babestuak; bizikleta publikoak alokatzeko sistema erraz eta guztientzat eskuragarria. • Garraiobide ezberdinen arteko existentzia bateratu eta errespetuzkoa ahalbidetzen duen kultura baten falta: bizikletaren erabiltzaile den biztanleriarekiko errespetu-kontsiderazio falta, bizikleta erabiltzaileekiko intrantsigentzia, zenbait pertsonek egiten dute bizikletaren erabilera ez errespetuzkoa. • Bizikletaren erabilera onartu eta babesten duten politika ekonomikoen falta: bizikletan desplazamendu sistematikoak egiteagatik salbuespen-kenkariak; bizikletarekin konbinatzeagatik garraiobide publikoetan prezio jaitsiera; hiri barruko desplazamenduetarako (ez kirolerako) bizikleta erosteagatik deskontuak, etab. Siadeco' ikerketa aplikatua 176 7.3.- GIPUZKOAN BIZIKLETA BIDEZKO MUGIKORTASUNA SUSTATZEKO EKINTZAK Proiektu honetan burututako gaiaren azterketa kuantitatibo eta kualitatiboa oinarritzat hartuta, Gipuzkoan bizikleta mugikortasuna sustatzen lagundu dezaketen ekintzak proposatzen dira jarraian: 1. Ikuspegi integral eta zeharkako batetik bizikletaren erabilera sustatzeko politiken abordatzea: udalerri eta lurralde mailako espazio antolaketa eta garraio azpiegitura eta sistemak diseinatzerakoan gai hau modu sistematikoan txertatzea, “Batera lan egitea" litzateke: garraio publikoa, errepide sarea eta txirrindularitza sarea - txirrindularitza politika. 2. Txirrindularitza politiken garapenean sartuta dauden eragileen arteko koordinazioa, erakunde artean (Eusko jaurlaritza, Aldundia, eskualdeko garapen agentziak, udalak) zein erakunde barnean, erakunde bereko departamentu-zerbitzu ezberdinen artean. 3. Bizikleta mugikortasunerako politikei baliabide ekonomiko egokiak ematea, txirrindularitza bideen sareak lehenbailehen osatzen lagunduko dutenak: bidegorrien sarea (zabalpena eta mantenua). 4. Hirigintza- eta mugikortasun-plangintzaz arduratzen den administrazio publikoko teknikariei zuzendutako formazio espezifikoa, gai hauek modu egokian aurrera eramatea bermatzeko (eta egun azpiegitura hauen diseinu eta gauzatzean dauden akatsak, zein beste garraiobideen azpiegiturekin artikulazio ez egokiak ekiditeko). 5. Ibilgailu pribatuen erabilerarako edo trafikoa gutxitzeko disuasio-politikak garatzea (aparkaleku plaza gutxiago edo garestiagoak, ibilbide luzeagoak, galtzadak estutu, abiadurak gutxitu, beste garraiobideak lehenetsi), zeintzuk garraiobide modura bizikletak dituen abantailen balioa azpimarratzeko balio izango duten (batez ere azkartasun-efikazia eta segurtasuna). 6. Funtzionaltasunean, erosotasunean eta praktikotasunean oinarrituta bidegorriak egitea (itzulinguruak ekidin, jarraikortasun ezak, diseinu desegokiak, oztopo fisikoak, zoru desegokiak, asfaltoaren mantenu falta...). Bi bide mota desberdintzeko posibilitatea: desplazamenduen funtzionaltasun-azkartasun maila altua baimentzen duten bideak (galtzadaren gainean margotutako erreiak) eta azkartasunaren gainetik segurtasuna lehenesten duten bideak (txirrindulari bidea-bidegorria). 7. Interes turistikoa eta hiri barruko desplazamenduekiko interesa artikulatu bidegorrien inguruan: sustapen ekonomikoa txirrindularitza mugikortasunarekin artikulatzeko modua (Gipuzkoako kostaldeko zatiekiko interesa azpimarratzen da). Aisialdian bizikletaz desplazatzen den biztanleria “nazioarteko ibilbideetan" sartzen hastea litzateke (“Bizikletaren turismoa"). 8. Funtsezkoa da bidegorrien hobekuntza eta garapena bizikletaren erabileraren sustapen eta sentsibilizazio neurriei moldatzea: Siadeco' ikerketa aplikatua 177 Ikerketa sozialak eta mugikortasun fluxuen ikerketak egitea, eta horietatik abiatuta lehentasunak zehaztea: interes-eskaera altueneko bizikleta ibilbideen identifikazio horien diseinu eta gauzatzerako. Bizikletaren Radarra ezartzea: bizikletaren erabilera sustatzea baimenduko duten programa sektorialak identifikatzea eta horiekin artikulatzea (eskoletarako oinezko desplazamenduak eta haurren autonomía sustatzeko Eskola Bidea — El Camino Escolar Egitasmoaren kasua). Bizikleta erabiltzaileentzako seinaleen hobekuntza (batez ere, loturetan edo bizikleta bide mota aldatzen den sarearen guneetan). Egon litezkeen estereotipoak gainditzeko komunikazio eta sentsibilizazio kanpainak: bizikleta erabilerarekin gehiegi lotzen ez diren eremuetako (zientzia, artea, politika, enpresa mundua, kirola) bizikleta erabiltzaileen erreferentziazko ereduak erakusteko. Ongi banatuta dagoen, zabala den eta lapurreta, bandalismo eta eguraldi txarraren aurrean segurua den bizikleta aparkaleku sistema baten garapena. Bizikleta modu seguru, eroso eta ekonomikoan gordetzea ahalbidetuko duten neurriak babestea: aparkaleku publikoetan espazio espezifikoak erreserbatu eta alokatu ahal izatea; errenta baten ordainetan bizikleta gordetzeko lokal hutsen eskaintza. Bizikletaren intermodalitatea ahalbidetzen duten neurriak bultzatzea: autobus zein tren geltoki eta aparkaleku eta bidegorrien arteko lotura ona; garraiobide publikoetan bizikleta garraiatzea erraztu (trena, autobusa...); tren edo autobus geltokietan edo kotxeen aparkaleku handietan bizikleten aparkaleku babestu/seguruak ahalbidetu. Nahikoa masa kritikoa duten hiriguneetan (hasiera batean Donostia) bizikleta mailegu publikoen sistemak garatu. Kontuan izan beharreko alderdiak mailegutza hori erakargarri eta funtzionala izan dadin: kostu ekonomiko baxua, dirutan edo kreditu-txartel bidez ordaintzeko aukera izatea, Gipuzkoako garraio publikoaren sisteman sartzea (Mugi eta Lurraldebus txartelak erabili ahal izatea); sistemaren kudeaketa erraza izatea (bizikleta errazak, erabilerarako argibide gutxi behar izatea), bidegorri sare funtzionala eta egoera onean dagoena, goian kokatzen diren auzoetan sistema ezartzea, bizikleta hartu/aparkatzeko puntuen banaketa zabal eta ona, bizikleta hartzeko puntuetan bizikletak egongo direla bermatzea, intermodalitatea ahalbidetzen duten puntuekin lotura (autobus, tren geltokiak, aparkaleku handiak). Bizikletaren ekonomiaren promozioa: laguntza puntuak, salmenta eta konponketarako establezimenduak, konponketa tailerrak, bizikleta pertsonalizatu ahal izateko ekipamendua... Erabiltzen hasteko eta erabilera sustatzeko programen garapena, bizikletaren erabiltzaile potentzial altua duten erakunde eta eragileekin batera (ikastetxeak, unibertsitateak, enpresa handiak, funtzionarioak, enpresa-parkeak, poligonoak), begirale baten laguntzarekin bizikleta bidezko desplazamendua “frogatu- esperimentatu" dezaten. Enpresa edo erakunde publiko batekin esperientzia pilotu bat egiteko aukera (udala, Foru Aldundia, Unibertsitatea...). Siadeco' ikerketa aplikatua 178 Bizikleta bidezko mugikortasuna bultzatzeko neurriak Zinemaldia edo 201 6ko Europako Kultur Hiriburua bezalako egitasmoetan (“2016ko Donostiako Garraiobide Ofizialean" sakondu): hiriaren eta bizikletaren sustapena Gipuzkoa osoan (bizikleta bidezko desplazamenduan oinarritutako ekitaldi/ekintza baten antolakuntza: Gipuzkoa-Donostia-Gipuzkoa; bizikletan intermodalitatea sustatzeko neurri zehatzak — bizikletaren garraioa autobus edo trenean, bizikletarentzako aparkaleku egokiak). Prestakuntza-alderdien garapena: bide hezkuntza (bizikleta zirkulazio eta beste garraiobideen arteko elkarbizitza arauak errespetatzea); bizikletari loturiko alderdi ezberdinen inguruko prestakuntza espezifikoa (mekanika, aparkamendu sistemak eta seguru lotzeko moduak). Interesgarria litzateke hezkuntza sistemaren bidez adin zehatz bateko haurrak (12-14 urte) euren ohiko ingurunean (beraien etxe eta ikastetxea inguruan)bizikletan seguru eta arauak eta bideak erabiltzen dituzten bestelako pertsonak errespetatuz ibiltzeko gai izatea. Ohiko garraiobide modura bizikleta erabiltzen duten pertsonei abantaila fiskalak emateko edo zergak murrizteko neurriak artikulatzea. Ospakizun, azoka edo “bizikletaren egunak" antolatu, ohikoak ez diren espazioetan (plaza, kale, errepide...) bizikletaren erabilera erraz, eroso, festa- girokoa, taldekoa eta segurua baimenduz. Siadeco' ikerketa aplikatua 179 ERANSKINA: INKESTATZE PROZESUAN ERABILITAKO GALDETEGIA Siadeco' ikerketa aplikatua 180 GIPUZKOAN BIZIKLETA GARRAIOBIDE GISA ERABILTZEARI BURUZKO II<ERI<ETASOZIOLOGII<OA 2014 (15 URTE ETA GEHIAGOKO BIZTANLEAK) Inkestatzaile Zkia. Ibilbide Zkia. Inkesta Zkia. Egun on/Arratsalde on. Siadeco enpresatik deitzen dizut. GIPUZKOAKO FORU ALDUNDIAK eskatuta, mugikortasunaren inguruko ikerketa SOZIOLOGIKO BATEGITEN ARI GARA. ZURE ETXEAN BIZI ALDA.(SEXU ETA ADIN KUOTAK AIPATU). GALDERA BATZUK ERANTZUNGO AL ZENIZKIGUKE? A.- IDENTIFIKAZIOA ETA KOKAPENA Inkestagileak betetzeko - Udalerria...................... 1.- Sexua 2.- ZENBAT URTE DITUZU? - Gizonezkoa....................................1 - Emakumezkoa...................................2 3.- Une honetan, zein da zure lan jarduera nagusia? 4.- ZE IKASKETA DITUZU AMAITUAK? - Okupatua, lanean.................................... 1 -+► - Ikaslea...............................................2 - Etxeko lanetan........................................3 - Langabezian...........................................4 - Jubilatua/Pentsionista/Errentaduna....................5 - Bestelako egoerak (zehaztu_________________).........6 - Ed/Ee ...............................................7 - Batere ez, Lehen mailakoak baino baxuagoak.................. - Lehen mailakoak, Oinarrizko batxilergoa, OLIO, DBEI......... - Lanbide EIeziketa (LEI) etaarautu gabeko ikasketak........... - GOI-MAILAKO BATXILERGOA, BBB, UBI ........................... - ERO! GOI-MAILAKO ERDIKOAK (diplomaturak...) ................. - Goi-mailakoak (Gradual, uzentziaturak, doktoretza, postgradua) - Besterik (Zehaztu:._____________________________________).... - Ed/Ee ....................................................... B.- GARRAIOBIDEEN ERABILGARRITASUNA ETA ERABILERA 1 ,2 ,3 4 5 .6 ,7 8 5.- GAUR EGUN, ZE MAIZTASUNEKIN DESPLAZATZEN ZARA OINEZ, AUTOZ, MOTOZ (mOTOZIKLETA EDO ZIKLOMOTORRA) ETA GARRAIO PUBLIKOAN (AUTOBUSA, trena)? EGUNERO EDO IA EGUNERO Gutxienez ASTEAN BEHIN Asteburuetan BAKARRIK Hilean zenbait ALDITAN Hilean behin baino GUTXIAGO Inoizez Ed/Ee a). OINEZ i 2 3 4 5 6 7 b). Auto pribatuan i 2 3 4 5 6 7 c). MOTOZ i 2 3 4 5 6 7 d). GARRAIO PUBLIKOAN (autobusa. trena) 1 2 3 4 5 6 7 Siadeco' ikerketa aplikatua 181 6.- Zu DESPLAZATZEKO, ZEIN NEURRITAN USTE DUZU DELA OSO ARRISKUTSUA, NAHIKOA ARRISKUTSUA, ARRISKU GUTXIKOA EDO BATERE ARRISKUTSUA EZ ONDORENGO GARRAIOBIDE BAKOITZA? Oso NAHIKOA ARRISKUTSUA ARRISKUTSUA ARRISKU GUTXIKOA BATERE ARRISKUTSUA EZ Ed/EE a) . OlNEZ............................................ 1, b) . Autopribatua......................................1. c) . Motoa..............................................1 d) . Garraio publikoa(autobusa, trena).................1. e) . Bizikleta..........................................1 2..................3................4................5 2..................3................4................5 2..................3................4................5 2..................3................4................5 2..................3................4................5 7.- EGUN TUTORETZAPEAN SEME-ALABAK BADITUZU, BERAIEK DESPLAZATZEKO, ZEIN NEURRITAN USTE DUZU DELA OSO ARRISKUTSUA, NAHIKOA ARRISKUTSUA, ARRISKU GUTXIKOA EDO BATERE ARRISKUTSUA EZ ONDORENGO GARRAIOBIDE BAKOITZA? Oso ARRISKUTSUA NAHIKOA ARRISKUTSUA ARRISKU GUTXIKOA BATERE ARRISKUTSUA EZ Ed/Ee GAINE- RAKOAK a) . OlNEZ............................................1 b) . Autopribatua.....................................1 c) . Motoa............................................1 d) . Garraio publikoa (autobusa, trena)...............1 e) . Bizikleta........................................1 2................3.................4...............5...........6 2................3.................4...............5...........6 2................3.................4...............5...........6 2................3.................4...............5...........6 2................3.................4...............5...........6 8.- BA AL DAUKAZU AUTO, MOTO EDO BIZIKLETARIK ERABILERA PERTSONALERAKO ETA GIDARI BEZALA GARRAIOBIDE HORIEK ERABILI AHAL DITZAKEZU? Bai Ez Ed/Ee A. - Autoa......................................... 1.............2...............3 B. - Motoa..........................................1.............2..............3 G- Bizikleta......................................1.............2...............3 9.- Erabil daitezkeen zenbat bizikleta daude zure etxean, umeentzat direnak kenduta? Etxean bizikletarik ez badago Erantzuna ez badaki edo eman nahi ez badu G9= 00 edo 99 G12ra joan (Etxean bizikleta dutenentzat) 10.- Normalean, etxean non gordetzen dituzu bizikleta hori/horiek? (erantzun bakarra) - Garajean/ganbaran/trastelekuan.....................1 - Balkoian..........................................2 - Etxebizitza barruan/gelaren batean................3 - Etxean/ezkaratzean/sarreran.......................4 - Kalean............................................5 - Besterik..........................................6 - Ed/EE............................................. 7 - Gainerakoak (ez DU bizikletarik)...................8 11.- Azken bost urteetan, inoiz lapurtu al dizute bizikleta? - Bai.................................................1 - Ez..................................................2 - Ed/Ee...............................................3 - Gainerakoak (ez du bizikletarik)....................4 (GUZTIENTZAT) (Bizikletan ibiltzen ez dakitenentzat) 12.- Ba al dakizu bizikletan ibiltzen? - Bai........................ - Ez......................... - Ed/Ee...................... 13.- Gustatuko al litzaizuke bizikletan ibiltzen jakitea? - Bai.........................................1 - Ez..........................................2 - Ed/Ee.......................................3 - Gainerakoak..................................4 G27ra joan G30erajoan Siadeco' ikerketa aplikatua 182 (Bizikletan ibiltzen dakitenentzat) 14.- Gaur egun, erabiltzen al duzu bizikleta ondorengo arrazoiren batengatik desplazatzeko? Bai A. - Lana...............................................1. B. - IKASKETAK..........................................1. C- GESTIOAK-EROSKETA...................................1. D. - Aisialdia-paseoa (kirola ez)......................1. E. - Kirola.............................................1. Ez ... 2.. ... 2.. ...2.. ...2.. ...2.. Ed/ee ....3.... ....3.... ....3.... ....3.... ....3.... Gainerakoak ......4 ......4 ......4 ......4 ......4 15.- Gaur egun, zein maiztasunekin erabiltzen duzu bizikleta? EGUNERO EDO IA EGUNERO.....................1 GUTXIENEZ ASTEAN BEHIN ....................2 Asteburuetan BAKARRIK......................3 Hilean zenbait alditan.....................4 HlLEAN BEHIN BAINO GUTXIAGOTAN ............5 INOIZEZ....................................6 ED/EE......................................7 Gainerakoak................................8 ll\Lt IA : *_________ G25era joan (Bizikleta gutxienez hilean behin erabiltzen dutenentzat) 16.- Zein da bizikleta erabiltzeko arrazoi nagusia? - Lana......................................1 - IKASKETAK.................................2 - Gestioak-erosketak........................3 . - Aisialdia-paseoa (kirola ez)..............4 - Kirola....................................5 - Ed/Ee.....................................6 - Gainerakoak...............................7 G25era joan (Lanagatik, ikasketengatik edo gestio-erosketengatik bizikleta gutxienez hilean behin erabiltzen duten pertsonentzat) C.- BIZIKLETAZ DESPLAZATZEKO ERABILITAKO MODUA ETA ARRAZOIAK 17.- Bizikletan desplazatzeko arrazoi nagusian arrêta ipiniz, esadazu BIZIKLETA ERABILI AURRETIK ZEIN GARRAIOBIDE ERABILTZEN ZENUEN ARRAZOI NAGUSI HORRENGATIK DESPLAZATZEKO? - OlNEZ.............................................1 - MOTOA.............................................2 - Autobusa..........................................3 - TRENA.............................................4 - Auto pribatua.....................................5 - (EZ IRAKURRl) BET! BIZIKLETA ERABILI IZAN DUT.....6 - Ed/Ee.............................................7 - Gainerakoak.......................................8 18.- Desplazamendu horretan normalean ze distantzia egiten duzu (JOANEKO BIDAIAN SOILIK)? - <1 KILOMETRO....................................1 - 1,1-3 KILOMETRO.................................2 - 3,1-5 KILOMETRO ................................3 - 5,1-10 KILOMETRO................................4 - 10 KILOMETRO BAINO GEHIAGO......................6 - Ed/ee...........................................7 - Gainerakoak.....................................8 19.- Zenbat denbora pasatzen duzu distantzia hori egiten (joaneko BIDAIAN SOILIK)? - 5 MINUTU BAINO GUTXIAGO...........................1 - 5 ETA 10 MINUTU ARTEAN............................2 - 11 ETA 15 MINUTU ARTEAN...........................3 - 16-20 MINUTU ARTEAN ..............................4 - 20 MINUTU BAINO GEHIAGO...........................5 - Ed/Ee.............................................6 - Gainerakoak.......................................7 20.- Kaskorik erabiltzen al duzu desplazamendu horretan? - Bai..............................................1 - Ez...............................................2 - Ed/Ee............................................3 - Gainerakoak......................................4 21.- Ze bizikleta mota erabiltzen duzu gehien zure desplazamenduetan? - BTT / Mountain bike......................................................1 - Hirikoa/paseokoa.........................................................2 - Errepidekoa/lasterkariena................................................3 - Hibridoa.................................................................4 - Tolesgarria..............................................................5 - Elektrikoa...............................................................6 - Besterik.................................................................7 - Ed/ee....................................................................8 - Gainerakoak..............................................................9 Siadeco' ikerketa aplikatua 183 22.- Eguraldi txarragatik bizikletan ibiltzeari uzten al diozu? - BAI, beti............................... 1 - BAI, BARRITAN........................... 2 - Bai, gutxitan............................3 - Ez, INOIZEZ..............................4 - Ed/Ee....................................5 - Gainerakoak..............................6 (Eguraldi txarragatik bizikletan ibiltzeari beti, sarritan edo gutxitan uzten dioten pertsonentzat bakarrik) 23.- Eguraldi txarra izanagatik ere, ondorengo zein neurri litzateke BEHARREZKOENA ZUK BIZIKLETAN IBILTZEN JARRAI DEZAZUN? - Eguraldi txarrerako berariazko arropa-janzkia edukitzea........ - EIelmugan arropaz aldatu ahalizateko leku egoki bat edukitzea.. - EIelmugan bizikleta aparkatzeko babestutako toki bat edukitzea. - Arrisku gutxiagoko txirrindularientzako bideak eskura izatea (ez IRRISTATU, PUTZU GUTXIAGO...).................................. - Eguraldi txarra dagoenen ibiltzeko bizikleta egokiago bat edukitzea .. - (Ez IRAKURRl) Ez DAGO PREST EGURALDI TXARRAREKIN BIZIKLETAN IBILTZEKO ... - (EZ IRAKURRl) BESTERIK......................................... - ED/EE ......................................................... - Gainerakoak.................................................... 1 2 3 4 5 6 7 8 9 24.- ZURETZAT ZENBATERAINOKO GARRANTZIA DUTE (hANDIA, NAHIKOA, GUTXI EDO BATERE EZ) ONDORENGO ABANTAILEK BIZIKLETA BESTELAKO GARRAIOBIDEEN ORDEZ ERABILTZERAKO GARAIAN? GARRANTZIA NAHIKOA GARRANTZIA BATERE ga- Ed/ee Gaine- HANDIA GARRANTZIA GUTXI RRANTZIRIK EZ rakoak A. AZKARRAGOA IZATEA....................................... 1........... 2.......... 3............4...........5......... 6 B. MERKEAGOA IZATEA....................................... 1............ 2......... 3.............4..........5.......... 6 C. INGURUMEN-INPAKTU TXIKIAGOA IZATEA (EZ DU KUTSATZEN).....1........... 2......... 3.............4..........5.......... 6 D. EROSOAGOA IZATEA....................................... 1............ 2......... 3.............4..........5.......... 6 E. OSASUNTSUAGOA IZATEA................................... 1............ 2......... 3.............4..........5.......... 6 F. GOZAMEN HANDIAGOA EMATEA............................... 1............ 2......... 3.............4..........5.......... 6 (Bizikleta inoiz erabiltzen ez dutenentzat, hilean behin baino gutxiago erabiltzen dutenentzat edo kirolerako eta aisialdi- paseorako soilik erabiltzen dutenentzat) D.- BIZIKLETA EZ ERABILTZEKO ARRAZOIAK ETA ERABILTZEKO INTERESA 25.- Iraganean, erabili izan al duzu bizikleta garraiobide modura (ikasketengatik, lanagatik, erosketengatik...) maiztasun jakin batekin (hilean BEHIN GUTXIENEZ, ALEGIA)? - Bai......................................1 - Ez.......................................2 - Ed/EE....................................3 - Gainerakoak..............................4 26.- ZURETZAT ZENBATERAINOKO GARRANTZIA DUTE (HANDIA, NAHIKOA, GUTXI EDO BATERE EZ) ONDORENGO ASPEKTUEK BIZIKLETA EGUNERO (GARRAIOBIDE modura) EZ ERABILTZERAKO garaian? GARRANTZIA NAHIKOA GARRANTZIA BATERE ga- Ed/ee Gaine- HANDIA GARRANTZIA GUTXI RRANTZIRIK EZ rakoak a) . Sasoi falta, osasun arazoak, adina............................1..............2...............3............4..............5..............6 b) . ZlRKULAZIO, ISTRIPU, TRAFIKO ARRISKUGARRITASUNA................1............. 2..............3.............4..............5..............6 c) . Eguraldi txarra (klimatologia) ................................1..............2..............3.............4..............5..............6 d) . Txirrindularientzako erraztasun falta (bidegorri falta, BIZIKLETENTZAKO APARKALEKU FALTA, ETXEAN LEKU FALTA...)..........1............. 2..............3.............4..............5..............6 e) . Aldapaketaorografia............................................1..............2..............3.............4..............5..............6 f) . Egin beharreko distantzia......................................1..............2..............3.............4..............5..............6 g) . BIZIKLETAZ IBILTZEAN SEGURTASUN PERTSONAL FALTA (iNKESTATUTAKO PERTSONARENA).....................................1............. 2..............3.............4..............5.............6 h) . Bizikleta lapurtzearen beldurra................................1..............2..............3.............4..............5..............6 i) . Nagikeriafisikoaetautzikeria...................................1..............2..............3.............4..............5..............6 |). Bizikleta beste garraio modu batzuekin konbinatu ahal IZATEKO ZAILTASUNA.............................................. 1............. 2..............3.............4..............5..............6 k). Bizikleta zuretzako garraio modu egoki bat ez delà KONTSIDERATZEA.................................................. 1............. 2..............3.............4..............5..............6 Siadeco' ikerketa aplikatua 184 (Bizikletaz ibiltzen jakin ez baina jakitea gustatuko litzaiekeenei ere bai) 27.- Bizikleta egunero (garraiobide modura) desplazatzeko ERABILTZEKO AUKERARI DAGOKIONEZ, ZEIN NEURRITAN ZAUDE INTERESATURIK? Oso INTERESATUA............................. 1 NAHIKOA INTERESATUA......................... 2 Interes GUTXi................................3 Batere interesik ez..........................4 Ed/EE....................................... 5 Gainerakoak..................................6 G29rajoan (Interesaturik daudenentzat) 28.- ZURE DESPLAZAMENDUETARAKO BIZIKLETA ERABILIZ GERO, ZE GARRAIOBIDE ERABILIKO ZENUKE GUTXIAGO? - OlNEZ JOATEA......................................1 - MOTOA.............................................2 - Garraio pubukoa (autobusa, trena).................3 - Autopribatua......................................4 - Ed/EE.............................................5 - Gainerakoak.......................................6 29.- ZEIN NEURRITAN EGONGO ZINATEKE INTERESATURIK GARRAIOBIDE MODURA BIZIKLETA ERABILTZEN IKASTEKO EDO GAITASUN GEHIAGO IZATEKO IKASTARO BATETARA JOATEKO? - OSO INTERESATUA.................................................1 - NAHIKOA INTERESATUA.............................................2 - Interes gutxi...................................................3 - Batere interesik ez.............................................4 - Ed/ee...........................................................5 - Gainerakoak.....................................................6 (GUZTIENTZAT) E.- DESPLAZATZEKO BIZIKLETA ERABILTZEN DUTENEN IRUDIA 30.- ZURE USTEZ, GAUR EGUN, GARRAIOBIDE MODURA BIZIKLETA ERABILTZEA GIZARTEAN... - OSO ONGI IKUSIA DAGO................................. 1 - NAHIKOA ONGI IKUSIA DAGO............................. 2 - EZ DAGO OSO ONGI IKUSIA.............................. 3 - EZ DAGO BATERE ONGI IKUSIA........................... 4 - Ed/ee................................................5 32.- GAUR EGUN, GARRAIOBIDE MODURA BIZIKLETA ERABILTZEA ETORKINEKIN BERTAKO BIZTANLERIAREKIN EDO BIEKIN BERDIN LOTZEN DUZUN ZERBAIT DA? - ETORKINEKIN LOTZEN DUT GEHIAGO....................... 1 - BERTAKO BIZTANLERIAREKIN LOTZEN DUT GEHIAGO........... 2 ETORKINEKIN ETA BERTAKO BIZTANLERIAREKIN, BIEKIN BERDIN LOTZEN DUT..................................... 3 - Ed/ee..................................................4 34.- Garraiobide modura bizikleta erabiltzen duten pertsonen JANZKERA NOLAKOA DELA ESANGO ZENUKE? 31.- GAUR EGUN, GARRAIOBIDE MODURA BIZIKLETA ERABILTZEA GIZONEZKOEKIN, EMAKUMEZKOEKIN EDO BIEKIN BERDIN LOTZEN DUZUN ZERBAIT DA? - GIZONEZKOEKIN LOTZEN DUT GEHIAGO..................... 1 - EMAKUMEZKOEKIN LOTZEN DUT GEHIAGO.....................2 - GlZONEZKO ETA EMAKUMEZKOEKIN, BIEKIN BERDIN LOTZEN DUT.3 - Ed/ee.................................................4 33.- Garraiobide modura bizikleta erabiltzen duten pertsonen JANZKERA NOLAKOA DELA ESANGO ZENUKE? - Oso FORMALA..................................... - NAHIKOA FORMALA.. - EZ OSO FORMALA... - Batere fórmala ez. - Ed/ee............ 1 2 3 4 5 35.- Garraiobide modura bizikleta erabiltzen duten pertsonen JANZKERA NOLAKOA DELA ESANGO ZENUKE? - OSODOTOREA...... - NAHIKOA DOTOREA.. - EZ OSO DOTOREA.. - BATERE DOTOREA EZ. - Ed/ee........... 1 2 3 4 5 - Oso GAUR EGUNGOA (MODERNOA)...... - NAHIKOAGAUR EGUNGOA (MODERNOA).. - EZ OSO GAUR EGUNGOA (MODERNOA)... - BATERE GAUR EGUNGOA EZ (MODERNOA). - Ed/ee............................ 1 2 3 4 5 F.- GARRAIO MODUEN ARTEKO ELKARBIZITZA 36.- Ñola BALORATZEN DUZU OINEZKOEN ETA MOTORDUN IBILGAILUEN ARTEKO ELKARBIZITZA? - OSO GATAZKATSUA.................................. 1 - NAHIKOA GATAZKATSUA.............................. 2 - EZ OSO GATAZKATSUA............................... 3 - Batere gatazkatsua ez.............................4 - Ed/ee.............................................5 Siadeco' ikerketa apllkatua 185 37.- Ñola baloratzen duzu txirrindulari eta oinezkoen arteko elkarbizitza? Etatxirrindulari eta motordun ibilgailuen (autoa, motoa, AUTOBUSA...) ARTEKOA? A.- Txirrindulari eta oinezkoen arteko elkarbizitza.. Oso Nahikoa Ez oso Batere GATAZKATSUA GATAZKATSUA GATAZKATSUA GATAZKATSUA EZ Ed/ee B.- Txirrindulari eta motordun ibilgailuen arteko ELKARBIZITZA ................................... G.- ARAUDIA 38.- Ondorengo taldeetatik, zure ustez zeinek errespetatzen DU GEHIEN ZIRKULAZIO-ARAUDIA? - OlNEZKOEK ..................................... 1 - TXIRRINDULARIEK..................................2 - Motordun ibilgailuetako gidariek................3 - Ed/ee...........................................4 H.- BIZIKLETA PUBLIKOEN ZERBITZUA 39.- Zein neurritan zaude interesaturik bizikleten alokairu zerbitzu publiko BAT ERABILTZEKO? - Oso INTERESATUA................................. 1 - NAHIKOA INTERESATUA............................. 2 - EZ OSO INTERESATUA.............................. 3 - BATERE INTERESATUA EZ........................... 4 - Ed/ee............................................5 I.- BIZIKLETAREN PROMOZIOA ETA POLITIKA PUBLIKOA 40.- Zein neurritan zaude ados zure udalerrian automobilari ESPAZIOA KENDU (eRREPIDEAK ESTUTU, APARKALEKUAK KENDU) ETA BIZIKLETARI EMATEAREKIN? - Guztizados....................................1 - Nahikoa ados..................................2 - EZ OSO ADOS...................................3 - BATERE ADOS EZ................................4 - Ed/ee.........................................5 41.- Zein neurritan zaude ados zure udalerrian trafikoaren abiadura eta AUTOMOBILEN BOLUMENA MURRIZTEKO EKINTZAK BURUTZEAREKIN? - Guztizados...................................1 - Nahikoaados..................................2 - Ez oso ados..................................3 - BATERE ADOS EZ.............................. 4 - Ed/ee........................................5 42.- ZENBATERAINOKO GARRANTZIA DUTE ZURETZAT (hANDIA, NAHIKOA, GUTXI EDO BATERE ez) ONDORENGO NEURRIEK ZU BIZIKLETA ERABILTZEN HASTERAKO EDO BIZIKLETA GEHIAGO EDO HOBETO ERABILTZERAKO GARAIAN? GARRANTZIA Nahikoa GARRANTZIA Batere HANDIA GARRANTZIA GUTXI GARRANTZIRIK EZ a) . Bizikletan segurtasun gehiagorekin ibiltzen ikastea..................1..............2..............3................4..............5 b) . Bizikletan ibili ahal izateko espazio eta bide (bidegorri) gehiago ETAHOBEAK IZATEA.................................................... 1..............2.............3.................4.............5 c). Segurtasun handiagoa bizikleta lapurretak eta bandalismo EKINTZAK EKIDITEKO ................................................. 1..............2.............3.................4.............5 d) . Trafikoa baretu, auto gutxiagorekin etahorien abiadura MURRIZTUZ........................................................... 1..............2..............3................4.............5 e) . BIZIKLETA ETXEAN GORDETZEKO LEKU EGOKI BAT EDUKITZEA................ 1..............2..............3................4..............5 f) . BlZIKLETENTZAKO APARKALEKU GEHIAGO ETA HOBEAK EDUKITZEA (HELMUGAN).......................................................... 1..............2..............3................4.............5 g) . BIZIKLETAREN ERABILERA BESTE GARRAIO MODU BATZUEKIN KONBINATZEKO AUKERA IZATEA.......................................... 1..............2..............3................4.............5 43.- OTIK lOERAKO ESKALA BATEAN, NON 0 OSO GAIZKI ETA 10 OSO ONDO DEN, GiPUZKOAN BIZIKLETAREN ERABILERA GARRAIOBIDE MODURA ÑOLA ARI DELA PROMOZIONATZEN ESANGO ZENUKE? Ed/EE 00 01 02 03 04 05 06 07 08 09 10 11 44.- Zein neurritan zaude ados (oso ados, nahikoa ados, ez oso ados edo batere ados ez) Gipuzkoan bizikleten mugikortasunera baliabide PUBLIKO GEHIAGO BIDERATZEAREKIN? Oso ADOS.............................. 1 Nahikoaados............................2 Ez oso ados............................3 Batere ados ez.........................4 Ed/ee..................................5 Siadeco' ikerketa aplikatua 186 J.- LANDA-LANAREN KONTROLERAKO DATUAK Nire enpresak egin dudan lana kontrolatu ahal dezan zure izena emango al zenidake (abizenak ez dira beharrezkoak)? • Izena ............................................................................ • (IDATZI GALDETU GABE) TELEFONOA .................................................. (HAU IZAN DAGUZTIA, MILAESKERZURE LAGUNTZAGATIK). K.- INKESTAGILEARENTZAT Inkesta egiteko erabilitako hizkuntza: • Euskara...................1 • Gaztelania................2 Inkestaren hasiera eta amaiera ordua: • Hasiera ordua • Amaiera ordua Elkarrizketaren inguruko alderdi azpimarragarriak (azalpenak, inkestatua izan den pertsonak emandako xehetasunak...) Inkesta egin den eguna: Hilabetea L_ Eguna L_ Siadeco' ikerketa apllkatua 187 INVESTIGACION SOCIOLOGICA SOBRE LA BICICLETA COMO MEDIO DE TRANSPORTE EN GIPUZKOA 2014 (Población de 15 años y más) N2 encuestador/a N2 de ruta N2 de encuesta Buenos días, tardes. Le llamo de la empresa Siadeco. Por encargo de LA DIPUTACIÓN FORAL DE GIPUZKOA estamos realizando un estudio Sociológico sobre movilidad. En su vivienda reside alguna persona...(nombrar cuotas de sexo y edad), ¿sería tan amable de responder a ALGUNAS PREGUNTAS? A.- IDENTIFICACIÓN Y UBICACIÓN A cumplimentar por el encuestador/a - Municipio 1.- Sexo 2.- ¿CUÁNTOS AÑOS TIENE? - Hombre......................................1 - Mujer.......................................2 3.- Actualmente, ¿Cuál es su ocupación principal? - Ocupado/a, TRABAJANDO................................ 1 - Estudiante............................................2 - Labores del Hogar.....................................3 - Parado/a..............................................4 - Jubilado/pensionista/rentista.........................5 - Otras situaciones (especificar________________)......6 - Ns/Nc................................................7 4.- ¿Qué estudios ha finalizado? - Ninguno, menosque primarios..........................................1 - Educación Primaria, Bachiller elemental, EGB, ESO....................2 - Formación Profesional (fp) y estudios no reglados....................3 - Bachiller Superior, BUP, COU.........................................4 - Estudios medios superiores (diplomatura, carreras medias...).........5 - Estudios superiores (Grados, licenciaturas, doctorados, postgrados).6 - Otros (Especificar:................................................. 7 - Ns/nc................................................................8 B.- DISPONIBILIDAD Y UTILIZACIÓN DE MODOS DE TRANSPORTE 5.- ¿Actualmente, con qué frecuencia se desplaza a pie, en coche, en moto (motocicleta o ciclomotor) y en transporte público (autobús, tren)? Cada día Al MENOS UNA Solo los fines Alguna vez al Menos de una 0 CASI VEZ POR SEMANA DESEMANA mes VEZ AL MES Nunca Ns/Nc e) . A PIE...................................1...............2............. 3................4................5...............6..............7 f) . En COCHE PRIVADO........................1...............2............. 3................4................5...............6..............7 g) . Enmoto .................................1...............2..............3................4................5...............6..............7 h) . En TRANSPORTE PÚBLICO ( autobús,tren)..1................2............. 3................4................5...............6..............7 Siadeco' ikerketa apllkatua 188 6.- A LA HORA DE DESPLAZARSE USTED, ¿EN QUÉ MEDIDA CONSIDERA MUY PELIGROSO, BASTANTE PELIGROSO, POCO PELIGROSO O NADA PELIGROSO LOS SIGUIENTES MODOS DE TRANSPORTE? Muy Bastante Poco Nada Ns/Nc PELIGROSO PELIGROSO PELIGROSO PELIGROSO f). A PIE i 2 3 4 5 6)- El COCHE PRIVADO i 2 3 4 5 h). La MOTO i 2 3 4 5 i). Eltransporte público (autobús, tren) i 2 3 4 5 0- La BICICLETA i 2 3 4 5 7.- Si EN LA ACTUALIDAD TIENE HIJOS/AS BAJO SU TUTELA, A LA HORA DE SU DESPLAZAMIENTO, ¿EN QUÉ MEDIDA CONSIDERA MUY PELIGROSO, BASTANTE PELIGROSO, POCO PELIGROSO O NADA PELIGROSo/a PARA ELLOS Y ELLAS, LOS SIGUIENTES MODOS DE TRANSPORTE? Muy Bastante Poco Nada Ns/Nc PELIGROSO PELIGROSO PELIGROSO PELIGROSO Resto f) . A PIE.............................. g) . El COCHE PRIVADO................... h) . La moto............................ i) . Eltransporte público (autobús, tren) j) . La BICICLETA....................... 1................2..............3................4.............5 1................2..............3................4.............5 1................2..............3................4.............5 1................2..............3................4.............5 1................2..............3................4.............5 6 6 6 6 6 8.- ¿Dispone de coche, moto y bicicleta para su uso personal y puede hacer uso de esos medios de transporte como conductor/a? Sí No Ns/Nc D. - Coche.........................................1............2..............3 E. - Moto..........................................1............2..............3 F. - Bicicleta.....................................1............2..............3 9.- ¿Cuántas bicicletas en condiciones de ser utilizadas, y excluyendo las infantiles, hay en su hogar? Si no hay bicicletas en el hogar Si no sabe o no quiere contestar Si P9= 00 ó 99 ir a P12 (Para los/as hogares que disponen de bicicleta) 10.- Habitualmente, dónde guarda principalmente esta/s bicicletas en SU HOGAR? (SÓLO UNA RESPUESTA) - En el garaje/ desván /trastero......................1 - EN EL BALCÓN .......................................2 - Dentro del piso/en alguna habitación................3 - En la casa/portal/la entrada........................4 - EN LA CALLE.........................................5 - Otros...............................................6 - Ns/nc...............................................7 - Resto (no tiene bicicleta)..........................8 11.- En los últimos cinco años, ¿Les han robado alguna vez la BICICLETA? - sí..................................................i - No..................................................2 - Ns/Nc...............................................3 - Resto (no tiene bicicleta)..........................4 (Para TODOS/AS) (Para los/as que no saben andar en bicicleta) 12.- ¿Sabe andar en bicicleta? - sí.................. - NO................. - Ns/nc.............. 13.- ¿Le gustaría saber andar en bicicleta? - sí............................... - NO.............................. - Ns/nc........................... - Resto........................... 1 2 3 4 J Ir a 1P 2 7 Ir a P30 Siadeco' ikerketa aplikatua 189 (Para los/as que saben andar en bicicleta) 14.- Actualmente, ¿utiliza la bicicleta para desplazarse por los siguientes motivos? Si No F. - POR TRABAJO...................................1..........\.... G. - Por estudios...................................1..........¡.— 2— H. - Por Gestiones-compras..........................1........\.... 2.....;.. I. - Por recreo-Ocio-Paseo (no deporte).............1........i.... 2....Í.. J. - Por deporte.....................................1.......i.... 2....J.. l~t—1 Ns/Nc ...3... ...3... ...3... ...3... ...3... Resto ...4 ...4 ...4 ...4 ...4 15.- Actualmente ¿con qué frecuencia utiliza la bicicleta? Cada día o casi............................1 Al MENOS UNA VEZ POR SEMANA .............. 2 SOLO LOS FINES DE SEMANA.................. 3 Alguna vez al mes..........................4 MENOS DE UNA VEZ AL MES................... 5 Nunca......................................6 Ns/Nc......................................7 - Resto.......................................8 Ir a (Para las personas que utilizan la bicicleta al menos una vez al mes) 16.- ¿Cuál es el motivo principal (el más frecuente) por el que suele utilizar LA BICICLETA? Por Trabajo....................................1 Por Estudios...................................2 Por Gestiones-compras..........................3 Por Recreo-ocio-paseo (no deporte).............4 Por Deporte....................................5 Ns/nc.........................................6 Resto.........................................7 H Ir a P25 (Para las personas que por lo menos utilizan la bicicleta una vez al mes por motivos de trabajo, estudios o gestiones-compras) C.- FORMA Y MOTIVOS PARA UTILIZAR LA BICICLETA PARA DESPLAZARSE 17.- Atendiendo al motivo principal o más frecuente por el que suele DESPLAZARSE EN BICICLETA, DÍGAME: ¿ANTES DE UTILIZAR LA BICICLETA PARA ESE MOTIVO, QUÉ OTRO MEDIO DE TRANSPORTE UTILIZABA? - Apie...................................................1 - En MOTO................................................2 - EN AUTOBÚS.............................................3 - Entren.................................................4 - EN COCHE PRIVADO.......................................5 - (No leer) Siempre he utilizado la Bicicleta............6 - Ns/nc..................................................7 - Resto..................................................8 18.- ¿Qué distancia suele recorrer habitualmente en ese DESPLAZAMIENTO (SOLO PARA EL VIAJE DE IDA)? - <1 KILÓMETRO................................. - 1,1-3 KILÓMETROS............................. - 3,1-5 KILÓMETROS............................. - 5,1-10 KILÓMETROS............................ - MÁS DE 10 KILÓMETROS......................... - Ns/nc........................................ - Resto........................................ 19.- ¿Cuánto tiempo invierte en recorrer esa distancia? (solo para EL VIAJE DE IDA)? - Menos de 5 minutos...................................1 - Entre 5 y 10 minutos.................................2 - Entre 11 y 15 minutos................................3 - Entre 16-20 minutos..................................4 - MÁS DE 20 MINUTOS....................................5 - Ns/nc................................................6 - Resto................................................7 20.- ¿SUELE UTILIZAR CASCO EN ESE DESPLAZAMIENTO? - Si.................................. - No.................................. - Ns/nc............................... - Resto............................... 21.- ¿QUÉ TIPO DE BICICLETA ES LA QUE MÁS USA EN SUS DESPLAZAMIENTOS? - BTT/Mountain bike......................................................1 - De ciudad /de paseo....................................................2 - De carretera /de corredor..............................................3 - Híbrida................................................................4 - Plegable...............................................................5 - Eléctrica..............................................................6 - Otras..................................................................7 - Ns/nc..................................................................8 - Resto..................................................................9 1 2 3 4 6 7 8 1 2 3 4 Siadeco' ikerketa aplikatua 190 22.- ¿Suele dejar de usar la bicicleta debido al mal tiempo...? ^ - Sí, SIEMPRE .............................. 1 - Sí, BASTANTES VECES....................... 2 - Sí, POCAS VECES........................... 3 - NO, NUNCA.................................4 - Ns/NC.................................... 5 - Resto.....................................6 (Solo para las personas que siempre, bastantes veces o pocas veces dejan de usar la bicicleta debido al mal tiempo) 23.- ¿Cuál de los siguientes factores serían el más necesario para que con MAL TIEMPO USTED SIGA USANDO LA BICICLETA...? - Disponer de ropa/indumentaria específica para el mal tiempo...............1 - Disponer en el destino de un lugar adecuado donde poder cambiarme de ropa.2 - Disponer en el destino de un lugar resguardado para aparcar la bicicleta..3 - Tener acceso a vías ciclistas menos peligrosas (no resbalar, menos pozos...).4 - Tener una bicicleta más apropiada para andar con mal tiempo...............5 - (NO LEER) No ESTÁ DISPUESTO/A ANDAR EN BICICLETA CON MAL TIEMPO..............6 - (NO LEER) Otras..............................................................7 - Ns/Nc ....................................................................8 - Resto.....................................................................9 Mucha Bastante Poca Ninguna Ns/nc IMPORTANCIA IMPORTANCIA IMPORTANCIA IMPORTANCIA 24.- ¿Qué importancia tienen para usted cada uno de los siguientes motivos a la hora de utilizar la bicicleta en vez de otros modos de TRANSPORTE? G. H. I. J. K. L. La RAPIDEZ DEL DESPLAZAMIENTO EN BICICLETA.................... 1.. El menor coste económico de la bicicleta......................1.. El menor impacto medioambiental de la bicicleta (nocontamina).... !.. La COMODIDAD DEL DESPLAZAMIENTO EN BICICLETA............. 1..............2..........3 . El REALIZAR UN COMPORTAMIENTO SALUDABLE (SALUD).......... 1..............2..........3 . EL MAYOR DISFRUTE DEL DESPLAZAMIENTO EN BICICLETA........ 1..............2..........3 . Resto ....6 ....6 ....6 ....6 ....6 ....6 (Para las personas que nunca utilizan la bicicleta, lo hacen menos de una vez al mes o solo la usan para deporte y recreo-ocio-paseo) D.- MOTIVOS PARA NO UTILIZAR LA BICICLETA E INTERÉS PARA HACERLO 25.- En EL PASADO, ¿HA UTILIZADO LA BICICLETA COMO MEDIO DE TRANSPORTE (POR ESTUDIOS, TRABAJO, ENCARGOS...) CON CIERTA REGULARIDAD (ES DECIR, AL MENOS UNA VEZ AL MES)? Sí..... No..... Ns/nc.. Resto....................................4 26.- ¿Qué GRADO de importancia (mucha, bastante, poco o ninguna) tienen para usted, cada uno de los siguientes aspectos para NO UTILIZAR la BICICLETA A LA HORA DESPLAZARSE COTIDIANAMENTE (COMO MEDIO DE TRANSPORTE)? Mucha Bastante Poca Ninguna IMPORTANCIA IMPORTANCIA IMPORTANCIA IMPORTANCIA Ns/Nc Resto l) . LA FALTA DE FORMA FÍSICA, PROBLEMAS DE SALUD, LA EDAD........ 1...............2.............3. m) .................................................................L A PELIGROSIDAD POR CIRCULACIÓN, ACCIDENTES, TRÁFICO............ 1..............2..............3. n) . Las INCLEMENCIAS METEOROLÓGICAS (CLIMATOLOGÍA)............... 1...............2.............3. o) . Falta de facilidades para los/as ciclistas (falta de carriles BICI, APARCAMIENTOS, SITIO EN CASA...)......................... 1...............2.............3. p) . Las CUESTAS Y OROGRAFÍA...................................... 1...............2.............3. q) . La distancia a recorrer.......................................1...............2.............3. r) . La falta de seguridad personal (de la persona encuestada) EN EL MANEJO DE LA BICICLETA................................... 1...............2.............3. s) . El MIEDO AL ROBO DE LA BICICLETA............................. 1...............2.............3. t) . LA PEREZA FÍSICA Y DEJADEZ................................... 1...............2.............3. u) . La dificultad para combinar el uso de la bicicleta con otros MODOS DE TRANSPORTE. v). EL CONSIDERAR QUE LA BICICLETA NO ES UN MODO DE TRANSPORTE APROPIADO PARA USTED...................................... Siadeco' ikerketa aplikatua 191 (También a personas que no saben andar en bid pero les gustaría) 27.- ¿En qué medida se encuentra interesado/a en utilizar la BICICLETA PARA DESPLAZARSE COTIDIANAMENTE (COMO MEDIO DE ^ transporte)? - Muy interesado/a 1 - Bastante interesado/a 2 - Poco interesado/a 3 - Nada interesado/a 4 I IraP.29 - Ns/nc 5 i - Resto 6 (Para las personas interesadas) 28.- Usando la bicicleta para sus desplazamientos, ¿qué modo de TRANSPORTE UTILIZARÍA MENOS? - EL IR ANDANDO 1 - LA MOTO 2 - ELTRANSPORTE PÚBLICO (AUTOBÚS, TREN) 3 - EL COCHE PRIVADO 4 - Ns/nc 5 - Resto 6 29.- ¿En QUÉ MEDIDA ESTARÍA INTERESADo/a EN ACUDIR A UN CURSILLO PARA APRENDER 0 ADQUIRIR MÁS HABILIDAD EN EL USO DE LA BICICLETA COMO MEDIO DE TRANSPORTE? - Muy interesado/a 1 - Bastante interesado/a 2 - Poco interesado/a 3 - Nada interesado/a 4 - Ns/nc 5 - Resto 6 (Poro TODOS/AS) E.- IMAGEN DE LAS PERSONAS QUE UTILIZAN LA BICICLETA PARA DESPLAZARSE 30.- En su opinión, en la actualidad, la utilización de la bicicleta COMO MEDIO DE TRANSPORTE ES ALGO QUE SOCIALMENTE SE ENCUENTRA.... - Muy BIEN VISTO 1 - Bastante bien visto 2 - POCO BIEN VISTO 3 - Nada bien visto 4 - Ns/nc 5 31.- ¿En la actualidad, la utilización de la bicicleta como medio de TRANSPORTE ES ALGO QUE USTED IDENTIFICA MÁS CON LOS HOMBRES, MÁS CON LAS MUJERES 0 CON AMBOS GÉNEROS POR IGUAL? - LO IDENTIFICO MASCON LOS HOMBRES 1 - LO IDENTIFICO MASCON LAS MUJERES 2 - LO IDENTIFICO CON HOMBRES Y MUJERES POR IGUAL 3 - Ns/nc 4 32.- ¿En la actualidad, la utilización de la bicicleta como medio de TRANSPORTE ES ALGO QUE USTED IDENTIFICA MÁS CON LA POBLACIÓN INMIGRANTE, MÁS CON LA POBLACIÓN AUTÓCTONA, 0 CON AMBAS POR IGUAL? - LO IDENTIFICO MÁS CON LA POBLACIÓN INMIGRANTE 1 - LO IDENTIFICO MASCON LA POBLACIÓN AUTÓCTONA 2 LO IDENTIFICO CON LA POBLACIÓN INMIGRANTE Y AUTÓCTONA POR IGUAL 3 - Ns/nc 4 33.- Diría que la forma de vestir (la indumentaria) de las personas QUE UTILIZAN LA BICICLETA COMO MEDIO DE TRANSPORTE ES... - Muy FORMAL 1 - Bastante formal 2 - Poco FORMAL 3 - Nada formal 4 - Ns/nc 5 34.- Diría que la forma de vestir (la indumentaria) de las personas QUE UTILIZAN LA BICICLETA COMO MEDIO DE TRANSPORTE ESI - MUY ELEGANTE 1 - BASTANTE ELEGANTE 2 - POCO ELEGANTE 3 - NADA ELEGANTE 4 - Ns/nc 5 35.- Diría que la forma de vestir (la indumentaria) de las personas QUE UTILIZAN LA BICICLETA COMO MEDIO DE TRANSPORTE ESI - MUY MODERNA 1 - BASTANTE MODERNA 2 - POCO MODERNA 3 - NADA MODERNA 4 - Ns/nc 5 F.- CONVIVENCIA ENTRE MODOS DE TRANSPORTE 36.- ¿Cómo valora la convivencia de los/as peatones con los vehículos motorizados? - Muy CONFLICTIVA.....................................1 - Bastante conflictiva................................2 - Poco CONFLICTIVA....................................3 - Nada conflictiva....................................4 - Ns/nC...............................................5 Siadeco' ikerketa apllkatua 192 37.- ¿Cómo valora la convivencia de los/as ciclistas con los/as peatones/as? ¿Y de los/as ciclistas con los vehículos motorizados (coche, MOTO, BUS)? MUY Bastante Poco Nada CONFLICTIVA CONFLICTIVA CONFLICTIVA CONFLICTIVA A.- La convivencia de los/as ciclistas con los/as peatones/as .................................. B.- La CONVIVENCIA DE LOS/AS CICLISTAS CON LOS VEHÍCULOS MOTORIZADOS.......................................... Ns/Nc .... 5 .... 5 G.- NORMATIVA 38.- De los siguientes colectivos, ¿cuál considera que respecta en MAYOR MEDIDA LA NORMATIVA DE CIRCULACIÓN? - Los/as p eato n es/as..........................1 - Los/as ciclistas...............................2 - Los/as conductores de vehículos a motor........3 - Ns/nC..........................................4 H.- SERVICIO DE BICICLETAS PÚBLICAS 39.- ¿En QUÉ GRADO SE ENCUENTRA INTERESADo/a EN UTILIZAR UN SERVICIO PÚBLICO DE ALQUILER DE BICICLETAS? - Muy interesado/a ...............................1 - Bastante interesado/a...........................2 - Poco interesado/a...............................3 - Nada interesado/a...............................4 - Ns/nc...........................................5 I.- PROMOCIÓN DE LA BICICLETA Y POLÍTICAS PÚBLICAS 40.- ¿EN QUÉ MEDIDA SE ENCUENTRA DE ACUERDO CON QUE, EN SU MUNICIPIO, SE QUITE ESPACIO AL AUTOMÓVIL (ESTRECHAR CARRETERAS, QUITAR APARCAMIENTOS) PARA DÁRSELO A LA BICICLETA? - Muy DE ACUERDO..............................1 - Bastante de acuerdo.........................2 - Poco DE ACUERDO.............................3 - NADA DE ACUERDO.............................4 - Ns/nc.......................................5 41.- ¿En qué medida se encuentra de acuerdo con que en su municipio SE LLEVEN A CABO ACCIONES TENDENTES A REDUCIR LA VELOCIDAD DEL TRÁFICO Y EL VOLUMEN DE AUTOMÓVILES? - Muy DE ACUERDO..............................1 - Bastante de acuerdo.........................2 - Poco DE ACUERDO ............................3 - NADA DE ACUERDO.............................4 - Ns/nc.......................................5 42.- ¿Qué grado de importancia (mucha, bastante, poca o ninguna) le otorga a los siguientes factores para que usted (comience a utilizar) o UTILICE MÁS Y MEJOR LA BICICLETA A LA HORA DE DESPLAZARSE? Mucha Bastante Poca Ninguna Ns/Nc IMPORTANCIA IMPORTANCIA IMPORTANCIA IMPORTANCIA h) . Aprender a circular en bici con mayor seguridad..........................1...............2..............3.. i) . Tener más y mejores espacios y vías (bidegorris) para circular EN BICICLETA.............................................................1...............2.............3.. )). Contar con más seguridad para evitar robos de bicicletas y ACTOS DE VANDALISMO......................................................1...............2.............3.. k). Calmar máseltráfico, con menoscochesy reduciendo su VELOCIDAD............................................ l) . CONTAR CON UN LUGAR ADECUADO PARA GUARDAR LA BICI EN CASA..........1..............2.............3................ 4.............5 m) . Tener más y mejores aparcamientos públicos (en destino) para BICICLETAS.........................................................1.............2..............3................ 4.............5 n). TENER LA POSIBILIDAD DE COMBINAR EL USO DE LA BICICLETA CON OTROS MODOS DE TRANSPORTE..............................................1..............2...............3................ 4..............5 43.- En UNA ESCALA DE PUNTUACIÓN DE 0 A 10 PUNTOS, DONDE 0 ES MUY MAL Y 10 MUY BIEN, ¿CÓMO DIRÍA QUE SE ESTÁ PROMOCIONANDO EL USO DE LA BICICLETA COMO MEDIO DE TRANSPORTE EN GIPUZKOA? 00 01 02 03 04 05 06 07 08 09 10 Ns/Nc 11 44.- ¿En qué medida se encuentra de acuerdo (muy de acuerdo, bastante de acuerdo, poco de acuerdo o nada de acuerdo) con que, en Gipuzkoa, SE DESTINEN MÁS RECURSOS PÚBLICOS A LA MOVILIDAD CICLISTA? Muy DE ACUERDO........................1 Bastante de acuerdo...................2 Poco DE ACUERDO.......................3 Nada DE ACUERDO.......................4 Ns/nc.................................5 Siadeco' ikerketa aplikatua 193 J.- DATOS PARA EL CONTROL DEL TRABAJO DE CAMPO ¿Podría darme su nombre de pila (no los apellidos) para que mi empresa pueda controlar el trabajo que he realizado? • Nombre................................................................. • (Anotar sin preguntar)Teléfono......................................... (NADA MÁS, MUCHAS GRACIAS POR SU COLABORACIÓN). K.- PARA EL/LA ENCUESTADOR/A Idioma en el que se ha realizado la encuesta: • En euskera................1 • En castellano.............2 Hora de inicio y finalización de la encuesta: • Hora de inicio • Hora de finalización Aspectos destacables en relación con la entrevista (comentarios, puntualizaciones realizadas por la persona encuestada...) Día de realización de la encuesta: Mes L_ Día L_ Siadeco' ikerketa apllkatua 194