| Extracto del fichero OCR | ■ a
hirian r et
Argitaratzaileak • Biziz Bizi (Bizkaiko hiri txirrindularien elkartea)
Kalapie (Donostialdeko hiri txirrindularien elkartea)
Gasteizko Bizikleteroak (Gzsteizko hiri txirrindularien elkartea)
Jatorrizko argitalpenaren izenburua: “Guía práctica per anar amb bicicleta”
Generalitat de Catalunya eta Coordinadora Catalana d’Usuaris de la bicileta-k egina.
Itzulpenak • Biziz Bizi
Marrazkiak • Maru Godas
Diseinu eta inprimaketa • Berekintza Imprenta
L.G. • BI-279-04
www.bizizbizi.org • www.kalapie.org • http://usuarios.lycos.es/biziklet/
BILBOkoUDALA AYTO. DE BILBAO
H irigintza eta Ingurumen Arfoa 0 U rbanismo y Medio Ambiente
Oipuzkoako Font A.ldundia
ESputación Forai de Gipuzkoa
Garden iaiirfaxiasko Depatlarrentua
Departamento para el Desarrollo Scstenifcfc
mÆ
I H I 1973an, energi krisi betean, Stuart Wilsonek bizikletaren energi errendimenduaren erreferentzia klasikoa
izatera helduko zen artikulu bat idatzi zuen Scientific American izeneko zientzia aldizkari ospetsuan. 0,15 kaloria
gramo eta kilómetro bakoitzeko bakarrik kontsumitzen duenez, bizikleta trakzio fisiko nahiz mekanikozko ga-
rraiobide guztien buru da energi eraginkortasunari dagokionez. Kontutan hartu beharra dago bizikletan oinez bai-
no hiru edo lau aldiz azkarrago joan gaitezkeela oinezko batek egiten duen esfortzuaren heren batekin. Horregatik,
bizikleta 7 km. baino gutxiagoko hiri ibilbideetarako
aukerarik onena da, baita garraio publikoaren osagarri
on bat distantzia handiagoetan.
Beraz, ez litzateke arrazoizkoa ¡zango bizikleta mugi-
garritasun planetatik kanpo uztea, hauek epe luzera
iraunkorrak izatea nahi badugu behintzat.
Gidaliburu honek bizikletak eskaintzen dizkizun auke-
ra ugariak erakutsiko dizkizu. Hemen hirian nahiz erre-
pidean, basoan nahiz mendian pedalei segurtasunez
eragiteko aholku batzuk aurkituko dituzu. Hauek era-
biltzeko bultzatu nahi zaitugu, baita urte osoan zehar
bizikleta zure eguneroko garraiobidea bihurtzeko ere.
Guztiok parte hartzen dugu mugigarritasun ereduan.
Mugigarritasuna iraunkorra izatea lortzea ez da baka-
rrik erakundeen zeregina, baizik eta gure arteko per-
tsona bakoitzarena ere.
Bizikletan ibiltzeko gidaliburu praktikoa
Bizi kl eta n ibiltzeko gidaliburu praktikoa
Bizikletak makina bat abantaila du
Espazio gutxi okupatzen du eta merkea da.
Hirietan atez ate joateko garraiobiderik azkarrena da.
Ez du gas kutsatzailerik isurtzen ezta zaratarik egiten.
Osasunerako onuragarria den ariketa fisikoa egiteko
balio du, eta guztion eskura dago.
Ez du estresik sortzen eta soziabilitatea
sustatzen du.
Bizikletan ibiltzeko aholku orokorrak
Bizikleta egoera onean izan:
Irten baino lehen, pneumatikoak, balaztak eta argiak berrazter-
tu... Aldizkako azterketak egin iezazkiozu denda espezializatu
batetan.
Ibiltzeko:
Aurrea hartzeko eta norabidea aldatzeko maniobrak pixkanaka
eta segurtasunez egin itzazu, aurretik adieraziz eta ikusi zaituz-
tela egiaztatuz.
Zu eta zure eskubideak errespeta ditzatela lortzeko:
Ez izan zalantzarik txirrina jo edo ahotsa goratzeko.
erreiaren erdiko espazioa okupa ezazu. Gauez, argiak
gailuak erabil itzazu.
Bidea ondo aukeratu.
Biderik eroso eta egokiena erabil ezazu (Bizikleta erreia, zirkula-
zio eskasa duten kaleak, tokiko errepideak, bideak, etab.).
Bizikletan ibiltzeko gidaliburu praktikoa
Bizi kl eta n ibiltzeko gidaliburu praktikoa
Bizikleta basoan eta mendian
• Etxetik irtetean, gogora ezazu beharrezkoak dituzun tresna eta ordezko piezak erama-
tea: ganbera, adabakiak, puzgailua, zenbait giltza, etab.
• Abiadura kontrola ezazu, eta kontu handiz ibili ikuspen murriztuko tarteuneetan.
Kontutan hartu zu zoazen bidetik beste pertsona batzuk ager daitezkeela.
• Beti pasatzen utzi, eta topatzen dituzun pertsonak kontuz aurreratu, honetarako gel-
ditu eta bizikletatik jaitsi behar bazara ere.
• Jaitsieretan derrapatzeak saihestu itzazu. Ohitura honek lurzorua-
ren landare estalkia suntsitzen du, higadura sortuz.
• Ez zaitez pasa ezinezko lursailetan sartu.
• Zure bidea jarraitzeko hesiren bat zabaldu behar baduzu, itxi ezazu
hau zeharkatu ondoren.
• Ez itzazu ereintzak zeharkatu. Buelta eman, eta bidea behar bezain
zabala ez bada, bizikletatik jaitsi.
• Menditik bazabiltza, ez zaitez bidetik atera, ekosistemak suntsi-
tzeaz aparte lurraren higadura bizkortu dezakezulako.
• Fauna eta flora errespeta itzazu, eta ez itzazu animaliak izutu.
• Gelditzen bazara, tokia aurkitu duzun bezala edota garbiagoa uzten
saia zaitez. Poltsa bat eraman ezazu beti, zaborra, bilgarriak, ganbe-
ra zulatuak, zigarro mutxikinak eta antzekoak botatzeko.
• Debekatuta dago sua piztea.
• Ingurunearen lasaitasuna errespetatu, ez itzazu beharrezkoak ez di-
ren zaratak egin.
• Menditik bakarrik bazoaz, gomendagarria da beste norbaitek zure
ibilbidea ezagutzea.
Bizikletan ibiltzeko gidaliburu praktikoa
Bizi kl eta n ibiltzeko gidaliburu praktikoa
Bizikleta hirian
• Kontuz ibili eta zirkulazio arauak errespeta itzazu.
• Ahal duzun bakoitzean, espaloitik hurbilen dagoen eskuineko erreia erabil
ezazu.
• Espaloi eta aparkatutako autoekiko zuhurtziazko distantzia bat gorde
ezazu. Zabaltzen den ate batek edo espaloitik jaisten den oinezko batek
bat-bateko mugimendu bat egitera behartu zaitzakete.
• Guztion segurtasunerako, zure erreiaren erditik ibili zaitez beti.
• Zoazen erreian aparkatutako autoren bat edo beste nolabaiteko oztopo-
rik balego, ondoko erreitik zuzen ibili. Oztopoak sigi-sagan saihestea
oso arriskutsua da.
• Ahal duzun bakoitzean, bizikleten erreia erabil ezazu.
• Espaloi zabal, oinezkoen alderdi eta paseolekuetatik bazabiltza, oinezkoek
duten pasatzeko lehentasuna errespetatu eta zure abiadura bildutako
jendetzaren arabera egokitu ezazu, 10 km/h gainditu gabe.
• Nabarmendu zaitez. Birak eta gelditzeak adierazteko seinaleak nahi-
taezkoak dira. Ez zaitez lotsatia izan zure mugimenduak adierazterakoan,
oso garrantzitsua baita bidea erabiltzen ari diren beste guztiek kontura-
tzea.
• Semáforo baten aurrean gelditzen zarenean, erreiaren erdiko espazioa okupa ezazu. Eskuinera hurbiltzen
bazara, posible da zure ondoan dauden ibilgailuek zu kontutan ez izatea. Geldirik dauden autoen keak irentsi
nahi ez badituzu, astiro aurreratu ilararen hasierararte.
• Kontu handiz ibili! Bizikletak zirkulazioaren perspektiba hobea ematen dizu. Autoen maniobrak erraz aurreikusi
ditzakezu, baita zure aurretik posizio batzuetara dabiltzan guztionak ere. Adi bazaude, azkar erreakzionatu de-
zakezu trafikoaren ezustekoen aurrean.
• Kotxe baten atzetik bazabiltza, segurtasun tartea gorde behar duzu, kotxeak bat-batean galgatu dezakeelako.
Hórrela bideak eduki ditzakeen kalteak ere saihestu ahal izango dituzu. Kontutan hartu euriak balaztatzeari zail-
tasunak dakarzkiola.
• Saia zaitez autobus, kamioi edo furgoneten atzean ez ibiltzen, ikuspena murrizten zaizulako.
• Galtzadan duzun tokia mantendu eta azkarrago doazen ibilgailuei pasatzen utzi, posible eta segurua baldin
bada. Hau da adeitasunezko bizikidetza bat lortzeko biderik onena.
Bizikletan ibiltzeko gidaliburu praktikoa
Bizi kl eta n ibiltzeko gidaliburu praktikoa
Bizikleta errepidean
• Errepidea ibiltzeko erabiltzen da, eta ez norgehiagoka aritzeko.
• Utzi elkarrizketak bide edo errepide lasaietatik ibiltzen zaren uneeta-
rako. Errepide gehienetan, auto eta bizikleten abiaduren artean da-
goen aldearen ondorioz, edozein distrazio txiki oso arriskutsua izan
daiteke.
• Bazterbide garbi bat ez badago ere, bizikletaren gurpila eta asfal-
toaren eskuineko bazterraren artean gutxienez metro erdi uztea
komeni da. Hala ere, ez ezazu zure eskuinera espazio handia utzi,
bizikletariek hortik aurrea hartu ez diezazuten.
• Bihurgune edo aldapa handiak dituzten
errepideetatik ibiltzen zarenean, oso adi
egon behar zara. Autoen zaratak berehala
jakinaraziko dizu euren presentzia, baina
baliteke eurek zurekin topatzea espero ez
izatea.
• Aurreratzeko zailtasunak dituen errepide
tarteune batean kotxe bat badoa zure atze-
tik, pasatzen utzi iezaiozu maniobra se-
gurtasunez egin dezakeela uste duzunean,
ezkerreko eskuarekin seinale argiak eginez.
• Talde handi batean bazoaz eta zirkulazioa ugaria bada edo aurrera-
tzeko zailtasunak badaude, hobe da talde txikiak sortzea eta taldeen
artean gutxienez bi autotako tartea mantenduz ibiltzea.
• “Gurpilez” joateak bere abantailak ditu, baina lasterketetan ez bezala,
errepidetik bazabiltza aurrera begiratu behar duzu, eta ez bakarrik au-
rreko bizikletariaren pneumatikora.
• Errelebua ematean, edo taldearen barruan tokiak aurreratzerakoan,
gogora ezazu beti atzera begiratu behar duzula arriskurik gabe au-
rreratu dezakezula egiaztatzeko, eta maniobra argi eta garbi adierazi
beharra dagoela.
• Zakutoak edo zamaren bat badaramazu,
gogora ezazu zure bizikletaren jokaera des-
berdina delà jaitsieretan edo maniobrak egi-
terakoan.
• Gelditu behar bazara, matxura baten ondo-
rioz edota mapa kontsultatu edo taldekideei
itxaroteko, galtzadatik kanpo dagoen toki
egoki batean egin beharko duzu.
Bizikletan ibiltzeko gidaliburu praktikoa
Bizi kl eta n ibiltzeko gidaliburu praktikoa
Ibilgailu motordunak eta bizikleta
Ibilgailu motordunen gidaria:
• Bizikletari bat aurreratzeko, gogora ezazu gutxienez 1,5 metroko al-
deko distantzia uztera derrigortuta zaudela, kontrako errei osoa edo
zati bat okupatuz, Ierro etengabea badago ere.
• Bizikletak ahal duzunean aurreratu
behar dituzu, eta ez nahi duzunean.
Ikuspenik gabeko tarteuneak erres-
petatu behar dira.
Bihurgunez betetako mendi errepideetatik bazabiltza, kontutan hartu bihurgune batetik irteterakoan bizikletariak
aurki ditzakezula. Beraz, abiadura moteldu, bizikletariek astiroago doaz eta. Itxaron ezazu ikuspena izatera
behar bezala aurreratzeko.
• Bizikletari baten atzetik bazabiltza, segurtasun tartea errespetatu, badaezpada ere, eroriko edo matxuraren bat
gerta litekeelako. Bestalde, zulo edo haize bolada baten ondorioz bizikletari batek bere bidea hautsi dezake.
• Motoz bazoaz, gogoan izan ezin zarela
bizikletetarako erreietatik ibili. Auto-ilara
handia badago ere, bizikletariek soilik era-
bili dezaketen tarte hori errespeta ezazu.
Bizikletan ibiltzeko gidaliburu praktikoa
Bizi kl eta n ibiltzeko gidaliburu praktikoa
Oinezkoak eta bizikleta
Oinezkoa:
• Bazterbide, espaloi edo oinez-
koentzako beste edozein alder-
ditik bizikletari bat hurbiltzen
bada, gorabeherak saihesteko
modurik onena zuzen jarraitzea
da, ibilera aldatu gabe, edo
bestela geldirik egotea. Bat-ba-
teko mugimenduak egiteak ma-
niobran zailtasunak sor ditzake.
• Kalea zeharkatzen duzunean
ondo begiratu, gogoan izan bi-
zikletek ez dutela soinurik egiten
pasatzerakoan.
• Ez zaitez bizikleten beldur izan.
Erraz eta seguruagoa da tarte
bat bizikletekin partekatzea auto
eta motorrekin baino.
Bizikletaria:
• Oinezkoek duten pasatzeko lehen-
tasuna zorrozki errespetatu, bai
zebra bide eta bidegurutze seinalezta-
tuetan, bai seinaleztatu gabekoetan.
• Halaber, gogoan izan behar duzu edo-
zein momentutan oinezko bat ager dai-
tekeela aparkatutako kotxeen artean.
• Espaloi edo oinezkoentzako alderdi
batetik bazabiltza, saia zaitez pasa-
tzen diren pertsonetatik pixka bat
urruntzen. Beraiekin gurutzatu behar
bazara, beti atzetik egin ezazu.
• Oinezkoen dentsitate handia badago,
zalantzarik gabe bizikletatik jaitsi eta
hau bultzatuz ibili beharko duzu.
• Bizikletaz zoazenean, pasatzen diren
pertsonak errespetatzea bizikletari gisa
errespetua lortzeko biderik onena da.
Bizikleta hirian, meridian eta^rrepidean
Eutsi horri! Laster zu ere gure kaleetatik pedalei
eragiten ikustea espero dugll. | |
