Zikloteka
Bizikletaren
Dokumentazio Zentroa
ixa (lehen twitter) zikloteka instagram
IDIzenburuaEremuaUrtea 
1002 Tolosaldeko bizikleta Mugikortasun Plana. Bizikleta bideen planifikazioa eta Erabilpena sustatzeko ekintza plana.
Egilea: Biziker
Iturria: Tolosa: Tolosako Udala: 04-2012
Euskarria: DIGITAL
Hizkuntza: Euskera
Etiketak: Planes ciclistas, Viario y redes
Tolosa 2012
Artxibo OCRTOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA Bizikleta bideen planifikazioa eta Erabilpena sustatzeko ekintza plana íolofKQ'dexi GARATZEN 2012 APIRILA 1:^ biziker Consultoria en Movilidad Mugikortasun Aholkularitza TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA Aurkibidea 1. AURKEZPENA 5 2. HELBURUAK 6 2.1. HELBURU ETA IRIZPIDE OROKORRAK 6 2.2. INGURUMENAREKIKO HELBURU ETA IRIZPIDEAK 6 3. BIZIKLETAREN ERABILPENAREN ONURA ETA ABANTAILAK 7 3.1. IRAUNKORTASUNERAKO 7 3.2. HIRIRAKO 7 3.3. ERABILTZAILEARENTZAT 8 3.4. KOMERTZIOARENTZAT 8 3.5. ENPRESENTZAT g 4. BIZIKLETA BIDE SAREAREN LEHENTASUNEZKO ERABILTZAILEAREN PROFILA 9 5. GAUR EGUNGO AZPIEGITURAK ETA BIZIKLETAREN ERABILPENA 11 5.1. GAUR EGUNGO AZPIEGITURAK 11 5.2. BIZIKLETAREN ERABILPENA 11 6. BIZIKLETA BIDE SAPEAREN PROPOSAMENA 13 6.1. SAREA DEFINITZEKO IRIZPIDEAK 13 6.2. SEKZIOEN TIPOLOGIAK - BIZIKLETA BIDE MOTAK 13 6.2.1 BIZIKLETA-XENDRA 14 6.2.2 BIZIKLETA-ESPALOIA 15 6.2.3 BIZIKLETA-PISTA 16 6.2.4 BIZIKLETA-ERREIA 17 6.2.5 BIZIKLETA-BAZTERBIDEA 18 6.2.6 BIZIKLETA-BANDA 19 6.2.7 BIDE MISTOA 19 6.3. SAREAREN ETA IBILBIDEEN DESKRIBAPENA 20 6.3.1 ADUNA-VILLABONA 21 6.3.2 VILLABONA 22 6.3.3 ZIZURKIL 22 6.3.4 ZIZURKIL-ASTEASU 23 6.3.5 VILLABONA-IRURA 23 toosaidea GARATZEN 2 biziker Consultoria en Movilidad Mugikortasjr Aholkjlaritza TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA 6.3.6 IRURA 24 6.3.7 ANOETA-TOLOSA 25 6.3.8 TOLOSA 25 6.3.9 IBARRA 26 6.3.10 IBARRA-APATTAERREKA 27 6.3.11 IBARRA-BELAUNTZA 28 6.3.12 TOLOSA-LIZARTZA 28 6.3.13 TOLOSA-ALEGIA 29 6.3.14 ALEGIA 29 6.3.15 ALEGIA-IKAZTEGIETA 30 6.3.16 ALEGIA-AMEZKETA 30 6.3.17 IKAZTEGIETA 31 6.4. IBILBIDEEN LEHENTASUN MAILA 61 7. SAREAREN SEINALEZTAPENERAKO ELEMENTUAK 62 8. LEHENTASUNEZKO UDAL IBILBIDEEN AURREPROIEKTUAK 65 8.1. ZIZURKIL 65 8.2. VILLABONA 65 8.2.1 KALE BERRIA-ZUBIMUSU 65 8.2.2 KALE NAGUSIA-OLAEDERRA 66 8.2.3 GI-4752 66 8.2.4 ETXEONDO-BEILATOKIA 67 8.3. IRURA 67 8.3.1 AUKERA: KALE NAGUSIA-GI 3650 67 8.3.2 AUKERA: ERRIBERA ETA KALE NAGUSIA ARTETIK 68 9. TOLOSALDEAN BIZIKLETAREN ERABILPENA SUSTATZEKO EKINTZA PLANA 69 9.1. BIZIKLETAREN SUSTAPENA, AZPIEGITUREZ HARATAGO 69 9.2. UDALEN AKATS SARRIENAK BIZIKLETAREN SUSTAPENA ABIATZEAN 69 9.3. BIZIKLETAREN SUSTAPEN ERAGINKOR BATEN EZAUGARRIAK 70 E.1. Eskualdeko eta udaletako bizikletaren foroen eraketa 72 E.2. Udal planqintza bizikletaren erabilpena bultzatzeko eqokitu 73 E.3. Bizikleta-aparkalekuen udal sareak osatu 74 E.4. Trafikoaren baretze neurrien proqrama abiatu 75 E.5. Tren qeltokietan bizikleta aparkaleku berezien ipintzea 76 E.6. Autobusetan bizikletak qarraiatzeko sistemak ipintzea 77 toosaidea GARATZEN 3 biziker Consultoria en Movilidad Mugikortasjr Aholkjlaritza TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA E.7. Bizikleta integratzen duten udal zirkulazio araudiak onartu 7Q E.8. Ikastetxeetan bizikletaren erabilpena sustatu 79 E.9. Bizikleta garraiobide gisa sustatzeko ekintza eta kanpaina orokorrak____________80 E.10. Udal langileen bizikleta-mugikortasunerako programa abiatu _____________________81 E.11. Mendiko eta errepideko bizikletak hirira egokitzeko programa abiatu_____________82 E.12. Kanpoko alokairuzko bizikleta-aparkaleku babestuak sortu 83 E.13. Enpresetako bizikletaren planak abiatu 84 E.14. Etxebizitza berrietan bizikleten gordailua errazteko hiri ordenantzak onartu 85 E.15. Dendariek bizikletaren aldeko neurriak begi onez ikusarazteko kanpaina__________86 E.16. Helduei zuzendutako trebakuntza ikastaroak burutu 87 E.17. Lurrazpiko parkingetan bizikleta aparkaleku zainduak sortu______________________88 E.18. Denden banaketarako bizikletaren erabilpena sustatu ____________________________89 E.19. Bizikleta elektrikoen erosketa sustatu ^ E.20. Trizikloen erosketa sustatu ^ E.21. Bizikleten udal erregistroak sortu 92 ERANTSITAKO PLANOAK: TOLOSALDEKO BIZIKLETA BIDE SAPEAREN IBILBIDEEN PROPOSAMENA (1: 5000) 01 PLANOA 02 PLANOA 03 PLANOA 04 PLANOA 05 PLANOA 06 PLANOA 07 PLANOA 08 PLANOA 09 PLANOA LEHENTASUNEZKO UDAL IBILBIDEAK (1:500 - 1: 1000) Z.01 PLANOA (Zizurkil) V.01 PLANOA (Villabona) V.02 PLANOA (Villabona) V.03 PLANOA (Villabona) v.03b PLANOA (Villabona) V.04 PLANOA (Villabona) 1.01 PLANOA (Irura) 1.02 PLANOA (Irura) toosaldea GARATZEN biziker Consultoría en Movilidad Mugikortasjn Aholkjiaritza 4 TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA 1. AURKEZPENA Bizikletaren erabilpenak dituen modalitate askotan tradizio handia izan du betidanik Tolosaldeak (lanerakoa, aisiakoa, kirolekoa). 60. hamarkadan hasi zen autoaren hedapen masiboarekin bizikletaren garraiobide gisako erabilpena ia desagertu egin zen. Gaur egun berpizte bat izaten ari dela esan daiteke, oraindik garapen handia izan dezakeen bizikletaren erabilpenaren hazkundea ematen ari baita. Potentzialki handia den baina azaleratzeko muga eta oztopo handiak dituen eskaera horrek erantzun bat behar du eskualdea osatzen duten udalen aldetik. Dokumentu honek Tolosaldean hiriarteko bizikletaren erabilpena garraiobide gisa normalizatzeko beharrezkoak diren hiru arlo edo malla jorratzen ditu. Alde batetik eskualde mailako bizikleta bide sarearen planifikazioa egin da, aldi berean Gipuzkoa mailakoan txertatzeko asmoz, izan ere ibilbide askoren garapenerako erabakigarria baita. Aipatu behar da Tolosaldeko hirigune gehienen arteko distantziak 5 km-tik beherakoak direla (eguneroko bizikletaren erradlo edo eremua 7-8 km-koa denean), bizikletaz egiteko oso egokiak. Bigarrenik, aurretik antzeko planifikazioa eginda zeukaten eta hiribarnean lehentasun gorenekoak kontsideratzen diren hiru ibilbideen trazatuaren aurreproiektuak zehaztu dira (Zizurkil, Villabona eta Irura). Zentzu honetan azpimarratu behar da eskualde mailako sare baten erabilgarritasunerako hiriarteko tarteak egokituak izatea bezain garrantzitsua dela hiri barneko tarteak garatzea. Azkenik, azpiegiturez haratago joanda, Tolosaldean bizikletaren erabilpena buitzatzeko ezinbestekoak diren neurri osagarrien proposamena egin da, udalerri ezberdinen beharretara egokitutako ekintzak era zabalean jorratu direlarik. Lehentasunezko erabiitzailea eguneroko txirrindularia bada ere (lanera, ikastera, beste zereginetara edo aislara joateko bizikleta erabiitzen duen pertsona), proposatzen den sarea beste txirrindulari motel irekia dago (aisiaidi moduan edo kirola egiteko erabiitzen dutenak). Noski, oinezkoei ere irekia dago, baina modu honek gure lurraldean dagoen ibiitzeko eta paseatzeko zaletasun handia dela eta ez da oinezkoen mugikortasuna sustatzea hain beharrezkotzat ikusten. Hala ere, eranskin modura, lotu gabeko hiriguneak oinez elkartzeko zenbait alternatiba aipatzen dira bizikleta bide tipologietan, espaloien eraikuntzaz haratago, batez ere malda handiak dituzten herriarteko ibilbideak osatzeko, eta bide batez bizikietei erraztasunak emateko. 5 Consultoría en Movilidad Mugikortasjn Aholkjiaritza TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA 2. HELBURUAK 2.1. HELBURU ETA IRIZPIDE OROKORRAK Plan hau idazteko helburu eta irizpide orokorrak hurrengoak dira: 1. - Tolosaldeko lurralde artikulazioa, hiriarteko mugikortasun ez motorizatua garatzeko azpiegitura sare baten bidez, hau da, bizikleta bidezko eta oinezko trafikoentzat. 2. - Bizikleta garraiobide gisa sustatzeko sare seguru, eroso eta konektiboa trazatzea. 3. - Egungo sarearen egoeraren diagnostikoa egitea, egin beharreko ibilbideen definizioa eta lehentasunen finkatzea. Honek Gipuzkoako Bizikleta bideen PTS-aren egokitzea suposatzen du, ibilbide berriak gehitu daitezen proposatuz. 4. - Proposatutako sarea Gipuzkoako Bizikleta bideen Foru Arauan xedatutakoarekin bat etorriz eta PTS-aren ezaugarri teknikoak jarraituz trazatzea, PTS-an zehaztutako detalle mailatik haratago joanez eta hortaz ibilbideen bideragarritasuna neurri handiagoan bermatuz. 5. - Udal planeamendu urbanistikoarekin koherentzia eta koordinazioa. 6. - Aurretik antzeko plangintza egina zuten Ernioaldeko udalerri batzuetan eskualde mailako ibilbide lokalen definizio zehatzagoa egin aurreproiektuen bidez (Tolosaldeko Bizikleta bideen Oinarrizko Udal Sareak afektatutako hiriguneak). 7. - Azpiegiturez haratago Tolosaldean bizikletaren erabilpena zabaldu eta normaltzeko beharrezkoak diren sustapen neurrien zehazpena. 2.2. INGURUMENAREKIKO HELBURU ETA IRIZPIDEAK 1. - Joan-etorri ez motorizatuen baldintzak hobetu, konektibitatea, segurtasuna eta erosotasunari dagokionean, bereziki hiriarteko konexioetan, hórrela garraio modua aukeratzeko ahala zabalduz. 2, - Gaur egungo garraio moduen banaketan eragitea, eguneroko bizikletaren erabilpena lagunduz, eta erabiltzaile berriak ibilgailu motorizatu pribatutik xurgatuz. 3. - Trafiko motordunak eragindako ingurumen kalteen gutxitzea lagundu (berotegi efektuko gasen isurtzea, ingurumen zarata eta erlazionatutako kontsumo energetikoa). 4, - Planifikatzen den bizikleta bidé sarea aurretik existitzen diren azpiegituretan izatea oinarri edo dagoeneko aldatuta (giza jarduerak afektatuta) dauden lurren gainean gauzatzea, hórrela azpiegitura paisaian integratuz eta ingurumen eragin txikia sortuz. ÍT biziker Consjltoría en Movilidad 6 TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA 3. BIZIKLETAREN ERABILPENAREN ONURA ETA ABANTAILAK Askotan aipatzen badira ere komenigarria izaten da bizikleta sustatzearen arrazoi anitzak gogoratzea. Hona hemen laburrean bizikletaren erabilpenak dituen onura eta abantailak, bai norbanakoarentzat eta baita gizarte osoarentzat ere. 3.1. IRAUNKORTASUNERAKO (ingurumen, sozial eta ekonomikoa) Ingurumenaren ikuspuntutik bizikletak energía kontsumoaren murriztea ahalbidetzen du. Ez du kutsatzen. Ikuspuntu sozialetik ibilgailu unibertsala da eta berdintasunezkoa. Eta ekonomikoki eskatzen duen inbertsioa oso txikia da ibilgailu motordunekin alderatzen bada. 3.2. HIRIRAKO (eraginkortasuna, lurzoru kontsumo txikiagoa) Bizikletak azalera txikia okupatzen du garraiatutako bidaiari unitateko. Tamaina txikiak, abiadurak eta maniobrak egiteko erraztasunak ibilgailu efikaza, eraginkorra bihurtzen dute. Gainera bizikletaren eragin eremuak pertsonen irisgarritasuna zabaltzen du, hau da, oinez egiteko luzeegiak diren joan-etorriak egiteko aukera ematen du. Bizikletak oso arrisku gutxi sortzen die kaleko beste erabiltzaileei, eta ondorioz kalearen harremanetarako izaera berreskuratzen laguntzen du. Beste alde batetik udalen gastua mugikortasun sistemarekiko gutxitu egiten da, azpiegituren eraikitze gastuak eta hiriguneetako lurzoruaren kontsumoa ere nabarmen jaitsiz. 50 lagun garraiatzeko beharrezko espazioa Autoa Autobusa Bizikleta toosadea GARATZEN biziker 7 Consultoria en Movilidad Mugikortasjr Aholkjlaritza TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA 3.3. ERABILTZAILEARENTZAT Autonomía: bizikleta adin guztietan eta baldintza fisiko gehienetan erabiltzeko eta konpontzeko erraza da. Kostua: bizikleta garraiobide erlatiboki merkea da, bai erosteko, baita konpontzeko ere. Azkartasuna: 5 kilometrotik beherako bidaietan “atetik aterako” garraiobide azkarrena da. Osasuna: normalean lanera edo ikastera oinez edo bizikletaz doan jendea hilkortasun eta gaixotasun tasa baxuagoa du. Gainera, bizikletaren erabilpen masiboak kutsadura eta zarataren jaistea dakar. 3.4. KOMERTZIOARENTZAT Uste denaren kontra, oinezkoen kaleak eta bizikleta bideak egitea errendimendu komertzialaren hobekuntza dakar. Ezin da ahaztu bezeroen gehiengo zabala oinezkoek eta txirrindulariek osatzen dutela bi garraio modu hauek garatuak dauden tokietan. Biek errazten dute hirigunerako sarbide azkarra, leku batetik bestera arin mugitzea eta modu erosoan pakete txikiak eramatea. Bizikletaz 8 kilo arteko karga modu errazean eraman daiteke. 3.5. ENPRESENTZAT Enpresak auto-ilaren biktima izaten dira askotan, beraien irisgarritasunaren kalterako. Jakinda txirrindulariek osasun fisiko eta batik bat mentala hobeagoa dutela, lanera bizikletaz doazen langileak dituzten enpresek produktibitate handiagoa izaten dute. Beste alde batetik, langileen autoak gordetzeko lekua lantokia handitzeko edo beste funtziotarako erabili daiteke. toosaidea GARATZEN biziker Consjltoria en Movilidad Mugikortasjr Aholkjlaritza 8 TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA 4. BIZIKLETA BIDE SAPEAREN LEHENTASUNEZKO ERABILTZAILEAREN PROFILA Tolosalderako proposatutako bizikleta bide sarea aurretik definitutako eta lehentasuna duen bizikletari profil bati dago zuzendua, nahiz eta malgutasuna izan behar duen beste erabiltzaile mota batzuk hartzeko, bereziki oinezkoen eta txirrindularien pilaketak aurreikusi daitezkeen sarearen tarte horietan. Lehentasunezko erabiltzailea eguneroko hiriko eta hiriarteko bizikletaria edo txirrindularia da, hau da, bizikleta lanera, ikastera edo beste edozein zereginetara joateko erabiltzen dueña (normalean 7 km azpiko ibilbideetan). Halere, sareak dituen ezaugarriengatik, ez dago soilik eguneroko txirrindulariarentzat diseinatuta. Lehentasunezko bigarren tokian zikloturista dago, hau da, bizikleta aisialdirako, kirola egiteko edo turismoa egiteko erabiltzen duen txirrindularia. Hirugarren eta azken tokian, sareak zentzua izan dezake errepideko kirol txirrindulariarentzat, errepidea arrisku gehiegi dituen tarteak ekidin ahal izateko. Azken hauek normalean bide-bazterra zabala duten errepidetan ibiitzea edo entrenatzea nahiago izaten dute, hórrela gustuko abiadurak garatu ahal izateko. Beste alde batetik, sarea oinezkoarentzat ere balioko du, aisialdirako edo paseatzerako erakargarria izango den neurrian. Horregatik sarearen diseinuan erabiltzaile mota honen eskaera malla potentziala kontutan hartu da, baita oinezkoen eta txirrindularien arteko elkarbizitza egokia arautuko duen seinaleztapena. Erantsitako atal batean malda gehiegiko ibilbideetan oinezkoen loturak bermatzeko errepidean har daitezkeen neurri edo praktika egokiei buruzko informazioa luzatzen da. Bizikletari mota Bidaiaren arrazoia Luzera Hiriko egunerokoa Lana, eskola, erosketa, aísla 3-8 km Hiriko eta hiringuruko aisialdikoa Ariketa osasuntsua 5-12 km iJaieguneko aisialdikoa Naturaren gozamena 20-40 km ¡Bidai ertain-luzeko zikloturista Alforjetako turismoa 40-80 km Mendiko kirolaria Naturan ariketa bizia 30-50 km |Errepideko kirolaria Kanpoan ariketa bizia 50-120 km toosaídea GARATZEN biziker Consjltoría en Movilidad Mugikortasjn Aholkjiaritza 9 TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA TOLOSALDEAN IBILTZEN PIREN TXIRRINDULARI MOTA NAGUSIAK Hiriarteko eguneroko txirrindulariak : Aduna-Villabona eta Tolosa-Alegia Hiriarteko eta hiribarneko eguneroko txirrindulariak: Tolosa-Anoeta eta Ibarra Hiriarteko mendiko bizikletadun txirrindulariak: Ikaztegieta eta Leaburu Hiriarteko errepideko kirol txirrindularia eta alforjetako zikloturista Tolosa-Alegia eta Tolosa toiosa'dea GARATZEN biziker 10 Consultoria en Movilidad Mugikortasjr Aholkjlaritza TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA 5. GAUR EGUNGO AZPIEGITURA ETA BIZIKLETAREN ERABILPENA 5.1. GAUR EGUNGO AZPIEGITURAK Gaur egun Tolosaldean eraikitako 13,7 km bizikleta bide daude (horietatik 10,7 km hiriartekoak eta beste 3 km hiribarnekoak direnak). Hauetako batzuk PTS-tik kanpo daude (Ibarra eta Tolosa-Txarama). Hurrengo orriko Gipuzkoako irudian gaur egun PTS- ak aurreikusitako bizikleta bideen garapena ikus daiteke, Tolosaldean gutxi gorabehera orain arte planifikatutako sarearen erdia baino gehiago (%60) eraikita dagoelarik (dokumentu honetan proposatutakoa kontutan hartuz berriz %32a soilik). Eraikitako hiriarteko ibilbide nagusia Tolosatik Ikaztegietara doana da, honek jarraipena du Tolosako hiribarneko sare lokalean baina bi etendura ditu Alegian eta Ikaztegietan. Garrantzi handia duen eraikitako beste ibilbidea Zizurkil eta Asteasu artekoa da, hiriguneetan jarraipenik ez dueña eta hiriarteko tarte batean ere etendura dueña. Bestalde, hiriguneetan jarraipenik ez duten bi tarte daude eraikiak: Iparraldetik Villabonara sartzeko tarte bat eta Tolosatik Txaramarako beste tarte bat. Denera Gipuzkoako PTS-ak beste 8,8 km eraikitzea aurreikusten du. A-1 eta A-2 planoetan ikus daiteke gaur egun eraikia dagoen sarea eta PTS-ak planifikatutakoa. Eskualdeko sareari eragiten dion udal edo hiribarneko sareari dagokionez Tolosa eta Ibarra dirá azpiegitura neurri batean garatua duten udalerri bakarrak, denera 6 km eraikiak dituztelarik (5 km Tolosan eta 1 Ibarran). 5.2. BIZIKLETAREN ERABILPENA Erabilpenari dagokionez esan daiteke bal hiribarnean (Tolosa eta Ibarrako kasuak nabarmenduz) eta bal hiri-artean kontutan hartzeko bizikietaren eguneroko erabilpena ematen déla, nahiz eta leku gehienetako daturik ez izan. Aldundiak jasotako hiriarteko bizikleta bide batzuen datuak begiratuta, hain zuzen, Asteasu-Zizurkil eta Tolosa-Alegia bizikleta bideenak, eta kontaketak egiten ez diren tokien behaketa solía eginda, bizikietaren erabilpena neurri handian hazteko potentzialtasuna duela ondorioztatu daiteke. Tolosa-Alegia arteko bidegorrian 355.000 erabiitzaile izaten dirá urtean (ia 1000 egunero) horietatik %38 bizikietariak direlarik. Zizurkil-Asteasu arteko bidegorrian 118.000 urtean (320 egunero) horietatik %20 inguru bizikietariak dirá eta azken hauetatik %46 eguneroko bizikietariak, hau da, bizikleta lanera-ikastera joateko edo beste zereginetarako erabiitzen dueña. Portzentaia hau Tolosa eta Alegi artekoan %16 da (nahiz eta zenbaki absolutuetan Zizurkil eta Asteasu artekoak baino zifra handiagoa izan). tocv'a''dea GARATZEN biziker Consjltoría en Movilidad Mugikortasjn Aholkjiaritza 11 TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA ALAVA/ARABA tocv'a''dea GARATZEN biziker Consultoria en Movilidad Mugikortasjr Aholkjlaritza 12 TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA 6. TOLOSALDEKO BIZIKLETA BIDE SAPEAREN PROPOSAMENA SAREA DEFINITZEKO IRIZPIDEAK 6.1. Proposatutako sarea definitzeko PTS-ak planifikatutako sarea kontutan hartu da gero aldaketa eta gehikuntza batzuk proposatu badira ere. Irizpide geografikoak PTS-ak berak erabilitakoak dira, horien artean nagusia bizitokiak eta lantokiak elkarlotzea izan delarik. PTS-an ez bezala Tolosaldeko plangintza honetan ibilbide bakoitzeko trazaduraz gain, hauen tarte bakoitzerako bizikleta bide mota zehatza proposatu egin da. Irizpide tekniko orokorrei dagokionez hurrengoak hartu dira kontutan: Ibilgailu motorizatuekiko harremana: Hiriarteko bizikleta bide tarteak banandutako plataformaren bidez diseinatu dira hurrengo kasuetan ezik: • 30 km/orduko azpiko errepideetan • 1000 ibilgailu /eguneko azpiko hiriarteko tarteetan eta trafiko baretze neurriekin • Hiribarneko tarteak trafikoa baretzeko edo lasaitzeko neurriak hartzen badira. Oinezkoekiko harremana: Oinezkoek dentsitatea oso handia bada bizikletekin nahastea ekidin da, neurriak hartuz txirrindulariekin partekatutako espazioa erosoa eta segurua izan dadin. Aldapak: %6 edo gehiagoko maldak ekidin dira, nahiz eta tarte labur zehatz batzuetan gradiente handiagoak onartu diren. Sekzioari dagozkion baldintzak: Zabalerak bi txirrindularien zirkulazioa paraleloan bermatu behar du. Oso garrantzitsua da beste erabiltzaileen presentzia kontutan hartzea (oinezkoak, baimendutako beste ibilgailuak) zabalera eta diseinua egokia izan dadin. 6.2. SEKZIOEN TIPOLOGIAK - BIZIKLETA BIDE MOTAK Bizikleta bideen Foru Arauan datozen sekzioez (bizikleta bide mota) gain bertan jasotzen ez diren beste sekzio batzuk ere erabili dira (Foru Araua idatzi zenean oraindik asko ezagutzen ez zirenak). Denera 7 bizikleta bide mota eta 17 azpi-mota maneiatu dira, hauetatik 15 baliatuz. Jarraian sekzio mota bakoitzaren deskribapena egiten da. Bizikleta bide tipologia aukeraketa egiteko aipatzen diren hurrengo baldintzatzaileen arabera egin da: • Dagoen espazio librea eta trafikoaren intentsitatea dira baldintzatzaile nagusiak. Errepide ondoko erabilerek, aparkalekuen presentziak eta oinezkoen fluxuek ere eragina dute. biziker ’ Consultoría en Movilidad 13 TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA • Sarearen hierarkian ibilbideak duen garrantzia; komenigarria izaten da ibilbide nagusietan sekzio zabala izatea, abiadura handiagoak lortu ahal izateko eta ibilbidearen garrantzia azpimarratzeko. • Balizko erabiltzailearen profila. Erabiltzaile mota bakoitzaren arabera bideak aurkeztu beharreko baldintzak aldatu egiten dira. • Bidea gauzatzeko eta mantentzeko kostua. Sarearen zatien sekzioak ezarri eta dimentsionatzeko alternatiba desberdinak daude. Guztiak bi mota nagusietan banatzen dira: integratuko zatiak eta banandutako zatiak. Lehenengo kategoriaren helburua bizikleta beste erabiltzaileen (trafiko motorizatu edota oinezko) espazioan integratzea da. Bigarrenaren helburua bizikletari bere espazio propioa ematea da. Tipología bakoitzak bere abantailak eta desabantailak ditu. 6.2.1 BIZIKLETA-XENDRA Oinezkoak eta bizikletak ibiltzeko bidea da, kale eta errepideetatik bereiztuta dagoena, lehendik dauden bideetan edo zabalgune sortu berrietan egiten dena. Noranzko bikoa da. Bizikleta-xendra 1: Banaketarik gabeko Bizikleta-xendra Txirrindulariek erabili dezaketen oinezkoen xendra da berez. Aurrerago, fluxuen igoeragatik oinezko eta txirrindularien arteko gatazkak egotekotan elkarbizitza arautzeko arauak edo egokitzapena eginez zirkulazio espazioen banaketa adierazia duen xendra ere planteatu daiteke. tocv'a''dea GARATZEN biziker Consjltoria en Movilidad Mugikortasjr Aholkjlaritza 14 TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA Bizikleta-xendra 2: Oinezkoen eta txirrindularien espazioen arteko banaketa duen xendra Honako sekzioa oinezko eta bizikletarien kopuruak handiak ¡zango direnean planteatzen da, normalean lau metroko gutxieneko zabalera behar izaten da, beste bizikleta-xendra motetan 3 metrorekin ere nahikoa izaten delarik. Bizikleta-xendra 3: Erabiltzaile ezberdinen arteko elkarbizitza arautua duen partekatutako xendra Honako sekzioa oinezko eta bizikletarien kopuruak handiak izaten ari direnean planteatzen da hauen arteko gatazkak ekiditeko. tocv'a''dea GARATZEN biziker Consultoría en Movilidad Mugikortasjn Aholkjiaritza TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA 6.2.2 BIZIKLETA-ESPALOIA Oinezkoentzako espaloien espazioan ezarritako bizikleta bidea da. Bizikleten trafikoarekin batera oinezkoen zirkulazioa ezar daiteke, bi modu horietarako seinaleak jarrita; era berean, bizikleten zirkulazioa oinezkoen zirkulaziotik bereiztuta egon daiteke, seinaleen, zoladuran egindako marren edo fisikoki bereizteko beste edozein elementaren bidez. Noranzko bakarrekoa edo noranzko bikoa izan daiteke. Bizikieta-espaloia 1: Noranzko bakarreko bizikieta-espaloia Bizikieta-espaloia 2: Noranzko biko bizikieta-espaloia Bizikieta-espaloia 3: Zirkulazio espazioen arteko ezberdintzea egin gabe oinezkoek eta txirrindulariek partekatutako eta seinaleztatutako espalóla Alternatiba hau beste edozein tipología ezartzea ezinezkoa edo batere komenigarria ez denean aukeratu da, normalean oinezkoen trafiko eskasa duten kaleetan eta espaloiaren zabalera estua oso tarte laburrean izaten denean. tocv'a''dea GARATZEN biziker Consultoría en Movilidad Mugikortasjn Aholkjiaritza TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA 6.2.3 BIZIKLETA-PISTA Galtzadaren/errepidearen eta espaloiarekiko paraleloan doan bizikleta bidea da, trazadura eta plataforma propioak dituena, ibilgailu motordunen trafikotik bereiztuta. Noranzko bakarrekoa edo noranzko bikoa izan daiteke. Bizikleta-pista 1: Noranzko bakarreko bizikleta-pista Bizikleta-pista 2: Noranzko biko bizikleta-pista O biziker Consjltoria en Movilidad 17 TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA 6.2.4 BIZIKLETA-ERREIA Galtzadaren zati bat hartzen duen bizikleta bidea da, galtzadatik eta ibilgailu motordunenen trafikotik bereiztuta dagoena, baina ez fisikoki banandua, eta zirkulazioaren noranzko bera dueña. Bizikleta-erreia 1: Noranzko bakarreko bizikleta-erreia Bizikleta-erreia 2: Noranzko bakarreko bizikleta-errei babestua Bizikleta-erreia 3: Bi noranzkoko bizikleta-errei babestua tocv'a''dea GARATZEN biziker Consultoria en Movilidad Mugikortasjr Aholkjlaritza 18 TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA Bizikleta-erreia 4: Kontrako noranzkoko bizikleta-erreia 6.2.5 BIZIKLETA-BAZTERBIDEA Errepideko bazterbidea hartzen duen bizikleta bidea da, egokitutakoa. Zirkulazioaren noranzkoa du eta fisikoki banandua ez badago ere, bideko marren bidez, kolore eta egituraren bidez, sestra-aldaketa arinen edo beste método batzuen bidez bereiztuta dago. Ibilgailuen abiadurak handiak ez diren lekuetan soilik gomendatzen da, horretarako, motordun zirkulazioko erreien zabalerak eta, behar izanez gero, zirkulazioko abiadura kontrolatzeko neurriak modu hertsian ezarriz. tocv'a''dea GARATZEN biziker 19 Consultoria en Movilidad Mugikortasjr Aholkjlaritza TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA 6.2.6 BIZIKLETA-BANDA Hainbat tokitan, bi norabideko galtzada bakardun errepideetan bizikleta bazterbide mota berri bat arrakastaz esperimentatu da: bizikleta-banda. Errepide hauetan bi ibilgailu motordun gurutzatu behar dutenean soilik baimentzen da bizikleta bazterbidea zapaltzea. 6.2.7 BIDE MISTOA Bide mistoa 1: Ibilgailu motordunekin partekatutako errepidea Hiriko edo hiriarteko bidea da, dituen diseinua eta trafikoaren arautzea kontuan izanda, ibilgailu motordunen portaera eta abiadurak bizikletaren erabilerarekin bateragarriak dituena, espazioa partekatuz. y Bide mistoa 2: Oinezkoekin partekatutako kalea Bi garraio modu hauen arteko elkarbizitzarako egokitutako kaleak dira, era egokian seinaleztatuta eta txirrindulariek bete beharreko baldintza batzuekin (besteak beste, abiadura oinezkoen presentzia mailara egokitzea inoiz 10 Km/ordukoa gainditu gabe, eta oinezkoak aurreratzean metro 1-eko distantzia mantentzea). O biziker Consjltoria en Movilidad 20 TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA Bidé mistoa 3: Oinezkoekin eta ibilgailu motordunekin partekatutako kalea Aurreko bide mistoaren oso antzekoa da baina zamalan orduetan ibilgailu motordunek behar duten araudiaren baldintzatzailearekin. 6.3. SAREAREN ETA IBILBIDEEN DESKRIBAPENA Proposatzen den Tolosaldeko bizikleta bide sarea eskualdea Iparraldetik Hegoaldera zeharkatzen duen ardatz nagusian oinarritzen da. Ardatz honek 4 adar ditu, eta adar hauetako batek azpi-adar bat du. Denera 42 km bizikleta bide proposatzen dirá, hasiera batean PTS-ak jasotzen dituen 23 km-e¡ beste 19 Km gehituz. 42 km horietatik 30 km foralak (hiriartekoak) eta beste 12 km lokalak (hiribarnekoak) dirá. Erantsita doazen hiru planotan (A-1, A-2 eta A-3) orain arte eraikitako sarea, PTS-an planifikatutakoa eta plangintza honetan proposatzen dena ikus daiteke. Bertan Proposatutako sarea 16 udalerritatik igarotzen da (ez halabeharrez udalerri guzti hauetako hiriguneetatik): Aduna, Asteasu, Zizurkil, Villabona-Amasa, Irura, Anoeta, Hernialde, Tolosa, Ibarra, Belauntza, Leaburu-Txarama, AItzo, Lizartza, Alegia, Amezketa eta Ikaztegieta. OINARRIZKO FORU SAREA (OES) BURUTUTAKOA 10.744 m PLANIFIKATUTAKOA 6.457 m PROPOSATUTAKOA 13.191 m DENERA (OES) 30.392 m 30.392 m OINARRIZKO UDAL SAREA (OUS) BURUTUTAKOA 3.008 m PLANIFIKATUTAKOA 2.407 m PROPOSATUTAKOA 6.382 m DENERA (OUS) 11.797 m 11.797 m DENERA(OES + OUS) 42.189 m tocv'a''dea GARATZEN biziker ’ Consultoría en Movilidad Mugikortasjn Aholkjiantza 21 TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA Beraz Tolosalderako proposatzen den eskualde mailako sare osearen %72 foru sarea da eta beste %28 udal sarea. Denera proposatzen den eskualde mailako sarearen %32 dago eraikia; foru sarearen %35 (%62 PTS-ak gaur egun planifikatutakoa kontutan hartzen bada) eta udal sarearen %25. Ibilbideen deskribapena Jarraian sarea osatzen duten ibilbideen deskribapena egiten da. B¡ ibilbide mota nagusi daude: alde batetik oinarrizko foru sarea, hau da, hiriarteko ibilbideak (planoetan gorriz eta laranjaz irudikatuak), eta bestetik oinarrizko udal sarea, hau da, hiribarneko ibilbideak (planoetan urdin argi eta ilunez irudikatuak). Deskribapenean, luzera, zeharkatzen dituen gune nagusiak eta exekuzio maila aipatzen dirá. Gainera, behin betiko onartzeke dagoen PTS-arekiko adostasun maila zehazten da, honekiko aldaketak proposatzen diren ala ez aipatuz. 6.3.1 ADUNA-VILLABONA Tolosaldea Iparraldetik Hegoalderako zeharkaldiari hasiera ematen dio ibilbide honek. Andoaingo udalerriko mugatik hasi eta Villabonako hiriguneko sarreran bukatzen da. Adunako Elbarrena eta Villabonako Agaraitz Industriguneak zeharkatzen ditu, 2,4 km ditu eta gaur egun luzera osearen %25 besterik ez du eraikia. PTS-ak proposatzen duen ibilbidearekin bat egiten du. ADUNA V 2 3 / / biziker Consjltoría en Movilidad 22 TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA 6.3.2 VILLABONA Oinarrizko ibilbide lokal honek Villabonako hirigunea zeharkatzen du Txermin, Oriamendi, Arroa eta Etxeondo auzoei zerbitzua emanez. Dokumentu honen beste atal batetan 1:1.000 eskalan eta sekzio ezberdinekin bizikleta bidea burutzeko aurreproiektu zehatza proposatzen da. PTS-arekiko duen aldaketa bakarra Etxeondo auzoa zeharkatzeko aukera berri baten proposamenean datza (Ierro ez-jarrai urdin argiz adierazi den ibilbidea lehenetsi da grisez dagoena baztertuz). Ibilbideak 1,3 km ditu eta %50a eraikitzeke dago, gainontzeko %50 seinaleztapenarekin egokitzea besterik falta ez zaiolarik. 'Txermin VILLABONk \ 6.3.3 ZIZURKIL Zizurkilgo 28. poligonoa hasiera eta VNIabona eta Zizurkil arteko muga den Zubimusun bukatzen da ¡bilbide lokal hau. Poligonoa eta fútbol zelaiaren arteko tartea eraikita dago; fútbol zelaiaren eta trenbide azpiko pasabidearen arteko tartea proiektatutako hiri-garapen berrian definitua dago eta pasabide honen eta Zubimusu arteko tartea dokumentu honetan gehitu den aurreproiektu batean zehazten da 1:500 eskalan. PTS-arekiko funtsezko aldaketa bat du: Ernio Bidetik bideratzen da errepide nagusiaren bat eginez í':. biziker ■ Consultoría en Movilidad 23 TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA (Ierro ez-jarrai urdin argiz adierazi den ibilbidea lehenetsi da grisez dagoena baztertuz). Ibilbide osoak 650 metro ditu eta %50a eraikia du. 6.3.4 ZIZURKIL-ASTEASU Zizurkilgo 28. poligonoaren ekialdeko sarreran hasi eta Asteasuko hiriguneko sarreran bukatzen da ibilbide hau. Aipatutako poligonoa eta Asteasuko industrialdea zeharkatzen ditu. 3,1 km ditu eta gaur egun luzera osoaren %75 du eraikia. PTS-ak proposatzen duen ibilbidearekin bat egiten du. 6.3.5 VILLABONA-IRURA Ibilbide hau Villabonako 34. poligonoan basten da, gaur egun beilatokia dagoen puntúan, eta Irurako sarreran amaitzen da. Ibaiondo poligonoa zeharkatzen du udalak hobesten duen alternatibak. Beste aukera azpiko pasabide baten bidez Irurako Laskibar poligonora ¡garó eta berau eta Katategi poligonoa zeharkatzea da. 1,5 km luze du eta bere osotasunean eraiki gabe dago. tocv'a''dea GARATZEN biziker Consjltoría en Movilidad Mugikortasjn Aholkjiaritza 24 TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA / 1 ...... VILLABONA-AMASA ' \'. / IRURA 6.3.6 IRURA Irurako ikastolan hasten da ibilbide lokal hau, udal kiroldegi ondotik pasa ondoren hirigunean barneratzen da. Zati batean errepide nagusiaren ondotik doa eta beste batean hiriguneko auzoen artean, ibilbidea Anoetarekin lotzen duen zubi nagusian bukatuz. Aurreproiektu gisa beste dokumentu batean 1.000 eskalan argiago zehazten da ibilbide hau. PTS-an erribera aldetik eramatea planteatzen da gero Anoetara igaroz (Ierro ez-jarri grisez adierazia) eta dokumentu honetan horrelako itzulingurua saihestuz ibilbide zuzenagoa planteatzen da (Ierro urdin argiz adierazia). Denera 1000 metro ditu. ANOETÁ ' 1 Argom ^ 25 Consultoria en Movilidad Mugikortasjr Aholkjlaritza TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA 6.3.7 ANOETA-TOLOSA Anoetako hirigunean hasten da ibilbide hau, trenbide gaineko pasabidea zeharkatu ondoren Argoin, Barrenzelai eta Bentaldea industrialdeak zeharkatzen ditu, etaTolosara Belate pasealekutik iritsiz. 2,2 km ditu eta bere osotasunean eraiki gabe dago. PTS-ak proposatzen duen ibilbidearekin bat egiten du. ANOETÁ \ \ / / // ; /' / /' // Bentatíeá f / / ■ // ' /■' jGufidalupe 29 : I 30 Zuloaga 31 . TOLOSA 6.3.8 TOLOSA Iparralde-Hegoaldea norabidea duen eta Alegiara jarraitzen duen ardatz nagusiaz gain Ibarra-Belauntzara eta Lizartzara doazen bi adar ditu Tolosa ibilbide lokalak. Alde zaharra zeharkatu ondoren Triangelutik Ibarrara doan tocv'a''dea GARATZEN biziker ■ Consultoria en Movilidad Mugikortasjr Aholkjlantza 26 TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA adarrak Zumalakarregi kalea, zubia eta Zumardi berria zeharkatzen ditu Ibarran barneratuz. Beste adarrak, Berazubi eta Amarotz auzoetatik igaro ondoren, Txaramara daraman bizikleta bidearekin bat egiten du. Aipatutako bi adarrak ez dira PTS-an planteatzen. Deskribatutako Ibilbide lokalak 5 km ditu eta %50 inguru eraiki gabe dago. 33 I 6.3.9 IBARRA Ibilbide lokal honek Ibarrako hirigunea zeharkatzen du San Inazio eta Zaldune auzoetatik igaroz eta Okobio industrialdean bukatuz. 1000 metroko luzera du eta %75-ean eraikia dago. San Inazio auzotik Apattaerrekako industrialdera doan adar bat ateratzen da. PTS-an ez da Ibarra sartzen, beraz plangintza horretan kontutan hartzeko proposamen berria suposatzen du ibilbide honek eta bertatik eratortzen direnek ere (Ibarra-Apattaerreka eta Ibarra-Belauntza). Deskribatutako ibilbideak eskualde mailako sarea egituratzeko egokiena dela deritzogu, halere ibilbide honekiko paraleloan Ibarra iparraldetik zeharkatzeko beste bizikleta bidé nagusia Euskal Herria etorbidekoa izan beharko luke. Bizikleta bidé hau bideragarria da neurri handi batean, baina estugune baten ondorioz zubia gurutzatzera behartuta dago San Naziotik datorren eta udaletxetik igarotzen den bidegorriarekin bat eginez. tocv'a''dea GARATZEN biziker Consjltoria en Movilidad Mugikortasjr Aholkjlaritza 27 TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA 6.3.10 IBARRA-APATTAERREKA Ibilbide hau Ibarrako San Inazio auzotik abiatzen da. Apaiz Erreka auzo ondotik pasa ondoren Apattaerreka industrialdera iristen den aldapa handiko errepide bat basten da. Proposamena oinezkoentzat eta bizikletentzat balio dezakeen espalóla eraikitzea da, Apattaerrekara oinez edo bizikletaz iristeko aukera emateaz gain, tartean dauden bi industrialde txikitara sarbide ez motorizatua izateko aukera ere emanez. 1,1 km-ko luzera du eta bere osotasunean eraiki gabe dago. tocv'a''dea GARATZEN biziker Consjltoria en Movilidad Mugikortasjr Aholkjlaritza 28 TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA 6.3.11 IBARRA-BELAUNTZA Ibilbide hau Ibarrarekin muga agiten duen Belauntzako Okobio industrialdean basten da ata udalerri bereko Beotibar industrialdean bukatzen da, Berrobira luzatzea udalerri arteko mugan bertan dagoen estuguneagatik ezinezkoa delarik. 2,3 km ditu eta bere osotasunean eraiki gabe dago. 6.3.12 TOLOSA-LIZARTZA Ibilbide hau Tolosako Amarotz auzoan hasi eta Lizartzako hirigunean bukatzen da. Hainbat udalerritako auzo eta industrialde zeharkatzen ditu: Tolosako Araxes, Leaburuko Txarama, Altzoko Amategi eta Lizartzako Irunzubi. 5 km ditu eta %20-ean eraikia dago, tarta hau zehazki Amarotz auzoa ata Araxes ingurua lotzen dituen bizikleta bidea da. PTS-an ez da ibilbide hau kontuan hartzen, beraz bertan sartzeko proposamen berria suposatzen du. TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA 6.3.13 TOLOSA-ALEGIA Ibilbide hau Tolosako Usabalgo kirol eremuan hasi eta Alegiako hirigunean amaitzen da. 3,3 km-ko luzera du eta tartean Arzabaltza industrialdea zeharkatzen du. Bere osotasunean eraikita dago eta erabilpen kontsolidatua du, egunean mila erabiltzailetik gora dituelarik. PTS-aren barne dago eta Tolosaldeko plangintza honek ez du inolako aldaketarik proposatzen. 6.3.14 ALEGIA Ibilbide honek Alegiako hirigunea zeharkatzen du GI-2131 errepidea jarraituz. 450 metro ditu eta nahiz eta PTS-an eraikitzat eman bere osotasunean eraikitzeke dago. tocv'a''dea GARATZEN biziker Consultoria en Movilidad Mugikortasjr Aholkjlaritza 30 TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA 6.3.15 ALEGIA-IKAZTEGIETA Ibilbide hau Alegiako eta Ikaztegietako hiriguneak elkar lotzen ditu. 1,8 km ditu eta bere osotasunean eraikita dago. PTS-aren barne dago eta Tolosaldeko plangintza honek ez du inolako aldaketarik proposatzen. 6.3.16 ALEGIA-AMEZKETA Ibilbide hau Alegiako hirigunean hasi eta Amezketakoan amaitzen da, tartean Alegiako Errotabehea eta Amezketako Ligarte auzotik igarotzen da. 6 km ditu eta bere osotasunean eraikitzeke dago. Aldundiak Ligarte eta Amezketa arteko tartea egiteko proiektua idatzia duen arren ez da PTS-an sartzen, beraz eskualde mailan duen garrantziarengatik tarte hau eta Ligarte eta Alegia artekoa PTS-an kontuan har daitezen proposamena egiten da. tocv'a''dea GARATZEN biziker Consjltoria en Movilidad Mugikortasjr Aholkjlaritza 31 TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA 6.3.17 IKAZTEGIETA Ibilbide honek Ikaztegietako hirigunea zeharkatzen du GI-2131 errepidea jarraituz. 600 metro ditu eta nahiz eta PTS-an eraikitzat eman bere osotasunean eraikitzeke edo egokitzeke dago. Iparraldetik Tolosaldea tocv'a''dea GARATZEN biziker 32 Consultoria en Movilidad Mugikortasjr Aholkjlaritza TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA zeharkatzen duen ardatzak Ikaztegietatik abiatuta beste 1,5 km-z Legorretarantz jarraitzen du Goierri aldean barneratuz. PROPOSATUTAKO IBILBIDEEN EZAUGARRIEN LABURPEN TAULA Ibilbidearen izena Sare mota Luzera Eraikitze % PTS-ari aldaketak 1 Aduna-Villabona Forala 2,4 km %25 EZ 2 Villabona Udalekoa 1,3 km %50 BAI 3 Zizurkil Udalekoa 0,7 km %50 BAI 4 Zizurkil-Asteasu Forala 3,1 km %75 EZ 5 Villabona-lrura Forala 1,5 km 0 BAI 6 Irura Udalekoa 1,0 km 0 BAI 7 Anoeta-Tolosa Forala 2,2 km 0 EZ 8 Tolosa Udalekoa 5,0 km %50 BAI 9 1 barra Udalekoa 1,0 km %75 BAI 10 Ibarra-Apattaerreka Forala 1,1 km 0 BAI 11 Ibarra-Belauntza Forala 2,3 km 0 BAI 12 Tolosa-Lizartza Forala 5,0 km %20 BAI 13 Tolosa-Alegia Forala 3,3 km %100 EZ 14 Alegia Udalekoa 0,5 km 0 BAI 15 Alegia-Amezketa Forala 6,0 km 0 BAI 16 Alegia-lkaztegieta Forala 1,8 km %100 EZ 17 Ikaztegieta Udalekoa 0,6 km 0 BAI DENERA 38,8 km %32 tocfa dea GARATZEN biziker 33 Consultoria en Movilidad Mugikortasjr Aholkjlantza PLANIFIKATUTAKO OINARRIZKO FORU SAREA [POFS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-espaloia 2 Oharrak: Adunako poligonoaren aldeko oinezkoen espaloia eta errepidea artean proposatzen da bizikleta-espaloia. PLANIFIKATUTAKO OINARRIZKO FORU SAREA [POFS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-espaloia 3 Oharrak: Gaur egun dagoen espaloia zabaldu behar da eta oinezkoek eta txirrindulariek partekatu beharreko espazioa seinaleztatu. PLANIFIKATUTAKO OINARRIZKO FORU SAREA [POFS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-espaloia 2 Oharrak: Obra-lanek supermerkatuko aparkaleku batzuen kokapena aldatzera behartzen dute. BURUTUTAKO OINARRIZKO FORU SAREA [BOFS] Bizikleta-bide mota: Bizikieta-xendra 1 Oharrak: Seinaleztapen bertikala besterik ez luke behar, obra-lanik gabe. BURUTUTAKO OINARRIZKO FORU SAREA [BOFS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-xendra 1 Oharrak: Xendrak duen zabalerak eta erabiltzaile kopurua oinezkoen eta txirrindularien arteko bizikidetza ahalbidetzen dute. PLANIFIKATUTAKO OINARRIZKO UDAL SAREA [POUS] Bizikleta-bide mota: Bidé mistoa 1 eta Bizikleta-erreia 4 Oharrak: Noranzko bakoitzerako bizikleta-bide mota ezberdina planteatzen da. PLANIFIKATUTAKO OINARRIZKO UDAL SAREA [POUS] Bizikleta-bide mota: Bizikieta-espaloia 2 Oharrak: Ibai aldeko baterian dauden aparkalekuak lerroan jarri behar dirá bizikieta-espaloia aparkalekuen eta oinezkoen ibilbidearen antean ezarriz. PLANIFIKATUTAKO OINARRIZKO UDAL SAREA [POUS] Bizikleta-bide mota: Bidé mistoa 1 Oharrak: Bi noranzkoetan bidé mistoa planteatzen da. PLANIFIKATUTAKO OINARRIZKO UDAL SAREA [POUS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-xendra 1 Oharrak: Zirkulazioaren intentsitateen arabera era berezian arautu beharko litzateke. BURUTUTAKO OINARRIZKO FORU SAREA [BOFS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-xendra 3 Oharrak: Poligonoetara sarrerak dituen bizikleta-xendra. BURUTUTAKO OINARRIZKO FORU SAREA [BOFS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-xendra 3 Oharrak: Egunean 250 erabiitzaile inguru dituen bizikieta xendra, %25 txirrindulariak. BURUTUTAKO OINARRIZKO FORU SAREA [BOFS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-xendra 3 Oharrak: Baserri batzuetara sarbide moduan erabiitzen den xendra. BURUTUTAKO OINARRIZKO FORU SAREA [BOFS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-xendra 3 Oharrak: Erribera eta poligonoen artean doan xendra. PLANIFIKATUTAKO OINARRIZKO UDAL SAREA [POUS] Bizikleta-bide mota: Bidé mistoa 3 Oharrak: Ibilgailu motordunek ordutegi mugatuarekin jarraituz bizikleten eta oinezkoen elkarbizitza arautu eta seinaleztatu beharko litzateke. PROPOSATUTAKO OINARRIZKO UDAL SARE BERRIA [POUSB] Bizikleta-bide mota: Bidé mistoa 1 Oharrak: Abiadura 20 Km/ordukora mugatua izan beharko luke kale honek. PLANIFIKATUTAKO OINARRIZKO UDAL SAREA [POUS] Bizikleta-bide mota: Bizikieta-espaloia 1 Oharrak: Noranzko bakarreko bi bizikieta-espaloi proposatzen dirá, errepidearen alde bietan. PLANOETAKO ERREFERENTZIA: PROPOSATUTAKO OINARRIZKO UDAL SARE BERRIA [POUSB] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-xendra 1 Oharrak: Txirrindulari eta oinezkoen kopurua asko igoz gero, hauen arteko elkarbizitza arautu eta seinaleztatu beharko litzateke. PROPOSATUTAKO OINARRIZKO FORU SARE BERRIA [POFSB] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-espaloia 2 Oharrak: N-l errepidea azpiko pasabide baten bidez igaro ondoren bizikleta-espaloia poligonoaren aldean. PLANIFIKATUTAKO OINARRIZKO FORU SAREA [POFS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-espaloia 2 Oharrak: Gaur egun ez oinezkoentzat ezta bizikletentzat ere azpiegiturarik ez duen bide honetan espalo! berria eraiki behar da. PROPOSATUTAKO OINARRIZKO FORU SARE BERRIA [POFSB] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-espaloia 2 Oharrak: Aparkalekuen berrantolaketa eta errepidearen estutzea egin behar da. PROPOSATUTAKO OINARRIZKO UDAL SARE BERRIA [POUSB] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-espaloia 2 Oharrak: Aparkalekuen eta gune berdearen berrantolaketa burutu beharda. PROPOSATUTAKO OINARRIZKO UDAL SARE BERRIA [POUSB] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-pista 2 Oharrak: Lauzpabost aparkalekuren kentzea suposatzen du. Bizikleta-bide mota: Bidé mistoa 2 Oharrak: Bizikidetza arautzen duen seinaleztapena behar da. PROPOSATUTAKO OINARRIZKO UDAL SARE BERRIA [POUSB] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-espaloia 3 Oharrak: Tarte honek seinaleztapen berezia behar du. PROPOSATUTAKO OINARRIZKO FORU SARE BERRIA [POFSB] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-erreia 1 Oharrak: Zubiaren alde bakoitzean bizikleta errei bana zirkulazio motordunaren noranzkoetan. PLANIFIKATUTAKO OINARRIZKO FORU SAREA [POFS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-espaloia 2 Oharrak: Oinezkoen ibilbidearen eta errepidearen artean proposatzen da bizikleta-espaloia. PLANIFIKATUTAKO OINARRIZKO FORU SAREA [POFS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-espaloia 2 Oharrak: Anoetako poligonoen aldetik bideratzen da bizikleta-espaloia. PLANIFIKATUTAKO OINARRIZKO FORU SAREA [POFS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-espaloia 2 Oharrak: Errepidearen zabaleraren birplanteaketa egin behar da . PLANIFIKATUTAKO OINARRIZKO FORU SAREA [POFS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-xendra 2 Oharrak: Zati honetan gune berdea erabili daiteke bizikleta xendra bideratzeko. PLANIFIKATUTAKO OINARRIZKO UDAL SAREA [POUS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-bazterbidea Oharrak: Aparkalekuen kentzea eta erreien zabaleren birplanteaketa egin behar da. PLANIFIKATUTAKO OINARRIZKO FORU SAREA [POFS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-bazterbidea Oharrak: Errepidearen erreien zabaleren birplanteaketa behar du. BURUTUTAKO OINARRIZKO UDAL SAREA [BOUS] Bizikleta-bide mota: Bizikieta-espaloia 2 Oharrak: Existitzen den bizikieta-espaloia aprobetxatzeko gurutzea planteatu behar da lehenago. Bizikleta-bide mota: Bizikleta-espaloia 2 Oharrak: Existitzen den bizikleta-espaloia aprobetxatzen da. PLANIFIKATUTAKO OINARRIZKO UDAL SAREA [POUS] Bizikleta-bide mota: Bidé mistoa 2 Oharrak: Bizikidetza arautzen duen seinaleztapena behar da. PLANIFIKATUTAKO OINARRIZKO UDAL SAREA [POUS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-espaloia 2 Oharrak: Existitzen den bizikleta-espaloia aprobetxatzen da. ------- PROPOSATUTAKO OINARRIZKO UDAL SARE BERRIA [POUSB] Bizikleta-bide mota: Bidé mistoa 1 eta Bizikieta erreia 4 Oharrak: Noranzko bakoitzerako bizikleta-bide mota ezberdina planteatzen da. Bizikieta erreia ibaiaren aldetik bideratuko litzateke. BURUTUTAKO OINARRIZKO UDAL SAREA [BOUS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-xendra 2 Oharrak: Zumardi berriko xendra jarraitzen du ibilbideak. PROPOSATUTAKO OINARRIZKO UDAL SARE BERRIA [POUSB] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-espaloia 2 Oharrak: Aparkalekuen kokapenaren birplanteaketa egin behar da, baterian daudenak lerrora bihurtuz. BURUTUTAKO OINARRIZKO UDAL SAREA [BOUS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-xendra 2 Oharrak: Zumardi berriko xendra jarraitzen du ibilbideak. BURUTUTAKO OINARRIZKO UDAL SAREA [BOUS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-xendra 1 Oharrak: Xendrak duen zabalerak eta erabiitzaile kopurua oinezkoen eta txirrindularien arteko bizikidetza ahalbidetzen dute. BURUTUTAKO OINARRIZKO UDAL SAREA [BOUS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-xendra 1 Oharrak: Txirrindulari eta oinezkoen kopurua asko igoz gero, hauen arteko elkarbizitza arautu eta seinaleztatu beharko litzateke. BURUTUTAKO OINARRIZKO UDAL SAREA [BOUS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-xendra 1 Oharrak: Txirrindulari eta oinezkoen kopurua asko igoz gero, hauen arteko elkarbizitza arautu eta seinaleztatu beharko litzateke. BURUTUTAKO OINARRIZKO UDAL SAREA [BOUS] Bizikleta-bide mota: Bidé mistoa 2 Oharrak: Autoen presentzia ekidin beharko litzateke. PLANOETAKO ERREFERENTZIA: 44 BURUTUTAKO OINARRIZKO UDAL SAREA [BOUS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-xendra 1 Oharrak: Xendrak duen zabalerak eta erabiitzaile kopurua oinezkoen eta txirrindularien arteko bizikidetza ahalbidetzen dute. PROPOSATUTAKO OINARRIZKO FORU SARE BERRIA [POFSB] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-espaloia 2 Oharrak: Bukaeran eskailera batzuk igotzera behartzen du ibilbideak, arrapala eraiki beharko litzateke. PROPOSATUTAKO OINARRIZKO FORU SARE BERRIA [POFSB] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-erreia 3 Oharrak: Errepidean barneratu ondoren estugune garrantzitsu bat dago ibaia zubi berri baten bidez gurutzatzera behartzen dueña. PROPOSATUTAKO OINARRIZKO FORU SARE BERRIA [POFSB] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-erreia 3 Oharrak: Puntu honetatik aurrera bizikleta-erreia arazorik gabe bideratu daiteke. Bizikleta-bide mota: Bizikleta-erreia 3 Oharrak: Oinezko asko espero ez direnez ez da hauentzat espazio bereizirik behar. PROPOSATUTAKO OINARRIZKO FORU SARE BERRIA [POFSB] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-erreia 3 Oharrak: Puntu honetan errepideak duen estuguneak bizikleta bidea etxearen atzealdetik eramatera behartzen du, obra lan konplikatuarekin. PROPOSATUTAKO OINARRIZKO FORU SARE BERRIA [POFSB] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-espaloia 3 Oharrak: Egun existitzen den espaloiaren zabalpena behardu. Bizikleta-bide mota: Bizikleta-erreia 3 Oharrak: Industrigunera sartzeko bizikleten pasabidea egin beharda. PROPOSATUTAKO OINARRIZKO FORU SARE BERRIA [POFSB] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-espaloia 3 Oharrak: Espalo! berri baten eraikuntza behar du, arautu gabeko aparkaleku lerroa kenduz. PROPOSATUTAKO OINARRIZKO FORU SARE BERRIA [POFSB] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-espaloia 3 Oharrak: Apattaerreka industrialdean existitzen den espalóla aprobetxatzen da. BURUTUTAKO OINARRIZKO UDAL SAREA [BOUS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-pista 2 Oharrak: Existitzen den bizikleta-pista aprobetxatzen da. PROPOSATUTAKO OINARRIZKO UDAL SARE BERRIA [POUSB] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-espaloia 3 Oharrak: Egungo espalóla aprobetxatzen da, seinaleztapena behar du. PROPOSATUTAKO OINARRIZKO UDAL SARE BERRIA [POUSB] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-espaloia 2 Oharrak: Aldapan gora era berezian zaindu behar da diseinua. PROPOSATUTAKO OINARRIZKO UDAL SARE BERRIA [POUSB] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-espaloia 2 Oharrak: Usabal poligonoaren aldetik proposatzen da. PLANOETAKO ERREFERENTZIA: BURUTUTAKO OINARRIZKO FORU SAREA [BOFS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-erreia 3 Oharrak: Aparkaleku debekatuaren zainketa berezia behar da. BURUTUTAKO OINARRIZKO FORU SAREA [BOFS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-erreia 3 Oharrak: Existitzen den bizikleta-bidea aprobetxatzen da. PROPOSATUTAKO OINARRIZKO FORU SARE BERRIA [POFSB] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-espaloia 3 Oharrak: Espaloiaren zabaitzea eta errepidea estutzea behar du. PROPOSATUTAKO OINARRIZKO FORU SARE BERRIA [POFSB] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-xendra 3 Oharrak: Errepidearen estuguneak bidea etxearen atzealdetik eramatera behartzen du, zurgindegiaren espazioa erabiliz. PROPOSATUTAKO OINARRIZKO FORU SARE BERRIA [POFSB] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-espaloia 3 Oharrak: Espaloiaren zabaltzea eta errepidea estutzea behardu. PROPOSATUTAKO OINARRIZKO FORU SARE BERRIA [POFSB] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-espaloia 3 Oharrak: Zurgindegiaren aparkalekuaren espazioaren zati bat erabili beharda. PROPOSATUTAKO OINARRIZKO FORU SARE BERRIA [POFSB] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-espaloia 3 Oharrak: CMO enpresaren aparkalekuaren espazioaren zati bat erabili behar da. PROPOSATUTAKO OINARRIZKO FORU SARE BERRIA [POFSB] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-xendra 3 Oharrak: Zubia gurutzatu ondoren industrialdearen atzealdetik bideratzen da. PROPOSATUTAKO OINARRIZKO FORU SARE BERRIA [POFSB] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-xendra 3 Oharrak: Bizikleta-xendra bideratzeko espazio nahikoa dago. PROPOSATUTAKO OINARRIZKO FORU SARE BERRIA [POFSB] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-xendra 3 Oharrak: Zubi berri bat eraikiz bizikleta-xendra bideratzeko espazio nahikoa dago. PROPOSATUTAKO OINARRIZKO FORU SARE BERRIA [POFSB] Bizikleta-bide mota: Bidé mistoa 1 Oharrak: Seinaleztapen berezia behardu. PROPOSATUTAKO OINARRIZKO FORU SARE BERRIA [POFSB] Bizikleta-bide mota: Bidé mistoa 1 Oharrak: Seinaleztapen berezia behardu. PROPOSATUTAKO OINARRIZKO FORU SARE BERRIA [POFSB] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-pista 2 Oharrak: Bizikleta pista bideratzeko zabalera nahikoa dago. Bizikleta-bide mota: Bizikleta-xendra 3 Oharrak: Zubi berri bat eraiki behar da. PROPOSATUTAKO OINARRIZKO UDAL SARE BERRIA [POUSB] Bizikleta-bide mota: Bidé mistoa 1 Oharrak: Dagoen trafiko motordun urriak bidé mota hau ahalbidetzen du. PROPOSATUTAKO OINARRIZKO UDAL SARE BERRIA [POUSB] Bizikleta-bide mota: Bidé mistoa 1 Oharrak: Dagoen trafiko motordun urriak bide mota hau ahalbidetzen du. BURUTUTAKO OINARRIZKO UDAL SAREA [BOUS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-espaloia 2 Oharrak: Ibilbide bera asfaltatzea hobekuntza suposatuko luke. PROPOSATUTAKO OINARRIZKO UDAL SARE BERRIA [POUSB] Bizikleta-bide mota: Bide mistoa 1 Oharrak: Dagoen trafiko motordun urriak bide mota hau ahalbidetzen du. BURUTUTAKO OINARRIZKO UDAL SAREA [BOUS] Bizikleta-bide mota: Bide mistoa 2 Oharrak: Bizikidetza arazorik gabe ematen da. PLANOETAKO ERREFERENTZIA: 77 BURUTUTAKO OINARRIZKO UDAL SAREA [BOUS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-xendra 2 Oharrak: Xendra zabal hau aprobetxatzen da. BURUTUTAKO OINARRIZKO FORU SAREA [BOFS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-xendra 3 Oharrak: Gurutze-bide aniztuna era egokian seinaleztatua dago. BURUTUTAKO OINARRIZKO FORU SAREA [BOFS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-xendra 3 Oharrak: Gaur egun oinezkoen eta txirrindularien arteko bizikidetza era egokian gauzatzeko seinaleztapena du. BURUTUTAKO OINARRIZKO FORU SAREA [BOFS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-xendra 3 Oharrak: Mila erabiitzailetik gora duen bizikieta-bidea da hau, %50 inguru txirrindulariak direlarik. BURUTUTAKO OINARRIZKO FORU SAREA [BOFS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-erreia 3 Oharrak: Gaur egun errepidea ekiditen da zatirik estuenean. BURUTUTAKO OINARRIZKO FORU SAREA [BOFS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-xendra 3 Oharrak: Zubia igaro ondoren xendra bideratzen da ubidea eta ibaia artean. BURUTUTAKO OINARRIZKO FORU SAREA [BOFS] Bizikleta-bide mota: Bizikieta-espaloia 2 Oharrak: Espalóla eraikia du dagoeneko. BURUTUTAKO OINARRIZKO FORU SAREA [BOFS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-xendra 3 Oharrak: Eguneroko erabilpen garrantzitsua du bizikleta-bide honek. Bizikleta-bide mota: Bizikleta-xendra 3 Oharrak: Hainbat azpiko pasabide eta zubiz osatzen da zati hau. Bizikleta-bide mota: Bizikleta-erreia 3 Oharrak: Alegiako sarreran amaitzen da bizikleta-bidea BURUTUTAKO OINARRIZKO FORU SAREA [BOFS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-erreia 3 Oharrak: Xendran egiten den moduan arauak behar ditu bizikidetza arazorik gabe eman dadin. PROPOSATUTAKO OINARRIZKO UDAL SARE BERRIA [POUSB] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-espaloia 2 Oharrak: Espaloiaren zabalpena eta errepidearen estutzea behardu. PROPOSATUTAKO OINARRIZKO FORU SARE BERRIA [POFSB] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-banda Oharrak: Tren geltokitik zubiaren bukaera arteko ibilbideak ez du egungo sekzioa zabaltzeko aukerarik ematen. PROPOSATUTAKO OINARRIZKO FORU SARE BERRIA [POFSB] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-banda Oharrak: Bizikleta-pasabidea egokitu beharko da Gl 2133 errepidea eta Alegiko industrialdera doan bidea lotzeko. PROPOSATUTAKO OINARRIZKO FORU SARE BERRIA [POFSB] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-banda Oharrak: Etxadi eta industrialdeko aparkalekuek oinezkoen espaloiaren aurkako aldean bizikieta-bazterbidea ahalbideratzen badute ere, ondorengo atalekiko jarraipena enríate aldera, bizikleta-banda proposatzen da. PROPOSATUTAKO OINARRIZKO FORU SARE BERRIA [POFSB] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-banda Oharrak: Uneka sekzioa zabaitzen den arren, tipología bera proposatzen da ibilbideari jarraipena enríate aldera. PROPOSATUTAKO OINARRIZKO FORU SARE BERRIA [POFSB] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-banda Oharrak: Ugarteraino tipología berdina proposatzen da. PLANIFIKATUTAKO OINARRIZKO FORU SAREA [POFS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-erreia 3 Oharrak: Ligarte auzoan, orain arteko bizikleta-banda eta Amezketako herriguneraino aurreikusita dagoen bizikleta-erreiaren arteko lotura bermatuko beharko da bizikletentzako pasabide baten bidez. PROPOSATUTAKO OINARRIZKO FORU SARE BERRIA [POFSB] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-banda Oharrak: Ugarteraino tipología berdina proposatzen da. PLANIFIKATUTAKO OINARRIZKO FORU SAREA [POFS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-erreia 3 Oharrak: Bizikieta eta oinezkoentzako ibilbidea aurreikusiten da Amezketako herriguneraino. PLANIFIKATUTAKO OINARRIZKO FORU SAREA [POFS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-erreia 3 Oharrak: Bizikleta eta oinezkoentzako ibilbidea aurreikusiten da Amezketako herriguneraino. BURUTUTAKO OINARRIZKO FORU SAREA [BOFS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-erreia 3 Oharrak: Bizikletentzako pasabide bat margotu behar da. PLANIFIKATUTAKO OINARRIZKO FORU SAREA [POFS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-erreia 3 Oharrak: Amezketako herriguneko sarreran amaitzen da bizikleta-erreia. BURUTUTAKO OINARRIZKO FORU SAREA [BOFS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-erreia 3 Oharrak: Xendran egiten den moduan arauak behar ditu bizikidetza arazorik gabe eman dadin. BURUTUTAKO OINARRIZKO FORU SAREA [BOFS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-erreia 3 Oharrak: Bizikletentzako pasabide bat margotu behar da. BURUTUTAKO OINARRIZKO FORU SAREA [BOFS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-erreia 3 Oharrak: Industrialdera sartu ahal izateko bizikletentzako pasabide bat egokitu behar da. BURUTUTAKO OINARRIZKO FORU SAREA [BOFS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-erreia 3 Oharrak: Xendran egiten den moduan arauak behar ditu bizikidetza arazorik gabe eman dadin. PLANOETAKO ERREFERENTZIA: 104 BURUTUTAKO OINARRIZKO FORU SAREA [BOFS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-erreia 3 Oharrak: Xendran egiten den moduan arauak behar ditu bizikidetza arazorik gabe eman dadin. PROPOSATUTAKO OINARRIZKO UDAL SARE BERRIA [POUSB] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-espaloia 2 Oharrak: Espaloiaren zabalpena eta errepidearen estutzea behardu. BURUTUTAKO OINARRIZKO FORU SAREA [BOFS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-erreia 3 Oharrak: Xendran egiten den moduan arauak behar ditu bizikidetza arazorik gabe eman dadin. BURUTUTAKO OINARRIZKO FORU SAREA [BOFS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-erreia 3 Oharrak: Bizikletentzako pasabide bat margotu behar da. BURUTUTAKO OINARRIZKO FORU SAREA [BOFS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-erreia 3 Oharrak: Xendran egiten den moduan arauak behar ditu bizikidetza arazorik gabe eman dadin. BURUTUTAKO OINARRIZKO FORU SAREA [BOFS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-erreia 3 Oharrak: Xendran egiten den moduan arauak behar ditu bizikidetza arazorik gabe eman dadin. BURUTUTAKO OINARRIZKO FORU SAREA [BOFS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-erreia 3 Oharrak: Bizikletentzako pasabide bat margotu behar da . BURUTUTAKO OINARRIZKO FORU SAREA [BOFS] Bizikleta-bide mota: Bizikleta-erreia 3 Oharrak: Legorretarantz jarraitzen du bizikieta-bideak. TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA 6.4. IBILBIDEEN LEHENTASUN MAILA Ibilbideen eraikitzeko edo bukatzeko lehentasun maila finkatzeko irizpide nagusiak hurrengoak izan dirá: • Ibilbideak sarearen egituratze, koherentzia eta lotura mailan duen pisua • Ibilbidearen hirigunea edo hiriguneen tamaina demografikoa • Ibilbideak zeharkatzen dituen industrialdeen lantegi kopurua Irizpide hauetatik abiatuta 3 lehentasun maila finkatu dirá, talde hauen harnean ere ibilbideak lehentasunaren arabera ordenatuak izan direlarik (ez dira %100ean eraikiak dauden ibilbideak baloratu). A) Lehentasun maila aoreneko ibilbideak 1. Villabona 2. Anoeta-Tolosa 3. Villabona-lrura 4. Zizurkil 5. Zizurkil-Asteasu 6. Irura B1 Lehentasun maila ertaineko ibilbideak 7. Alegia 8. Tolosa 9. Aduna-Villabona 10. 1 barra C1 Lehentasun maila baxueneko ibilbideak 11. Tolosa-Lizartza 12. Ibarra-Apattaerreka 13. Ibarra-Belauntza 14. Alegia-Amezketa 15. Ikaztegieta Aipatu beha da Aldundiaren PTS-aren arabera gaur egun planifikatuak dituen Villabona- Irura eta Anoeta-Tolosa ibilbideak plangintzaren lehenengo laurtekoan gauzatzeko xedapena ezartzen duela, ondo-bidean 2015. urterako bi tarte hauek eraikiak egon beharko lukete beraz. tocv'a''dea GARATZEN biziker Consjltoria en Movilidad Mugikortasjr Aholkjlaritza 62 TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA 7. SAPEAREN SEINALEZTAPENERAKO ELEMENTUAK Atal honetan deskribatutako ibilbideetan erabiliko daitezkeen seinale bilduma eskaintzen da, batzuk derrigor jartzekoak dira, beste batzuk berriz hautazkoak edota zirkulaziorako gomendioak jasoko dituztenak. Azken hauetako batzuk ez dute zertan erregulatutako seinaleak izan behar, hau da, ez dira Zirkulazio Araudi Orokorrean azaltzen, baina, batik bat hiribarnean, legezkoak ¡zango dira arriskurik sortzen ez duten eta Zirkulazio Araudi Orokorra bera urratzen ez duten bitartean. Zentzu honetan udalek eskumena dute zirkulazioa seguruagoa egiten duten seinale berriak jartzeko. Zirkulazioko gomendioen seinaleak Gipuzkoako Bizikleta Bideetako Seinaleen Katalogotik atereak dira. TRAFIKOA ARAUTZEA - SEINALE BERTIKALAK ARRISKUAZ OHARTARAZTEKO SEINALEAK 0 □ P-22 Zikiisten pasabidea hurbil R-301 -20 Zirkulatzeko gehieneko abiadura (berez murrizketa seinalea) R-1 Hurrengo bidegurutzean eman bidea DERRIGORTASUNEN SEINALEAK R-407 Bizikleta bidea Bizikletak bakarrik ) i ) BR-400 Erabilera bateratuko ziklistentzako eta oinezkoentzako bidea. Zirkulazio berezituko bide- lerrorik ez dueña BR-401a Ziklistentzako eta oinezkoentzako bidea, zirkulazio berezituko bide- lerroak dituena. tocv'a''dea GARATZEN biziker 63 Consultoría en Movilidad Mugikortasjn Aholkjiaritza TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA BS-50 Hemen hasten den zatian ziklistak, oinezkoak eta ibilgailu motordunak ibili daitezke SEINALE OROKORRAK BS-1 Gomendatzen da argiarekin joatea BS-2 Gomendatzen da txirrina eramatea SEINALE OROKORRAK BS-13 Ziklistentzako pasabidea non dagoen S-13 Oinezkoentzako pasabidea non dagoen S-17 Aparkalekua bizikletentzat erreserbatua ZIRKULAZIO GOMENDIOEN SEINALEAK (Gipuzkoako Foru Aldundia) B H 1 BRU-1 Erabilera bateratuko bidegorria. Oinezkoek nahiz bizikletek zer noranzkotan ibili behar duten adierazten du BRU-2b Bidegorri banandua. Oinezkoek nahiz bizikletek zer noranzkotan ibili behar duten adierazten du BRU-3 Ez egin trabarik. Debekatua bidegorriaren zabalera osoa hartzea eta besteei pasatzen ez uztea teosa dea GARATZEN biziker 64 Consultoria en Movilidad Mugikortasjr Aholkjlaritza TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA HIRIGUNERAKO ZENBAIT SEINALE (Donostia eta Oñati) ZONA PEATONAL OiNEZKOEN ALDERDIA autorizados baitnendu AUTO GIDARI ABIADURA ETA k DISTANTZIA EGOKITU a Semáforo konbinatua Oinezkoen alderdian bizikletak baimenduak daudela adierazteko Errepidea bizikleta bidea ere déla adierazten du txirrindularia babestuz tocv'a''dea GARATZEN biziker Consultoria en Movilidad Mugikorlasjr Aholkjlaritza TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA 8. LEHENTASUNEZKO UDAL IBILBIDEEN AURREPROIEKTUAK 8.1. ZIZURKIL 200 eskaseko Ibilbide honetan PTS-ak gaur egun planifikatua duen bidea alde batera utzita Ernio Bideko aukera aztertu da. Bizikleta era seguruan bideratuz, trenbide azpiko zubia eta Zubimusu elkar lotuko dituen ibilbide hau gauzatzeko existitzen den azpiegitura egokitzea besterik ez da behar (ikus erantsitako z.01 planea). Bi tipología erabili dira: bide mistoa (autoekin partekatutako errepidea) eta kontrako noranzko bizikleta erreia. 8.2. VILLABONA Atal honetan Villabonako hiriguneak dituen 1.300 metroak bizikletaz zeharkatzeko ibilbidearen aurreproiektua azaltzen da. Planeen eta argazkien bidez bizikleta bidearen trazadora ikus daiteke, bizikleta bidea zehazki nondik joan behar duen zehaztuz (ikus erantsitako v.01-v.02-v.03-v.03b-v.04 planoak). Sekzio eta irudi ezberdinen bidez erabili beharreko bizikleta bideen tipologiak definitzen dira, hau da, bizikleta zirkulatzen hiri- espazioaren beste erabiltzaileekiko dituen baldintzak. Hurrengo deskribapena Villabonako hiriguneko Iparraldetik Hegoalderako noranzkoan egiten da. 8.2.1 KALE BERRIA (atzealdea)-ZUBIMUSU Eaunao eaoera: Adunatik datorren foru sarearen bizikleta bidea (oinezkoekin partekatutako bizikleta-xendra) Villabonako Kale Berriaren hasieran bukatzen da. Hiri barneko ibilbidea Kale Berriko atzealdetik abiatzen da. Zabalera osean asfaltatuta dagoen kale honek 11 metroko zabalera du eta hainbat garajeren eta tailerren sarreraz gain aparkaleku funtzioa betetzen du, bertan 34 auto inguru aparkatu dezakete zeharkako baterian. Kale Berriko trafikotik ibes egiten duten oinezko askok eta bizikleta batzuek erabilia da trafiko oso gutxiko kale hau. Tenperaturaren eta egunaren zatiaren arabera ere itzala bilatzen duten oinezkoek erabilia da. ProDosamena: Oinezkoentzat 2 metroko espaloia eta bizikletentzat 2,4 metroko noranzko biko bizikleta espaloia proposatzen dira. Errepidea estutu egiten da zirkulaziorako eta garajeetan sartzeko toki nahikoa utziz. Zeharkako aparkalekuak lerrora bihurtzen dira 34 plaza beharrean 20 inguru geldituko direlarik. tocv'a''dea GARATZEN biziker Consjltoría en Movilidad Mugikortasjn Aholkjiaritza 66 TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA 8.2.2 KALE NAGUSIA-OLAEDERRA Eaunao eaoera: Nagusiki oinezkoen kalea da eta trafiko motorduna ordutegi eta abiadura baldintza batzuekin baimendua dago ardatz honetan. Bizikletak ibili egiten dira baina ez dago hauen zirkulazioa arautua. ProDosamena: Kalearen gaur egungo konfigurazioa mantenduz bizikletaren zirkulazioa arautzen duen seinaleztapena gehitu. Baldintzak: 10 Km/orduko gehienezko abiadura ezarri bai bizikletentzat eta baita trafiko motordunarentzat ere, (gaur egungo muga 20 km/ordukoa da); oinezkoen ondotik gutxienez metro bateko distantziaz igarotzea bizikletak, abiadura oinezkoen kopurura egokituz eta beharrezkoa izanez gero bizikleta eskutik helduta eramatea. 8.2.3 GI-4752 Vf I & ivayoie. tinMiTAt f**/* éi fAfo f’EA^tJAI^riíAtiS'^í'AL 4 4 4 ofuerrci w- twwírw». vía,- lAAyoc-I>e ¿bUiiSW I 1- •tWAYO^ fA¿;U0A-C> €L • IV\A>otL • U>j C^CÍaStAÍ P/t> Oí¿.U/LAtJ ^ ofvçiTu QJ ^ vwMfwA ^ ma's tfiM <300»^ Tipoj K vtAÍ. Eaunao eaoera: tocv'a''dea GARATZEN biziker Consjltoría en Movilidad Mugikortasjn Aholkjiaritza 67 TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA Errepide forala erditik igarotzen den hiribide zabala da ardatz hau. Errepideak ia 9,5 metro ditu, bai zirkulaziorako eta bai aparkalekurako espazioa gain- dimentsionatuta duelarik. ProDosamena: a) Alternatiba: noranzko bakarreko bizikleta-espaloiak ezartzea, obra txikia beharko luke errepidea 0,5 metro estutuz. Aurrekontu arazoengatik badirudi abantaila gehien dituen alternatiba hau baztertuta geldituko dela. b) Alternatiba: Noranzko-biko bizikleta espalóla Arroako aldean, zuhaitz liara eta aparkaleku Nararen artean. 2 metrokoa ¡zango Ntzateke, gutxienez 0,6 metroko espazioa utziz bizikletak aparkatutako autoen ateen irekieretatik babesteko. Obra txikia behar duten bizpahiru puntu ditu (espaloien jaitsiera eta parterre batzuen ezabatzea). 8.2.4 ETXEONDO-BEILATOKIA Eaunao eaoera: Gaur egun oinezkoek erabiltzen duten 2 eta 3 metroko xendra bat dago. ProDosamena: 3 metroko zabalera duen tartean Xendra dagoen moduan mantenduz bizikidetza arautzen duen seinaleztapena jartzea proposatzen da. 1,5 eta 2 metro eskas dituen tartean xendra zabaltzeko gasolindegiak aparkalekurako gordeta duen orube handiaren zati bat erabiltzea proposatzen da. IRURA 8.3. Atal honetan Irurako tarte lokalaren 1000 metroak bizikletaz era seguru eta erakargarrian zeharkatu ahal izateko aukeren azterketa eta proposamena egiten da. Horretarako gaur egungo trafikoaren, kale eta bide azpiegituren ezaugarriak aztertu dira. Aurreproiektu honetan baztertu egin da PTS-an proposatutako erriberako ¡bilbidea Irura zeharkatzeko ¡bilbide nagusi gisa itzulinguru handiegia suposatzeagatik. Izan ere, eguneroko bizikleta-mugikortasuna sustatu nahi bada bizikleta mugikortasuna garraio ardatz nagusietatik ahalik eta gertuen bideratu behar da. Bi alternatiba edo aukera maneiatu dira, azkenik bigarrena dela onena ondorioztatuz (ikus erantsitako ¡.01 eta 1.02 planoak) 8.3.1 AUKERA: KALE NAGUSIA-GI 3650 Hasiera batean bizikleta mugikortasuna bideratzeko trafikoa baretzeko neurriak hartuz bizikleta bide misto seinaleztatua ezartzeko aukera aztertu zen, baina horrelako bide-mota bat izateko teknikoki gomendagarriak diren hiru baldintzetatik bat bakarra betetzeko modua zegoela ikusi ondoren aukera hau baztertu beharreko dela irizten da. 68 O biziker ’ Consultoría en Movilidad TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA 8.3.2 AUKERA: ERRIBERA ETA KALE NAGUSIA ARTETIK Irurako ikastolatik hasita behin plazako oinezkoen gunea igaro ondoren, Kale Nagusiko zati txiki batean ere espazioa oinezkoekin partekatzea proposatzen da. Peio Arreseigor kaletik autoekin partekatutako ibilbidea egin ondoren, bizikleta xendra proposatzen da. Aurrerago Kale Txikiko atzealdeko kale zabala probestuz bi noranzkoak bermatzen dira bide mistoa eta kontrako noranzko erreia ezarriz. Oinezkoen gune partekatu berri bat igaro ondoren autoen aparkaleku 12 plaza bateriatik Narako 6 plazatara bihurtuz bizikleta- espaloia lor daiteke. Anoetarekin lotzen duen zubia oinezkoekin partekatutako espaloitik gurutzatzen du ibilbideak. Maneiatu diren irizpideak hurrengoak izan dira: erabiltzaileen segurtasuna, erakargarritasuna, konektibitatea eta diseinu aldetik, merketasuna eta egiteko erraztasuna gaur egun existitzen den bide-azpiegitura moldatuz. Guztiz berria ¡zango litzatekeen bidegorri baten aldean Ekintza txikiak proposatzen (seinaleztapena, auto aparkaleku plaza gutxi batzuen murrizketa, trafikoaren baretze neurriak, obra lan txikiak). tocv'a''dea GARATZEN biziker Consjltoria en Movilidad Mugikortasjr Aholkjlaritza TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA 9. TOLOSALDEAN BIZIKLETAREN ERABILPENA SUSTATZEKO EKINTZA PLANA 9.1. BIZIKLETAREN SUSTAPENA, AZPIEGITUREZ HARATAGO Duela gutxi arte pentsatu izan da bizikletaren erabilpena azkar zabal zedin txirrindulariei bizikleta erabiltzeko baldintza fisikoak hobetzearekin nahikoa zela. Gaur egun alabaina, nahiko onartua dago beste ideia hau: txirrindulariek garraio sisteman paper esanguratsua izan dezaten azpiegiturak izatea beharrezko baldintza déla baina ez nahikoa. Baldintzatzaile soziokulturalak direla medio autoa nagusi da pertsonen mugikortasunarekin zerikusia duten desio, ohitura eta portaeretan. Horregatik maila kulturalean aldaketak modu erlatiboki geldoan gerta daitezke, betiere leku ezberdinetatik bultzatuta, hala ñola, gizarte zibiletik, hezkuntzatik eta administrazioetatik. Planteatzen den beharra beraz bizikletaren zabalpena oztopatzen duten azpiegiturez haratago dauden baldintzatzaile eta oztopoei heltzea da. Dituzten ezaugarrien eta bitartekoen arabera udalerrien lehentasunak finkatu eta ekintzak prestatu behar dira. Beste tokietan itxuraz eraginkorrak izan diren neurriak aplikatzea ondorio negatiboak ekar ditzake plangintza honetan proposatzen den politikaren osotasuna kontutan hartzen ez bada. Aitzitik, hobe da ezagunak diren adibideetan inspiratzea eta irudimena eta bertako baliabideak erabiliz era zuhurrean esperimentatzea. 9.2. UDALEN AKATS SARRIENAK BIZIKLETAREN SUSTAPENA ABIATZEAN Sustapen ekintzak abiatzerakoan kontutan hartu behar diren irizpideak azaldu aurretik udalek normalean egiten dituzten akatsak aipatu behar dira. 1. Lehenengoa da pentsatzea komunikabideak, teknikoak eta politikoak iritzi publikoarekin sintonian daudela hiriko txirrindularitzaren gaiaren inguruan. Alabaina, hainbat ikerketen arabera frogatu da jendea bizikletaren sustapenaren politiken aldekoagoa déla “iritzi sortzaileek” pentsatzen dutena baino. 2. Bigarrena da usté izatea sustapen kanpaina edota neurriek berehalako aldaketa suposatu dutela jendearen jarrera eta portaeretan. Errealitatea da bizikletaren inguruko iritziarengan aldaketa egoteak ez duela derrigor edo berehala portaeraren aldaketa suposatzen. 3. Hirugarrena, eta agían akats sarriena, da kanpainak “hutsean” egitea, hau da, bizikleta plan integral baten euskarria gabe. Honek sinesgarritasuna kentzen die erakundeetatik zuzendutako kanpainei. Izan ere jendearen jarrerak aldatzera bideratutako kanpainak abian jartzeko unerik onenak denboran bizikleta bidé baten estreinaldiarekin bat egiten dutenak dira. Zentzu horretan Tolosaldeak duen azpiegituraren garapen urria gogoratu behar da, batez ere udal mailan. 70 O biziker Consjltoría en Movilidad TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA 9.3. BIZIKLETAREN SUSTAPEN ERAGINKOR BATEN EZAUGARRIAK Aipatutako administrazioen akatsak ekidin daitezke baldin eta sustapena hurrengo irizpideen arabera burutzen bada: a) Azpiegitura eta sustapena elkarlotuta egotea Honek esan nahi du bizikletaren sustapena ezin dela garraio bide honen aldeko neurrien promesetan oinarritu, baizik eta ikus daitezkeen proiektuetan (espazio publikoaren baldintza fisikoak aldatzen dituzten proiektuak). Tolosaldean hiri-artean eta batez ere hiri harnean bizikleta era seguruan erabiltzeko dagoen azpiegitura oso eskasa dela azpimarratu behar da berriro ere. Pertsonen eta administrazioen jarrera bizikletaren erabilpenaren inguruan hurrengo sorgin-gurpila elikatzen dute: pertsonek ez dute bizikleta erabiltzen administrazioak ez dituelako horretarako baldintzak ezartzen eta administrazioa ez da arduratzen txirrindulari kopurua baxua delako. Gurpil-zoro hau gelditzeko bi muturretan aldi berean esku hartu behar da: bai bizikletarekiko jendearen jarrera aldaketan eta baita ikus daitezkeen bizikletaren aldeko administrazioaren ekintzetan, bereziki txirrindularien segurtasuna eta erosotasuna hobetzera zuzenduta dauden ekintzak burutuz. b) Sustapena bereizitako taldeei zuzendua egotea Nahiz eta bizikletaren erabilpena giza talde guztien artean suspertu behar den, lehentasunak eta ezberdintasunak ezarri behar dirá mezuen jasotzailearen arabera. Sustapena guztiengana zuzendu behar da: auto gidariak, txirrindulariak, oinezkoak, haurrak, gazteak, helduak, bizikleta bideak ezarriko diren auzoetako bizilagunak, baina ahaleginak mailakatu eta planifikatu behar dirá. c) Sustapena eta parte-hartzea elkarlotuta egotea Kanpaina edo ekintzen hartzaile diren giza sektoreek sustapenaren prestaketan eta proposamenen eta mezuen lanketan parte hartu behar dute. Parte hartze honek pertsonen barrera malla hobetuko du. Horretarako beharrezkoa da kanpaina sustatzen duten erakundeen eta hartzaileen arteko ideien elkartrukea errazten duen mekanismoa aurreikusi eta ezartzea. d) Sustapena klabe positiboan bideratzea Sustapen kanpainek bizikletaren alderdi positiboak nabarmendu behar dituzte, hau da, bizikleta eta autoa aurrez aurre jarri beharrean, bizikletaren indar-guneak azpimarratu behar dituzte, osasuntsua, azkarra, merkea eta ingurumenarekiko onuragarria den garraiobide gisa aurkeztuz. Areago, gaur egun beharrezkoa da bizikletaren sustapena bizi dugun krisi sozio-ekonomikoa gainditzeko irteeren bilaketarekin lotzea. Hurrengo orrietan Tolosaldean hiriarteko bizikletaren erabilpen normalizatu baterako ezinbestekoak diren bide azpiegiturez haratago joanda bizikletaren erabilpena sustatzeko beharrezkoak diren beste neurri eta kanpainen proposamena egiten da. Tolosaldeko udalerrien tamaina, bizikietari zuzendutako azpiegituren garapen malla eta bizikletaren erabilpen mailaren arabera ekintzen proposamenak udalerri batí edo gehiagori zuzendu dirá. tocv'a''dea GARATZEN biziker Consjltoría en Movilidad Mugikortasjn Aholkjiaritza 71 TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA Edonola ere bizikletaren erabilpenaren garapen handiagoa duten udalerriek beste udalerriengan erakarpen efektu edo eragin positiboa ¡zango duten neurrian, ekintzen efektua eskualde osora hedatzen dela esan daiteke. Ekintzek izan behar duten lehentasuna garrantzi estrategikoa eta urgentzia aldagaien arteko konbinaketatik ondorioztatzen da, lehentasunak, beraz, proposatzen diren foroetan eztabaidatu behar direlarik. Dokumentu honetan ekintzek duten garrantzi estrategikoaren arabera ordenatu dira, garrantzi gehien duten ekintzetatik hasita. Ekintza bakoitzean ondorengo gaien inguruko informazioa eskaintzen da: ekintza edo kanpainaren helburua, deskribapena, inplikatutako eragileak (nork sustatua eta nori zuzendua dagoen), ekintza abiatzeko edo behin abiatuta aurki daitezkeen zailtasunak eta kostua. Epeen arloa lehentasunekin lotuta dago eta proposatzen diren foroetan eztabaidatu beharrekoa da. Proposatzen diren sustapen ekintzen zerrenda hurrengoa da: E.1. Eskualdeko eta udaletako bizikletaren toreen eraketa E.2. Udal plangintza bizikletaren erabilpena buitzatzeko egokitu E.3. Bizikieta-aparkalekuen udal sareak osatu E.4. Trafikoaren baretze neurrien programa abiatu E.5. Tren geltokietan bizikieta aparkaleku berezien ipintzea E.6. Autobusetan bizikietak garraiatzeko sistemak ipintzea E.7. Bizikieta integratzen duten udal zirkulazio araudiak onartu E.8. Ikastetxeetan bizikletaren erabilpena sustatu E.9. Bizikieta garraiobide gisa sustatzeko ekintza eta kanpaina orokorrak E.10. Udal langileen bizikieta-mugikortasunerako programa abiatu E.11. Mendiko eta errepideko bizikietak hirira egokitzeko programa abiatu E.12. Kanpoko alokairuzko bizikieta-aparkaleku babestuak sortu E.13. Enpresetako bizikletaren planak abiatu E.14. Etxebizitza berrietan bizikieten gordailua errazteko hiri ordenantzak onartu E.15. Dendariek bizikletaren aldeko neurriak begi onez ikusarazteko kanpaina E.16. Helduei zuzendutako trebakuntza ikastaroak burutu E.17. Lurrazpiko parkingetan bizikieta aparkaleku zainduak sortu E.18. Denden banaketarako bizikletaren erabilpena sustatu E.19. Bizikieta elektrikoen erosketa sustatu E.20. Trizikioen erosketa sustatu E.21. Bizikieten udal erregistroak sortu tocfa dea GARATZEN biziker ’ Consultoría en Movilidad Mugikortasjn Aholkjiantza 72 TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA E.1. Eskualdeko eta udaletako bizikletaren foroen eraketa Helburua Bizikletaren erabilpenaren sustapena eta herritar parte-hartzea lotetsi, foroa ekintza plana kudeatzeko tresna nagusi gisa eratuz. Deskribapena Ekintza planean proposatzen diren sustapen neurriak eta orokorrean bizikletaren politika garatzeko beharrezkoak dira Tolosaldea Garatzen erakundeak eta udalek kudeatu beharreko eskualde eta udal mailako Bizikletaren Foro-en sorrera. Giza eragile, politikari eta teknikariz osatu behar dira foroak eta hauen betekizuna bizikletaren politikarekin zerikusia duten gaiak eztabaidatzea eta proposamenak egitea da. Bilgune hauek izango dituzten eztabaidagaiak bizikletaren erabilpenerako beharrezkoak diren azpiegiturak, proiektuak eta aldi berean landu beharreko sustapen neurriak dira. Eskualde mailako foroa sei hilabeteko maiztasunez bildu daiteke, urtean bi saiorekin, eta udal mailakoak bi edo hiru hilero, urtean lauzpabost saiorekin. Inplikatutako eraaile eta udalerriak Eskualde mailako foroan interesatuta leudekeen Tolosaldeko udalerriek parte bar dezakete. Udalerri mailako foroak bizikieta erabilpenaren potentzialtasun handiena duten 3 herrietan proposatzen da: Tolosa, Ibarra eta Villabona. Foroen eraketan Tolosaldea Garatzen erakundea, udalerrietako ordezkari politikoak, arduradun teknikoak (arkitekto, aparejadora, ingurumen teknikari, udaitzain-buru, etab.) eta hainbat giza eragile (bizikletaren erabiitzaileak, talde ekologistak, dendariak, elbarrituak, jubilatuak, ostalaritzako ordezkariak, irakaskuntzako ordezkariak, etab.) egon behar dira inplikatuak. Gainera bizikieta gaietan aditua den pertsona bat behar da eztabaidagaiak prestatu eta foroa bideratzeko. Zailtasun malla Foroak era eraginkorrean abiatzeko zailtasun nagusia udal politikari eta teknikariak eskualde mailako eta udalerri mailako bizikieta plan integralen beharraz konbentzitzea izan daiteke. Normalean giza eragileak, era egokian planteatuz gero gai hauetaz hitz egiteko politikariek usté dutena baino prestago izaten dira. Kostua Foroen zuzendaritza orokorra garapen agentziaren eta udal administrazioen gastu arrunten kontura izango litzateke. Eskualde mailako foroa bideratzeko zuzendaritza teknikoaren kostua 1.500-2.000€yurteko ingurukoa izan daiteke eta udalerri mailako foro bakoitza 3.000-4.000€ ingurukoa. tocv'a''dea GARATZEN biziker 73 Consultoría en Movilidad Mugikortasjn Aholkjiaritza TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA E.2. Udal plangintza bizikletaren erabilpena bultzatzeko egokitu Udaletako bizikleta bideen planak idatzi eta udalerrietako hirigintzako plangintza orokorretan txertatu. Helburua Deskribapena Lehenengo pausua udal bizikleta plana idaztea da, gutxienez udalerri barneko bizikleta bideak, bide motak eta beharrezko seinaleztapena jasotzen dituen planoak jasotzen dituena. Bigarren pausua hirigintza plan orokorra aldatzea izan behar du, bizikleta bideei Komunikazioen Sistema Orokorrean kategoria propioa egokituz. Integrazio ekintza honen balioa hirigintza plan orokorrak duen betebeharreko arau mailan datza, bizikleta bideen garapena legalki bermatzen delarik. 2 eta 3 hilabete artean beharko litzateke bizikleta-plan bakoitza idazteko. Dokumentua udal plan orokorrean jasoa izateko prozesua erabaki politikoen eta epe administratiboen baitan egongo da. Inplikatutako eragile eta udalerriak Tolosa, Ibarra, Villabona-Amasa eta Anoetako udalerrietan proposatzen da deskribatutako ekintza. Udalek bideratu behar dute ekintza, hala ere, esperientziak dio oso garrantzitsua déla bizikleta bideen planifikazioa bizikletaren ohiko erabiitzaileek esaten dutena kontutan hartuta egitea. Zailtasun malla Printzipioz neurri hauek burutzea ez dute zailtasunik udalak hartu beharreko erabakietatik abiatzen direlako. Oso garrantzitsua da departamendu ezberdinen arteko batzorde bat eratzea, udal osoak norabide berdinean buitza dezan. Departamentu-artekotasuna bereziki garrantzitsua da tamaina handiagoko udaletan, bizikletaren gaia sektore askorekin elkarlotuta baitago (hirigintza, mugikortasuna, zerbitzuak, ingurumena, osasuna, hezkuntza,...)- Tolosak 2005-ekoa den plan zaharkitu bat du, berritzea komeni dena. Villabonak, Irurak eta Zizurkilek sare lokala neurri batean definitzen dituzten bizikleta bideen aurreproiektuak eginak dituzte. Ibarra da arlo honetan lan gehien egin behar dueña. Kostua Udalerrien tamainaren arabera bizikieta-planen idazketaren kontratazioaren kostua 4.000 eta 10.000 € artean ibili daiteke. 74 Consultoría en Movilidad Mugikortasjn Aholkjiaritza TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA E.3. Bizikleta-aparkalekuen udal sareak osatu Deskribapena Kalean bizikleta aparkatzeko azpiegitura izatea ezinbesteko baldintza da bizikletaren sustapenean. Udal ekipamenduetan hasi behar da aparkalekuen ezartzea (udaletxe, kultur etxe, kiroldegi eta abarretan), pixkanaka bestelako zentro publiko eta pribatuetan eta aisialdi/komertzio guneetan berdina eginez. Bizikleta normaldua edo normaltzen ari den hirietan ohikoena aparkaleku kopurua momentuan momentuko beharren arabera zehazten joatea da. Hala ere, kopuru mínimo batekin bastea da komenigarriena, eguneroko bizikletaren tradizio urriko herriak izan arren. Donostiak gaur egun 3 aparkaleku/100 biztanleko ratioa du. Honen arabera Tolosako herriak 500 plaza inguru beharko lituzke, Villabonak 175 plaza, Ibarrak 130 plaza, Anoetak 50 plaza eta Irurak beste horrenbeste. Gure ustez plaza hauen erdiarekin nahikoa izango litzateke atal honi hasierako bultzada egoki bat emateko. Inplikatutako eraaile eta udalerriak Bizikleten aparkalekuen plangintza fórmala hurrengo udalerrietan egin beharko lukete: Tolosa, Villabona-Amasa, Ibarra, Anoeta eta Irura. Gainontzeko herrietan bizikleta bideei lotutako hiriguneko punturik esanguratsuenetan aparkalekuak ezarriz has daitezke. Plangintzaren prestaketa eta ondorengo kudeaketak udaleko hirigintza edo zerbitzu saileko teknikari baten dedikazioa eskatzen du. Zailtasun malla Aparkalekuen hasierako planifikazioak (tokien aukeraketa eta toki bakoitzeko plaza kopuruaren kalkulua) ez du aparteko zailtasunik. Lan handiena geroko aparkaleku sarearen kudeaketa eta mantenuak dakar, hau da, aparkalekuen erabilpena eta okupazio mailak ikuskatu behar dira, punturik erabilienetan tokiak gehituz, beharra duten leku berriak behatuz, eta abandonatutako bizikletak kenduz. Kostua Alderantzizko “U” formako aparkaleku bakoitzak, bi plaza dueña, kokatzen den tokiaren arabera 200-300 €inguru bailo dezake. Honek esan nahi du Ibarrako udalak, adibidez, 20.000 €inguru beharko lukeela 65 plaza inguruko aparkaleku sarea osatzeko. tocv'a''dea GARATZEN biziker 75 Consultoria en Movilidad Mugikortasjr Aholkjlaritza TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA E.4. Trafikoaren baretze neurrien programa abiatu Helburua Trafiko motorduna eta bizikleten arteko elkarbizitza ahalbidetu horretarako egokiak diren kaleetan. Deskribapena Bizikletaren integrazioa trafiko orokorrean bizikleten zirkulazioa malgutu eta arintzen du, betiere trafiko motordunaren abiadura eta intentsitateen konbinaketa egokia ematen bada. Toki askotan egiazki behar ez diren bizikleta bideak eraikitzen dira, trafiko motorduna baretzeko neurri batzuk bartula bien arteko elkarbizitza posible denean, bizikleta bidé eskiusiborik eraiki gabe. Gainera, bizikleten presentzia berak trafikoa baretzera laguntzen du, auto gidarien portaera aldaraziz. Gaitzadetan 30 guneak ezartzeaz edo izendatze hutsaz haratago (gehienezko abiadura 30 Km/ordukoa den kalea), bar daitezkeen neurrien zerrenda luzea da: erre! kopuruaren murrizketa, erreien zabaleraren murrizketa, ibilbideen sigi-sagak, gurutze-bideen diseinuaren aldaketak, abiaduren moteitzerako gailu bereziak, “belarri”-en ezarketa, espalo! jarraiak, etab. Inplikatutako eraaile eta udalerriak Neurri hauek Tolosaldeko udalerri guztietan bar daitezke. Zailtasun malla Trafikoa baretzeko neurrietako batzuk sektore batzuen kontrako erreakzioa piztu dezaketen arren, biztanleriak berehala ulertu eta bereganatzen ditu neurriak, betiere era egokian pentsatuak eta ezarriak izan direnean. Kostua Neurri motaren arabera ¡zango da gastua, eskuhartze garestienak obra lana behar izaten dutenak dira. Beste batzuk margotze lanekin edo seinaleztapenarekin burutu daitezke. tocv'a''dea GARATZEN biziker 76 Consultoría en Movilidad Mugikortasjn Aholkjiaritza TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA E.5. Tren geltokietan bizikleta aparkaleku berezien ipintzea Helburua Intermodalitatearen edo garraio konbinatuaren sustapena Deskribapena Bi intermodalitate mota nagusi daude: lehenengoa garraio publikoaren geltokira iristerakoan bizikleta aparkatuta utzi eta trena edo autobusa hartzea; bigarrena bizikleta bera trenean edo autobusean garraiatzea (E.6. ekintzan proposatzen dena). Tren geltokian bertan, aparkaleku arruntez gainera, bizikleta aterpe batekin euritik babesten duen aparkalekua ezarri daiteke. Babes klimatiko honek erakargarriagoa egiten du adibidez egun oso batez bizikleta geltoki ondean uztearen aukera. Lagungarri den beste neurri bat aparkalekuari begira dagoen kamera bat ezartzea. Proposatzen diren kopuruak: Tolosako geltoki bakoitzean 12 toki, Villabonan 12, Anoetan 8, Alegian 6 eta Ikaztegieta 6. Bestalde bere bizikleta egun batzuz utzi behar duen edo babes handiagoa nahi duen erabiltzaileari zaindegi/kontsigna motako aparkalekua eskaini ahal zaio. Normalean geltokietan jartzen direnak opakoak izaten dira, halere plan honen beste ekintza batean proposatzen diren gordailu gardenak jartzearen aukera ere aztertu daiteke. Kasu honetan Tolosako geltoki batean plaza gutxi batzurekin bastea proposatzen da eta eskaeraren arabera gehiago jarri eta beste geltokietara zabaldu. Inolikatutako eraaile eta udalerriak Tren geltokia duten Tolosaldeko herri guztietan proposatzen da neurri hau (Villabona, Anoeta, Tolosa, Alegia eta Ikaztegieta). Abiarazteko beharrezkoa da ADIF (Renfeko geltokien enpresa kudeatzailea) eta udalen arteko negoziazioa, batikbat espazioaren lorpenaren inguruan. Zailtasun malla Zailtasun nagusia espazioa da, batez ere udalarena den geltoki inguruko espazioa urria denean eta geltokiaren espazioa behar denean) eta bigarrenik zaindegi motako aparkalekuen kudeaketa. Logikoena mantenuaz udalak arduratzea litzateke, nahiz eta espazioa geltokiarena izan. Kostua Aterpearekin babestutako aparkalekuen prezioa 400-500€yplaza bakoitzeko egon daiteke, euritik babesteko aterpe batekin kasu, kostu handiagoa izango lukete. Zaindegi moduko aparkalekuen prezioa 1000€yplaza bakoitzeko. 77 Consultoría en Movilidad Mugikortasjn Aholkjiaritza TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA E.6. Autobusetan bizikletak garraiatzeko sistemak ipintzea Helburua Intermodalitatearen edo garraio konbinatuaren sustapena Deskribapena Bizikleta autobusean edo trenean garraiatzea garraio konbinatua praktikatzeko modu bat da, bizikletaren erradica eta aukerak asko zabaltzen dituena. Autobusen kasuan, hauen aurrealdean bizikleta-eramatekoak ezartzean datza. Ez litzateke gehiago kobratu behar bizikleta eramateagatik. Tolosaldeko kasuan aukera hau oso baliagarria izan daiteke goiko herrietarik jaitsi eta igo ahal izateko. Gainera bizikletaz egiten den turismoaren bultzatzaile garrantzitsua izan daiteke. Sistema honek duen muga bat plaza kopurua da, bi bizikleta garraiatu bait daitezke gehienez bidai bakoitzeko. Halere garraio ahalmen hori nahikoa izan daiteke Tolosaldeko herri garaiek dituzten balizko txirrindularien kopurua kontutan hartuz. Renfeko aldiriko trenean bizikletak garraiatzea baimenduta dago nahiz eta era ez erosoan eta baldintza hertsi batzuen pean izan. Inplikatutako eraaile eta udalerriak Autobuserako horrelako sistema abiatzeko hainbat eragilek parte hartu behar dute: Gipuzkoako Foru Aldundia, Lurraldebus eta Tolosaldea Bus sozietateak, eta Tolosaldea Garatzen agentzia. Garrantzizkoa da aurretik bereziki interesatuta leudekeen Tolosaldeko udalekin hitzegitea. Zailtasun malla Berez ez du zailtasunik; hainbat autobús pribatuetan ezartzen dirá eta Estatuko zenbait tokitan horrelako sistemak ezartzen hasi dirá autobús publikoetan, baina garraio publikorako lege batean arautzea eta homologatzea gabe daudenean. Baliteke beraz zailtasuna horrelako egitura bat ezartzeko babes légala aurkitzea izatea. Kostua 500 €inguru bailo bizikieta-eramateko bakoitzak. tocTa''dea GARATZEN biziker Consultoría en Movilidad Mugikortasjn Aholkjiaritza TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA E.7. Bizikleta integratzen duten udal zirkulazio araudiak onartu Hiriguneetan bizikletaren ibilgailu estatusa indartu eta honen eskubide eta betebeharrak arautu. Helburua Deskribapena Azkenaldian Gipuzkoako udalerri batzuetan bizikleta hiri barnean bide mota ezberdinetan nola zirkulatu behar duen arautzen duten zirkulazio ordenantzak ari dira idazten (bidegorri esklusiboetan, partekatutako errepideetan, oinezkoen guneetan), bizikletarentzat erraztasunak eta seinaleztapen bereziak arautuz. Gainera, udalerriek trafiko eta mugikortasun gaietan duten konpetentziak zabaldu egingo dira 2012. urtean Zirkulazio Araudi Orokorrean abian jarriko dituen aldaketekin, zeinetan bizikletari garraiobide gisa garrantzi handiagoa ematen zaion. Aukera hau eta beste udalerrietako esperientzia baliatu daiteke Tolosaldean. Inplikatutako eraaile eta udalerriak Tolosa, Ibarra eta Villabona-Amasako udalerrietan proposatzen da, duten tamaina eta trafikoarengatik. Araudia proposatutako parte-hartze foroan eztabaidatua izan behar du, bizikleta erabiltzaileek, udaletako zuzenbidean adituek eta udaltzain-buruek bereziki parte hartu behar dutelarik. Zailtasun malla Ordenantza idaztea erlatiboki erraza da beste udalerrien ereduetan oinarrituta herri bakoitzaren berezitasunak kontutan hartzen badira. Behin ordenantza onartuta oso garrantzitsua da hiritargoari arauen eta seinale berrien berri ematea, horretarako bizikleta bide sarearen planea, eta zirkulatzeko gomendioak jasotzen dituen foiletoak erabili daitezke. Kostua Ekintza hau udal zerbitzuek burutu dezakete kostua minimoa izanik. 79 Consultoria en Movilidad Mugikortasjr Aholkjlaritza TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA E.8. Ikastetxeetan bizikletaren erabilpena sustatu Helburua Deskribapena Urtero Tolosaldeko ikastetxeetan Eskolako Agenda 21 deritzon ekimenean ingurumenarekin lotutako gai bat lantzen da (energía, kontsumoa, mugikortasuna). Ekimen honen harnean edo ildo pedagogiko berri batetik abiatuta mugikortasun jasangarria ardatz hartuta bizikletaren erabilpenaren gaia jorratu daiteke. Beste sustapen neurri askorekin gertatzen den moduan ekimen hau abian jartzeko udalerriak bizikletaren erabilpenerako gutxieneko azpiegitura bat izatea beharrezkoa da eta gainera ikastetxera bizikleta bide seguru bat iristea. Tolosak duen hiri barneko bizikleta bide sarea dela eta hiri honetako ikastetxeetan bastea komenigarria da. Hasteko modu on bat ikasleek dituzten mugikortasun ohiturei buruz eta ikastetxera joateko erabiltzen duten garraio moduari buruzko inkesta batekin izan daiteke. Aldi berean bizikleta erabiltzeak banakoarentzat eta kolektiboarentzat dituen onurak landu daitezke eta bestalde bizikleta era egokian erabiltzeko klase praktikoak antolatu daitezke. Inplikatutako eraaile eta udalerriak Tolosako Udala, Tolosako ikastetxeak, gurasoak barne Zailtasun malla Zailtasun edo eragozpen nagusiak ikastetxeek beste ekintzak burutzeko izaten duten denbora urria da, eta beste bat gai hau era egokian abiatzeko ez-jakintasuna. Dena den gaia lantzeko unitate didaktikoak argitaratu dirá duela gutxi. Horien artean IDAE erakundeak argitaratutako gida bat dago Lehen Hezkuntzarako eta BACC erakundeak Bigarren Hezkuntzarako ateratakoa ere aipatu daiteke. Kostua Formakuntza hau bideratzeko gai den irakaslerik ez badago, bide hezkuntza integralean espezialdutako enpresa baten zerbitzuen kostua beharko luke. tocv'a''dea GARATZEN biziker Consultoría en Movilidad Mugikortasun Aholkularitza 80 TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA E.9. Bizikleta garraiobide gisa sustatzeko ekintza eta kanpaina orokorrak Bizikleb SoMa 20U / tted dc «ias eieligbs 2011 jim Helburua Tolos, ^ Bizikleta eguneroko garraiobide gisaz haratago, aisialdiarako lagungarri gisa sustatu. Deskribapena Orain arte antolatu diren Mugikortasunaren Astearekin jarraitzea proposatzen da, jada egindako eta berriak diren hainbat ekitaldi eta ekintzak bideratuz: bizikletaren osagarriak saldu eta erosteko merkatuak, bizikleta martxak, erakusketak, bideo emanaldiak, etab. Bestalde Tolosaldeko bidegorrien mapa bat argitaratu daiteke, bai oinez eta bai bizikletaz erabilpen egokia egiteko gomendioak jasoaz. Berdina egin dezakete bidegorri azpiegitura garatua duten udalek. Inplikatutako eragile eta udalerriak Hiritargoari orokorrean zuzentzen dira kanpaina Zailtasun malla Aipatzen diren ekintzen antolamenduan esperientzia badago Kostua Antolatutako ekintzen arabera izango da (askok ez dute ia kosturik). tocv'a''dea GARATZEN biziker 81 Consultoria en Movilidad Mugikortasjr Aholkjlaritza TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA E.10. Udal langileen bizikleta-mugikortasunerako programa abiatu Udal langileen artean bizikletaren erabilpena sustatu beste giza sektore eta enpresen aurrean ekimen positibo baten eredu gisa agertuz. Helburua Deskribapena Lehengo pausua udal langile guztien artean mugikortasun inkesta izan daiteke, beste gauzen artean etxetik lantokirako ibilbidea eta erabilitako garraiobidearen inguruko informazioa lortuz. Inkestaren azterketak bizikletaren potentzialtasunaren berri emango du eta helburuak finkatzeko aukera. Bi mailatan planteatu daitezke: helburua langilea etxetik lanera bizikletaz joatea eta itzultzea izanik edota desplazamendua eskatzen duten laneko eginkizunetarako bizikleta erabiltzea izanik. Programak hainbat erraztasun eta pizgarri izan ditzake: bizikleten doako mailegua eskatzen duten udal langileentzat, ibilbidea zehazteko eta frogatzeko esperientzia duten beste pertsonen laguntza praktikoa, udal lan zentroetan eta ahal den neurrian jatorrian aparkaleku segurua, etab. Inplikatutako eraaile eta udalerriak Tolosa, Ibarra eta Villabonan has daitezke, aurrerago potentzialtasuna duten beste udalerriek abiatu daitezkeelarik: Asteasu, Irura, Anoeta eta Alegia. Zailtasun maila Printzipioz programaren tamaina eta helburuak inkestatik ondorioztatuko dira. Gero udal teknikari bat dedikatu behar da bizikleten eskuratzeaz, langileen artean programaren berri emateaz eta harén kudeaketaz. Arazo bat bizikleta hauen lapurreta izan daiteke, batez ere langileak bizikleta etxean gorde ezin duenean. Kostua Kostu garrantzitsuena bizikleten eskuratzea da, horretarako Aldundiko edo ingurumenarekin eta garraioarekin lotutako beste erakundeetako diru-laguntzak eskatu daitezke. 82 Consultoría en Movilidad Mugikortasjn Aholkjiaritza TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA E.11. Mendiko eta errepideko bizikletak hirira egokitzeko programa abiatu Helburua Hirirako egokiak ez diren eta erabiltzen ez diren mendiko eta errepideko bizikletak birziklatu eta hirirako berreskuratu. Deskribaoena Gipuzkoako Bizikleta bideen Planak maneiatutako datuen arabera Gipuzkoako etxeetan dauden bizikleta kopurua oso garrantzitsua da, familien ia erdian (%47) bizikleta bat gutxienez dagoelarik. Horrek esan nahi du aldi bakanetan erabiltzen diren edo erabiltzen ez diren bizikleta asko daudela. Bizikleta gehienak mendiko bizikletak izaten dirá, hirirako eta eguraidi txarrerako prestatu gabekoak, hau da, hirirako gurpil lodiegiak izaten dituzte, lohi-babesik ez dute izaten eta gauzak eraman ahal izateko parrilla edo saskia ere faltatzen zaie. Bizikleta hauei falta zaizkien beste osagaiak txirrina eta argiak izaten dirá. Gauza antzekoa gertatzen da errepideko edo lasterketetako bizikleta askorekin, kasu honetan hirirako gurpil finegiak izaten dituztelarik. Osagai hauen erosketa eta muntatzean hiritarrari erakargarri egiten zaion beherapen bat eskaini dezakete dendek, adibidez %30ekoa. Udalak aukera hau foiletoen bidez eta prentsan iragarri dezake, baita ekonomikoki sustatu ere diru laguntzak emanez. Inplikatutako eraqile eta udalerriak Udala eta bizikleta denden arteko akordio batetik abiatu behar da ekintza hau. Ekimena bizikleta dendak dituzten udalerrietan abiatu daitezke (Tolosa, Villabona eta Ibarra) Zailtasun malla Aipatutako eragileen arteko akordioa ez du zailtasun berezirik, argi baitago bizikleta dendentzat ekonomikoki onuragarria izango déla ekimenak arrakasta izanez gero. Kostua Beherapena erabaki ondoren, udala diru laguntzak emateko prest badago hiritarrari beste %20ko beherapena suposatu liokeenarekin egin dezake (beherapena guztira %50eko izanik). Bizikleta bat egokitzea batez beste 60€kostua izan dezake, ondorioz udalari 12€ybizikletako ordaintzea egokituko litzaioke. tocv'a''dea GARATZEN biziker 83 Consultoría en Movilidad Mugikortasjn Aholkjiaritza TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA E.12. Kanpoko alokairuzko bizikleta-aparkaleku babestuak sortu Bizikletak kalean gorde ahal izateko lapurreten aurkako eta babes klimatikoa duten Helburua aparkalekuak eskaini. Deskribapena Bizikleta eguneroko garraiobide gisa ez erabiltzeko arrazoi nagusien artean honako hauek aurkitzen dira: etxean bizikleta gordetzeko ezintasuna edo zailtasunak, etxebizitzaren tamaina txikia dela eta; eta bestetik bizikleta etxebizitzatik jaitsi eta igotzen ibili behar izatea lan nekeza (igogailurik ez denean areagotzen dena). Bestalde kalean babesik gabeko aparkalekuan uztea lapurreta arriskua areagotzen du gainera. Kalean eta etxetik gertu jarritako bizikleten gordailu seguru batek arazoa ekiditen du. Autoek aparkatzen duten toki bakan batzuk bete ditzake edo espalo! zabal eta oinezko guneetan ere jar daiteke. Merkatuan dauden gordailu gehienak opakuak eta altzairuzkoak izaten dira, duten bistarako inpaktua gehiegizkoa izaten delarik. Biztrina deritzon modelo garden eta segurua hobeto integratzen da inguruan, bizikleta garraiobide duin gisa bistaratzen du. Atea giltzaz ala txartelaz ireki daiteke. Formula asko erabili daitezke erabiltzaileei eskaintzeko, horietako bat alokairuan funtzionatzea da, adibidez urteroko kontratuekin; beste aukera bat bizikleta noizean behin babes handiagoz aparkatu nahi duen erabiltzaileari ordukako txartela eskaintzea da (hemen aukera handia ikusten da tren geltokietan, zaindegi modura funtzionatuz) Inplikatutako eraaile eta udalerriak Esperientziarekin hasteko Tolosa eta Ibarra herri aproposak direla uste da, gero beste udalerrietara zabaldu daiteke. Nahiz eta pertsona partikularrei zuzenduta egon udal administrazioaren kudeaketa eskatzen du sistema honek. Zailtasun malla Ekintza abiatzeak aurreko lana eskatzen du, merkatua behatzea lehena: baldintza zehatzak dituzten erabiltzaileak bilatzea sistemak funtzionatuko duela bermatzeko (bizikletaren eguneroko erabiltzailea, etxean gordetzeko arazoak dituena eta etxea aparkalekua jarriko den tokitik 150-200 metrotik beherako distantzian bizitzea). Kostua Bizikleta gordetzeko toki bakoitzeko 1000-1500 € balio dezake, erosten diren unitateen arabera. Horri txartelaz funtzionatzeko ezarri beharreko sistema elektronikoaren kostua gehitu beharko litzaioke, beste %15 suposatuko lukeena. 84 Consultoria en Movilidad Mugikortasjr Aholkjlaritza TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA E.13. Enpresetako bizikletaren planak abiatu Lanera joateko autoa erabiltzen duten langileak bizikletara erakarri. Helburua Deskribapena Lanera joatean eta itzultzean poligono inguruetan sortzen diren auto pilaketak arazo larria da kasu askotan, langile askok 5-7 Km-tik beherako distantziak egiteko autoa erabiltzen dute, distantzia hori bizikletaz egiteko egokia delarik. Lanera bizikletaz joateko planek fase eta elementu desberdin asko dituzte. Horien artean: langileen arteko inkesta mugikortasun ohituren inguruan, lantokietara bizikieta bidé seguruen planifikazio eta gauzatzea, aparkaleku seguruen ezartzea enpresetako atarietan, langileentzat pizgarriak, ibilbideen froga lagunduak esperientziarik ez dutenei zuzenduak, bizikieten mailegua enpresaren aldetik, dutxa eta aldagelen prestakuntza, etab. 2012an Gipuzkoako Foru Aldundiak aipatutako helburua lortzeko gida plan bat argitaratuko du eta pilotu proiektu bat egingo da Debagoieneko industrialdea batean. Ikaspen interesgarriak aterako ahal izango dirá esperientzia honetatik. Inolikatutako eraaile eta udalerriak Udalak eta enpresak. Zailtasun malla Enpresaburuak horrelako ekimen baten onurez konbentzitzea eriatiboki erraza da: lehen autoen aparkalekurako zen espazioaren berreskuratzea, langileen osasun hobeagoa, etab. Kostua Industrialdea batentzat horrelako plan bat diseinatzearen kostua poligonoaren tamainaren bailan egongo da baina batezbeste 12.000-20.000 Cartean egon daiteke. 85 Consultoría en Movilidad Mugikortasun Aholkularitza TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA E.14. Etxebizitza berrietan bizikleten gordetzea errazteko hiri ordenantzak onartu Deskribapena Gauza jakina da pertsona askorentzat bizikleta ez erabiltzeko arrazoi nagusia egunero etxetik jaitsi eta igo beharra izaten dela (nahiz eta igogailua izan) suposatzen duen neke edota deserosotasunarengatik. Udalerri batzuetan, Nafarroako Atarrabiakoan kasu, hiri ordenantza bat onartu dute zeinaren arabera eraikitzen den etxebizitza berri bakoitzeko 1,5 metro karratu gorde behar diren kaleko atarian bizikleten gordailurako. Neurria berehala har daiteke, baina bizikletaren sustapenean izango duen eragina epe ertain edo luzean sumatuko da, batez ere kontutan hartuta eraikuntza igarotzen ari den egoera. Inplikatutako eraaile eta udalerriak Neurri hau eskualdeko bizikleta erabiltzeko potentzialtasuna duten Tolosaldeko udalerriek har dezakete: Asteasu, Zizurkil, Villabona-Amasa, Irura, Anoeta, Tolosa, Ibarra, Alegia eta Ikaztegieta. Zailtasun malla Neurri hau hartzeak ez du printzipioz zailtasunik. Kostua Ekintza hau udal zerbitzuek burutu dezakete kostua minimoa izanik. tocv'a''dea GARATZEN biziker 86 Consultoria en Movilidad Mugikortasjr Aholkjlaritza TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA E.15. Dendariek bizikletaren aldeko neurriak begi onez ikusarazteko kanpaina Helburua Dendari eta merkatariek hiriguneetan bizikletaren alde hartzen diren neurri fisikoak (kaleak oinezkoak eta txirrindularientzat egin) onuragarriak eta aldi berean dendentzat errentagarriak dela ikusarazi. Deskribapena Askotan merkataritza nagusi den kale batean antearen espazioa murriztuz bizikletentzat erraztasunak ezartzen direnean, kontrako erreakzioa sortzen du merkatarien aldetik halen negozien kaltetan izango dela ustez. Aurreiritzi honen funtsa erosleen gehiengo bat erosketak egitera autoz doazelaren uste faltsuan datza. Egiazki erosleen proportzio nagusia oinezkoa izaten da eta beste proportzio handi bat garraio publikoaren erabiltzailea. Ikerketa askoren arabera bizikleta sustatzen den tokietan frogatu egin da txirrindulariak are bezero hobeagoak izaten direla, beste arrazoien artean erosketak auto gidariek baino azkarrago egiten dituztelako. Horregatik oso garrantzitsua da kotxe aparkaleku gutxi batzuen murrizketa suposatuko duen edo bigarren lerroan aparkatzeko aukera ezabatuko duen bidegorria egingo denean merkatarien artean bizikletaren erabilpena modu horretan sustatzearen inguruko iritzi ona zabalduko duen kanpaina burutzea. Liburuxka edo triptikoak argitaratu daitezke merkatariez gain biztanleriari orokorrean ere zuzendu daitezke. Bertan bizikletaren abantaila indibidual eta kolektiboez gain merkataritzarentzat dituen frogatutako onuren berri eman daiteke. Inplikatutako eraaile eta udalerriak Tolosa eta Ibarrako udaletan burutu daiteke kanpaina hau, egun duten txirrindulari kopurua eta potentzialtasuna kontutan hartuta. Udalek bideratu beharko lukete kanpaina baina merkatarien elkarteekin aurretik kontaktua izan behar lukete harén nondik norakoak azaltzeko. Zailtasun malla Printzipioz ez du zailtasunik. Kostua Kanpainaren tamaina eta formatuaren arabera egongo da. tocfa dea GARATZEN biziker 87 Consultoria en Movilidad Mugikortasjr Aholkjlaritza TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA E.16. Helduei zuzendutako trebakuntza ikastaroak burutu Helburua Bizikletaz ibiltzen ez dakiten edo segurtasun nahikoa ez duten helduei ikasteko edo hobetzeko aukera eman. Deskribapena Pertsona heldu askok bizikleta hartzeko beldurra dute, maneiatzeko duten segurtasun faltarengatik edo ez dutelako inoiz ikasi edo probatu. Metodología zehatz bat erabiliz eta astebetean, ikastarora sartzen diren pertsona gehienak birlan segurtasun mínimo batez ibiltzeko trebetasuna lortzen dute bizikleta erabiltzaile berriak bihurtuz. Ekimen hau Donostian eta Bartzelonan arrakasta handiz garatu da azkeneko 10 urtetan, Donostiako kasuan Kalapie Txirrindularien Elkarteak antolatzen du. Normalean 10 ikasleko ikastaroak izaten dira bi monitore lagunduta. Inolikatutako eraaile eta udalerriak Tolosan antolatu daitezke ikastaro hauek. Zailtasun maila Printzipioz ez du zailtasunik. Ikastaroak antolatzeaz horretan espezialdu diren Kalapie Elkarteko monitoreak arduratuko lirateke eta finantziazioaz interesatutako udalak. “Zailtasun” bat ikastaro hauek izaten duten eskaera handia asetu ahal ez izatea da. Kostua Astebeteko ikastaro bakoitzeko 500 € izango lirateke (50 € ikasleko), erdia udalek ordain dezakete eta beste erdia ikasleek. tocv'a''dea GARATZEN biziker 88 Consultoría en Movilidad Mugikortasjn Aholkjiaritza TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA E.17. Lurrazpiko parkingetan bizikleta aparkaleku zainduak sortu / Helburua Bizikleta kalean aparkatzearen eragozpenak (lapurreta, hondatzea) ekidin Deskribapena Bizikleta era seguru eta babestuan aparkatzeko aukera hau leku askotan abiatu dira. Bizikletaren segurtasuna bermatzeko bi aukera daude: parkinga zaintzen duten langileak badaude bulego ondean jartzen da nahi den plaza kopurua. Langilerik ez badago (ez denbora guztian behintzat) plazak hesi baten bidez mugatu daitezke kontrol elektronikoa duen sarrera bakar batekin. Beste aukera bat bideo-zaintza izatea da. Sistema hau ordukako edo baita hilabetekako alokairuan funtziona dezake. Bizikleta taldeen espazioa jarriko diren moduak baldintzatuta daude. 60 m2-ko espazioan 25 bizikleta sar daitezke solairu batean, 50 bizikleta solairu bikoitzean jartzen badira. Beraz, auto aparkaleku baten espazioan 12 bizikleta sar daitezke. Inplikatutako eraaile eta udalerriak Ekimen hau Tolosako lurpeko parkingetan burutzea proposatzen da, hain zuzen, Rondilla eta Belateko auzoaren artean dagoen pakingean eta Alhondigan dagoen bastean. Sustatzailea Tolosako udala izan beharko litzateke parkinga ustiatzen duen enpresarekin lankidetzan. Zailtasun malla Parkingetan bizikleta aparkalekuak eskaintzearen aukera burutzea duen zailtasuna beharren kalkuluan datza, hori egiteko hurrengo datuak maneiatu beharko lirateke: bizikieten jabetzari buruzkoak, bizikletaren erabilpenari buruzko datuak, bizikieten gaueko zenbaketak parkingaren inguruan. Kostua Parkingetan bizikleta aparkalekuak eskaintzearen aukera eriatiboki merkea da, bizikieten lotuneak erosi behar dira. Ustiatzailearentzat negozio errentagarria izan behar duen arren, bezeroari prezio altuegian ez ateratzeko ahaleginak egin beharko lituzke udalak. 89 Consultoría en Movilidad Mugikortasjn Aholkjiaritza TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA E.18. Denden banaketarako bizikletaren erabilpena sustatu Helburua Dendek bizikleta bilketak eta banaketak egiteko ibilgailu gisa erabiltzea. Deskribapena Bizikleta banaketak egiteko erabiltzeak, ibilgailu hau lan-tresna gisa bistaratzea suposatzen du hiriguneetan izaten den banaketa furgoneten zirkulazioa arinduz. Praktika hau, beste abantailen artean, ingurumenarentzat onuragarria da aldiberean merkatarientzat errentagarria delarik, suposatzen duen garraio-kostuen murrizketa dela eta. Inplikatutako eraaile eta udalerriak Funtsean dendek edo merkataritza guneek abiatu behar duten ekintza izanik, udalek lagundu dezakete neurri batzuk hartuz, adibidez zamalanetarako erreserbatutako espazioetan gertutasuna eta abantailak eskainiz zamalanak bizikletaz egiten dituztenei. Ekimen hau hainbat herritan bideratu daiteke, egokienak Tolosa, Ibarra eta Villabona direlarik. Zailtasun malla Egokitutako erremolkeak dituzten bizikletak behar dira, kasu gehienetan espresuki diseinatu behar diren prototipoekin. Kostua Bizikleta mota hauena prezio anitzdun garatu gabeko merkatua da oraindik. Udalei ez die kosturik suposatzen. tocv'a''dea GARATZEN biziker Consultoria en Movilidad Mugikortasjr Aholkjlaritza 90 TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA E.19. Bizikleta elektrikoen erosketa sustatu Helburua Auzo eta herri garaietara bizikletaz era erosoan igo ahal izateko aukeraren berri eman. Deskribapena Bizikleta elektrikoa aurrera egiten laguntzeko motor elektriko bat akoplatuta duen bizikleta da. Energía sare elektrikoan kargatzen den batería batek ematen dio. 25-50 Km-ko autonomía du eta autoek eta motorrek baino prezio merkeagoa. Lautadan eman dezakeen languntzaz gain, Tolosaldeko hainbat toki garaietara bizikletaz igotzeko lagungarri izan daiteke. Suitza oso herrialde menditsua izanik bizikleta asko erabili izan da betidanik, gaur egun dagoen bizikleta elektrikoen “leherketarekin” are gehiago. Tolosaldea Garatzenek ibilgailu hauek erosteko gaur egun dauden diru laguntzen egoera eta eskualdeko merkatu potentziala aztertu dezake gero, egokitzat jotzen bada, sustapen programa bat abiatzeko. Dauden modelo interesgarrienen inguruko informazioa bildu eta interesatuta dauden udaletan banatu dezake; udal hauek bizikleta erosten interesatuta dauden herritarrei dauden diru-laguntzen inguruko informazioa luzatu diezaiekete gero. Gaur egun EVE erakundeak (Ente Vasco de Energía) diru laguntzak ematen ditu, kostu osearen %25eko ordainduz. Inplikatutako eraaile eta udalerriak Tolosaldea Garatzen, EVE (Ente Vasco de Energía), eta interesatutako udalerriak. Zailtasun malla Jendearen ínteres urria izan daiteke zailtasun nagusia, gaur egun behinik behin. Horretarako hiru arrazoi nagusi daude: jendartean oraindik bizikleta elektrikoaren abantailei buruzko informazio nahikoa heldu ez izana alde batetik; bestetik oraindik bizikietok duten prezio altua (1.000 €-tik gorakoa); eta hirugarren eragozpena lapurreta arriskua da (hau gainditzeko plan honetan proposatzen diren bizikieten gordailu seguruen ekintza ere baliatu daiteke). Kostu a Horrelako kanpaina edo programa bat abiatzeak ez du kostu handirik (erabiitzen diren bitartekoen arabera egongo da). 91 Consultoría en Movilidad Mugikortasjn Aholkjiaritza TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA E.20. Trizikloen erosketa sustatu Helburua Bi gurpilen gainean segurtasun edo trebetasun nahikoa ez duen pertsona heldu eta adinduei zikloz autonomoki desplazatzeko aukera eskaini. Deskribapena Pentsatzen dena baino neurri handiagoan zenbait pertsona bizikletaz ibiltzeko trebetasun edo segurtasun falta dute, eta aldi berean egunerokoan ibilgailu ez motordun batean autonomoki mugitzeko desloa ¡zafen dute. Mirlan mugitzeko trizikioak duten egonkortasunarengatik oso egokiak izan daitezke pedalei eraginda mugitu nahi duten giza talde hauentzat. Ibilgailu hauen erosketa sustatzeko udalek informazioa banatzea eta diru laguntza txiki bat eskaintzea proposatzen da. Inolikatutako eraaile eta udalerriak Interasatutako Tolosaldeko udalak. Zailtasun malla Printzipioz ez du zailtasunik. Trizikioek zirkulatzeko eskubide eta arauak udal zirkulazio araudian jaso beharko lirateke. Kostua Udal bakoitzak erabakitzen duen diru-laguntzaren arabera. tocv'a''dea GARATZEN biziker Consultoría en Movilidad Mugikortasjn Aholkjiaritza 92 TOLOSALDEKO BIZIKLETA MUGIKORTASUN PLANA E.21. Bizikleten udal erregistroak sortu Bizikleten lapurretak edo galerak prebenitzea eta horien lokalizatzea erraztea. Helburua Deskribapena Bizikleten erregistroa bizikleten lapurretak edo galerak prebenitzea helburu duen datu basea da (jabeena eta bizikietena). Errejistroa boluntarioa da, 14 urtetik gorakoa izan behar da egiten dueña, eta bizikietak identifikazio zenbaki bat izan behar du (bastidore zenbakia edo udalak egindako markatze sistema homologatuak ematen diona). Markatze sistema hau instalatu daiteke zerbait ordainduz gero eta babes berezia ematen dio bizikietari kendu ez daitekeen txipa duelako. Inplikatutako eraaile eta udalerriak Tolosako udalean eskualde osoko errejistroa egin daiteke. Zailtasun malla Eriatiboki erraza da. Udalari beste edozein errejistro antolatzea bezainbesteko lana suposatzen du. Kostua Kostu baxua du, markaje berezia egin nahi bazaio bizikietari hiritarrak 20 € inguru ordaindu behar ditu. 93 Consultoría en Movilidad Mugikortasjn Aholkjiaritza